Cơ hội viết lại trang sử cho Tổng giám đốc Microsoft

Steve Ballmer giới thiệu máy tính bảng Surface, đồng nghĩa với lời tuyên chiến tới các đối tác phần cứng lâu năm.

TGĐ Microsoft không được lòng mọi người

Từ lâu, Microsoft tận hưởng “sự ngọt ngào” từ cơ sở vững chắc và nền tảng người dùng doanh nghiệp khổng lồ. Hệ điều hành Windows vẫn chiếm hơn 90% thị phần máy tính cá nhân (PC). Giá cổ phiếu của Microsoft chỉ hơn 24 USD/cổ phiếu, không cao hơn thời điểm cuối năm 2000. Ngay cả khi tiếp tục thu về hàng tỉ USD mỗi quý - 5,1 tỉ USD thu nhập ròng trên 17,4 tỉ USD doanh thu của quý 1/2012, làn sóng chỉ trích vẫn xem Microsoft như “một lão già vô vọng”.

Tháng 6 đầy sự kiện với sự ra mắt của bộ đôi tablet Surface và hệ điều hành Windows Phone 8 đã trở thành khoảnh khắc then chốt cho Microsoft và sự nghiệp của Ballmer. Với nhiều người, ông chính là nguyên nhân biến Microsoft thành kẻ thua cuộc. Nếu đủ sức “lái” Microsoft tới tương lai di động nơi Windows 8 thống trị, đó sẽ là bằng chứng hùng hồn nhất cho những người vẫn luôn nghi ngờ ông.

Brad Silverberg - cựu lãnh đạo Microsoft và hiện làm việc tại hãng đầu tư Ignition Partners - cho biết: “Chắc chắn, bạn sẽ nghĩ về Steve khác biệt so với 1 tuần trước”. Theo ông, Microsoft không chỉ cho thấy sản phẩm có khả năng dẫn đầu thực sự, mà còn thể hiện tầm nhìn, sự đam mê và việc dám chấp nhận rủi ro. Dù các đối tác như HP, Dell và Samsung không mấy vui vẻ, song khi mạo hiểm như vậy, mọi người sẽ ngưỡng mộ lòng can đảm của Microsoft.

Về phía các nhà đầu tư, họ có lý do để bối rối trước hoa lợi mà cổ phiếu Microsoft mang lại. Nếu ai đó mua 100.000 USD cổ phiếu Microsoft 10 năm trước, bây giờ họ chỉ còn lại 69.000 USD. Những cổ đông đang đổ lỗi cho Ballmer - người kế vị Bill Gates từ năm 2000. Họ đã liệt kê danh sách “những thất bại” để nhắm tới lật đổ Ballmer như: Microsoft bị Google bỏ xa trong lĩnh vực tìm kiếm, hãng không có mặt trong mạng xã hội, máy chơi nhạc Zune MP3 không được đón nhận; các công ty như Google, Apple, Facebook tiên phong trong cuộc cách mạng mạng xã hội và di động trên toàn cầu, còn Microsoft vẫn chỉ là kẻ ngoài rìa; Windows Vista được ghi vào sách kỷ lục như thất bại đắt giá nhất và “gã khổng lồ” còn không phản ứng kịp xu thế phần cứng “hot” nhất hiện nay là smartphone và tablet.

Tuy nhiên, dường như Ballmer không bị những ý kiến tiêu cực làm cho bối rối, ít nhất là khi thể hiện ra công chúng. Ông tiếp tục điệp khúc lạc quan “Microsoft là số 1” và không ngừng theo đuổi tìm kiếm thị trường cho Windows.Silverberg cho biết, Microsoft luôn làm tốt nhất khi chơi đuổi bắt và đặt cược rất lớn. “Họ biết phải hành động cùng nhau để có tương lai. Và tương lai nằm trong thiết bị di động. Ballmer tận dụng đầy đủ lợi thế của điều này”. Thực tế cho thấy, Microsoft dưới triều đại Steve Ballmer không phải lúc nào cũng sai lầm.

TGĐ Steve Ballmer bị nhiều người xem là nguyên nhân dẫn tới sự trì trệ của Microsoft.

Smartphone

Dù “có tuổi” trong giới công nghệ, chỉ 3 năm trước, Windows Mobile mới trở thành viên đá nền cho chiến lược di động của Microsoft. Tuy nhiên, hệ điều hành này quá ngớ ngẩn: giao diện người dùng lộn xộn, không biết phải vào đâu để tìm cái gì và tốc độ như rùa. Vấn đề là Microsoft đã cố nén cả hệ điều hành PC vào màn hình nhỏ hơn. May mắn, Windows Mobile vẫn là một trong “tứ trụ” thời điểm đó cùng Palm, RIM và Symbian.

Năm 2006, Motorola Q xuất hiện với thiết kế đẹp mắt và hệ điều hành Windows Mobile 5. Smartphone này không có màn hình cảm ứng nên vẫn phải nhờ tới các nút bấm vật lí để điều hướng. Một thiết bị như vậy ở thời điểm hiện tại sẽ là trò cười, song khi đó lại được chú ý. Tuy nhiên, 1 năm sau, iPhone ra đời và thay đổi mọi thứ. Một năm sau nữa, Android còn thay đổi mọi thứ nhiều hơn. Rất nhanh, Windows Mobile đi từ bi kịch này sang bi kịch khác và trở nên cổ lỗ sĩ.

