Sáng qua, 3/7, một chiếc máy bay quân sự của Nga đã tiếp nhận số uranium HEU cuối cùng và cất cánh rời sân bay Biên Hòa (Đồng Nai) từ sáng sớm để chuyển về nước Nga.
Theo Reuter, thông tin trên cũng được thông báo tại Hội nghị Quốc tế về An ninh Hạt nhân diễn ra ở thủ đô Vienna (nước Áo), khai mạc ngày 1/7/2013, với sự tham dự của các đoàn đại biểu từ 120 nước, trong đó có Việt Nam, để bàn thảo về phương thức ngăn chặn các nguyên vật liệu chế tạo bom hạt nhân rơi vào tay kẻ xấu.
Sự kiện trên đã đưa Việt Nam trở thành quốc gia thứ 11 trong bốn năm qua không còn sở hữu Uranium có độ giàu cao HEU có nguy cơ rơi vào tay những tổ chức cực đoan. Về nguyên lý, các tổ chức này có thể tiếp tục nâng cấp và chế tạo bom hạt nhân, thứ vũ khí giết người hàng loạt, chỉ cần có tiền bạc, kiến thức công nghệ và một số nguyên liệu cần thiết khác.
Theo các chuyên gia của Tổ chức Chuyên gia về An toàn Hạt nhân (HSGEG), hiện nay, trên thế giới có khoảng 1.440 tấn HEU và 500 tấn Plutonium (cũng là nhiên liêu của bom hạt nhân) được cất giữ và sử dụng trong các vũ khí hạt nhân trên toàn cầu. Phần lớn số đó được bảo vệ nghiêm ngặt bởi quân đội nhưng một số nguyên liệu dùng cho mục đích dân sự lại ít được bảo vệ chặt chẽ.
Chính phủ VN đã chấp nhận một dự án quốc tế được Liên Hiệp Quốc bảo trợ và các thoả thuận song phương Việt - Mỹ và Nga - Mỹ.
Theo đó, từ tháng 9/2007 đến tháng 10/2011, đã thực hiện xong việc chuyển đổi xong tất cả các thanh nhiên liệu của Lò Đà Lạt, từ độ giàu cao (HEU) ở mức 36% sang độ giàu thấp (LEU) ở mức dưới 20%. Cả hai loại thanh nhiên liệu đều sản xuất ở Nga.
Chính phủ VN đã chấp nhận một dự án quốc tế được Liên Hiệp Quốc bảo trợ và các thoả thuận song phương Việt - Mỹ và Nga - Mỹ. Theo đó, từ tháng 9/2007 đến tháng 10/2011, đã thực hiện xong việc chuyển đổi xong tất cả các thanh nhiên liệu của Lò Đà Lạt, từ độ giàu cao (HEU) ở mức 36% sang độ giàu thấp (LEU) ở mức dưới 20%. Cả hai loại thanh nhiên liệu đều sản xuất ở Nga.
Ngoài ra, tất cả các thanh Uranium có độ giàu cao HEU với khối lượng tổng cọng 16 kg (tương đương một nửa nhiên liệu cho quả bom hạt nhân) không sử dụng nữa đều được chuyển về nơi sản xuất, nước Nga. Và việc trao trả 16 kg uranium loại HEU cho Nga đã được thực hiện trong 2 đợt, đợt đầu vào năm 2007 và đợt cuối vừa mới diễn ra.
Hoàn thành công việc trên, Việt Nam thể hiện sự tuân thủ các quy định quốc tế về sử dụng năng lượng hạt nhân vì mục tiêu dân sự đã cam kết. Năm 1982 Việt Nam đã tham gia Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT). Năm 1996, Việt Nam lại ký kết Hiệp ước (CTBT) cấm thử vũ khí hạt nhân toàn diện và năm 2006 phê chuẩn CTBT. VN cũng đã ký Hiệp định Bảo đảm An ninh toàn diện với Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) có hiệu lực vào năm 1990. Ngoài ra, Việt Nam cũng trở thành một thành viên của Hiệp ước Phi vũ khí hạt nhân khu vực Đông Nam Á (Hiệp ước Băng Cốc).
|
Làm giàu Uranium Lượng Uranium tự nhiên tồn tại trong quả đất tương đối ít và chỉ gồm hai thành phần đồng vị chủ yếu: U238 và U235. Trong đó, đồng vị U238 chiếm hàm lượng áp đảo với 99,7%, còn đồng vị có khả năng làm nhiên liệu phân hạch là U235 lại quá nghèo, chỉ chiếm 0,3% (3 phần ngàn). Để sử dụng Uranium làm nhiên liệu cho lò phản ứng nghiên cứu như lò Đà Lạt, phải qua các công nghệ làm giàu để tăng tỷ lệ U235 lên mức cần thiết. Với lò Đà Lạt, đã dùng nhiên liệu với độ làm giàu thấp (LEU) khoảng 20% hay độ làm giàu cao (HEU) khoảng 36%. Hiện nay, có nhiều phương pháp để làm giàu Uranium nhưng phổ biến nhất là phương pháp ly tâm. Nhưng muốn đạt độ giàu U235 cao, khoảng 80, 90% và thu được khối lượng nhiên liệu lớn đáp ứng yêu cầu làm bom nguyên tử, cần có nhiều máy ly tâm, hàng trăm, hàng nghìn và thậm chí hàng chục nghìn cỗ máy cùng hoạt động liên tục. |
|
Về Lò Đà Lạt Lò phản ứng hạt nhân Ðà Lạt thuộc loại lò nghiên cứu, công suất nhiệt 500 Kilowatt hay 0,5 Megawatt. Chức năng của loại lò nghiên cứu như Lò Đà Lạt chủ yếu là dùng để nghiên cứu vật lý hạt nhân và ứng dụng dân sự như sản xuất các dược chất phóng xạ, phân tích mẫu địa chất v.v... Lò này được hồi phục từ lò cũ của Hoa Kỳ để lại sau khi đã rút và mang hết nhiên liệu về nước vào mùa hè năm 1975. Đến năm 1983 lò được phục hồi và tái khởi động bằng các thanh nhiên liệu mới của Nga. Ngoài ra, tất cả các thanh Uranium có độ giàu cao HEU với khối lượng tổng cọng 16 kg (tương đương một nửa nhiên liệu cho quả bom hạt nhân) không sử dụng nữa đều được chuyển về nơi sản xuất, nước Nga. Và việc trao trả 16 kg uranium loại HEU cho Nga đã được thực hiện trong 2 đợt, đợt đầu vào năm 2007 và đợt cuối vừa mới diễn ra. Hoàn thành công việc trên, Việt Nam thể hiện sự tuân thủ các quy định quốc tế về sử dụng năng lượng hạt nhân vì mục tiêu dân sự đã cam kết. Năm 1982 Việt Nam đã tham gia Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT). Năm 1996, Việt Nam lại ký kết Hiệp ước (CTBT) cấm thử vũ khí hạt nhân toàn diện và năm 2006 phê chuẩn CTBT. VN cũng đã ký Hiệp định Bảo đảm An ninh toàn diện với Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) có hiệu lực vào năm 1990. Ngoài ra, Việt Nam cũng trở thành một thành viên của Hiệp ước Phi vũ khí hạt nhân khu vực Đông Nam Á (Hiệp ước Băng Cốc). |
Minh Trần
.svg){kind=icon}
