Jonathan Ive - người không thể thay thế trong đời Steve Jobs

Steve Jobs và Jonathan Ive. Ảnh: Internet

>>  Đằng sau việc một “sếp lớn” của Apple "rũ áo ra đi"

Sau khi người đứng đầu bộ phận iOS Scott Forstall ra đi, Jonathan Ive – Phó Chủ tịch phụ trách Thiết kế công nghiệp của Apple sẽ kiêm luôn vị trí này.

Jonathan Ive – “người không thể thay thế trong cuộc đời Steve Jobs”

Tháng 9/1997, Jonathan Ive đã dự định thôi việc tại Apple. Thế nhưng, giờ đây sau cuộc xáo trộn nhân sự hôm 30/10/2012, ông đã trở thành người quan trọng nhất của “táo khuyết”.

Năm 1997, Apple đánh mất mình khi các lãnh đạo chóp bu chỉ tập trung vào tối đa hóa lợi nhuận thay vì tạo ra những sản phẩm tuyệt vời. Đặt nặng lợi nhuận được quan tâm vào thời điểm đó vì Apple đang tiêu những đồng đô-la cuối cùng. Apple trên bờ vực của sự chết chóc.

Tuy nhiên, vẫn còn lí do để hi vọng. Apple mua công ty NexT với giá 400 triệu USD, mang đồng sáng lập Steve Jobs về lại công ty. Jobs – khi ấy vẫn chưa là CEO của Apple – ngay lập tức bắt đầu thay đổi văn hóa công ty. Ông diễn thuyết trước nhân viên, nhấn mạnh Apple phải tập trung vào làm ra sản phẩm tuyệt vời, không phải kiếm tiền.

Jonathan Ive đã ngay lập tức thay đổi ý định từ bỏ công ty, theo tiểu sử Steve Jobs của tác giả Walter Issacson. Mọi người vẫn gọi ông Jonathan Ive là Jony.

Jonathan Ive. Ảnh: Getty Images

Quyết định ở lại Apple của ông cuối cùng là một trong những nguyên nhân chính giúp Apple có màn tái xuất ấn tượng nhất trong lịch sử công ty, từ một hãng sống phập phù trở thành công ty giá trị nhất hành tinh. Ive đã leo từng bước một để là người đứng đầu mảng thiết kế phần cứng của Apple.

Tuy nhiên chỉ mới đây, ông được giao nhiệm vụ nặng nề hơn. CEO Tim Cook thăng chức để Ive dẫn dắt cả bộ phận thiết kế phần mềm, hay như Apple gọi là Giao diện Con người (Human Interface). Điều đó đồng nghĩa ông sẽ lãnh đạo cả mảng phần cứng và phần mềm tại hãng công nghệ có ảnh hưởng nhất thế giới. Trong khi Cook là nhân vật quyền lực nhất, Ive hiện giờ chính là người quan trọng nhất, là người dẫn đường chỉ lối cho mọi quyết định về sản phẩm của Apple.

Khi Steve Jobs qua đời, mọi người muốn biết ai sẽ lấp đầy chỗ trống mà ông để lại. Trong 12 tháng qua, câu trả lời là “hội đồng giám đốc”. Còn hôm nay, “Jony Ive” chính là đáp án rõ ràng. Không một vị lãnh đạo nào đủ tốt để đảm nhận vai trò này. Jobs đã nói với người viết tiểu sử cho mình: “Nếu tôi có một đối tác tinh thần tại Apple, đó là Jony.”

Jobs và Ive thân thiết tới mức nhân viên gọi bộ đôi này là Jives – kết hợp từ tên hai người. Bộ đôi thường xuất hiện cùng nhau khi đi dạo quanh trụ sở Apple, hay nói chuyện trong phòng ăn của công ty.

Laurene Powell – vợ Jobs nói: “Jony có vị trí đặc biệt. Anh ấy tới nhà của chúng tôi, và gia đình chúng tôi trở nên gần gũi. Steve không bao giờ muốn làm anh ấy tổn thương. Gần như mọi người trong cuộc sống của Jobs đều có thể thay thế được. Nhưng không phải Jony.”

Quan hệ giữa họ bắt đầu khi Jobs quay trở về Apple. Ông đi thăm thú phòng thiết kế của công ty và khám phá ra công trình của Ive. Thời điểm đó, Jobs đang tìm kiếm một chuyên gia thiết kế bên ngoài để lãnh đạo công cuộc “trẻ hóa” Apple song cuối cùng ông lại tìm ra Ive, gây dựng mối quan hệ tốt đẹp và họ cùng nhau làm ra những thiết kế máy tính có tính biểu tượng nhất trong lịch sử.

Từ nhà thiết kế bất mãn tới nhân vật quan trọng nhất Apple

Ive – người từng thất vọng vì Apple – cho biết: “Chúng tôi thảo luận cách tiếp cận hình thức và vật liệu. Chúng tôi có cùng bước sóng. Tôi đột nhiên hiểu lí do tại sao tôi yêu Apple.”

