Thi trượt nào phải là chấm hết

Kỳ tuyển sinh vào các trường đại học, cao đẳng năm nay, cả nước có hơn 1,7 triệu thí sinh đăng ký tham dự, trong đó chỉ có khoảng 300 ngàn thí sinh có suất. Có nghĩa là sau kỳ thi, khoảng 1,4 triệu thí sinh còn lại sẽ làm gì?

Nhộn nhịp mở lối

Như để gợi mở một con đường mới cho các thí sinh thiếu may mắn, ngay sau kỳ thi tuyển sinh, nhiều cơ sở đào tạo CNTT phi chính quy đã đồng loạt tung ra các chương trình quảng bá hình ảnh, hoạt động khuyến mãi và xét tuyển để thu hút các thí sinh yêu thích ngành CNTT muốn chuyển sang ngã rẽ mới: đó là học nghề CNTT.

Học viện Đào tạo Lập trình viên Quốc tế NIIT (NIIT Việt Nam) vừa thông báo chương trình xét tuyển dành cho những thí sinh tham dự kỳ thi đại học/cao đẳng. Theo đó, các thí sinh thi khối A trên 14 điểm và có điểm trung bình tiếng Anh lớp 12 trên 6 điểm sẽ được tuyển thẳng vào các trung tâm NIIT trên toàn quốc. Bên cạnh đó, NIIT Việt Nam cũng vừa tung ra 2600 suất học bổng, trong đó có 23 suất học bổng toàn phần để thu hút những thí sinh muốn theo nghề CNTT.

Nhiều cơ sở đào tạo nghề CNTT khác cũng đưa ra nhiều hoạt động tương tự thu hút học viên sau mùa tuyển sinh đại học/cao đẳng. Trung tâm Tin học (ĐH Khoa học Tự nhiên TP.HCM) vừa đưa ra chương trình giảm giá 5-10% học phí những khoá học CNTT tại trung tâm này. Riêng với chương trình học nghề lập trình viên Tata Infotech (hợp tác với tập đoàn đào tạo CNTT Tata Infotech, Ấn Độ), các thí sinh sẽ được giảm 100 USD tiền học phí. Cũng trong dịp này, Trung tâm Tin học của ĐH Khoa học Tự nhiên TP.HCM triển khai chương trình xét tuyển, không phải thi đầu vào với các thí sinh vừa thi đại học/cao đẳng các khối A, B và D có tổng điểm ba môn thi từ 7 điểm trở lên.

Chiếm ưu thế

Theo số liệu của Hội Tin học TP. HCM, năm 2000, cả nước có 55 trường đại học đào tạo cử nhân CNTT, 36 cơ sở đào tạo hệ cao đẳng và 9 cơ sở đào tạo phi chính quy theo chương trình nước ngoài. Đến năm 2006, số trường đại học tham gia đào tạo nhân lực CNTT tăng lên 80 trường, số cơ sở đào tạo cao đẳng CNTT tăng lên 103 trường và cơ sở đào tạo phi chính quy nước ngoài đã tăng đột biến lên 60 cơ sở.

Như vậy, xét về số lượng, đào tạo CNTT phi chính quy chương trình nước ngoài đã có bước nhảy vọt. Còn về chất lượng thì sao? Nhiều năm nay, có không ít ý kiến phản ánh về chất lượng đào tạo. Đào tạo CNTT cũng không phải là một ngoại lệ. Theo TS. Nguyễn Khắc Thành, Giám đốc Trung tâm Đào tạo Lập trình viên FPT-Aptech, với việc chuyển đổi tính chất từ ngành khoa học – công nghệ sang ngành kinh tế - kỹ thuật, việc đào tạo cho ngành này cũng phải thay đổi và có những đặc thù riêng. Ngành phần mềm là lĩnh vực thay đổi rất nhanh, “thậm chí kiến thức năm học đầu tiên đã có thể bị lạc hậu sau hai năm”, theo ông Thành. Điều này đặt ra những thách thức vượt quá sức đối với hệ thống đào tạo chính quy mang tính hàn lâm. Hơn nữa, tính toàn cầu của CNTT đòi hỏi chương trình đào tạo cho ngành này phải quốc tế hoá.

