HTC chỉ còn ‘vang bóng một thời’
“Chúng tôi đã tiên phong trên thị trường smartphone; và bây giờ chúng tôi đang áp dụng tư duy đó để nhận ra tầm quan trọng của thế hệ sản phẩm thông minh, dịch vụ mới”. Đó là những gì đồng sáng lập kiêm Chủ tịch HTC Cher Wang phát biểu trong thông cáo báo chí tuyên bố bà được bổ nhiệm làm Tổng Giám đốc công ty.
Phát ngôn này có đồng nghĩa với việc ngầm thừa nhận HTC đã bị đánh bại trên thị trường smartphone? Chỉ thời gian mới có thể trả lời câu hỏi này nhưng ít nhất tại thời điểm hiện tại, chúng ta biết được rằng HTC không bao giờ quay lại được thời kỳ hoàng kim năm 2011 nếu tiếp tục đi theo con đường cũ.
Quý II/2011, HTC chiếm 10,7% thị phần smartphone toàn cầu, là hãng dẫn đầu tại Mỹ trong quý tiếp theo, trước cả Apple và Samsung. Ngày nay, thị phần của công ty rơi xuống dưới 2%. Năm 2013, HTC báo lỗ và dù đã có lãi nhỏ trong 3 quý cuối năm 2014, doanh số smartphone HTC vẫn rất nghèo nàn.
HTC đang bị nhiều áp lực bủa vây. Người tiền nhiệm của bà Wang, Peter Chou, nắm quyền điều hành HTC từ năm 2005 nhưng ông đơn thuần chỉ là người làm sản phẩm. Vấn đề của hãng điện thoại Đài Loan chưa bao giờ nằm ở chất lượng sản phẩm dù một số nỗ lực thâm nhập phân khúc trung cấp không được đền đáp. One M9 thế hệ ba vừa ra mắt tạo ra đôi chút thất vọng vì nó chỉ là phiên bản được cải tiến mà không phải thiết bị có tính cách mạng như giới công nghệ mong đợi. Dù vậy, đây cũng không phải là nguyên nhân HTC gặp rắc rối.
Thị trường smartphone hiện đã bão hòa. Cuộc đua nghẹt thở đẩy giá bán trung bình của điện thoại Android xuống thấp và những tên tuổi mới như Xiaomi đang vươn lên giành ưu thế. HTC tỏ ra khó khăn khi chạy theo xu hướng này. Danh tiếng của công ty được tạo dựng nhờ chất lượng phần cứng, trong khi họ không sở hữu nguồn cung ứng riêng cũng như thiếu đi sự ảnh hưởng cần thiết lên các nhà mạng.
Yếu tố cuối cùng đưa HTC đến điểm yếu lớn nhất trong các năm qua, đó là tiếp thị. Bị buộc phải phân phối độc quyền với các nhà mạng đã khiến HTC tại Mỹ trở thành thương hiệu bị phân mảnh và thiết bị ngập tràn các phần mềm vô nghĩa do nhà mạng cài sẵn (bloatware). Nó làm chậm tiến trình cập nhật Android, làm xói mòn uy tín HTC với tư cách nhà sản xuất Android hàng đầu.
Trên tất cả, các chiến dịch tiếp thị của HTC thực sự kinh khủng. HTC “lên đỉnh” khi hãng để sản phẩm “hữu xạ tự nhiên hương”. Câu khẩu hiệu “lặng lẽ tỏa sáng” (quietly brilliant) mang lại nhiều cảm hứng. Mọi người rủ nhau mua điện thoại HTC vì chúng thực sự tốt và ít đối thủ nào so sánh được vào thời điểm đó. Tuy nhiên, khi hãng mời ngôi sao Robert Downey Jr làm đại sứ thương hiệu và sáng tạo những quảng cáo kỳ cục, thậm chí còn không nhắc đến sản phẩm, lại đi ngược lại với cách tiếp cận ban đầu của HTC. Không ngạc nhiên khi chúng chuốc lấy thất bại thảm hại.
Tuyệt đối không có cách nào để HTC cạnh tranh được với các “ông lớn” như Samsung, Apple trên mặt trận quảng cáo, có lẽ bà Wang đã nhận ra điều này.
![]() |
“Nữ tướng” sẽ đưa HTC đến đâu?
HTC thay đổi tầng lớp lãnh đạo trong bối cảnh đi tìm hướng đi mới nhưng không phải sự đứt đoạn đột ngột. Có nhiều dấu hiệu trước đó cho thấy ông Chou sẵn sàng từ chức để phụ trách phòng thí nghiệm Future Development Lab, phát huy tối đa sở trường trong thiết kế sản phẩm.
Trong khi đó, bà Wang cũng từng bước đảm nhận các trọng trách điều hành trong vài năm qua. Đối với nội bộ HTC, việc bà Wang thay thế ông Chou chỉ là một bước đi bình thường. Đối với người ngoài, động thái trấn an họ và làm mới niềm tin vào HTC.
