Quy hoạch cán bộ cũng tạo ra trì trệ

Như phần trước đã nêu, sự “trì trệ”, chậm chạp đã bén rễ ở rất nhiều lĩnh vực, mà công tác cán bộ, đặc biệt là khâu quy hoạch cán bộ, cũng không phải là ngoại lệ.

Không dám chịu trách nhiệm

Mặt tích cực của công tác quy hoạch cán bộ có rất nhiều, nhất là công bố danh sách cán bộ được quy hoạch sớm, như có đủ thời gian để bồi dưỡng, đào tạo thêm về kiến thức, kỹ năng quản trị quốc gia, quản lý ngành; có đủ thời gian để thực hiện việc luân chuyển cán bộ…

Tuy nhiên, bên cạnh mặt tích cực, vẫn tồn tại một số mặt gây trì trệ. Chỉ tính từ khi công bố danh sách cán bộ được quy hoạch thường có những mặt chưa ổn sau đây:

Một bộ phận cán bộ được quy hoạch tìm mọi cách bảo vệ sự “an toàn” cho bản thân nhằm tránh “nhỡ may”. Giữ “an toàn” bằng việc tránh xa tham nhũng, tiêu cực là điều tốt, cần khuyến khích, nhưng giữ “an toàn” cho bản thân bằng việc cố né tránh, trì hoãn việc ban hành các quyết định điều hành nhằm tránh “rủi ro” là điều đáng phê phán.

Cán bộ đối mặt với không ít rủi ro cho bản thân khi đưa ra các quyết định điều hành là chuyện có thật và là chuyện bình thường. Cuộc sống đã chứng minh, người càng làm được nhiều việc thì càng mắc nhiều sai lầm, khuyết điểm và ngược lại.

Nhưng “sợ trách nhiệm”, “sợ rủi ro” mà “né tránh, trì hoãn…” trong việc đưa ra các quyết định điều hành, gây hại cho dân, cho nước lại là chuyện khác. Điều đáng nói thêm là bệnh “sợ trách nhiệm” đã thành “nguy cơ” như Thủ tướng cảnh báo. Từ đó, ai cũng có thể rút ra kết luận: Hành vi “né tránh, trì hoãn…” vừa nêu chính là một chủng loại cụ thể khác nữa của con “virus trì trệ”.

{keywords}
Cán bộ đối mặt với không ít rủi ro cho bản thân khi đưa ra các quyết định điều hành là chuyện có thật và là chuyện bình thường.

Hơn nữa, một bộ phận trong số những người không được đưa vào danh sách quy hoạch cán bộ cho nhiệm kỳ tiếp theo do hết tuổi; hết nhiệm kỳ… thường có tâm lý buông xuôi. Họ không dại gì mà dám nghĩ, dám làm và nhất là dám chịu trách nhiệm như trước vì nhỡ đâu đến chữ “nguyên” cũng không còn.

Bên cạnh đó, các quyết định điều hành được các cơ quan quản lý nhà nước đưa ra theo các quy định, quy trình khá chặt chẽ. Điều đó là cần thiết. Nhưng có nhận xét chung là “quy trình” vốn khá phức tạp, không cần thiết đến như vậy, làm mất quá nhiều thời gian, công sức của các cơ quan… vẫn tồn tại. Nhiều quy trình cụ thể không còn thích hợp trong tình hình mới, nhưng chậm sửa đổi.

Đã là “quy trình còn hiệu lực pháp luật” thì mọi người phải chấp hành. Thậm chí, có ai đó, để được việc, bỏ qua một vài khía cạnh của quy trình, còn có thể bị kết tội “cố ý làm trái”. “Quy trình”, chẳng khác gì sợi dây thừng trói chặt chân tay của những người thực hiện nhiệm vụ ra quyết định điều hành một cách kịp thời, đáp ứng được yêu cầu của thực tiễn.

Minh định chức năng và thẩm quyền

Từ lâu Đảng đã xác định định hướng tổ chức lại hệ thống quản trị quốc gia là: Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý, dân làm chủ. Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp lại không minh định về chức năng, thẩm quyền của “lãnh đạo” và “quản lý”.

