Đụng chạm như thi tuyển lãnh đạo

Bình thường, khi có nhu cầu chỉ cần lấy người trong quy hoạch ra xem xét. Nay có thi tuyển, người ngoài quy hoạch cũng có thể cạnh tranh.

- Bình thường, khi có nhu cầu chỉ cần lấy người trong quy hoạch ra xem xét. Nay có thi tuyển, người ngoài quy hoạch cũng có thể cạnh tranh.

Thời gian qua, việc thi tuyển một số chức danh lãnh đạo, quản lý tại Đà Nẵng, Quảng Ninh, Bộ Giao thông - Vận tải, Bộ Tư pháp... ít nhiều đã có kết quả tích cực, tạo ra một cách làm mới trong lựa chọn lãnh đạo so với cách làm truyền thống và quan trọng hơn là được dư luận đồng tình, ủng hộ.

{keywords}
TS Nguyễn Xuân Thu (Phó trưởng ban thư ký, Văn phòng Bộ Tư pháp) và TS Nguyễn Văn Điệp (Trưởng khoa đào tạo luật sư, Học viện Tư pháp) thi tuyển chức danh Phó giám đốc Học viện Tư pháp tháng 3/2014

Những mặt được của thi tuyển lãnh đạo là: mở rộng được đối tượng tham gia, người trong quy hoạch, người ngoài quy hoạch, công chức trẻ, có số năm làm việc ít cũng có thể tham gia thi, quy trình, thủ tục rõ ràng hơn, người dân quan tâm có thể theo dõi, giám sát và qua đó hạn chế được chuyện tiêu cực, nhất là chuyện chạy chức, chạy quyền được nói đến từ lâu nay. Nói một cách ngắn gọn là dân chủ hơn, thực tài, minh bạch và góp phần chống tham nhũng.

Ngay từ năm 2007, nghị quyết TƯ 5 khóa X về “Đẩy mạnh cải cách hành chính, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý của bộ máy nhà nước“ đã xác định: “Thực hiện việc thi tuyển đối với một số chức danh lãnh đạo gắn với chuyên môn nghiệp vụ trong bộ máy hành chính nhà nước và các đơn vị sự nghiệp”. Chủ trương đã có, nhưng thể chế thì chưa, nên làm phải gọi là thí điểm.

Mà thí điểm thì đương nhiên mỗi nơi làm theo cách mà mình cho là tốt và phù hợp nhất, dẫn đến đối tượng dự thi, quy trình, thủ tục, bài thi, đề thi, hội đồng chấm thi... có thể cũng rất khác nhau.

Việc chưa có thể chế có nguyên nhân sâu xa ở những lấn bấn trong đổi mới, cải cách quá trình bổ nhiệm lãnh đạo theo cách làm truyền thống lâu nay. Và đây chính là câu chuyện không đơn giản trong triển khai rộng thi tuyển lãnh đạo vốn được đánh giá là hay, có ý nghĩa thiết thực, động viên được những người thực tài phấn đấu vươn lên trong công vụ.

Không nhất thiết “phấn đấu” vào quy hoạch

Có thể thấy mấy khó khăn khi triển khai rộng cơ chế thi lãnh đạo như sau:

Thứ nhất là đụng chạm đến vấn đề quy hoạch cán bộ lãnh đạo. Quy hoạch cán bộ lãnh đạo, quản lý đã được thực hiện bài bản từ rất lâu, có thể chế rõ ràng. Không có thi tuyển thì khi có nhu cầu chỉ cần lấy người trong quy hoạch ra xem xét. Nay có thi tuyển, người ngoài quy hoạch cũng có thể tham gia. Tính “thiêng liêng” của quy hoạch bị đụng chạm, không nhất thiết phải “phấn đấu” vào quy hoạch mà qua thi tuyển vẫn có cơ trở thành lãnh đạo.

Thứ hai là làm ở phạm vi nào? Triển khai đại trà, trong tất cả cơ quan hành chính cả nước hay có giới hạn?

