Đổi xe máy cũ lấy xe mới có giảm được ô nhiễm không khí?

Khoảng 5.000 chiếc xe máy cũ kỹ đang được Hà Nội đề xuất đổi sang xe máy mới với mức hỗ trợ tới 4 triệu đồng/xe. Tuy nhiên, liệu giải pháp này có giúp giảm được ô nhiễm không khí Hà Nội?

Hơn 40% xe máy đã sử dụng qua hai thập kỷ

Chị Nguyễn Thị Lành (42 tuổi, trú tại huyện Hoài Đức, Hà Nội) làm nghề vận chuyển và bán buôn rau quả tại chợ Phùng Khoang, quận Nam Từ Liêm đến nay đã hơn 15 năm. Đồng hành cùng chị trong ngần ấy thời gian là chiếc xe máy cũ hiệu SYM Angel đời 1996 được bố chị "hồi môn" từ lúc đi lấy chồng.

Sáng nào cũng vậy, cứ 3 giờ sáng, chị Lành cùng chiếc xe của mình chở gần 1 tạ rau củ quả từ nhà vượt hơn 20 km ra chợ Phùng Khoang, đều như vắt chanh.

Chị Lành cho biết, chiếc xe đã trên 20 năm tuổi và đã xuống cấp, xộc xệch nhiều, tuy vậy chị cũng rất ít khi đem đi sửa chữa, bảo dưỡng.

“Xe cũ nên có khói đen xì, mùi khét. Nhiều người cũng bảo nên đổi xe, thế nhưng tôi chủ yếu đi vào ban đêm, đường vắng nên kệ, xe vẫn chạy tốt là được.”, chị Lành chia sẻ với VietNamNet.

Đã sở hữu một chiếc Honda Wave khá mới nhưng anh Trần Văn Tùng (32 tuổi, quê Nam Định) cho biết, anh vẫn sử dụng chiếc Honda Dream cũ đời 1992 để chở sắt thép, vật liệu xây dựng cho một số đại lý tại quận Hà Đông, Hà Nội.

“Khi nào đi chơi, về quê thì tôi dùng chiếc Wave mới. Còn đi làm thì dùng xe cũ rẻ tiền cho tiện, có vứt lăn lóc không sợ bị lấy trộm. Bao giờ thành phố cấm xe cũ thì lại tính tiếp”, anh Tùng nói.

Theo tìm hiểu, những “đồng nghiệp” của chị Lành, anh Tùng cũng thường sử dụng những dòng xe máy cũ như vậy để mưu sinh. Trong đó, những chiếc xe thông dụng nhất là Sym Star, Angel; Honda Dream, Wave, Cub; Loncin; Lifan;… đều đã được sử dụng trên dưới 20 năm, thậm chí có chiếc đã 30 năm.

Hầu hết các xe máy cũ này không còn giữ được hình dạng ban đầu, được bỏ yếm, chế thêm giá chở hàng, chân chống phụ, khung sắt,... và nhiều trong số đó nhả khói mù mịt khi ra đường.

{keywords}
Với đặc thù về giao thông, xe máy vẫn là phương tiện được người dân sử dụng nhiều nhất tại các đô thị lớn như Hà Nội và TP. HCM.

Theo báo cáo của Sở Tài nguyên và môi trường Hà Nội, xe máy đang là phương tiện giao thông chủ yếu tại Việt Nam, chiếm khoảng trên 80%. Riêng TP. Hà Nội hiện có khoảng 5,7 triệu xe máy, trong đó có khoảng 2,5 triệu xe máy cũ đăng ký trước năm 2000, chiếm trên 40%.

Thông tin từ tọa đàm "Báo động về ô nhiễm không khí tại Việt Nam"  tổ chức tại TP. HCM vào ngày 19/4/2019 cho biết, lượng xe máy là 8,1 chiếc, trong đó cũng có xấp xỉ 40% là xe máy trên 20 năm tuổi.