“Lãnh đạo”, theo định nghĩa ghi trong Từ điển tiếng Việt của Viện Ngôn ngữ học, là “đề ra chủ trương, đường lối và tổ chức, động viên thực hiện”. Còn Nhà nước quản lý hay quản lý nhà nước bao gồm hoạt động lập pháp của cơ quan lập pháp, hoạt động hành pháp của Chính phủ và hoạt động tư pháp của cơ quan tư pháp.

Trong khi đó, trong cuộc sống không phải ở đâu và lúc nào cũng diễn ra như định nghĩa của từ điển, mà trong nhiều trường hợp tình trạng lẫn lộn giữa “lãnh đạo” và “quản lý” ngày càng nhiều hơn.

Một văn bản điều hành cơ quan trình phải thông qua nhiều nơi. Chẳng hạn, ở cấp Trung ương thì có nghị quyết, quyết định, chỉ thị về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước năm, và về nhiều các lĩnh vực phát triển khác. Đó là chủ trương, đường lối để phát triển. 

Vấn đề đặt ra là, do nhiều nguyên nhân, nội dung rất nhiều nghị quyết, quyết định, chỉ thị lại mang tính chất “điều hành”, giống hoàn toàn như văn bản điều hành của cơ quan quản lý nhà nước.

Lấy ví dụ, báo cáo của Chính phủ (Ủy ban nhân dân) về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và phân bổ ngân sách hàng năm trình Ban chấp hành Trung ương và trình Quốc hội thường có nội dung y hệt, có khác chăng chỉ là một số chi tiết như nơi gửi, nơi nhận; ngày, tháng, năm...

Chỉ một văn bản điều hành, cơ quan trình phải mất thời gian thông qua nhiều nơi chính là làm mất thêm thời gian, công sức của rất nhiều người.

“Xin ý kiến chỉ đạo” đã trở thành “vấn nạn”. Kể từ Đổi mới, Đảng và Nhà nước từng bước thực hiện việc xóa bỏ tình trạng tập trung quá mức và gắn liền với nó là thực hiện việc phân cấp, phân quyền cho các cấp hành chính. Đây là chủ trương đúng. Tuy nhiên, vì nhiều lý do, trong không ít trường hợp việc phân cấp, phân quyền này vẫn còn “nằm trên giấy”.

Đây là nguyên nhân rất quan trọng gây ra sự trì trệ trong quản lý phát triển đất nước vì đã phân cấp, phân quyền nhưng khi thực hiện “quyền được phân” vẫn phải xin ý kiến theo quy định. Ở cả trung ương lẫn địa phương danh mục những vấn đề phải xin ý kiến còn quá dài.

Mặc khác, trên thực tế, để giảm bớt rủi ro, để yên tâm hơn trong việc ra các quyết định điều hành, vô số trường hợp người ta thực hiện việc “xin ý kiến” hết sức tràn lan với rất nhiều nội dung không nằm trong danh mục phải xin ý kiến.

Mà để nhận được câu trả lời thì mất hàng tháng, hàng năm, làm doanh nghiệp và người dân dài cổ ra chờ đợi, không ít lần lỡ mất cơ hội phát triển.

Bài 3: Những gợi ý chống tệ trì trệ

Hải Lộc 

Chữa bệnh trì trệ để đất nước cất cánh

Chữa bệnh trì trệ để đất nước cất cánh

Thủ tướng Phạm Minh Chính ngay từ ngày đầu nhậm chức rất quan tâm thúc đẩy bộ máy công quyền thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ, nhất là đúng tiến độ các trọng trách được giao. 

 

 

tin nổi bật

Chuyên gia kinh tế Võ Trí Thành: Cơ sở nào để nói CPI sai?

Có người nói với tôi họ có cảm giác CPI không đúng. Tôi trả lời, lấy cơ sở nào để nói CPI là sai? Về mặt khoa học thì không chứng minh được - chuyên gia kinh tế Võ Trí Thành chia sẻ.

Ứng xử với tiền tệ và tài khóa khi lạm phát Việt Nam thấp bậc nhất thế giới

Chính sách tiền tệ và tài khóa dường như được thắt chặt để chống lạm phát - được báo cáo thấp bậc nhất thế giới - thay vì để phục hồi sản xuất, thúc đẩy tăng trưởng như doanh nghiệp và nền kinh tế cần sau mấy năm dịch bệnh.