Theo một số chuyên gia, đặc thù của đào tạo phi chính quy tương đối cứng nhắc: khung chương trình nặng tính hàn lâm và thiếu cập nhật, bằng cấp, số lượng đào tạo, pháp nhân (nhà nước) đều theo ấn định của Nhà nước. Trong khi đó, đặc thù của đào tạo phi chính quy tương đối “mềm”. Như ông Thành nói, đào tạo phi chính quy là kiểu “mỳ ăn liền”, dạy cái gì, học phí thu như thế nào, dạy bao nhiêu là do nhu cầu của ngành CNTT quyết định. Theo thống kê của các trung tâm đào tạo lập trình viên CNTT được chuyển giao công nghệ từ nước ngoài như Aptech, NIIT, số lượng học viên ra trường và có việc làm là trên 90%.

Trước thực trạng đó, nhiều cơ sở đào tạo phi chính quy đã nhanh chóng khẳng định sức mạnh. Theo Hội Tin học TP. HCM, các cơ sở đào tạo CNTT phi chính quy đang đáp ứng khoảng 40% nhu cầu nhân lực CNTT của cả nước.

Các chương trình học phổ biến

Hai tên tuổi có tốc độ phát triển nhanh và nổi bật nhất trong số trung tâm đào tạo CNTT phi chính quy theo chương trình nước ngoài là Aptech và NIIT (đều từ Ấn Độ). Hệ thống Aptech ở Việt Nam hiện có 30 trung tâm. Tính đến thời điểm này, Aptech Việt Nam đã đào tạo được gần 30 ngàn học viên. Theo sau Aptech, NIIT hiện giờ cũng đã có 23 trung tâm đào tạo trên toàn quốc, tập trung chủ yếu ở TP.HCM và Hà Nội. Ngoài ra, New Horizons (chương trình của Mỹ), Trung tâm đào tạo lập trình viên Kent, trường Đại học Khoa học Tự nhiên TP. HCM, Tata Infotech (Ấn Độ), Informatics (Singapore) cũng là những cơ sở đào tạo được nhiều người biết đến.

Hầu hết các chương trình đào tạo phi chính quy rút gọn trong vòng 2-3 năm, vì thế các chương trình đào tạo phi chính quy hầu như chỉ chú trọng đến các kỹ năng thực tiễn và các công nghệ cụ thể, như .Net, J2EE, không hướng đến kiến thức nền tảng như đào tạo chính quy. Theo những quy định mới của Luật Giáo dục sửa đổi (có hiệu lực từ tháng 1/2006), những người có chứng chỉ hai năm của Aptech hoặc NIIT hiện nay được xếp ở mức cao đẳng thực hành (hoặc cao đẳng nghề).

Aptech hiện có 2 chương trình học phổ biến dành cho những người theo học nghề về CNTT: chương trình đào tạo lập trình ACCP (kéo dài trong 2 năm) và chương trình đào tạo kỹ thuật viên ITT 2005 (1,5 năm). Ngoài ra, Aptech có chương trình đào tạo quản trị mạng ngắn hạn trong 3 tháng. Tương tự, NIIT có 2 chương trình đào tạo lập trình viên, một chương trình 2 năm (Master Mind Series) và 3 năm (Hi-End Master Mind).

Đỗ Duy

Địa chỉ tìm hiểu về các cơ sở đào tạo

Aptech Việt Nam (www.aptech.edu.vn); NIIT Việt Nam (www.niit-vn.com hoặc www.niithoasen.com); Trung tâm đào tạo New Horizons Việt Nam (www.newhorizons.com.vn); Tata Infotech (www.tatavietnam.com).