Động vật có dễ mắc virus SARS-CoV-2 như con người?

Việc Hong Kong (Trung Quốc) phải tiêu hủy hàng loạt chuột hamster sau khi phát hiện một số cá thể nhập khẩu từ Hà Lan nhiễm SARS-CoV-2, đã làm dấy lên lo ngại về khả năng động vật, kể cả vật nuôi, mắc virus.

Theo báo The Economist, SARS-CoV-2 tìm được cách xâm nhập vào cơ thể của các loài khác cũng giống như cách virus lây truyền sang người. Virus di chuyển theo đường khí dung vào hệ thống hô hấp trên của động vật, nơi một số tế bào sở hữu những protein nhất định trên bề mặt mà nó có thể bám dính. Do đó, sau khi bám dính, virus xâm chiếm tế bào và tạo ra hàng loạt các bản sao tiếp tục tấn công các tế bào khác gần đó.

{keywords}
Mức độ dễ mắc virus SARS-CoV-2 ở các loài động vật theo nhiều nghiên cứu, trong đó màu xanh cổ vịt chỉ mức độ cao, xanh dương là trung bình, tím là thấp và xám là chưa có thông tin; chấm tròn đen chỉ các trường hợp mắc đã được ghi nhận và chấm tròn trắng là chưa phát hiện ca mắc. Đồ họa: The Economist

Yếu tố quan trọng là liệu các tế bào của các loài có protein thụ thể dễ liên kết với SARS-CoV-2 hay không. Trong nhiều trường hợp, câu trả lời là có.

Thụ thể được đề cập đến còn gọi là enzym chuyển đổi angiotensin 2 hoặc ACE2. Nó được cơ thể sử dụng để điều chỉnh huyết áp và vì hầu hết các loài động vật có máu cần được kiểm soát ở một áp suất nhất định, nên ACE2 thường được tìm thấy ở nhiều loài. Tuy nhiên, không phải thụ thể ACE2 của mọi loài đều giống nhau.

Nếu thụ thể thiếu các thành phần mà virus cần để tạo kết nối tốt, nó sẽ gặp khó khăn trong việc bám dính. Đây là điều xảy ra với loài chuột nhà thông thường, giúp chúng khó bị nhiễm SARS-CoV-2. Ngược lại, những con chuột hamster vàng thường được nuôi nhốt làm thú cưng lại sở hữu các thụ thể ACE2 lý tưởng cho việc liên kết với virus. Một số nghiên cứu chỉ ra, những con vật gặm nhấm này rất dễ mắc SARS-CoV-2 và các chuyên gia tin chúng cũng có khả năng lây truyền bệnh cao.

Chuột hamster vàng không phải là động vật duy nhất dễ lây nhiễm virus. Theo nghiên cứu của chuyên gia Barbara Han thuộc Viện Nghiên cứu Hệ sinh thái Cary (New York, Mỹ), hơn 540 loài có khả năng sở hữu loại thụ thể phù hợp. Tinh tinh, khỉ, khỉ đuôi sóc và khỉ đuôi dài, những loài có quan hệ họ hàng gần với con người, đều có các thụ thể dễ bị tổn thương.

Ngoài ra, nhiều loài động vật thuộc họ mèo bao gồm cả hổ, sư tử, báo và mèo nhà cũng có ACE2 dễ liên kết với virus. Chó, bò, chồn và hươu cũng có thể mắc bệnh. Thực tế, virus đã lây lan rộng ở loài hươu đuôi trắng ở Bắc Mỹ.

Giới khoa học vẫn cần tiếp tục xác định liệu có bất kỳ cá thể nào trong số những con hươu này bị tổn thương hoặc chết vì nhiễm SARS-CoV-2 hay không. Song, điều đáng quan tâm hơn sức khỏe của các động vật là cách thức virus có thể biến đổi nếu nó bắt đầu lan truyền trong các quần thể khác.

Cũng giống như việc SARS-CoV-2 được thúc đẩy tiến hóa thành các chủng dễ lây lan hơn khi phải đối mặt với những thách thức do việc con người đeo khẩu trang, giãn cách xã hội và tiêm vắc xin, virus cũng sẽ phát triển theo những cách không thể đoán trước nếu xâm nhập vào loài khác và đối mặt với hệ miễn dịch của loài này.

Hiện chưa rõ liệu quá trình tiến hóa xa hơn như vậy có tạo ra một loại virus nguy hiểm hơn và có khả năng tìm được cách lây nhiễm trở lại con người hay không. Tuy nhiên, đó là nguy cơ nghiêm trọng mà chính quyền đặc khu Hong Kong (Trung Quốc) muốn tránh và họ tin việc tiêu hủy chuột hamster là giải pháp an toàn nhất. Những người yêu thú cưng trên toàn cầu cũng hy vọng virus không lây truyền rộng rãi ở chó và mèo.

Tuấn Anh

>>> Đọc tin thế giới mới nhất trên Vietnamnet

Khả năng Omicron tiến hóa từ chuột, Pháp có thêm nửa triệu ca nhiễm Covid-19

Khả năng Omicron tiến hóa từ chuột, Pháp có thêm nửa triệu ca nhiễm Covid-19

Trong 24 giờ qua, thế giới có thêm gần 2,8 triệu người nhiễm mới và khoảng 8.000 ca tử vong khi Covid-19 tiếp tục tấn công 223 quốc gia và vùng lãnh thổ.

tin nổi bật

Vì sao Mỹ khó ‘cấm cửa’ kim cương và vàng từ Nga?

