Tất cả các ngân hàng trên địa bàn TP.HCM đã kết nối online toàn hệ thống, hầu hết ngân hàng đã và đang triển khai thành công hệ thống ngân hàng lõi (core banking) và các liên minh thẻ như Banknet, Smartlink đã kết nối với nhau. Điều đó cho thấy hạ tầng để phát triển thanh toán không dùng tiền mặt tại TP.HCM đã sẵn sàng.
Tuy nhiên, khảo sát mới đây của Ngân hàng Nhà nước cho thấy mục đích hàng đầu với người dùng thẻ ATM là rút tiền mặt, tiếp đến là nhận lương qua tài khoản, chuyển khoản và sau đó mới là thanh toán các dịch vụ như điện, nước.
Theo ông Nguyễn Văn Dũng – Phó Giám đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, thực tế trên có thể dễ dàng nhận thấy tại các nhà hàng, siêu thị ở TP.HCM. “Dù nhiều nơi ở TP.HCM có trang bị máy POS để thanh toán nhưng người dân theo thói quen vẫn rút tiền mặt tại các máy ATM để thanh toán hàng hoá và điều đó khiến cho việc lắp máy POS chưa phát huy được hiệu quả”, ông Dũng nói.
Mục tiêu cuối cùng của việc phát triển ứng dụng công nghệ và phát triển dịch vụ ngân hàng chính là thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt. Phải làm sao để khắc phục được tình trạng nêu trên, để có thể chuyển dịch vụ thanh toán điện nước và chuyển khoản lên trên hàng đầu, rút tiền chỉ là thứ yếu?
Ngày 28/9 vừa qua, Hà Nội đã kết nối thành công hệ thống POS của 8 ngân hàng (4 ngân hàng Nhà nước và 4 ngân hàng TMCP) cùng 2 công ty là Smartlink và Banknet. Việc liên kết dịch vụ của các ngân hàng này áp dụng cho khoảng 100 đơn vị cung cấp hàng hoá dịch vụ từ các siêu thị, chuỗi cửa hàng bán lẻ, nhà hàng, khách sạn, một số hãng taxi, trung tâm thương mại...
Ông Dũng cho rằng việc kết nối hệ thống POS tại Hà Nội thực sự là một động lực thúc đẩy TP.HCM sớm thực hiện kết nối. “Chúng tôi sẽ cố gắng công bố việc kết nối sớm nhất vào đầu tháng 12/2010 tại sự kiện Banking Vietnam diễn ra tại TP.HCM”, ông Dũng nói.
Theo ông Dũng, thực tế khi liên kết ATM giữa các ngân hàng từ hơn 2 năm qua cho thấy đến nay các ngân hàng thương mại vẫn chưa đồng nhất về công nghệ, về sản phẩm dịch vụ cũng như về thoả thuận giữa các ngân hàng. Rút kinh nghiệm từ thực tế, ông Dũng cho rằng sắp tới “các ngân hàng thương mại, các nhà chấp nhận POS và khách hàng ở TP.HCM phải sử dụng dịch vụ một cách đồng bộ.”
Để người dân thay đổi được về nhận thức và tiến tới thanh toán không dùng tiền mặt cần phải có một quá trình. Tuy nhiên trước hết, để “kích” được thanh toán không dùng tiền mặt thì trước hết ngành ngân hàng phải giải quyết được hàng loạt vấn đề như khách hàng đang cần gì, khả năng đáp ứng, giải quyết mục tiêu về thanh toán không dùng tiền mặt của ngành ngân hàng ra sao… Và cùng đó, các ngân hàng cũng phải có một quy trình đổi mới và an toàn bảo mật đảm bảo cho hoạt động thanh toán, giao dịch không dùng tiền mặt.
Lưu ý thêm về các yếu tố quyết định đến sự thành công của việc liên kết POS, ông Dũng cho biết theo khảo sát của Ngân hàng Nhà nước mới đây thì 70% ngân hàng cho rằng phụ thuộc vào đơn vị chấp nhận thanh toán, 65% đánh giá là do thoả thuận phí, 40% cho rằng phải có các phương pháp tuyên truyền, quảng bá hiệu quả và 10% các ngân hàng đánh giá là do yếu tố mã PIN cần thống nhất. Riêng đối với vấn đề mã PIN, ông Dũng lưu ý hiện nay một số ngân hàng dù đã chuyển đổi mã PIN nhưng chưa được đồng bộ (có ngân hàng đạt mức 50%, nhưng có ngân hàng cũng chỉ được 25%). Như vậy, trong thời gian sắp tới, để kết nối POS dùng các thẻ ATM thanh toán thành công thì phải sớm có một mã PIN thống nhất.
Trao đổi thêm về giải pháp “hút” khách hàng thanh toán không dùng tiền mặt, ông Dũng cũng cho rằng để làm được điều này thì khách hàng cần được ngân hàng ưu đãi hơn khi thực hiện thanh toán qua POS so với việc thanh toán dùng tiền mặt thông thường, Nhà nước phải có chế độ miễn, giảm thuế cho các đơn vị chấp nhận thanh toán qua thẻ, Bộ Tài chính phải sớm ban hành hướng dẫn về việc miễn, giảm thuế đối với các đơn vị sử dụng POS theo chỉ đạo của Chính phủ.
Bài viết đã đăng trên báo Bưu điện Việt Nam số 139 ra ngày 19/11/2010.
.svg){kind=icon}