Sản phẩm quan trọng đầu tiên của họ là máy tính tất cả trong một iMac màu sắc sặc sỡ. Trong một kỉ nguyên của những khối hộp màu be nhàm chán, Ive mang màu sắc tới và thổi hồn vào máy tính, đồng thời cũng tiết lộ rất nhiều về cá tính và triết lí thiết kế tinh tế của mình.

iMac do Jony thiết kế có quai cầm trên đỉnh máy. Ảnh: Flickr

iMac có tay cầm ở trên đỉnh máy, Ive giải thích cho quyết định này: “Lúc đó, mọi người không thoải mái với công nghệ. Nếu bạn sợ hãi thứ gì đó, bạn sẽ không chạm vào nó. Tôi nghĩ, nếu có tay cầm, nó sẽ khiến mối quan hệ trở nên khả quan hơn. Nó rất trực quan. Nó mang tới cảm giác kính trọng cho bạn.”

Có lẽ một lí do Ive nhấn mạnh tầm quan trọng của một chiếc máy tính dễ tiếp cận là nhiều năm, ông không nghĩ có thể thành thạo kĩ thuật vì cũng là người sợ máy tính.

Trong một cuộc phỏng vấn, Ive nói: “Tôi học đại học trong khi gặp vấn đề thực sự với máy tính. Tôi bị thuyết phục rằng tôi là kẻ mù tịt công nghệ, điều đó làm tôi bực tức vì tôi muốn dùng nó để giúp thiết kế.” Sau đó, khi gần học xong, Ive khám phá ra máy Mac. “Tôi nhớ bị ngạc nhiên vì nó tốt hơn nhiều so với những thứ tôi đã dùng qua. Tôi bị ấn tượng vì sự cẩn thận trong trải nghiệm người dùng tổng thể.”

Dưới triều đại Apple cũ, tay cầm của Ive không bao giờ được phê duyệt vì nó là tính năng không cần thiết và đội thêm chi phí. Còn dưới triều Jobs, mọi thứ hoàn toàn khác. Sau khi iMac ra mắt, mối quan hệ giữa Ive và Jobs càng lớn hơn, vị trí của ông tại công ty cũng cao hơn theo thời gian.

Trước khi qua đời, Jobs từng nói về Ive: “Sự khác biệt mà Jony đã làm, không chỉ tại Apple mà trong cả thế giới là vô cùng to lớn. Anh ấy là người thông minh. Anh hiểu khái niệm kinh doanh, khái niệm tiếp thị. Anh hiểu được những gì cốt lõi chúng tôi đang làm hơn bất kì ai.” Và có lẽ lo ngại sẽ có đấu đá nội bộ sau cái chết của mình, ông nói thêm: “Jony có quyền lực nhiều hơn bất kì ai tại Apple trừ tôi. Không ai có thể bảo anh làm gì hay loại bỏ gì. Đó là cách tôi sắp đặt.” Điều này giải thích lí do tại sao Ive lại thắng trong trận chiến giành quyền kiểm soát hướng đi cho Apple với Scott Forstall – cựu lãnh đạo iOS.

Ive nổi tiếng vì không thể ở chung một phòng với Forstall. Ông cũng được ho là đã phàn nàn về hướng đi trong thiết kế Apple. Dưới trướng Forstall, Apple áp dụng ngày càng nhiều thiết kế skeuomorphic (nôm na là mô phỏng chuyển động kĩ thuật số theo chuyển động thực trong đời sống). Ví dụ, ứng dụng Passbook, nếu bạn xóa bỏ một giấy thông hành, một máy cắt giấy giả sẽ xuất hiện và cắt tờ giấy này. Đó là chuyển động gọn gàng và khiến mọi người cảm thấy thoải mái hơn như thể chúng xảy ra trong đời thực. Tuy nhiên, thiết kế này đòi hỏi nhiều thời gian và ngày càng “ngu ngốc”. Chắc chắn khi Ive nhậm chức, phong cách skeuomorphic sẽ phai tàn. (Nghịch lý là Steve Jobs lại là “fan” của phong cách skeuomorphic).

Tim Cook và Jonathan Ive sau buổi ra mắt iPhone 5. Ảnh: Getty Images

Một nguyên nhân khác Forstall phải ra đi là ông bày tỏ “tham vọng rõ rệt hơn hẳn các lãnh đạo Apple khác. Ông trắng trợn gây dựng ảnh hưởng trong các năm gần đây, bao gồm cả khi Jobs đang điều trị y tế”, Adam Lashinsky – nhà báo của tạp chí Fortune nhận định. Forstall muốn trở thành CEO. Ông có quyền lực đáng kể và thách thức Tim Cook. Ngược lại, Ive dù hiểu về “khái niệm kinh doanh”, ông lại không hề muốn trở thành người quyền lực nhất Apple. Nhiều nguồn tin cho rằng Ive chỉ muốn là một người làm sản phẩm (product guy). Và hiện với bộ phận iOS trong tay, ông đã thực sự là một product guy. Chỉ duy nhất một người tại Apple đảm trách trách nhiệm tương tự như Ive, đó chính là Steve Jobs.

Theo BI