Sai lầm chết người trong cấp cứu người bệnh đột quỵ

Cạo gió, thoa dầu, uống trà đường… là những việc vô ích, làm mất cơ hội cứu sống người bệnh bị đột quỵ.

Tế bào thần kinh sẽ bị chết dần sau khi khởi phát đột quỵ. Cứ một phút trôi qua sẽ có khoảng 2 triệu tế bào não chết đi. Vì thế người đột quỵ cần được điều trị càng sớm càng tốt.

Hai trường hợp thường gặp ở người đột quỵ

Đột quỵ (còn gọi là tai biến mạch máu não) là tình trạng tổn thương não cấp tính. Có hai dạng đột quỵ là đột quỵ thiếu máu não và đột quỵ xuất huyết não. Tuy nhiên trên thực tế, đột quỵ thiếu máu não là dạng đột quỵ thường gặp hơn. Cứ 3 bệnh nhân đột quỵ sẽ có 2 người đột quỵ thiếu máu não.

Đột quỵ thiếu máu não xảy ra khi có cục máu đông do mảng xơ vữa tại mạch máu não hoặc từ nơi khác theo dòng máu di chuyển đến não gây tắc nghẽn mạch máu. Tế bào não thiếu oxy và dưỡng chất nên bị tổn thương, nếu để lâu tế bào sẽ chết. Trong khi đó, đột quỵ xuất huyết não xảy ra khi một mạch máu bị vỡ. Mức độ nghiêm trọng của đột quỵ tùy thuộc vào diện tích vùng não bị tổn thương và thời gian tế bào não không được cung cấp máu đầy đủ.

Mười bí quyết cấp cứu người đột quỵ

1. Nhận biết sớm biểu hiện: Méo miệng, biểu hiện rõ khi bệnh nhân cười, nhe răng. Yếu liệt tay chân, có thể kiểm tra bằng cách yêu cầu bệnh nhân giơ hai tay, hai chân lên cao. Ngôn ngữ bất thường, giọng bị đơ đớ, có thể đề nghị bệnh nhân lặp lại cụm từ gì đó xem họ có hiểu và lặp lại được không. Đưa ngay người đột quỵ đến bệnh viện có điều trị đột quỵ gần nhất.

2. Đừng chủ quan cơn thiếu máu não thoáng qua: Trong nhiều trường hợp, người đột quỵ chỉ có triệu chứng thoáng qua, khoảng một giờ sau đó giảm dần, nhưng không vì vậy mà nghĩ rằng mình đã khỏe. Vì sự tắc nghẽn mạch máu nhỏ sẽ khiến một phần nhỏ mô não bị thiếu máu tạm thời và sớm được phục hồi nhờ cục máu đông tự vỡ (do kích thước nhỏ), hoặc mô não này có thể nhận được dòng máu từ một nhánh mạch máu cạnh bên.

Tuy nhiên cứ 10 bệnh nhân có cơn thiếu máu não thoáng qua sẽ có 1 người xuất hiện đột quỵ thật sự trong một tuần kế tiếp.

3. Xác định thời gian khởi bệnh đột quỵ.

4. Giữ người đột quỵ nằm yên, tránh bị té ngã, sau đó cho bệnh nhân nằm đầu cao 30 độ.

5. Đưa bệnh nhân đến ngay các trung tâm có thể can thiệp đột quỵ não cấp tính để được điều trị kịp thời.

6. Nếu bệnh nhân lơ mơ, hôn mê: cần xem bệnh nhân thở bình thường, thở nhanh, thở chậm hay ngừng thở. Nếu ngừng thở, cần hô hấp nhân tạo, vì cấp cứu hô hấp là việc đầu tiên phải làm để đảm bảo đủ oxy cho tim và não.

7. “Thời gian vàng” để cấp cứu tính từ triệu chứng khởi phát cơn đột quỵ là sáu giờ. Thời gian tốt nhất là ba giờ sau khi xảy ra cơn đột quỵ. Với sự tiến bộ của y học, ngày nay người ta có thể dùng thuốc làm tan cục máu gây ra tắc mạch máu não. Tuy nhiên, nó chỉ được dùng cho những người bệnh đến viện sớm trong vòng 4, 5 giờ sau khi khởi phát bệnh.