Theo bà Wang, “phản ứng mạnh mẽ trước thiết bị thực tế ảo HTC Vive nhấn mạnh tầm quan trọng của công nghệ thông minh mới cho tương lai của HTC”. HTC đã hợp tác với gã khổng lồ làng game là Valve để thâm nhập thị trường thực tế ảo. Vive có tiềm năng trở thành sản phẩm thương mại trong vài năm tới và nếu được đón nhận, thiết bị sẽ giúp HTC đạt đến các cao điểm mới.
Bên cạnh đó, có dấu hiệu cho thấy HTC bắt đầu quan tâm hơn đến phân khúc trung cấp. Desire 816 là ví dụ tuyệt vời trong việc giới thiệu một số tính năng cao cấp trong thiết bị rẻ hơn và nó đã bán rất chạy. Desire Eye cũng giành được nhiều đánh giá nồng nhiệt, nó tự làm nên sự khác biệt ở camera 13MP trước và sau để khẳng định vị trí “vua điện thoại tự sướng”.
HTC còn phát triển nhiều phần mềm chụp ảnh tiên tiến và phụ kiện HTC Re 16MP góc rộng, kỳ dị. Dù giá đắt, nó hấp dẫn, thú vị và khác biệt. Hội nghị MWC 2015 cũng chứng kiến màn ra mắt của HTC Grip, một thiết bị dạng đeo thông minh là kết quả của việc bắt tay với nhãn hiệu quần áo và thiết bị thể thao Under Armour.
Sự đa dạng không có xu hướng kết thúc khi Giám đốc Marketing toàn cầu của HTC, Jeff Gattis, gần đây tiết lộ với tờ International Business Times rằng bộ phận Kinh doanh sản phẩm thông minh vừa lập ra mùa hè năm 2014 sẽ khai phá thị trường nhà thông minh.
HTC không quá phụ thuộc vào danh mục smartphone như các đối thủ lớn khác và rõ ràng chưa bao giờ dành nhiều công sức cho thị trường tablet đang có dấu hiệu chững lại. Bằng cách chia ra các danh mục sản phẩm khác nhau, nó sẽ tạo ra thương hiệu lớn hơn. Nếu một trong các sản phẩm đó thành công, mảng kinh doanh cốt lõi của HTC hiện tại là smartphone cũng được nhờ.
Rất khó để nghĩ ra chiến lược tốt hơn hiện nay. HTC đang không ở vị trí thuận lợi để thử và tạo ra hệ sinh thái nội dung mới như nhiều hãng khác đang làm. Mở rộng mạng lưới, tập trung vào phần cứng, sức mạnh đổi mới dường như là nước đi đúng đắn nhưng chỉ được chứng minh một khi có sản phẩm thành công.
Tuy vậy, đây chắc chắn là cách tiếp cận tốt hơn việc ném tiền vào quảng cáo, thứ chưa bao giờ mang lại tiếng vang cho HTC trong quá khứ. Sau cùng, nó có thể tạo ra ảnh hưởng lớn hơn đến doanh số smartphone khi quảng bá rộng hơn tên tuổi HTC và mang đến lượng người hâm mộ mới.
Bà Wang có phải vị thuyền trưởng mà HTC đang cần lúc này? Thành công của bà có đóng góp không nhỏ từ sự giàu có của người cha dựa trên tập đoàn Formosa Plastics Group và mối quan hệ thân hữu với chính phủ Đài Loan. Tuy nhiê, bà có bảng thành tích ấn tượng và tầm nhìn rõ rệt. Bà từng thành lập các công ty sản xuất chất bán dẫn và bo mạch chủ trước khi đồng sáng lập HTC. Người phụ nữ quyền lực này còn đầu tư vào nhiều ngành công nghiệp khác.
Một thứ mà bà đang làm rất tốt từ trước tới nay là xây dựng quan hệ đối tác và nhìn thấy giá trị, tiềm năng trong công nghệ mới. Tài năng đó của bà sẽ trở thành tài sản vô giá khi HTC đang cố gắng thay đổi theo chiều hướng tốt đẹp hơn.
Vài nét về CEO Cher Wang
Bà Cher Wang sinh ngày 14/9/1958 tại Đài Bắc, Đài Lan. Bà là con gái của ông Wang Yung Ching, nhà sáng lập tập đoàn hóa dầu và nhựa Formosa Plastics Group, một trong những người giàu có nhất Đài Loan. Bà theo công giáo và có 2 con.
Bà từng theo học đại học tại Đại học California, Mỹ và nhận bằng cử nhân kinh tế năm 1981. Năm 1982, bà gia nhập công ty máy tính FIC. Wang cùng vài người khác thành lập HTC năm 1997. Tháng 5/2011, Forbes xếp bà và chồng Wen Chi Chen là người giàu nhất Đài Loan với tài sản ròng 8,8 tỷ USD. Năm 2014, bà được tạp chí Forbes xếp thứ 54 trong danh sách những người phụ nữ quyền lực nhất thế giới.
Bà Wang cũng là một nhà từ thiện hào phóng. Năm 2011, bà quyên góp 28,1 triệu USD để thành lập cao đẳng Guizhou Forerunner College, cung cấp các khóa học 3 năm miễn phí hoặc học phí thấp cho sinh viên đến từ các gia đình thu nhập thấp. Tháng 8/2012, bà tặng 6.000 tablet HTC Flyer cho 60 trường trung học tại Đài Bắc.