Kiên định kiểm soát lạm phát dưới 4%

Chính phủ kiên định thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế đạt mức khoảng 7%, kiểm soát lạm phát tăng dưới 4%, tăng trưởng tín dụng khoảng 14% trong năm nay dù có rất nhiều khó khăn và biến động.

Khi Bí thư Thành ủy TP.HCM cám ơn Thủ tướng

Bí thư Thành ủy TP.HCM Nguyễn Văn Nên đã cám ơn Thủ tướng có chỉ đạo kịp thời, cụ thể, rõ ràng, giúp cho công trình trọng điểm của thành phố được triển khai và giải quyết được những vướng mắc vừa qua.

Những nghịch lý tăng trưởng

Tốc độ tăng trưởng kinh tế gia tăng và hàng loạt lĩnh vực sản xuất, kinh doanh khởi sắc trong nửa đầu năm nay là điều thật sự đáng mừng, thể hiện kết quả sinh động, thuyết phục nhất của việc chuyển đổi trong chính sách chống Covid-19.

Lạm phát và lòng tin

Là phóng viên theo dõi vĩ mô, tôi thường tìm đọc những con số thống kê vì hơn mọi nhận định, đánh giá có thể thiên kiến, con số mới giúp bổ sung cái nhìn bao quát nhất.

3 hạt khô nẩy cây vàng, đặc sản Việt vươn ra thế giới thu chục nghìn tỷ

Từ 3 hạt vải của cụ Hoàng Văn Cơm đem về ươm trồng ở quê hương Thanh Hà, đến nay vải thiều vang danh thế giới, thành đặc sản gần chục nghìn tỷ.

Giảm thuế xăng dầu, dân chờ làn gió mát giữa nắng hè

Bộ Tài chính đã trình Thủ tướng phương án giảm thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế giá trị gia tăng đối với xăng dầu sau khi tham mưu điều chỉnh giảm thuế bảo vệ môi trường xuống mức sàn từ đầu tháng 8 đến cuối năm.

Giảm thuế xăng dầu là cấp bách hơn bao giờ hết

“Chị cho em 50 ngàn tiền xăng. À, 30 ngàn thôi”. “Chị cho 100 ngàn. Thôi, 70 ngàn”. Những lời hội thoại này tôi nghe được khi đứng quan sát dòng người xếp hàng mua xăng hôm qua.

Nhà báo cần khơi gợi năng lượng tích cực, để người khó khăn vẫn thấy đường đi

Khi đặt bút viết, cần khơi gợi được năng lượng tích cực trong mỗi con người, để họ thấy rằng trong cái khó vẫn tìm thấy đường đi, Bộ trưởng Lê Minh Hoan chia sẻ về nghề báo.

Vươn lên tự chủ chứ không chịu phụ thuộc

Tư tưởng của Thủ tướng phát triển nền kinh tế “tự chủ, độc lập” trong bối cảnh hội nhập kinh tế sâu rộng là cực kỳ xác đáng.

Tình thế gian nan cần quyết sách mạnh mẽ

Kỳ họp thứ 3 của Quốc hội khai mạc hôm nay được hy vọng sẽ giám sát, đánh giá những vấn đề kinh tế - xã hội đặt ra gay gắt sau đại dịch và nền kinh tế thế giới biến động khó lường.

Chậm tiêu tiền công và chuyện dám nghĩ, dám làm

Hồi đầu tháng này, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã ký quyết định thành lập 6 tổ công tác do 4 Phó Thủ tướng và 2 Bộ trưởng làm tổ trưởng.

Bộ trưởng Lê Minh Hoan: Phải trí thức hóa nông dân

Trong tham luận tại hội nghị Trung ương 5 vừa diễn ra, Bộ trưởng NN&PTNT Lê Minh Hoan nhấn mạnh yêu cầu phải trí thức hóa nông dân, giúp nông dân làm giàu.

Giấc mơ tăng trưởng của Thủ đô

Trung tuần tháng 10 và đầu tháng 11 năm ngoái, khi các biện pháp phong tỏa để chống dịch Covid-19 trên bình diện cả nước được dỡ bỏ, lãnh đạo TP Hà Nội lập tức tổ chức hai buổi đối thoại với doanh nghiệp.