Khúc củi lạ và vận may đặc biệt của doanh nhân Bạch Thái Bưởi

Bạch Thái Bưởi vớt được khúc củi tỏa ra mùi thơm kỳ lạ. Người Trung Quốc trả giá cao để mua được khúc củi này. Từ số vốn ít ỏi, ông lao vào thương trường và trở thành một doanh nhân lừng lẫy của Việt Nam đầu thế kỷ 20.

- Một lần, Bạch Thái Bưởi vớt được khúc củi, ông đem về phơi khô. Càng khô khúc củi càng tỏa ra mùi thơm kỳ lạ. Thương lái Trung Quốc trả giá rất cao để mua khúc củi lạ này. Từ số vốn đó, ông lao vào thương trường và trở thành một doanh nhân lừng lẫy của Việt Nam đầu thế kỷ 20.

Doanh nhân Bạch Thái Bưởi (1875 - 1932) tên thật là Đỗ Thái Bửu, quê Yên Phúc, huyện Thanh Trì, tỉnh Hà Đông (cũ), nay là Văn Quán, Hà Đông, Hà Nội. Ông là một trong 4 doanh nhân giàu có nhất Việt Nam vào những năm đầu thế kỷ 20 (nhất Sĩ, nhì Phương, tam Xương, tứ Bưởi).

Khởi nghiệp từ khúc củi khô 

Bà Bạch Quế Hương (SN 1961, Văn Quán, Hà Đông, Hà Nội) - chắt nội doanh nhân này, cho biết, Bạch Thái Bưởi khởi nghiệp từ rất sớm.

Bà Quế Hương kể: "Các cụ trong gia đình tôi kể rằng, cụ Bưởi khởi nghiệp từ một số vốn "trời cho".

Theo đó, ngày nhỏ, gia đình nghèo, Bạch Thái Bưởi thường theo mẹ đi vớt củi trên sông Nhuệ mang về bán kiếm tiền. Một lần, ông vớt được một khúc củi khá lớn, mang về phơi khô ở sân. Nhưng không hiểu sao càng khô, khúc củi đó càng tỏa ra một mùi thơm kỳ lạ.

{keywords}

Bà Bạch Quế Hương (bên phải), chắt nội của doanh nhân Bạch Thái Bưởi. Ảnh: NVCC

Câu chuyện lan nhanh, đến tai các thương lái Trung Quốc. Họ tìm gặp ông để mua bằng được khúc củi khô này với giá cao ngất ngưởng. Sau này ông mới biết đó là gỗ trầm hương - một loại gỗ vô cùng quý giá.

Với số vốn từ thương vụ "củi khô", ông bắt đầu lao vào học hỏi kinh doanh trên thương trường với nhiều nghề. 

Có thời gian, ông xin vào làm cho một số hãng buôn lớn của Pháp để làm việc, tích lũy kinh nghiệm... Bạch Thái Bưởi sau đó nổi tiếng trong nhiều lĩnh vực, trong đó phải kể ngành kinh doanh khai thác mỏ than và hàng hải. 

Năm 1909, Bạch Thái Bưởi thuê lại 3 chiếc tàu (Phi Phụng, Phi Long và Khoái Tử Long) của một hãng tàu Pháp chở thư và hành khách đường sông Bắc kỳ, có tên là A. R. Marty, vừa hết hạn hợp đồng với chính phủ. 

{keywords}

Doanh nhân Bạch Thái Bưởi. Ảnh: Gia đình cung cấp

Ông đã cho tàu chạy hai tuyến đường: Nam Định - Hà Nội và Nam Định - Bến Thủy (Vinh). Lúc này, ông đã phải đối mặt với hai đối thủ nặng ký nhất là chủ tàu người Pháp và người Hoa. 

Và cuộc đụng độ không cân sức đã xảy ra, ông hạ giá vé xuống một thì người Hoa hạ giá vé xuống hai. Ông mua trà mời khách đi tàu, họ mua bánh ngọt. Các chủ tàu người Hoa trường vốn đã quyết chí đánh bại Bạch Thái Bưởi bằng đủ mọi cách. 

So với các thương gia người Hoa, tình thế của ông rất nguy ngập. Ông thuê ba chiếc tàu, mỗi tháng trả 2.000 đồng, mà mỗi chuyến chỉ thu được 20 đồng.

{keywords}
Một trong những con tàu của Bạch Thái Bưởi. Ảnh: Gia đình cung cấp

Trong tình thế đó, Bạch Thái Bưởi đã nghĩ tới một thứ vũ khí mà người Hoa không thể có, đó là tinh thần dân tộc. Ông cho người tới các bến tàu nêu rõ những thiệt thòi của người Việt, kêu gọi tình đồng bào, tinh thần tương thân tương ái. 

Ông treo một cái ống trên tàu, để ai thấy việc làm của ông là đáng khuyến khích, bỏ tiền vào, giúp cho chủ tàu giảm lỗ. Kết quả hành khách dần bỏ tàu Hoa mà đi tàu Việt. 