Chưa kể, tại những thành phố lớn như Hà Nội, TP. HCM luôn có một số lượng đông đảo xe máy ngoại tỉnh thường xuyên tham gia giao thông.

Khí thải từ các phương tiện giao thông mà chủ yếu là xe máy chứa rất nhiều loại khí độc hại như CO, HC, Nox,…ảnh hưởng đến chất lượng không khí và là một trong các nguyên nhân gây ảnh hưởng trực tiếp đến sức khoẻ con người.

Kết quả nghiên cứu về phát thải từng nguồn gây ô nhiễm không khí của Viện Môi trường và Tài nguyên (ĐH Quốc gia TP. HCM) được công bố năm 2019 cho thấy, khí thải từ xe máy phát thải 29% Nox; 65,4%  NMVOC; 90% khí CO và 37,7% bụi.

Cũng tại buổi tọa đàm: "Báo động về ô nhiễm không khí tại Việt Nam" trên, PGS.TS. Hồ Quốc Bằng - Trưởng phòng Ô nhiễm không khí - Viện Môi trường và Tài nguyên đã công bố một loạt nghiên cứu, đồng thời khẳng định: “ Xe gắn máy là phương tiện phát sinh khí thải gây ô nhiễm không khí nhiều nhất”.

{keywords}
 Kết quả nghiên cứu vào năm 2019 của Viện Môi trường và Tài nguyên (ĐH Quốc gia TP. Hồ Chí Minh)

Cần có sự kiểm soát, thay thế xe cũ

Nhằm hạn chế phát thải các khí độc hại gây ô nhiễm không khí, đặc biệt là tại các đô thị lớn, góp phần bảo vệ môi trường, ngay từ năm 2011, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 49/2011/QĐ-TTg ngày 01/9/2011 về việc quy định lộ trình áp dụng tiêu chuẩn khí thải đối với xe ô tô, xe mô tô hai bánh sản xuất, lắp ráp và nhập khẩu mới.

Lộ trình cụ thể được quy định tại Điều 4 của Quyết định 49/2011/QĐ-TTg nêu rõ, các loại xe mô tô hai bánh sản xuất, lắp ráp và nhập khẩu mới phải áp dụng tiêu chuẩn khí thải mức 3 từ ngày 01/01/2017.

Năm 2019, tại Thông báo số 273/TB-VPCP, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đã chỉ đạo UBND TP. Hà Nội, TP. HCM và các đô thị trực thuộc trung ương nghiên cứu thí điểm kiểm tra khí thải và kiểm định an toàn kỹ thuật đối với mô tô, xe máy.

Như vậy, việc kiểm soát khí thải mô tô, xe máy đã và đang được Chính phủ và các địa phương thực hiện. Mới đây, UBND TP. Hà Nội đã chính thức giao Sở Tài nguyên và Môi trường chủ trì phối hợp với các đơn vị liên quan thống nhất đề xuất chương trình “Nghiên cứu thí điểm đo kiểm khí thải và hỗ trợ đổi xe mô tô, xe gắn máy cũ đang lưu hành trên địa bàn Thành phố".

Nếu chương trình trên được triển khai, Hà Nội sẽ là thành phố đầu tiên tiến hành đo kiểm khí thải xe máy rộng rãi, hơn nữa còn hỗ trợ người dân trong việc đổi xe máy cũ sang xe máy mới tới 4 triệu đồng. Ước có 5000 xe được hỗ trợ trong quý IV năm nay.

Đại diện lãnh đạo Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Nội cho biết, chương trình trên đang được đơn vị này thống nhất và sẽ có đề xuất chính thức với UBND TP. Hà Nội trước 15/9 tới. Nếu được chấp thuận sẽ triển khai ngay trong tháng 9.

{keywords}
Từ cuối tháng 9, những chiếc xe cũ có thể được các nhà sản xuất thu lại để xử lý. Thay vào đó, người dân được hưởng hỗ trợ để sở hữu một chiếc xe mới.