Các nhà sản xuất kim hoàn và giới chức Mỹ đang phải đứng trước một nhiệm vụ khó khăn: chặn dòng chảy đá quý và kim loại quý của Nga vào nước này.

Đường sắt – Yếu tố định đoạt chiến cục với Nga của Ukraine

Mạng lưới đường sắt đang trở thành một trong những công cụ hậu cần quan trọng nhất và là 'biểu tượng kháng chiến' của Ukraine.

Nếu EU áp cấm vận dầu mỏ, Nga có bị đẩy vào thế bí?

Moscow đang phải đối mặt với một thách thức chưa từng có: nếu Liên minh châu Âu (EU) cấm nhập khẩu hàng triệu thùng dầu thô của Nga, liệu họ có thể tìm được khách hàng mới?

Vì sao Biển Đen quan trọng với Nga trong cuộc chiến ở Ukraine?

Nhiều chuyên gia cho rằng, Nga sẽ không thể củng cố lực lượng hải quân đang hứng chịu tổn thất trong chiến dịch tấn công quân sự ở Ukraine nếu không có sự tiếp cận lớn hơn với Biển Đen.

Chuyên gia lý giải nguyên nhân đồng Rúp Nga phục hồi phi thường

Sau khi mất gần một nửa giá trị vào tháng Ba do các lệnh trừng phạt từ phương Tây, đồng Rúp Nga đã phục hồi lên mức cao nhất trong hơn hai năm qua.

Vì sao loại vũ khí quan trọng cho Ukraine chống Nga đang bị thiếu hụt?

Hiện có một số nguyên nhân khiến Ukraine bị thiếu hụt nguồn cung tên lửa Javelin, một vũ khí lợi hại do Mỹ tài trợ để chống lại các lực lượng Nga.

Sau Ba Lan, Bulgaria, thành viên EU nào sẽ bị Nga ngắt khí đốt?

Cuộc chiến năng lượng giữa Nga và Liên minh châu Âu (EU) tăng nhiệt sau quyết định của Moscow về ngưng cấp khí đốt cho Ba Lan và Bulgaria.

Nga bắt đầu cắt nguồn cung nhiên liệu, châu Âu có lâm nguy?

Một yếu tố đang phủ bóng lên phản ứng của châu Âu trước chiến dịch tấn công quân sự của Moscow ở Ukraine là, khí đốt Nga đang sưởi ấm các ngôi nhà và cung cấp năng lượng cho các ngành công nghiệp của châu lục.

Nga thất thế trong 'chiến tranh mạng' với Ukraine?

Giữa lúc các lệnh trừng phạt của phương Tây đang gây khó khăn cho nền kinh tế và quân đội hứng chịu tổn thất trong chiến dịch quân sự ở Ukraine, Nga còn phải đối mặt với một thách thức mới.

Lý do Đức dè dặt chuyển vũ khí hạng nặng cho Ukraine

Dù đã tuyên bố thay đổi chính sách đối ngoại và quốc phòng khi xung đột Nga-Ukraine bắt đầu, nhưng Đức vẫn tỏ ra dè dặt trong việc cấp vũ khí hạng nặng cho Kiev.

Sự thay đổi chiến lược của Mỹ trong giai đoạn 2 cuộc chiến Nga - Ukraine

Khi chiến dịch tấn công quân sự của Nga ở Ukraine biến thành cuộc chiến tranh tiêu hao, không có khả năng đạt thỏa thuận hòa bình trong nay mai, Mỹ và các đồng minh bắt đầu thay đổi chiến lược ứng phó.

Nga - Ukraine xung đột, các nước lân cận ảnh hưởng kinh tế thế nào?

Vào thời bình, việc gần các thị trường của Nga và Ukraine là một lợi thế. Tuy nhiên, vào thời chiến, các mối quan hệ chặt chẽ về kinh tế đã trở thành gánh nặng đối với các nước láng giềng.

Ngày bỏ phiếu bầu tổng thống, cử tri Pháp lựa chọn Macron hay Le Pen?

Cử tri Pháp hôm nay (24/4) đi bỏ phiếu bầu tổng thống. Họ sẽ phải quyết định tiếp tục ủng hộ Tổng thống Emmanuel Macron hay nhà lãnh đạo cực hữu Marine Le Pen.

Cách Nga 'sống chung' với lệnh trừng phạt

Chính phủ, các doanh nghiệp và người dân Nga đang có những giải pháp sáng tạo để đối phó với những lệnh trừng phạt từ phương Tây và thích ứng với trạng thái 'bình thường mới'.

Nga hé lộ mục tiêu thật sự của giai đoạn 2 cuộc chiến ở Ukraine

Một tướng cấp cao của quân đội Nga cho biết, mục tiêu cho giai đoạn 2 chiến dịch tấn công quân sự của nước này ở Ukraine là thâu tóm kiểm soát toàn bộ khu vực miền nam và vùng Donbass, miền đông nước láng giềng.