Lần khác, trong một cuộc họp của Hội đồng kinh tế lý tài, do bênh vực cho quyền lợi của người dân bị trị, Bạch Thái Bưởi bị Renê Robanh - Thống sứ Bắc Kỳ lúc đó, đe dọa: "Nơi nào có Robin thì không có Bạch Thái Bưởi". Ông khẳng khái đáp lại: "Nơi nào có Bạch Thái Bưởi thì không có RoBanh".

Sau bảy năm kinh doanh trên sông nước, Bạch Thái Bưởi đã tạo dựng một cơ ngơi khép kín từ chạy tàu đến đóng tàu, sửa chữa tàu và các chi nhánh ở nhiều nơi. 

Năm 1916, một công ty hàng hải mang tên Giang hải luân thuyền Bạch Thái công ty đã ra đời. Tại các trụ sở của ông, ở vị trí cao nhất người ta bắt đầu thấy phấp phới ngọn cờ hiệu màu vàng, có hình mỏ neo và ba ngôi sao đỏ.

Ngày 7/9/1919, công ty của Bạch Thái Bưởi hạ thủy tại Cửa Cấm (Hải Phòng) chiếc tàu Bình Chuẩn hoàn toàn do người Việt thiết kế, thi công. 

{keywords}
Bà Nguyễn Thị Kim Quý, cháu dâu của Bạch Thái Bưởi, cho biết: "Sinh thời, cụ Bạch Thái Bưởi từng nói: "Tôi muốn làm cho Hà Nội đẹp như Paris".

Tàu Bình Chuẩn chạy chuyến đầu tiên từ Hải Phòng cập bến Sài Gòn ngày 17/9/1920, trong sự đón chào nồng nhiệt của giới công thương Sài Gòn lúc đó. 

Công ty của Bạch Thái Bưởi bắt đầu mở rộng tầm hoạt động khắp Đông Dương, các nước và vùng lãnh thổ như Hồng Kông, Trung Quốc, Nhật Bản, Singapore và Philippines. 

Đỉnh cao phát triển của công ty là khoảng cuối thập niên 1920 đầu 1930. Khi ấy công ty hàng hải của Bạch Thái Bưởi có trên 40 con tàu cùng sà lan chạy trên tất cả các tuyến đường sông Bắc kỳ và cả các nước cùng vùng lãnh thổ lân cận, với số lượng nhân viên lên tới 2.500 người, làm việc trên các đội tàu, xưởng đóng tàu. 

Mua vé máy bay đưa kỹ sư Pháp sang Việt Nam

Từ lợi nhuận thu được từ kinh doanh hàng hải, Bạch Thái Bưởi lấn sân sang các lĩnh vực khác, trong đó có khai thác mỏ than. 

{keywords}
Hình ảnh mỏ than của Bạch Thái Bưởi trên báo Pháp. Ảnh: NVCC

Năm 1925, Bạch Thái Bưởi dốc tiền vào việc khởi nghiệp khai mỏ. Ông được cấp phép khai mỏ than ở vùng Quảng Yên. 

Nhận thức rằng, muốn hơn người Pháp phải có người điều hành giỏi chuyên môn, kỹ thuật, ông tuyển những kỹ sư Pháp tài năng nhất làm việc cho mình. Tất cả kỹ sư tốt nghiệp ưu tú đều được ông mua vé máy bay đưa sang Việt Nam nhận việc. 

Những ngày Bạch Thái Bưởi bắt đầu kinh doanh than, không lúc nào ông nghỉ ngơi, ngày cũng như đêm, ông làm việc liên tục. Đều đặn, cứ 3 giờ sáng ông cưỡi ngựa qua các đồi núi để đi thăm hầm mỏ, đốc thúc công nhân.

Công việc khai thác than của ông đã đẩy mạnh đến mức than chất thành núi không kịp bán ra. Trữ lượng khai thác của công ty Bạch Thái Bưởi tính ra phải bán tới năm 1945 mới hết...

Xuất phát điểm từ nghề vớt củi khô, Bạch Thái Bưởi đã trở thành một doanh nhân lừng lẫy tiếng tăm thời bấy giờ.

(Còn tiếp)

Chuyện nhà quan huyện đưa dâu bằng máy bay riêng

Chuyện nhà quan huyện đưa dâu bằng máy bay riêng

Một lăng mộ cổ bằng đá nổi nằm ngay trong khu vực sân của UBND thị trấn Văn Điển, huyện Thanh Trì, Hà Nội. Theo nội dung khắc trên bia, đây là mộ của hai vợ chồng quan huyện Nghi, dưới triều nhà Nguyễn.

Chuyện trộm vàng bạc, châu báu trong mộ cổ đại gia Hà thành

Chuyện trộm vàng bạc, châu báu trong mộ cổ đại gia Hà thành

Một thời gian, mộ của quan huyện Nghi và vợ bị rình mò, đào trộm trong đêm. Ông Tòng nói: "Chắc họ nghĩ trong đó có nhiều vàng bạc, đồ quý giá được cải táng theo quan huyện Nghi nên đào trộm, tìm vàng".