Giả sử có thể chế nhưng lại quy định tùy bộ, tỉnh xem xét quyết định áp dụng. Như vậy sẽ có bộ, tỉnh làm, nhưng cũng sẽ có bộ, tỉnh không làm. Thậm chí có thể trong một bộ, tỉnh chỉ thi lãnh đạo vụ, cục, sở này, vụ, cục, sở kia thì không. Hoặc nếu bắt buộc làm thì lãnh đạo ví dụ Vụ Tổ chức, cán bộ, Thanh tra bộ, Sở Nội vụ, Thanh tra tỉnh có qua thi tuyển không?

Khập khiễng chuyện tiêu chuẩn

Thứ ba là vấn đề tiêu chuẩn. Thi tuyển lãnh đạo buộc phải xem xét lại các tiêu chuẩn đã được ban hành về công chức lãnh đạo. Qua thi, hy vọng có được công chức trẻ, có năng lực xứng đáng với trọng trách lãnh đạo. Đây là một động lực hết sức quan trọng cho đội ngũ công chức trẻ phấn đấu và làm việc, học hành. Tuy nhiên lại đụng ngay tiêu chuẩn.

Tiêu chuẩn vụ trưởng, giám đốc sở cơ bản phải là chuyên viên chính, có lý luận chính trị cao cấp, có quản lý nhà nước ngạch chuyên viên cao cấp, có 5 năm công tác trong ngành, trong đó có ít nhất 3 năm làm công tác quản lý về lĩnh vực chuyên môn, chuyên ngành được giao.

Tiêu chuẩn phó vụ trưởng, phó giám đốc sở phải là chuyên viên bậc 6, có lý luận chính trị trung cấp, có quản lý nhà nước ngạch chuyên viên chính.

Những tiêu chuẩn này không sửa thì không thể có công chức trẻ tham gia thi lãnh đạo, không thể có lãnh đạo cấp vụ, cấp sở trong độ tuổi 30 đến 40 được. Mà trong khi đó, theo cơ chế luân chuyển lại có được lãnh đạo cấp thứ trưởng và tương đương ở độ tuổi 40. Rõ ràng có chuyện khập khiễng ở đây.

Thực tế thời gian qua việc thí điểm thi lãnh đạo đã vấp phải vấn đề này và phải “sáng tạo” bằng cách cho nợ tiêu chuẩn, nếu công chức thi đỗ, được bổ nhiệm lãnh đạo thì phải trả nợ sau. Sửa tiêu chuẩn phải bằng thể chế chứ không thể để tùy bộ, tỉnh, thậm chí tùy cấp ủy cứ đồng ý thì ai cũng có thể tham gia thi được.

Đổi mới phương thức tuyển chọn lãnh đạo qua thi tuyển là vấn đề tốt, hợp lòng dân, được đội ngũ công chức cơ bản ủng hộ. Khó khăn để triển khai không ít, nhưng nếu quyết tâm chắc có thể làm được.

Đinh Duy Hòa

tin nổi bật

Khách ‘dài cổ’ đón taxi, xe công nghệ ở sân bay Tân Sơn Nhất

Hành khách xếp hàng dài bên trong khu vực sảnh nhà giữ xe TCP sân bay Tân Sơn Nhất để mòn mỏi đợi nhiều giờ để taxi, xe công nghệ đến đón chiều 4/7.

Đặc xá là giấc mơ, động lực, hy vọng của người thụ án tù giam

Đặc xá là giấc mơ, là mục tiêu, là động lực để người chấp hành hình phạt tù nuôi hy vọng, nỗ lực phấn đấu, rèn luyện, cải tạo để khắc phục, sửa chữa những lỗi lầm của mình...

Dự báo thời tiết 5/7: Hà Nội mưa giông vào chiều tối, Trung Bộ vẫn hầm hập nóng

Dự báo thời tiết 5/7, miền Bắc giảm nắng nóng và xuất hiện mưa giông vào chiều tối. Trung Bộ tiếp tục nắng nóng gay gắt, nhiều nơi trên 38 độ. Tây Nguyên, Nam Bộ ổn định với ngày nắng, chiều tối mưa giông.