Từ 4,5 – 6 giờ chỉ còn có thể áp dụng thông mạch bằng dụng cụ rút huyết khối. Nếu muộn hơn, không còn thông mạch được nữa, việc điều trị rất khó khăn, khả năng tiên lượng xấu rất cao.

8. Tuyệt đối đừng chờ đợi với hi vọng cơn đột quỵ sẽ qua đi hoặc cho người đột quỵ uống thuốc linh tinh… Theo các bác sĩ, khi có các dấu hiệu nghi bị đột quỵ, cần đưa bệnh nhân đến các cơ sở y tế càng nhanh càng tốt.

9. Tự uống thuốc hạ huyết áp là tự hại mình.

10. Đột quỵ thiếu máu não hiện có thể được điều trị nếu cấp cứu kịp thời. Khi thấy người nhà có dấu hiệu của đột quỵ, việc cần làm của người thân là gọi ngay cấp cứu.

Những sai lầm và điều cần tránh khi cứu người đột quỵ

1. Không được tự ý điều trị cho người đột quỵ dù chỉ là bấm huyệt, châm cứu, cạo gió… Vì những động tác này có thể làm chậm trễ việc điều trị, khiến bệnh ngày càng trầm trọng hơn.

2. Không được cho người đột quỵ ăn uống để đề phòng nôn ói, trào ngược thức ăn vào đường thở sẽ rất nguy hiểm.

3. Không tự ý dùng thuốc hạ áp hay ngậm thuốc huyết áp dưới lưỡi. Bởi vì đột quỵ có hai dạng đột quỵ do thiếu máu não và đột quỵ xuất huyết não, nếu bệnh nhân đột quỵ do thiếu máu khi ngậm thuốc dưới lưỡi sẽ làm tuột huyết áp, các tĩnh mạch càng thiếu máu, làm tăng nguy cơ tử vong hơn. Ngoài ra, tăng huyết áp là một trong những nguyên nhân dẫn tới đột quỵ nhưng nó là sự ảnh hưởng của một quá trình dài.

Ở thời điểm đột quỵ do tắc mạch máu, cơ thể sẽ có cơ chế tự động tăng huyết áp để bằng mọi cách “khơi thông” dòng máu. Nếu uống thuốc hạ huyết áp vào thời điểm này sẽ đi ngược cơ chế tự nhiên của cơ thể và làm mất thêm thời gian.

Bác sĩ Nguyễn Minh Đức (Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ)

Người hơn 40 tuổi đã tăng huyết áp rồi đột quỵ, bác sĩ chỉ ra nguyên nhânNgười trẻ bị tăng huyết áp ngày càng nhiều nhưng lại phát hiện muộn. Khi mắc bệnh, họ ít khi tuân thủ điều trị vì cho rằng sức khỏe ổn định dẫn tới các biến chứng.

tin nổi bật

Những người không nên uống bia

Từng bị bệnh gan, tiểu đường, thường xuyên ợ chua… là những trường hợp không nên uống bia dù thích tới thế nào.

Mỗi bệnh viện lớn cử 20-30 y bác sĩ sẵn sàng hỗ trợ nơi ảnh hưởng siêu bão Noru

Bộ Y tế yêu cầu các bệnh viện như Bạch Mai, Chợ Rẫy, Đại học Y Hà Nội... cử 20-30 bác sỹ, điều dưỡng nhiều chuyên ngành sẵn sàng đến hỗ trợ cho các đơn vị tại miền Trung khám chữa bệnh khi được lệnh điều động.

Gần 500 loại thuốc được cấp mới, gia hạn giấy đăng ký lưu hành tại Việt Nam

Cục Quản lý dược Bộ Y tế vừa liên tiếp ban hành các quyết định cấp và gia hạn giấy đăng ký lưu hành tại Việt Nam cho 485 loại thuốc sản xuất trong nước, nước ngoài.

1.020 trẻ nhiễm virus Adeno, Hà Nội đánh giá nguy cơ tiến triển thành dịch

Sở Y tế Hà Nội cho biết, 100% quận, huyện, thị xã ở Hà Nội ghi nhận ca nhiễm Adeno virus, riêng Long Biên có tới gần 150 ca. Đã có 3 trường hợp tử vong tại quận Tây Hồ, Mỹ Đức và huyện Phú Xuyên.

