HP TouchPad tạo ra từ phần mềm khiếm khuyết

Quan chức HP trong buổi giới thiệu sản phẩm webOS.

>>Những sản phẩm và công nghệ đang "hấp hối"

>>WebOS: Cuộc du hành đã khép lại

>>Số phận bi kịch và ngắn ngủi của Palm Pre

Máy tính bảng TouchPad của HP là một trong những thiết bị mới được lưu ý nhất năm 2011 và nhanh chóng trở thành thất bại thảm hại nhất của giới công nghệ. Được dự đoán là đối thủ đáng gờm của Apple iPad, tuy nhiên, TouchPad chỉ sống sót 7 tuần trước khi HP quyết định kết liễu thiết bị này vì doanh số bán hàng quá kém.

Palm sai lầm ngay khi bắt đầu tạo ra webOS

TouchPad được phát triển dựa trên nền hệ điều hành WebOS. Nó hứa hẹn linh hoạt hơn và “mở” hơn hệ điều hành vốn được kiểm soát chặt chẽ như iOS của Apple, và đẹp đẽ hơn nhiều so với nền tảng còn nhiều sự cố Android của Google.

HP mua lại Palm, nhà sản xuất webOS với giá 1,2 tỉ đô năm 2010 để có thể đưa phần mềm vào trong các sản phẩm như TouchPad nhưng cuối cùng WebOS lại trở thành một thứ tài sản độc hại. Vài cựu nhân viên của Palm và HP liên quan tới webOS cho biết ngay khi mới bắt đầu, đã có rất ít hi vọng cho webOS bởi con đường nó được xây dựng đã phạm sai lầm sâu sắc.

Paul Mercer, cựu Giám đốc cấp cao mảng phần mềm tại Palm, người giám sát thiết kế giao diện của webOS và tuyển dụng nhiều thành viên quan trọng của đội phát triển nói: “Palm đi trước thời đại khi cố gắng xây dựng phần mềm điện thoại sử dụng công nghệ web, và chúng tôi đã không thể thực hiện được ý tưởng đầy tham vọng và đột phá đó. Có lẽ đó là điều không thể thành hiện thực vì công nghệ chưa sẵn sàng.”

Với lợi thế nền tảng dựa trên công nghệ web phổ biến, Palm tin rằng việc viết phần mềm và thu hút các lập trình viên viết ứng dụng cho webOS sẽ dễ dàng hơn. Thực tế khác biệt khi webOS gặp vấn đề ngay từ khi khởi động, khi Palm lần đầu tiên tạo ra webOS cho smartphone Pre.

Mercer vốn nổi tiếng trong giới thiết kế với nhiều đóng góp trong vài sản phẩm quan trọng nhất của Apple và Palm đã tuyển dụng ông. Sau nhiều tranh cãi nội bộ, công ty đặt webOS phụ thuộc vào WebKit, công cụ phần mềm nguồn mở sử dụng trên trình duyệt để hiển thị các trang web. Theo Mercer, đó là một sai lầm vì các ứng dụng không thể vận hành đủ nhanh ngang tầm iPhone.

Cựu thành viên khác trong đội phát triển ứng dụng webOS lại cho rằng, vấn đề cốt lõi của webOS là Palm không có khả năng biến webOS thành nền tảng giành được sự trung thành và lòng nhiệt tình của các lập trình viên bên ngoài. Ngoài ra, họ cũng không có người lãnh đạo đúng đắn cũng như kĩ sư tài ba để làm công việc này.

WebOS mất khoảng 9 tháng kể từ khi phôi thai cho tới khi thành hình và bỏ qua nhiều bước. Với một dự án như webOS, lập trình viên về lí thuyết sẽ bắt đầu bằng cách tạo ra từng “viên gạch” tương đương để tái sử dụng và kết hợp tạo ra nhiều ứng dụng khác nhau. Nhưng với webOS, nhân viên của Palm ngay từ đầu đã viết ứng dụng, sau đó mới tạo ra các “viên gạch” như trên, sau đó được Palm đại tu một lần nữa, rồi tới HP, buộc các nhà phát triển phải “học lại từ đầu” cách thiết kế nên các ứng dụng webOS.

Một vấn đề nữa liên quan tới tuyển dụng. Năm 2009, rất khó để tìm ra lập trình viên hiểu biết về WebKit khi mà cả Apple và Google đều đã “bắt cóc” hầu hết mọi nhân tài hàng đầu. Nhiều cựu nhân viên đổ lỗi cho Jon Rubinstein, Giám đốc điều hành Palm khi không thể chỉ đạo webOS đi đúng hướng. Họ cho rằng nguyên nhân do Rubinstein chỉ biết về phần cứng nên không thể hiểu được logic của việc tạo ra hệ điều hành mạnh mẽ, và ông chịu trách nhiệm cuối cùng khi quyết định để webOS phụ thuộc vào WebKit.

