Trận hải chiến lớn nhất lịch sử

Từ tháng 8/1942 đến đầu năm 1944, hải quân Mỹ lần lượt đánh bật quân Nhật ra khỏi các hòn đảo ở phía nam cũng như trung tâm Thái Bình Dương.

Đến giữa năm 1944, Mỹ chiếm được một số đảo quan trọng làm căn cứ cho máy bay ném bom B-29 xuất phát tấn công các đảo chính của Nhật Bản.

Trong tình hình đó, Mỹ quyết định mở cuộc tấn công vào Philippines nhằm cắt đứt tuyến vận tải biển chiến lược của Nhật Bản qua vịnh Leyte. Việc đánh bật lực lượng Nhật tại đây sẽ là chìa khóa để cô lập các quốc gia mà Nhật chiếm đóng và cắt huyết mạch của nền công nghiệp quốc phòng xứ sở Mặt trời mọc.

{keywords}
Trận hải chiến vịnh Leyte đã trở thành trận đánh hải quân lớn nhất chiến tranh Thế giới thứ 2 cũng như trong lịch sử hải chiến của nhân loại. Ảnh: BI

Để phục vụ cho cuộc tấn công vào Philippines, hải quân Mỹ đã huy động hạm đội 3 và hạm đội 7. Hạm đội 3 do Đô đốc William F. Halsey Jr chỉ huy phối hợp với Lực lượng đặc nhiệm 38 (TF-38) hạm đội Thái Bình Dương, có nhiệm vụ hỗ trợ hỏa lực từ xa và ngăn chặn hải quân Nhật. Hạm đội 7 (có sự đóng góp của một số tàu chiến hải quân Hoàng gia Australia) do Phó đô đốc Thomas C. Kinkaid chỉ huy, chịu trách nhiệm đổ bộ và chi viện hỏa lực gần bờ cho lực lượng lục quân của tướng MacArthur đổ bộ ở bờ đông vịnh Leyte để đánh chiếm miền trung Philippines.

Cả 2 hạm đội, tổng số tàu chiến các loại lên đến 800 chiếc, trong đó có 8 tàu sân bay cỡ lớn, 8 tàu sân bay hạng nhẹ, 18 tàu tuần dương hộ tống, 12 thiết giáp hạm, 24 tuần dương hạm, 166 tàu khu trục và hơn 1.500 máy bay chiến đấu.

Phía Nhật Bản đã huy động gần như toàn bộ lực lượng để bảo vệ Philippines, với gần 70 tàu chiến các loại trong đó có 3 tàu sân bay hạng nặng, 3 tàu sân bay hạng nhẹ, 9 thiết giáp hạm trong đó có hai thiết giáp hạm Yamato và Mushashi lớn nhất và mạnh nhất thế giới lúc đó, 14 tàu tuần dương hạng nặng, 6 tuần dương hạm hạng nhẹ, 35 tàu khu trục, 300 máy bay các loại...

Để chuẩn bị cho trận hải chiến quyết định, từ ngày 12/10/1944, hạm đội 3 Mỹ triển khai tấn công các sân bay Nhật ở Đài Loan và quần đảo Ryukyu nhằm tiêu diệt lực lượng không quân Nhật Bản tại đây, dọn đường cho cuộc đổ bộ vào Leyte. Nhật liền tấn công vào hạm đội 3, chiến dịch này kéo dài đến ngày 16/10 với chiến thắng của quân Mỹ.

Hai ngày sau đó, lực lượng Mỹ chiếm đảo Homonhon và Dinagat, mở đường tiến vào vịnh Leyte. Phía Nhật Bản, Phó đô đốc Jisaburo Ozawa chỉ huy một nhóm tàu tấn công phía bắc làm nhiệm vụ thu hút lực lượng Mỹ ra khỏi vịnh Leyte. Trong khi đó, nhóm tàu chiến ở phía nam do Phó đô đốc Shoji Nishimura chỉ huy tấn công vào khu vực eo biển Surigao, còn mũi tấn công ở giữa do Phó đô đốc Takeo Kurita chỉ huy đột kích qua eo biển San Bernardino.

Ngày 20/10/1944, hải quân Mỹ bắt đầu đổ bộ lên đảo Leyte. Cuộc chạm trán giữa hải quân đôi bên lên đến đỉnh điểm của sự ác liệt, với quy mô chưa từng có kéo dài từ ngày 23 đến ngày 26/10/1944.

