PCI – “thước đo mềm” tạo lực hút cho công nghiệp phụ trợ
Những năm gần đây, Thái Nguyên dần khẳng định vị thế là trung tâm sản xuất điện tử quan trọng của khu vực phía Bắc, trở thành điểm đến chiến lược của Samsung cùng nhiều tập đoàn công nghệ toàn cầu. Sự hiện diện và mở rộng liên tục của các dự án FDI đã tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ, thúc đẩy sự hình thành và phát triển của ngành công nghiệp phụ trợ, từ sản xuất linh kiện, phụ tùng đến vật tư kỹ thuật và dịch vụ công nghiệp.
Tuy nhiên, trong bối cảnh cạnh tranh thu hút đầu tư ngày càng gay gắt, lợi thế của Thái Nguyên không chỉ đến từ quy mô vốn hay công nghệ, mà còn phụ thuộc lớn vào chất lượng môi trường kinh doanh. Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) vì thế trở thành “thước đo mềm” phản ánh niềm tin của doanh nghiệp và khả năng duy trì, mở rộng các chuỗi sản xuất công nghiệp.
Thực tế cho thấy, cộng đồng doanh nghiệp FDI tại Thái Nguyên ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực trong cải cách thủ tục hành chính, tiếp cận thông tin và hỗ trợ sản xuất. Những cải thiện này giúp địa phương duy trì sức hút đầu tư, đồng thời củng cố vai trò trung tâm trong bản đồ công nghiệp điện tử phía Bắc.
Tại Công ty TNHH Doosun Việt Nam, đơn vị cung ứng bao bì cho Samsung, ông Kim Lee Ho, Giám đốc điều hành, đánh giá cao nỗ lực nâng cấp môi trường đầu tư của tỉnh. Theo ông, việc rút gọn thủ tục hành chính đã giúp doanh nghiệp tiết kiệm đáng kể thời gian và chi phí, trong khi hệ thống hạ tầng logistics và giao thông kết nối các khu công nghiệp ngày càng hoàn thiện, tạo thuận lợi cho vận chuyển và lưu thông hàng hóa.
Cùng quan điểm, ông Jang Hwa Su, Tổng Giám đốc Công ty TNHH You Sung Vina (Khu công nghiệp Điềm Thụy), cho rằng tính minh bạch và khả năng tiếp cận thông tin đầu tư tại Thái Nguyên đã được cải thiện rõ rệt. Dù vậy, thách thức mới đang nổi lên là sự cạnh tranh lao động ngày càng cao khi nhiều doanh nghiệp đồng loạt mở rộng sản xuất, cùng với một số hạ tầng nội khu cần tiếp tục được đầu tư đồng bộ để tránh gián đoạn trong mùa mưa.
Những đánh giá đa chiều này cho thấy PCI không đơn thuần là bảng xếp hạng, mà phản ánh trực tiếp chất lượng điều hành và khả năng đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của doanh nghiệp, đặc biệt là nhóm doanh nghiệp công nghiệp phụ trợ vốn đòi hỏi sự ổn định và tính dự đoán dài hạn.
Gỡ “nút thắt” để công nghiệp phụ trợ bứt phá
Dữ liệu thu hút FDI tiếp tục khẳng định tác động tích cực từ việc cải thiện PCI. Đến hết quý III/2025, Thái Nguyên đã cấp mới 16 dự án FDI với tổng vốn đăng ký 169,8 triệu USD và điều chỉnh tăng vốn cho 36 dự án, với tổng vốn bổ sung hơn 192 triệu USD. Giai đoạn 2021–2025, địa phương thu hút trên 2,73 tỷ USD vốn FDI đăng ký mới và tăng thêm; lũy kế đến nay có 232 dự án FDI với tổng vốn hơn 11,3 tỷ USD, thuộc nhóm cao nhất cả nước.
Bình quân mỗi năm, Thái Nguyên thu hút khoảng 550–600 triệu USD vốn ngoại, duy trì sự ổn định trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu nhiều biến động. Theo các chuyên gia, những nhóm chỉ số PCI liên quan đến tính minh bạch, sự năng động của chính quyền và chất lượng dịch vụ hỗ trợ doanh nghiệp có mối liên hệ trực tiếp đến khả năng hấp thụ vốn FDI, đặc biệt trong lĩnh vực công nghiệp phụ trợ.
Thực tiễn tại các khu công nghiệp cho thấy vai trò quan trọng của cải cách thủ tục và hạ tầng đồng bộ. Ông Nguyễn Trung Kiên, Phó Tổng Giám đốc Công ty CP Đầu tư phát triển Yên Bình, đơn vị phát triển hạ tầng nhiều khu công nghiệp tại Thái Nguyên cho biết, việc rút ngắn quy trình cấp phép đầu tư và triển khai mô hình “một cửa – một cửa liên thông” đã giúp nhà đầu tư giảm chi phí, rút ngắn thời gian triển khai dự án và hạn chế rủi ro.
Ở góc độ quản lý nhà nước, Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh duy trì cơ chế trao đổi trực tiếp với doanh nghiệp để kịp thời tháo gỡ khó khăn. Theo Phó Trưởng ban Nguyễn Đình Việt, việc giải quyết nhanh các thủ tục từ cấp phép xây dựng đến bố trí mặt bằng sản xuất đã giúp doanh nghiệp rút ngắn đáng kể thời gian từ khi được chấp thuận đầu tư đến khi nhà máy đi vào vận hành.
Dù vậy, PCI 2024 của Thái Nguyên vẫn phản ánh một số tồn tại cần sớm khắc phục. Trong đó, chỉ số tiếp cận đất đai giảm từ 7,27 xuống 6,44 điểm cho thấy quỹ đất sạch tại các khu công nghiệp chưa theo kịp nhu cầu mở rộng nhanh của doanh nghiệp. Giá thuê đất và nhà xưởng tại một số khu vực còn cao so với mặt bằng chung, ảnh hưởng đến quyết định đầu tư của các dự án công nghiệp phụ trợ cần diện tích lớn và dây chuyền công nghệ hiện đại.
Bên cạnh đó, một số thủ tục kiểm tra chuyên ngành vẫn còn chồng chéo, kéo dài thời gian thông quan nguyên liệu, gây áp lực cho ngành sản xuất linh kiện điện tử – lĩnh vực có vòng đời sản phẩm ngắn và yêu cầu giao hàng nghiêm ngặt.
Đặc biệt, bài toán lao động kỹ thuật ngày càng trở nên cấp thiết. Trong khi lao động phổ thông khá dồi dào, nhu cầu nhân lực kỹ thuật cao cho các công đoạn như đúc khuôn, gia công chính xác và kiểm định chất lượng lại chưa được đáp ứng đầy đủ. Điều này buộc nhiều doanh nghiệp phải tự đào tạo hoặc tuyển dụng từ địa phương khác, làm gia tăng chi phí và kéo dài thời gian ổn định sản xuất.
Trước thực trạng này, Thái Nguyên đã đưa các giải pháp nâng cao PCI vào kế hoạch năm 2025, tập trung vào đồng bộ hóa cải cách thủ tục hành chính, mở rộng quỹ đất công nghiệp, nâng cấp hạ tầng kỹ thuật và đẩy mạnh đào tạo lao động chất lượng cao. Về dài hạn, PCI được xác định không chỉ là chỉ số đánh giá, mà còn là công cụ định hướng cải thiện môi trường đầu tư.
Song Minh
.svg){kind=icon}