Xuất hiện quả trứng hình hồ lô ở Nghệ An

Xuất hiện quả trứng hình hồ lô ở Nghệ An

Một nông dân ở Nghệ An khi thu lượm trứng trong chuồng gà đã phát hiện 1 quả trứng gà có hình thù kì lạ giống như chiếc hồ lô, dài khoảng 8 cm.

Diệu Bình - Ngọc Trang

tin nổi bật

Bí ẩn đằng sau những cơn ác mộng

Nghiên cứu về những giấc mơ là lĩnh vực nghiên cứu phức tạp và vẫn còn nhiều điều mà các nhà khoa học chưa hiểu được.

Gia đình có 4 người 'tí hon', chỉ cao hơn 1m ở miền Tây

Gia đình bà Đoàn Thị Nhạn, ở ấp Hoàng Việt, xã Tân Phước, huyện Tân Hồng, Đồng Tháp là một trong những gia đình có nhiều người tí hon nhất miền Tây.

Dân mạng Trung Quốc xôn xao vì một cô gái kết hôn với anh họ

Câu chuyện người phụ nữ kết hôn với con trai của cô ruột và khó có con khiến dư luận Trung Quốc tranh cãi gay gắt.

10 tháng sau khi cưới, người phụ nữ kiện chồng vì phát hiện chồng là... nữ

Câu chuyện hôn nhân của một người phụ nữ tại Indonesia đang thu hút sự quan tâm của dư luận.

Người đàn ông 'chết đi sống lại' ở Đồng Tháp và điều kỳ diệu sau 4 năm

Bốn năm kể từ ngày “chết đi sống lại”, anh Lê Văn Minh (43 tuổi, ngụ xã An Khánh, huyện Châu Thành, Đồng Tháp) đã khỏe mạnh, đi làm thuê nuôi vợ và hai con ăn học.

Hình ảnh về sinh vật lạ giống người sói khiến dân mạng xôn xao, tranh cãi

Sự xuất hiện của một sinh vật lạ trong hình ảnh do camera giám sát ghi lại đã khiến nhiều người xem bối rối và gây ra tranh cãi trong cộng đồng mạng.

Pho tượng đất nung có tư thế kỳ lạ trong lăng mộ Tần Thủy Hoàng

Trong số 8.000 tượng đất nung chiến binh sẵn sàng chiến đấu xuất hiện một bức tượng trong tư thế nằm ngửa với đầu gối uốn cong.

Kiếm tiền nhờ la hét

Ashley Peldon chuyên mô phỏng lại các âm thanh dữ dội thường thấy ở phim kinh dị, hành động, từ tiếng gào khóc trong đau khổ cho đến tiếng la hét khi bị sát nhân cầm dao rượt.

Cho phép thả 100 con gián vào nhà, gia chủ nhận 2.000 USD

Một công ty sâu bệnh có trụ sở tại Bắc Carolina (Mỹ) đang đề nghị trả 2.000 USD (46,4 triệu đồng) cho gia đình nếu họ cho phép công ty thả 100 con gián vào nhà.

Chuyện kỳ lạ về cụ bà từ chối 23 tỷ đồng giữ căn nhà 'cứng đầu' trên phố

Khi công ty phát triển bất động sản đưa ra số tiền lớn để mua lại căn nhà, cụ bà kiên quyết nói không và sống đến khi trút hơi thở cuối cùng.

Chú chó biết nấu cơm khi chủ vắng nhà

Theo lời hướng dẫn của ông chủ, chú chó Luckey "mày mò" tìm cách ấn nút nồi cơm điện để nấu cơm khi chủ vắng nhà.

Chuột được huấn luyện để tìm người sống sót

Tổ chức phi lợi nhuận APOPO huấn luyện 170 chú chuột để giúp đỡ tìm kiếm nạn nhân trong các thảm họa động đất. Chúng được mặc những chiếc áo có gắn micro để liên lạc với họ.

Sau 25 năm kết hôn, vợ run rẩy kể sở thích lạ của chồng

Suốt 25 năm qua, Mỹ Bình nhiều lần muốn giải thoát khỏi cuộc hôn nhân nhưng cô lại thương con gái không có một gia đình đầy đủ.

Cụ ông 83 tuổi vượt Thái Bình Dương một mình trong 2 tháng

Ông Kenichi Horie - người được mệnh danh là “người chèo thuyền nổi tiếng nhất Nhật Bản” vừa trở thành người cao tuổi nhất thế giới hoàn thành chuyến đi một mình qua Thái Bình Dương ở tuổi 83.

Xin ghế sofa cũ, người phụ nữ tá hỏa phát hiện bí mật dưới đệm

Vừa xin bộ ghế sofa cũ về, người phụ nữ này không ngờ lại nhận về một món hời lớn như vậy.