Ngày 23/10, hải quân Mỹ sử dụng tàu ngầm đánh đắm hai tàu tuần dương Nhật thuộc quyền chỉ huy của Phó đô đốc Kurita; tàu tuần dương thứ ba hư hỏng nặng và phải trở về Brunei. Sáng 24/10, Nhật phản công, sử dụng 200 máy bay cất cánh trên đảo Luzon, vô hiệu hóa tàu sân bay hạng nhẹ Princeton. Tàu sân bay của Phó đô đốc Ozawa dùng hai phần ba máy bay tấn công hạm đội 3 Mỹ nhưng không thành công. Ở phía nam, tàu chiến Nhật tấn công hạm đội 7 Mỹ nhưng cũng thất bại, thậm chí còn mất 70 máy bay.

Ngày 25/10, không quân Mỹ đánh chìm toàn bộ 4 tàu sân bay Nhật do Phó đô đốc Ozawa chỉ huy. Trong khi đó ở phía nam, Phó đô đốc Nishimura để mất gần như toàn bộ tàu chiến, chỉ còn một tàu khu trục quay trở về. Tuy nhiên, ở khu vực trung tâm, hạm đội Nhật do Phó đô đốc Kurita chỉ huy đã đánh chìm tàu sân bay hộ tống Gambier Bay và 3 tàu khác của hải quân Mỹ. Lực lượng Nhật cũng tổn thất 3 tàu tuần dương và 1 chiếc bị hư hại nặng. Suốt cả ngày 25/10, Phó đô đốc Kurita cố gắng truy đuổi hạm đội Mỹ trong vô vọng và chấp nhận bỏ cuộc vào lúc 6 giờ chiều.

Chống đỡ thành công đợt tấn công của Nhật, hải quân Mỹ đồng loạt phản công, 5 đợt không kích suốt từ sáng đến chiều đã đánh chìm thiết giáp hạm Musashi, một trong hai niềm kiêu hãnh của hải quân Nhật. Đến ngày 26/10, trận chiến vịnh Leyte kết thúc khi hạm đội 3 Mỹ truy đuổi và đánh chìm được một tàu tuần dương Nhật trong khi đang rút chạy.

Kết thúc trận chiến, hải quân Nhật thiệt hại nặng nề, tổn thất 1 tàu sân bay hạng nặng, 3 tàu sân bay hạng nhẹ, 3 thiết giáp hạm, 10 tàu tuần dương, 11 tàu khu trục, 300 máy bay, 12.500 người thiệt mạng hoặc bị thương. Tổng cộng 300.000 tấn sắt thép chìm xuống biển. Hải quân Mỹ có lực lượng tàu chiến gấp 11,4 lần, số máy bay gấp 2,5 lần, nhưng cũng chịu tổn thất không hề nhỏ: 1 tàu sân bay hạng nhẹ, 2 tàu sân bay hộ tống, 3 tàu khu trục, 4 tàu chiến khác của Mỹ và Australia bị hư hỏng nặng, 200 máy bay bị bắn hạ, hơn 2.800 người thiệt mạng và bị thương.

Hải chiến vịnh Leyte đã trở thành trận đánh hải quân lớn nhất Chiến tranh Thế giới thứ 2. Thiệt hại quá lớn cùng với sự sụt giảm nghiêm trọng về sản xuất quốc phòng do thiếu nguyên liệu sản xuất dẫn đến hạm đội Liên hợp Nhật Bản và quân đội Nhật Bản dần mất sức chiến đấu rồi bị đánh bại hoàn toàn. Hải quân Mỹ từ đây có thể tiến thẳng đến Nhật Bản mà không gặp phải bất cứ sự phản kháng đáng kể nào trên biển.

Nguyên Phong

Ngày này năm xưa: Trận đánh dữ dội, 4 mẫu hạm Nhật chìm nghỉm

Trận đánh dữ dội, 4 mẫu hạm Nhật chìm nghỉm

Trận đánh Mũi Engano ngày 25/10/1944 mang lại chiến thắng lớn cho Mỹ, với Hạm đội 3 của Đô đốc Halsey đánh chìm 4 tàu sân bay Nhật trên biển Philippines.

tin nổi bật

Nga công bố video phá hủy pháo tự hành Pháp viện trợ cho Ukraine

Giới quân sự Nga cho biết, một khẩu pháo tự hành Caesar trên đảo Kubansky, Ukraine đã bị quân đội nước này phá hủy.

