Quảng cáo và truyền miệng

ICTnews - Kênh thông tin truyền miệng cũng là một trong những kênh quảng cáo hữu hiệu các sản phẩm, đặc biệt là dịch vụ tại Việt Nam.

Một khảo sát mới đây của công ty khảo sát người tiêu dùng (NTD) tên tuổi Nielsen tại 47 nước trên thế giới cho thấy những mẩu quảng cáo mà họ thấy hàng ngày không còn đáng tin với họ nữa. Thay vào đó, NTD hiện lại chủ yếu tin và lựa chọn một sản phẩm dựa trên lời nói của những người đã từng sử dụng sản phẩm. Con số khảo sát được đưa ra là có tới 78% người được hỏi tin vào lời nhận xét của những người đã đi trước về chất lượng của sản phẩm hoặc dịch vụ mà họ từng mua. Nói cách khác, đây là kiểu “quảng cáo” truyền tai giữa những NTD về những sản phẩm hoặc dịch vụ thực chất mà họ đã sử dụng. Kết luận của Nielsen là NTD quan tâm nhiều hơn tới phản hồi của những người đã dùng sản phẩm hơn những mẫu quảng cáo đắt tiền và hấp dẫn.

Trở lại với Việt Nam, trong cuộc trao đổi với chúng tôi gần đây, giám đốc một hệ thống các cửa hàng bán lẻ trong lĩnh vực công nghệ thông tin (IT) cũng nhấn mạnh rằng, thương hiệu của công ty ông được biết đến phần nhiều là nhờ các thông tin truyền miệng từ phía những người đã từng mua sản phẩm và hiểu rõ chất lượng dịch vụ ở chuỗi các cửa hàng của công ty ông. Như vậy, kênh thông tin truyền miệng cũng là một trong những kênh quảng cáo hữu hiệu các sản phẩm, đặc biệt là dịch vụ tại Việt Nam. Điều này cũng trùng hợp với một số kết quả điều tra NTD tại Việt Nam. Thí dụ như vào đầu năm 2007, kết quả điều tra NTD 2007 của báo Sài Gòn Tiếp thị cho thấy bốn nguồn thông tin NTD sử dụng nhiều nhất khi mua sắm quần áo theo thứ tự gồm: kinh nghiệm bản thân, qua bạn bè-người thân, qua báo-tạp chí, truyền hình. Internet cũng là nguồn thông tin được NTD tham khảo trước khi mua sắm, chỉ chiếm có 3% lượt người trả lời nhưng lại hiệu quả hơn mức sử dụng nguồn thông tin từ truyền hình cáp và tư vấn của người bán, và kể cả hình thức sử dụng thông tin từ nhân viên tiếp thị phát tờ rơi, tiếp thị tại nhà (đều dưới 1% số phỏng vấn).

Trở lại với khảo sát mới nhất của Nielsen, các dạng quảng cáo mới như trên Internet và tin nhắn trên điện thoại di động vẫn được coi là ít tin tưởng nhất so với các loại hình quảng cáo truyền thống trên báo viết và tivi (tin cậy nhất). Nhưng khảo sát này cũng cho một kết quả thú vị khác là số lượng NTD tin vào quảng cáo ở các nước phát triển vẫn còn rất cao so với NTD ở các nước phát triển (67% người được hỏi ở Brazil và Philippines so với 28% ở Đan Mạch...).

Từ những kết quả trên đây, có thể nói các loại hình quảng cáo trên Internet mặc dù bắt đầu phát triển ở Việt Nam nhưng hiệu quả tác động tới NTD chưa chắc đã cao bằng các loại hình truyền thống nhất như truyền miệng, báo chí hay truyền hình... Điều này chắc chắn sẽ là thông tin thú vị không chỉ đối với các doanh nghiệp muốn quảng cáo, mà cả những người muốn phát triển các dạng dịch vụ quảng cáo mới trên Internet hay điện thoại di động. Tất nhiên, điều này chắc chắn sẽ có thay đổi trong tương lai.

Nguyễn Hoàng

  • Đọc toàn bộ bài viết trên báo Bưu điện Việt Nam số ra ngày 08/10/2007