Trao đổi với VietNamNet, GS.TS. Từ Sỹ Sùa – Giảng viên cao cấp trường ĐH Giao thông Vận tải cho rằng, nếu được thực hiện, đây sẽ là chủ trương tốt hướng tới việc góp phần giảm thiểu ô nhiễm không khí từ các phương tiện giao thông, cụ thể là xe máy cũ.

“Hiện nay, đa số những người sử dụng xe máy cũ để đi lại, chuyên chở là những người có thu nhập thấp. Chương trình này này không chỉ hướng đến việc cải thiện môi trường mà còn hướng sự ưu tiên đến một số đối tượng cần được quan tâm trong xã hội”.

Tuy nhiên, GS.TS. Sùa cũng nhận định, so với số lượng khổng lồ là gần 6 triệu xe máy hàng ngày xả thải ra không khí thì số lượng xe được đổi đổi của chương trình thực sự là “không thấm vào đâu”.

Vị chuyên gia giao thông này cho rằng, việc đổi xe máy sang xe máy về bản chất vẫn là sử dụng động cơ đốt trong, cùng một tác nhân xả thải ra không khí. Những chiếc xe theo thời gian cũ đi sẽ vẫn có hại cho môi trường, do đó cần tính toán dài hơi hơn.

“Thay vì hỗ trợ người dân đổi từ xe máy cũ sang xe máy mới, Thành phố có thể chỉ đạo các đơn vị tổ chức ưu tiên đổi sang những dòng xe thân thiện với môi trường hơn như xe điện”, GS.TS. Từ Sỹ Sùa gợi ý.

Hoàng Hiệp

Bạn có đồng tình với đề xuất hỗ trợ đổi xe máy cũ lấy xe máy mới như trên? Hãy bình luận dưới bài viết này. Mọi tin bài, video cộng tác xin gửi về Ban Ô tô xe máy theo email: otoxemay@vietnamnet.vn. Các nội dung phù hợp sẽ được đăng tải. Xin cảm ơn!

Hà Nội dự kiến đổi xe máy cũ lấy xe mới, hỗ trợ đến 4 triệu đồng

Hà Nội dự kiến đổi xe máy cũ lấy xe mới, hỗ trợ đến 4 triệu đồng

Những chiếc xe máy cũ trên 18 năm tuổi tại Hà Nội nếu không đạt tiêu chuẩn về khí thải có thể được hỗ trợ bằng một khoản tiền để đổi sang xe mới.

tin nổi bật

Tắc đường phải đi vào làn BRT, nơm nớp lo phạt nguội

“Đường tắc, xe cộ ken cứng lòng đường không thể đi nổi nên thỉnh thoảng tôi vẫn ‘đánh liều’ đi vào làn BRT. Thế nhưng cực chẳng đã mới phải đi như vậy chứ trong lòng nơm nớp lo bị phạt nguội hoặc bị chụp ảnh bêu lên mạng”, chị Linh chia sẻ.

Rao bán xe thật thà, người phụ nữ bị dân buôn giở "chiêu trò bẩn"

Đăng bán chiếc Kia Morning đời 2010 với giá 209 triệu đồng, nữ chủ xe bỗng bị "bóc phốt" trên mạng xã hội là xe tai nạn nặng rồi sau đó, nhận được cuộc gọi lạ doạ sẽ không bán được xe nếu không giảm giá.

Hà Nội cho xe buýt thường đi vào làn BRT là thất sách

Nếu cho xe buýt thường đi vào làn xe buýt nhanh-BRT sẽ là thất sách. Những điểm dừng xe BRT ở bên trái, sát dải phân cách, áp sát nhà ga trong khi những điểm dừng đón trả khách xe buýt thường lại ở bên phải, sát vỉa hè đường phố.

Việt Nam chi 1,6 tỷ USD nhập ô tô ngoại

Trong nửa đầu năm nay, ô tô nhập ngoại sụt giảm mạnh với tổng giá trị kim ngạch là 1,6 tỷ USD. Ô tô nội tăng tốc bứt phá với số lượng áp đảo, gấp 3,5 lần so với xe nhập khẩu.

