1a.jpg
Ấn Độ đang rất khát nhân lực cho ngành công nghiệp gia công phần mềm.

Làn sóng “nhảy việc”

Là quốc gia có dân số đông thứ nhì thế giới (1,2 tỷ người) và vẫn luôn chú trọng việc đào tạo nhân lực cho ngành CNTT nên nhiều người sẽ không tin khi nói rằng Ấn Độ đang rất khát nhân lực cho ngành công nghiệp gia công của mình. Nhưng đó lại là một sự thật đang diễn ra.

Những con số rất có thể sẽ khiến người ta hiểu lầm và ảo tưởng, Krishnakumar Natarajan, Giám đốc điều hành của hãng gia công MindTree có trụ sở ở Bangalore lên tiếng cảnh báo: “Mỗi năm, cả nước (Ấn Độ) có thêm khoảng 400.000 nhân lực cho ngành CNTT nhưng chỉ có khoảng 20% trong số đó sẵn sàng đáp ứng được yêu cầu của công việc”.

Sự gia tăng này của nguồn nhân lực vốn đã không “thấm tháp” gì so với tốc độ phát triển của lĩnh vực outsourcing nên cuộc chiến tranh giành những nhân viên có kinh nghiệm được đẩy lên ngày càng khốc liệt. Chưa hết, cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu vừa qua đã khiến cho các hoạt động tuyển dụng bị đình trệ và đẩy hàng loạt nhân công “ra đường”.

Khi kinh tế được hồi phục, nhu cầu tuyển dụng bị đẩy vọt lên mức rất cao trong một khoảng thời gian ngắn. Hệ quả là làn sóng “nhảy việc” xuất hiện, mức lương cơ bản liên tục bị phá trần nhưng rốt cuộc tình trạng khan hiếm nhân lực lại không cải thiện được bao nhiêu.

Theo Nasscom – Hiệp hội các doanh nghiệp gia công Ấn Độ, tỷ lệ “nhảy việc” của các nhân viên IT nước này đã tăng từ mức 12% lên 17% trong những tháng đầu năm nay. Đặc biệt ở một số ngành như dịch vụ tư vấn và giải đáp (call center) hay các dịch vụ cơ bản, tỷ lệ này đã tăng lên tứ mức trung bình 40% lên 55% chỉ sau vài tháng.

 “Tỷ lệ nhảy việc cao sẽ là một thách thức rất lớn đến sự sinh tồn và phát triển của mảng gia công dịch vụ doanh nghiệp - BPO”, D.S. Rawat – Tổng thư ký Liên minh các Phòng Thương mại và Công nghiệp Ấn Độ phát biểu.

Còn ông Som Mittal – Chủ tịch Nasscom lại tin rằng mức lương khởi điểm của các nhân viên mới được tuyển dụng trong toàn ngành sẽ tăng ít nhất 12% trong năm nay.

Có điều, vấn đề nghiêm trọng nhất của sự gia tăng mức lương khởi điểm sẽ khiến các nhân viên cũ nảy sinh nhu cầu đổi chỗ làm để nhận được “mức lương mới cao hơn từ 15 đến 25%”. Thậm chí, gần đây người ta còn được chứng kiến các nhân viên của Google India bỏ việc để sang làm việc cho Infosys Technologies với mức lương mới cao hơn tới 30%.

Lợi nhuận sụt giảm

Nhân lực mới thì khan hiếm, mức lương thì gia tăng buộc các doanh nghiệp gia công phải tìm cách thắt lưng, buộc bụng nhằm duy trì tỷ suất lợi nhuận. “Đủ các loại chi phí đang gia tăng nhưng khách hàng lại không muốn trả thêm“, Sudin Apte, Giám đốc điều hành của hãng tư vấn Offshore Insights Research & Solutions cho biết.

Nếu như cách đây 5 năm, tỷ suất lợi nhuận của các hãng gia công Ấn Độ vẫn ở mức từ 30-35% nhưng hiện tại chỉ còn từ 20-15% đối với nhóm số ít các doanh nghiệp ở “chiếu trên” (có uy tín và thương hiệu cao hơn) và khoảng từ 10 – 12% hay thậm chí thấp hơn nữa đối với số đông các doanh nghiệp ở “chiếu dưới”. “Trong khoảng 5 năm tới, tỷ suất lợi nhuận sẽ còn giảm khoảng 3-4% nữa”, ông Apte dự báo.

Với hầu hết các doanh nghiệp vốn chỉ quen với phương thức tăng trưởng dựa vào số lượng nhân công, tình trạng hiện nay thực sự là một bài toán quá hóc búa trong khi các trung tâm gia công IT khác ở Đông Nam Á lại đang nổi lên vô cùng mạnh mẽ. “Những đối thủ cạnh tranh với chi phí rẻ đang là mối đe dọa rất rõ ràng đối với Ấn Độ”, Praveen Bhadada, Giám đốc của hãng tư vấn Zinnov Management Consulting ở Bangalore bày tỏ sự lo ngại.

Tata Consultancy Services (TCS), hãng gia công lớn nhất Ấn Độ với doanh thu năm ngoái đạt tới 8,2 tỷ USD đã quyết định tiên phong trong việc xây dựng mô hình phát triển mới không phụ thuộc vào lao động. Phương thức của TSC là tiêu chuẩn hóa một số phần mềm và dịch vụ mà họ đã phát triển một cách đầy đủ để rồi bán lại cho khách hàng hay tập trung nguồn lực vào phát triển dịch vụ điện toán đám mây dành cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Mặc dù hiện tại, 90% doanh thu của TSC vẫn đến từ mô hình kinh doanh cũ nhưng ban lãnh đạo hãng tin tưởng rằng việc chuyển hướng của họ sẽ mang lại hiệu quả lớn.

Dù khó khăn nhưng nhiều người vẫn tin tưởng rằng Bangalore và các thành phố khác của Ấn Độ vẫn có những lợi thế mà các quốc gia khác khó lòng có được. “Hiện Ấn Độ đang chiếm từ 75 -80% thị trường gia công thế giới và đến năm 2015, nếu có giảm thì thị phần của chúng tôi cũng chỉ giảm khoảng 10 phần trăm”, ông Apte ở Offshore Insight tỏ ra rất tin tưởng.

Theo BW

Bài viết đã đăng trên báo Bưu điện Việt Nam số 64 ra ngày 30/5/2011