SK hỗ trợ phẫu thuật miễn phí cho trẻ em Việt Nam bị dị tật hàm mặt

Đại diện SK ecoplant cho biết, từ 19-23/9, Công ty SK đã cùng BV Đại học Quốc gia Seoul tại Bundang và Hội “Vì nụ cười trẻ thơ” phối hợp tổ chức “Phẫu thuật miễn phí cho trẻ em Việt Nam bị dị tật hàm mặt” tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108.

Đứng sau bệnh tim mạch, đây là lý do gần 10.000 người Việt tử vong mỗi năm

Theo Bộ Y tế, tỷ lệ tử vong do tai nạn thương tích ở Việt Nam hiện nay lên đến 11%, chỉ sau các bệnh tim mạch (18%) và các bệnh truyền nhiễm (15%).

Uống rượu bỗng nhanh say, người đàn ông phát hiện bệnh hiểm, tiên lượng nặng

Có thâm niên uống rượu 10 năm, mỗi ngày hơn nửa lít nhưng tháng nay, ông T. bỗng nhiên hay mệt, uống rượu nhanh bị say hơn, có xuất hiện ảo giác. Vào viện khám bác sĩ chẩn đoán ông mắc bệnh não Wernicke do rượu, tiên lượng nặng nề.

Câu chuyện chiếc phong bì khi đi viện 7 năm trước

Khi đưa được chiếc phong bì đến tay bác sĩ, dù cuộc phẫu thuật của em tôi chưa diễn ra nhưng gia đình tôi cũng đã thở phào, nhẹ nhõm phần nào...

Tưởng mắc bệnh sùi mào gà, hóa ra bệnh hiếm cả thế giới mới có 100 ca

Hai nữ bệnh nhân gần 60 tuổi nổi nhiều vết sần sùi, sang thương ở vùng kín. kết quả sinh thiết cho thấy, họ mắc bệnh hiếm gặp mà thế giới chỉ có khoảng 100 ca được báo cáo.

Hơn 50% ca phá thai là do mang thai ngoài ý muốn

53,6% ca phá thai ở Việt Nam là do mang thai ngoài ý muốn, một phần do nhu cầu về kế hoạch hoá gia đình không được đáp ứng.

Cảnh báo bệnh nhiễm trùng mới nổi, Bệnh viện Bạch Mai ghi nhận 20 ca

Đại diện Bệnh viện Bạch Mai thông tin từ đầu năm 2020, đặc biệt sau khi xuất hiện dịch Covid-19, số lượng bệnh nhân bị nấm đen tăng nhanh.

Nhân viên bệnh viện ở TP.HCM xài "ké" thẻ bảo hiểm y tế, gây thiệt hại 25 triệu đồng

Vì ngại đi bốc số, khám bệnh phải nghỉ làm, một nhân viên y tế tại TP.HCM đã dùng thẻ bảo hiểm y tế của bạn đính kèm đơn thuốc cao huyết áp. Sự việc kéo dài khoảng 2 năm.

Mắc bệnh lậu mà không biết, cô gái trẻ mất khả năng làm mẹ

Biết yêu và quan hệ tình dục từ năm 16 tuổi, suốt nhiều năm đau bụng liên miên Trà mới đi khám ở bệnh viện, phát hiện hai vòi trứng giãn to như hai cái cốc chứa đầy mủ. Cô gái trẻ không tin mình mắc bệnh lậu, gây viêm nhiễm, phải cắt 2 vòi trứng.

Người đàn ông khoẻ mạnh bất ngờ ngừng tim sau 15 phút bị ong đốt

15 phút sau khi bị ong đốt, người đàn ông 50 tuổi đã ngừng tuần hoàn do phản vệ nguy kịch.

Trẻ bị tim bẩm sinh nằm hành lang bệnh viện chờ mổ

"Tuần sau bác sĩ sẽ hội chẩn rồi lên lịch mổ cho con tôi. Mấy tháng nay chỉ toàn nằm viện, hết tim đến phổi, cuối cùng cũng được mổ", người mẹ nói.