Pre có mặt trên thị trường từ tháng 6/2009 và nhận được đánh giá khả quan, nhiều chuyên gia gọi Pre là thiết bị chắc chắn với yếu tố thiết kế sáng tạo có thể cạnh tranh với iPhone. Nhà mạng Sprint (Mỹ) tuyên bố Pre là điện thoại bán chạy nhất của hãng. Nhưng ngay lập tức, khách hàng nhận ra điều ngược lại khi tốc độ xử lí quá chậm. Điều này dẫn tới tỉ lệ trả lại hàng vô cùng cao. Thêm vào đó là nhiều phàn nàn vì điện thoại thường xuyên tự khởi động hoặc không hoạt động. Chỉ sau 6 tháng ra mắt, chuyên gia phân tích của hãng Northeast Securities cho biết doanh số bán Pre “giảm đáng kể”. Palm quyết định bán mình vào tháng 4/2010 và nhanh chóng thu hút HP với hi vọng dùng webOS để thúc đẩy kinh doanh smartphone và máy tính bảng.

WebOS lận đận cả khi về với HP

Máy tính bảng HP TouchPad "tử" chỉ sau 7 tuần ra mắt.

Tuy nhiên, khi thâu tóm được Palm, các thành viên chủ chốt của đội webOS đã ra đi. Mercer rời đi. Peter Skillman, Phó chủ tịch thiết kế của Palm cuối cùng cũng bỏ sang Nokia. Matias Duarte, Phó chủ tịch giao diện và trải nghiệm người dùng cho webOS bỏ đi một tháng sau đó để đến Google. Vài người nói đó là tổn thất lớn vì “Duarte chính là webOS. Khi ông rời đi, khoảng trống để lại vô cùng rõ rệt.” Bản thân HP cũng có nhiều thay đổi lớn sau đó. Tháng 8/2010, Mark Hurd, Giám đốc điều hành từ chức vì bê bối tình dục, Leo Apotheker thế chỗ Hurd. Dưới triều Apotheker, HP đẩy mạnh đầu tư webOS, tuyên bố hai smartphone và TouchPad, máy tính bảng webOS đầu tiên. Như Apple iPad, TouchPad trang bị màn hình cảm ứng 9.7-inch và giá khởi điểm 500 USD (hơn 10 triệu đồng). Theo Apotheker, webOS sẽ mở rộng sang nhiều thiết bị khác, bao gồm cả máy tính cá nhân và máy in. Những gì Palm thiếu: nguồn lực, kĩ sư và tiếp thị, HP sẽ cung cấp đủ. TouchPad xuất xưởng tháng 7/2011, vài tháng sau khi Apple ra mắt iPad 2 mỏng và nhanh hơn đáng kể cũng với mức giá 500 USD. Rõ ràng TouchPad không thành công, nhưng thế giới công nghệ vẫn bị “sốc” khi HP rút lui khỏi thị trường máy tính bảng quá nhanh chóng và tuyên bố có thể ngừng sản xuất thiết bị webOS. Sau đó, HP công bố tổn thất 3,3 tỉ đô, một nửa tới là hậu quả của việc “gió đổi chiều” trong kinh doanh sản phẩm webOS. Tháng 9/2011, HP đuổi việc Apotheker vì năng lực kém, không đạt được mục tiêu công ty. Thay thế ông là Meg Whitman, cựu Giám đốc eBay. Ba tháng sau khi lên ngôi, Whitman tuyên bố phát hành mã webOS cho bất cứ ai, tương tự chiến dịch mã nguồn mở Android của Google. Nếu các lập trình viên bên ngoài và nhà sản xuất thiết bị cuối cùng có thể cải thiện được phần mềm, HP sẽ xem xét lại quyết định có ngừng sản xuất thiết bị webOS hay không.

Bà Whitman cho biết 600 nhân viên vẫn đang làm việc tại bộ phận webOS. “HP giải phóng sức sáng tạo của cộng đồng nguồn mở để thúc đẩy thế hệ ứng dụng và thiết bị mới”, bà phát biểu. Theo Sam Greenblatt, Giám đốc công nghệ tại HP, HP vẫn nuôi tham vọng với webOS và nói rằng những cải thiện gần đây WebKit và webOS đã đẩy nhanh tốc độ xử lí. Sau này, webOS thậm chí còn có khả năng xuất hiện trong máy tính, ti-vi hay xe hơi. Tuy nhiên, Mercer khẳng định chừng nào còn dựa vào WebKit, webOS còn yếu thế hơn iOS của Apple.

Theo NYT