Video ‘xe tăng bay’ Nga tham chiến ở Ukraine

Giới quân sự Nga hôm 29/6 đã công bố video ghi lại cảnh phi đội trực thăng Mi-35 của nước này tham gia chiến dịch quân sự ở Ukraine.

Uy lực của tàu ngầm 'cao tuổi' vừa được Nga nâng cấp

Tàu ngầm Alrosa, được chế tạo từ thời Liên Xô, đã có lần chạy thử đầu tiên sau 8 năm sửa chữa và nâng cấp.

Hình ảnh pháo tự hành Đức viện trợ ‘ẩn nấp’ ở miền đông Ukraine

Theo truyền thông Đức, pháo tự hành Panzerhaubitze 2000 (PzH-2000) của nước này vừa chuyển cho Ukraine hồi tuần trước đã có mặt ở vùng Donbass.

Video quân Nga giao tranh với lính châu Âu và Gruzia ở Ukraine

Theo Bộ Quốc phòng Nga, cuộc giao tranh trên xảy ra ở khu vực gần thành phố Lysychansk, Ukraine.

Rộ tin pháo tự hành Pháp viện trợ cho Ukraine bị Nga thu giữ

Theo giới chức Pháp, ít nhất hai hệ thống pháo Caesar của nước này viện trợ cho Ukraine đã bị quân đội Nga thu giữ gần đây.

Một đơn vị thủy quân lục chiến Ukraine mất 80% quân ở Donbass

Một chỉ huy đơn vị thủy quân lục chiến Ukaine cho biết, 80% thành viên thuộc đơn vị đã không thể tiếp tục thực hiện nhiệm vụ tại Donbass.

Kiev rung chuyển vì tên lửa tấn công, G7 ra lệnh cấm vận vàng Nga

Một số tên lửa Nga được ghi nhận đã đánh trúng các tòa nhà tại Kiev, rất nhiều vụ hỏa hoạn đã được ghi nhận sau vụ việc. Trong khi đó, lãnh đạo các nước G7 sẽ ra lệnh cấm vận vàng Nga.

Ông Zelensky hứa giành lại thành phố đã mất

Sau khi Nga giành quyền kiểm soát Severodonetsk, Tổng thống Zelensky hứa sẽ giành lại những thành phố đã mất. Chính phủ Anh cũng sẵn sàng viện trợ thêm cho 525 triệu USD cho Kiev.

'Sát thủ vô hình' trong chiến dịch quân sự đặc biệt của Nga ở Ukraine

Chiến sự Nga-Ukraine là lớn nhất tại châu Âu kể từ Thế chiến 2 và hình thức tác chiến đã thay đổi rất nhiều từ khi lực lượng Đồng minh đánh bại quân Đức Quốc xã.

Đổ nát ở thành phố miền đông Ukraine, Kiev lệnh rút quân khỏi 'chảo lửa' Severodonetsk

Một đoạn video mới công bố đã cho thấy cảnh đổ nát ở trung tâm thành Popasna thuộc tỉnh Luhansk, vùng Donbass, miền đông Ukraine.

Ukraine chính thức nhận tư cách ứng viên EU, Mỹ viện trợ thêm cho Kiev

Hội đồng châu Âu đã chính thức công nhận tư cách ứng viên Liên minh châu Âu (EU) của Ukraine, nhưng đồng thời họ cũng đứng trước khả năng phải rút quân khỏi Lysychansk.

Ông Zelensky nói EU là tương lai của Ukraine, Nga nói khủng hoảng ngũ cốc do Kiev

Tổng thống Zelensky nói EU là tương lai mà Ukraine đã chọn. Trong khi đó, Ngoại trưởng Nga nói rằng cuộc khủng hoảng ngũ cốc là do Kiev gây nên.

Chiến sự Nga - Ukraine ở Donbass bước vào cao trào

Cố vấn của Tổng thống Ukraine nói, giao tranh giành quyền kiểm soát hai thành phố Severodonetsk và Lysychansk đang bước vào cao trào. Trong vài ngày qua, Nga đã giành thêm nhiều khu định cư.

Nga công bố video tấn công trạm radar Mỹ chuyển cho Ukraine

Theo phát ngôn viên Bộ Quốc phòng Nga Igor Kornasenkov, loại radar Mỹ chuyển cho Ukraine vừa bị họ phá hủy tên là AN/TPQ-36.