Tạp chí Time (Mỹ) vừa đưa ra danh sách 10 sản phẩm và công ty công nghệ nổi tiếng toàn cầu nhưng cũng là những thất bại thảm hại nhất trong lĩnh vực công nghệ 10 năm qua.
Theo Time, các sản phẩm và công ty công nghệ trong danh sách này đều đáp ứng các tiêu chí: được biết đến rộng rãi, quen thuộc với khách hàng, nhắm đến thị trường toàn cầu, công nghệ tương đương hoặc ưu việt hơn đối thủ cạnh tranh, có khả năng tạo ra hàng tỷ USD doanh thu nhưng cuối cùng đã bỏ lỡ cơ hội chiếm lĩnh thị trường, không thành công như kỳ vọng của những người tạo ra nó.
Sirius XM
Đài thu thanh vệ tinh Sirius XM (SIRI) từng được coi là thiết bị điện tử thành công nhất mọi thời đại. Đây là sản phẩm của công ty Sirius XM Radio, Inc, cho phép người dùng nghe các sóng phát thanh của trên 100 đài phát thanh ở Mỹ và Canada khi đang lái xe hơi. Công ty Sirius XM Radio được thành lập trên cơ sở sáp nhập hai công ty cung cấp dịch vụ phát thanh vệ tinh là Sirius Satellite Radio và XM Satellite Radio vào ngày 19/2/2007.
Trước khi sáp nhập, XM Satellite Radio lần đầu tiên ra mắt dịch vụ phát thanh vệ tinh vào 9/2001. Cuối năm đó, công ty này đã có 350.000 thuê bao và tăng lên 5,9 triệu thuê bao vào cuối năm 2005. Mặc dù vậy, tốc độ phát triển thuê bao đó vẫn chưa đủ mang lại lợi nhuận cho XM Satellite Radio. Sau hơn 4 năm ra mắt dịch vụ, XM Satellite Radio đã nợ chồng chất hàng trăm triệu USD. Các chuyên gia phân tích dự tính công ty này sẽ cực kỳ lãi một khi họ đạt tới mức trên 10 triệu thuê bao.
Trong khi đó, đối thủ của XM Satellite Radio khi chưa sáp nhập là Sirius Satellite Radio bắt đầu cung cấp dịch vụ vào tháng 7/2002. Sau 5 năm, Sirius Satellite Radio có ít thuê bao hơn XM Satellite Radio nhưng cũng tăng trưởng ngang ngửa. Tuy nhiên, cũng giống như tình cảnh của XM Satellite Radio, Sirius Satellite Radio cũng rơi vào cảnh nợ nần chồng chất. Khi cả hai công ty này đã gần như cạn lực tài chính, họ thông báo sáp nhập vào ngày 17/2/2007, với tên gọi chính thức là Sirius XM Radio, Inc.
Sau khi sáp nhập, tăng trưởng thuê bao của công ty này vẫn liên tục sụt giảm, nguyên nhân chủ yếu là do sự xuất hiện của những thiết bị nhạc số mới như Apple iPod và những di động nghe nhạc. Cổ phiếu của Sirius là 63 USD năm 2000 đã giảm xuống còn 0,5 USD vào đầu năm nay. Trong quý I/2009, số thuê bao đã giảm mất 400.000, còn tổng cộng 18,6 triệu thuê bao. Từ một công ty đầy triển vọng, Sirius XM Radio hiện nay đã trở thành thứ hàng rẻ tiền trên sàn chứng khoán Mỹ.
Microsoft Zune
Máy nghe nhạc Zune của Microsoft được ra mắt vào tháng 11/2006. Công ty phần mềm lớn nhất thế giới tin rằng sản phẩm này có thể cạnh tranh được với máy nghe nhạc iPod của Apple ra mắt thị trường từ năm 2001 và đã thống trị thị trường máy nghe nhạc và dịch vụ tải nhạc trên toàn thế giới. Apple đã bán được trên 100 triệu máy nghe nhạc iPod khi Zune xuất hiện. Microsoft cũng đã hợp tác với 4 hãng băng đĩa lớn để cung cấp dịch vụ tải nhạc cho người mua Zune. Thế nhưng, doanh thu của Zune vẫn rất tồi tệ nhiều tháng sau khi ra mắt. Sau một năm ra mắt, Microsoft mới bán được 1 triệu máy nghe nhạc Zune. Đến tháng 5/2008, Microsoft thông báo đã bán được 2 triệu chiếc kể từ khi ra mắt.
Tờ thời báo Wall Street Journal cho biết doanh thu từ máy nghe nhạc Zune của Microsoft đạt 85 triệu USD trong mùa tiêu dùng năm 2008 so với 185 triệu USD cùng kỳ năm 2007. Trong khi đó, doanh thu từ iPod của Apple trong quý IV/2008 đã là 3,37 tỷ USD. Mặc dù có kinh nghiệm phát triển phần cứng như bất kỳ công ty nào và cũng có tiềm lực tài chính để thực hiện các chiến lược tiếp thị lớn cho sản phẩm mới, thế nhưng Microsoft đã thất bại hoàn toàn trong nỗ lực xâm chiếm thị phần đáng kể của iPod.