Chuyên gia phản đối đề xuất mới của Hà Nội về làn BRT

Sở GTVT Hà Nội đề xuất biến làn BRT thành làn hỗn hợp, trong đó cho phép xe buýt thường lưu thông. Tuy nhiên, các chuyên gia về giao thông và quy hoạch lại phản đối và lo ngại về ẩn hoạ tai nạn cho các loại ô tô xe máy khác.

“Ong thủ” khi gặp phải những tài xế taxi vô duyên

Với những người thường xuyên đi taxi, không khó gặp những tài xế luôn mồm hỏi chuyện “trên trời dưới biển” hoặc vô tư buôn điện thoại hàng chục phút, thậm chí chửi thề trên xe. Khách hàng dù khó chịu nhưng vẫn ngại lên tiếng.

Cảnh giác trước chiêu "nhầm tiền" của trạm xăng trong thời buổi bão giá

Lợi dụng việc tài xế không xuống xe khi tiếp nhiên liệu, nhân viên trạm xăng có thể cố tình đọc sai số tiền phải trả, khiến người mua chịu thiệt; nếu bị phát hiện thì chỉ giải thích là "nhầm lẫn".

Tranh cãi tình huống xe tải tông vào 'ninja' đang sang đường: Ai đúng ai sai?

Va chạm xảy ra khi chiếc xe tải đi quá nhanh, không kịp giảm tốc độ; còn xe máy do một phụ nữ điều khiển cũng đã có pha sang đường quá ẩu.

Đổ đầy bình xăng có thể khiến ô tô phát nổ trong ngày hè nắng gắt?

"Một tin đồn phổ biến cho rằng một chiếc ô tô hoạt động với một bình xăng đầy vào những ngày đặc biệt nóng có thể phát nổ do áp suất và sức nóng tăng lên".

Điều gì diễn ra khi xe điện lên ngôi?

Dự báo trong khoảng 20 năm nữa xe điện sẽ trở thành phương tiện phổ thông và động cơ đốt trong, vốn tồn tại hàng trăm năm sẽ bị khai tử.

Ô tô cũ chạy lướt giá cao đến khó tin, đắt hơn cả xe mới

Nhu cầu mua ô tô cũ tiếp tục ở mức cao trong tháng 6/2022. Tuy vậy, giới chuyên gia dự báo tình trạng này sẽ sớm hạ nhiệt từ nay đến trước tháng “Ngâu”.

Xăng tăng giá, tôi có nên mua ô tô số sàn để tiết kiệm?

Nhiều lần đi taxi tôi đều nghe các tài xế nói chuyện và họ khẳng định lái ô tô số sàn tiết kiệm xăng hơn. Liệu điều này có đúng không?

"Bóc phốt" lái xe khác trên mạng: Nhanh tay chưa chắc đã hay

Thẳng thắn phản ánh những pha xử lý ẩu, thói xấu hay kiểu lái xe "khôn lỏi" của tài xế khi tham gia giao thông là điều nên làm. Nhưng nếu vội vàng “bóc phốt” chỉ dựa trên cái nhìn đơn chiều thì đôi khi vẫn là thiếu sót.

Tạt đầu xe khác có thể bị phạt nặng như thế nào?

Chuyển làn đột ngột và tạt đầu xe khác là hành động nguy hiểm mà nhiều người vẫn làm một cách cố tình hay vô ý. Hành vi này sẽ dẫn đến khả năng va chạm rất lớn và có thể khiến cả hai bên đều phải chịu thiệt thòi.

Người đi dép tông, dép xỏ ngón bị cấm đi xe máy tại Indonesia

Cảnh sát giao thông của Indonesia cho rằng, việc mang dép tông, dép xỏ ngón điều khiển xe máy là không an toàn và nếu xảy ra tai nạn sẽ rất nguy hiểm.