Làng đóng tàu 700 năm tuổi lay lắt trước 'bão' giá xăng dầu

Từng nức tiếng xa gần với nghề đóng tàu gỗ, góp sức cùng ngư dân vươn khơi, bám biển, nhưng làng nghề đóng tàu Trung Kiên (xã Nghi Thiết, huyện Nghi Lộc, Nghệ An) giờ đang lay lắt tìm hướng đi mới.

Ruộng dưa bị phá tan hoang, cụ ông quặn lòng tiếc công, xót của

Sau quá trình truy bắt ráo riết, Công an huyện Diễn Châu (Nghệ An) đã bắt giữ 5 đối tượng liên quan đến việc phá nát ruộng dưa hấu sắp đến ngày thu hoạch của ông Phan Văn Tôn (70 tuổi).

Bắt 5 đối tượng phá nát ruộng dưa hấu của ông cụ 70 tuổi

Liên quan đến vụ phá ruộng dưa của ông Phan Văn Tôn (70 tuổi, xã Diễn Kỷ, Diễn Châu, Nghệ An), công an huyện này đã vào cuộc điều tra và bắt giữ các đối tượng.

Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov sẽ thăm Việt Nam

Nhận lời mời của Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov sẽ thăm Việt Nam từ ngày 5-6/7.

Làm rõ bản chất, xử lý dứt điểm vụ án liên quan Việt Á, FLC, Tân Hoàng Minh

Ông Phan Đình Trạc yêu cầu Ban Nội chính phối hợp các cơ quan tiến hành tố tụng Trung ương thống nhất các tiêu chí, cơ chế phân hóa mạnh mẽ, làm rõ bản chất, xử lý dứt điểm các vụ việc, vụ án liên quan đến Việt Á, FLC, Tân Hoàng Minh...

Bắt giam thầy giáo tiếng Anh liên quan vụ hiếp dâm nữ sinh lớp 7

Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Hà Tĩnh vừa có quyết định khởi tố thầy giáo Lê Dũng Cường liên quan hành vi hiếp dâm nữ sinh lớp 7.

Nguyên Giám đốc Sở Y tế và Giám đốc CDC Quảng Ngãi bị xem xét kỷ luật

Nguyên Giám đốc Sở Y tế Nguyễn Xuân Mến và Giám đốc CDC Quảng Ngãi Hồ Minh Nên bị xem xét, xử lý kỷ luật.

Giải ngân tiền hỗ trợ nhà trọ đạt thấp do 'sợ sai'

Tỉ lệ đã giải ngân tiền hỗ trợ thuê trọ cho người lao động còn rất thấp, nguyên nhân do một số địa phương, doanh nghiệp "sợ sai".

Nghiên cứu giảm thêm một số loại thuế khác với xăng dầu

Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi cho biết, bộ đang nghiên cứu, báo cáo cấp có thẩm quyền giảm thêm một số loại thuế khác với xăng dầu như thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế giá trị gia tăng...

Trung Quốc mong muốn đối thoại, hiệp thương giải quyết bất đồng Biển Đông

Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Bùi Thanh Sơn và người đồng cấp Vương Nghị hôm nay có cuộc gặp song phương bên lề Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao Hợp tác Mekong - Lan Thương (MLC) lần thứ 7 tổ chức tại Myanmar.

Tăng trưởng GDP ấn tượng, thu nhập bình quân tăng lên 7,4 triệu/tháng

Tính chung 6 tháng đầu năm 2022, tăng trưởng GDP đạt mức ấn tượng, kinh tế đang phục hồi toàn diện; thu nhập bình quân tháng của lao động làm công hưởng lương ước tính là 7,4 triệu đồng/tháng.

Bắt thêm hai doanh nhân trong vụ án 'lạm quyền' xảy ra tại Saigon Co.op

Quá trình mở rộng điều tra vụ án “Lạm quyền trong khi thi hành công vụ” xảy ra tại Saigon Co.op, Công an TP.HCM đã khởi tố bị can thêm hai người khác.