Palm
Palm sản xuất cả thiết bị di động và hệ điều hành cho thiết bị di động. Palm đã ra mắt Palm Pilot - thiết bị hỗ trợ kỹ thuật số cá nhân (PDA) vào năm 1996. Trong năm 1999, Palm tiếp tục ra mắt thiết bị Palm V. Di động thông minh Palm Treo được phát triển bởi Handspring, công ty bị Palm thấu tóm. Vào quý III/2005, Palm đã bán được 470.000 chiếc di động Palm Treo, tăng 160% so với cùng kỳ năm trước đó. Vào thời điểm đó, 3 công ty thống lĩnh thị trường di động thông minh là Palm, Research-In-Motion – RIM (nhà sản xuất di động Blackberry) và hãng khổng lồ di động Nokia. Tuy nhiên, vào quý III/2007, doanh số bán ra của Palm Treo chỉ tăng lên 689.000 chiếc, trong khi đó doanh số của Blackberry đạt gần 3,2 triệu chiếc và iPhone của Apple đã bán được hơn nửa triệu chiếc sau khi ra mắt vào ngày 29/6 năm đó.
Palm, một trong những nhà sản xuất di động thông minh đầu tiên, đã không thể tiếp nối thành công họ đã đạt được trong thị trường PDA. Các nhà phân tích đã chỉ ra thực tế là Palm đã quá chậm chễ trong việc nhận ra người tiêu dùng muốn cả tính năng thoại di động và dữ liệu từ cùng một thiết bị. Còn trang web tin tức công nghệ ZDNet cho rằng, “Palm đã không tìm ra công thức đồng bộ không dây với Microsoft Outlook, ứng dụng mà người dùng doanh nghiệp đòi hỏi trong khi RIM đã đưa được nó vào các sản phẩm Blackberry. Palm có thể sẽ bổ sung thiếu sót này trong sản phẩm Palm Pre dự kiến ra mắt cuối năm nay”.
Cổ phiếu của Palm được giao dịch giá 669 USD cuối năm 2000. Nhưng hiện nay, cổ phiếu của công ty này chỉ còn 11 USD. Trong khi đó, cổ phiếu của Apple và RIM đã tăng 200% và 300% trong cùng thời gian đó.
Iridium
Iridium, công ty điện thoại vệ tinh toàn cầu được Motorola hậu thuẫn, đã phá sản vào năm 1999, sau khi công ty này đầu tư 5 tỷ USD xây dựng và ra mắt hạ tầng vệ tinh cung cấp dịch vụ điện thoại không dây toàn cầu. Vào thời điểm đó, đó là một trong số 20 vụ phá sản lớn nhất trong lịch sử Mỹ. Để hoạt động trơn tru, hệ thống này cần tới 66 vệ tinh. Việc tạo ra hệ thống khổng lồ này đã khiến cho Iridium nợ 1,5 tỷ USD. Dịch vụ của công ty này coi như thất bại khi chỉ thu hút được 10.000 thuê bao.
Theo nghiên cứu của trường đại học kinh tế Dartmouth Tuck Business School về trường hợp Iridium năm 1998, Iridium được dự báo sẽ có 500.000 thuê bao sau một năm ra mắt. Nhưng vì phí thiết bị và dịch vụ đắt (giá một di động Iridium là 3.000 USD và chi phí dịch vụ là 5 USD mỗi phút), nên Iridium đã không thu hút được khách hàng. Mặc dù khi đó dịch vụ di động chưa phổ thông nhưng giá của Iridium vẫn là quá đắt. Điều này cộng với những khó khăn công nghệ (không gọi điện được khi xe đang chạy, trong các tòa nhà và các khu đô thị) khiến cho dịch sản phẩm của Iridium đã không phát triển được.
Segway
Phương tiện di chuyển cá nhân hai bánh (two-wheeled scooter) Segway chính thức ra mắt năm 2002. Khi sản phẩm này ra mắt, người đứng đầu công ty Segway nói “đây sẽ là ô tô khiến cho các loại xe hơi trở thành cổ lỗ”. Khi đó, nhà đầu tư mạo hiểm nổi tiếng John Doerr nói rằng doanh thu của Segway sẽ đạt 1 tỷ USD và trở thành công ty phát triển nhanh nhất trong lịch sử. Công ty này đã đầu tư 100 triệu USD để phát triển sản phẩm. Tuy nhiên, Segway đã không hiểu được mức giá mà họ đưa ra, trên 3.000 USD với các mẫu phổ thông và 7.000 USD với số mẫu cao cấp, là quá cao để thu hút được phần đông khách hàng. Một vấn đề nữa mà công ty này đã không nhìn trước được đó là một số quốc gia yêu cầu người lái Segway phải có giấy phép, một số quốc gia cấm phương tiện này lưu thông trên đường. Chính vì vậy, từ năm 2001 đến cuối năm 2007, công ty này chỉ bán được 30.000 chiếc Segway.
Theo Time
.svg){kind=icon}