Đây được xem là thời kỳ “đau khổ” của người dùng Windows Mobile nhưng Microsoft không bỏ cuộc. Cũng như Windows Phone 8, Windows Phone 7 đã khiến cả giới công nghệ nhận rõ sự khác biệt khi Microsoft giới thiệu hệ điều hành tại Hội nghị thế giới di động năm 2010.

Đánh giá Windows Phone 7 nhìn chung khá tích cực và những người đã dùng điện thoại đều thỏa mãn. Dù vậy, nhà sản xuất và nhà mạng còn thờ ơ, trong khi doanh số Windows Phone 7 không thể theo kịp Android và iOS, thậm chí cả khi Palm và RIM bắt đầu xuống dốc.

Microsoft không từ bỏ. Với Windows Phone 8, hãng bổ sung thêm nhiều tính năng, các mẫu điện thoại mới, giao diện tân trang và các chiêu thu hút nhà phát triển mạnh mẽ. Người dùng có lý do chính đáng để phiền lòng vì điện thoại hiện tại không thể cập nhật lên hệ điều hành mới, nhưng ngay cả động thái này cũng chứng tỏ Microsoft đang quyết tâm tiến hóa.

Tablet

Khi giới thiệu máy tính bảng Surface, Ballmer và Microsoft đã tuyên chiến trực tiếp tới các đối tác phần cứng lâu năm, điều chưa từng có tiền lệ trong lịch sử hãng phần mềm. Người sáng lập Acer - Stan Shih cho rằng đây chỉ là đòn khích lệ tạm thời các nhà sản xuất thiết bị gốc (OEM) của Microsoft. Tuy nhiên, nếu thành công, dám chắc Microsoft sẽ không dừng lại, nhất là khi hãng đang đặt cược mọi thứ vào Windows 8 và giao diện Metro.

Microsoft gia nhập thị trường máy tính bảng quá trễ và nó cần một sản phẩm mở đầu hấp dẫn khách hàng. Có vẻ như 2 mẫu máy Surface làm được điều này. Một phiên bản dùng bộ xử lí ARM chạy Windows RT, trong khi bản còn lại dùng chip Intel Ivy Bridge chạy Windows 8 Pro. Cả hai đều sánh ngang iPad của Apple về vẻ đẹp, kích thước và độ dày. Mỗi máy trang bị màn hình cảm ứng 10.6 inch, có chân đế tích hợp và vỏ bảo vệ kiêm bàn phím. Các thông tin về giá bán và thời điểm xuất hiện chưa được công bố.

Xbox

Từ vị trí gần “đội sổ” về máy chơi game cầm tay thế hệ trước, Xbox 360 đã “một mình một cõi” trong thế giới set top box phòng khách, nhờ kết hợp game video, video theo yêu cầu, truyền hình trực tiếp, chia sẻ mạng xã hội, điều khiển qua giọng nói và cử chỉ.

PlayStation 3 và Nintendo Wii đều có nhiều tính năng dạng này, nhưng không tập trung vào việc làm cầu nối cho những khách hàng không phải game thủ theo cách của Xbox 360.

Thực tế, Xbox 360 khởi đầu không suôn sẻ sau khi tỉ lệ máy thế hệ đầu bị đem trả lại hay đi sửa lên tới từ 14 đến hơn 50%, còn Microsoft buộc phải cung cấp khoản bảo đảm mở rộng trị giá 1,15 tỉ USD. Từ đó tới nay đã có hơn 67 triệu Xbox 360 được bán ra khắp thế giới và phần lớn không sử dụng Xbox như máy chơi game mà là cổng giải trí để xem chương trình trên Netflix và dịch vụ bán/cho thuê video của Micrososft.

Kinect (2010) ban đầu là đối thủ của Nintendo Wii, nhưng sau đó máy ảnh nhận diện chuyển động, microphone cao cấp và phần mềm nhận diện giọng nói được đưa vào thành chức năng cho Xbox 360. Một số game dùng phần mềm nhận diện giọng nói cho hiệu ứng ấn tượng và tích hợp tìm kiếm Bing cho phép người dùng ra lệnh bằng giọng nói để tìm kiếm theo tựa phim hay nghệ sĩ các nội dung trên nhiều dịch vụ, ứng dụng. Sự kết hợp của Xbox 360 và Kinect là đối thủ sừng sỏ cho Apple TV thế hệ sau này.

Thời gian không đứng về phía Micrososft

Liệu Microsoft có giữ được sự lanh lợi và tập trung đúng mức để cạnh tranh trong thị trường mới? Liệu hãng có xuất xưởng sản phẩm kịp thời? Và hệ điều hành mới có đủ sức khiến mọi người quay đầu lại? Theo McNamee, Microsoft vẫn còn có thể tận hưởng “dòng sữa” Windows thêm 4 hay 5 năm nữa, nhưng hãy hỏi “mọi đứa trẻ” dưới 21 tuổi về thời điểm diệt vong của Windows. “90% sẽ đòi iPhone hay iPad. Thời gian của Windows chỉ còn tính bằng ngày”.

Ballmer sẽ phải tập trung toàn bộ “sự bền bỉ và kiên trì” để đẩy “con thuyền” Microsoft đi trong cuộc chiến giành trái tim, tâm trí và tiền bạc của khách hàng trên toàn cầu.

(Theo CNET)

Nội dung được đăng trên báo Bưu điện Việt Nam số 79 ra ngày 2/7/2012.