Tránh chuyện nâng giá khi làm cao tốc Bắc-Nam phía Đông

Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh, dự án khi triển khai phải đảm bảo đúng yêu cầu, thiết kế; tránh thất thoát, lãng phí. 

Chiều nay (6/1), thảo luận tại tổ về chủ trương đầu tư dự án xây dựng công trình đường bộ cao tốc Bắc - Nam phía Đông giai đoạn 2021-2025, để dự án triển khai tốt, Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc đề nghị cần tập trung một số việc cụ thể.

{keywords}
Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc. Ảnh: Trần Thường

Thứ nhất, làm tốt công tác chuẩn bị đầu tư. Ở các nước họ chuẩn bị đầu tư cho dự án từ 3-5 năm. Còn nước ta, do công tác quy hoạch, quản lý, kế hoạch trung hạn, dài hạn và nhiều vấn đề khác nên công tác chuẩn bị đầu tư nói chung là gấp gáp, dẫn tới quá trình thi công gặp trở ngại. 

Theo Chủ tịch nước, chuẩn bị tốt đầu tư chính là ở khâu GPMB. Đối với dự án vấn đề GPMB thường là trở ngại. Với dự án cao tốc Bắc – Nam phía Đông, việc GPMB giao cho chính quyền địa phương đảm nhận. 

"Dưới góc độ Quốc hội, chúng ta bảo vệ quyền lợi chính đáng của người dân, trước hết làm tốt tái định cư cho người dân bị thu hồi đất, để người dân khi đến nơi ở mới có điều kiện bằng hoặc tốt hơn nơi cũ. GPMB phải đi liền với tái định cư, quyền lợi người dân phải được đảm bảo", Chủ tịch nước nhấn mạnh.

Thứ hai là chống thất thoát, lãng phí. Ông nói, không thể để lãng phí, thất thoát lớn trên các tuyến giao thông như cao tốc Bắc – Nam phía Đông. Đồng thời, phải tìm những đơn vị thi công có năng lực để thực hiện. Đi cùng với đó phải chấm dứt tình trạng bán thầu. 

Theo Chủ tịch nước, nhiều đơn vị, nhờ quan hệ nên trúng thầu, sau đó bán thầu lại cho B, B’….như vậy qua nhiều bước trung gian. 

Ông nhắc lại dự án cao tốc Đà Nẵng – Quảng Ngãi và cho hay, dự án này nói chung trên toàn tuyến là ổn nhưng có một số gói bán thầu nên định mức vật tư, rồi những việc khác bị ảnh hưởng, dẫn tới chất lượng công trình bị ảnh hưởng. 

Đây là kinh nghiệm hết sức sâu sắc trong quá trình chỉ đạo xây dựng cao tốc Bắc- Nam. 

Chủ tịch nước nhấn mạnh thêm, phải làm tốt hơn nữa trong công tác kiểm toán, giám sát, thanh tra, kiểm tra của các đơn vị chức năng, không thể buông lỏng. Dự án khi triển khai phải đảm bảo làm đúng yêu cầu, đúng thiết kế, tránh thất thoát, lãng phí. Đưa kiểm toán vào ngay từ đầu để tránh chuyện nâng giá, thay đổi định mức. 

"Việc đấu thầu đơn vị thi công phải chọn lựa đơn vị tốt nhất, tránh tình trạng thất thoát thông qua chỉ định thầu.

Những vấn đề khác có thể tạo điều kiện triển khai là tư vấn giám sát, tư vấn thiết kế, có thể triển khai chỉ định thầu trên cơ sở giảm giá dự toán bao nhiêu % nhằm nhanh chóng có đơn vị thiết kế, thẩm định", Chủ tịch nước nói. 

Chủ tịch nước nhắc tới gói kích thích kinh tế tài khóa đang được Quốc hội thảo luận. Theo ông, chưa bao giờ chúng ta có gói lên tới 15-16 tỷ USD như hiện nay. 

Vẫn theo Chủ tịch nước, tiền đầu tư vào dự án sẽ phát huy hiệu quả, có tác dụng. Tiền mà thất thoát qua trung gian thì rất khó khăn.

Cần tính toán lại định mức kỹ thuật

Phó Chủ nhiệm UB Pháp luật của Quốc hội Nguyễn Trường Giang cho hay, nguồn vốn dự án hơn 146.000 tỷ đồng thì trong đó có 72.000 tỷ lấy từ chương trình phục hồi và phát triển kinh tế. 

{keywords}
Phó Chủ nhiệm UB Pháp luật của Quốc hội Nguyễn Trường Giang. Ảnh: Quốc hội

Trong 12 dự án thành phần, có 10 dự án thuộc dự án công trình quan trọng quốc gia, tổng mức đầu tư trên 10.000 tỷ.

Ông cho rằng, nếu chuẩn bị tốt nhất thì cũng phải hết năm 2023, sang 2024 mới khởi công được. Như vậy, vừa không đạt được mục tiêu dòng vốn của chương trình phục hồi phát triển kinh tế mà Quốc hội đang thảo luận và sẽ xem xét quyết định. 

Ngoài ra, kể từ khởi công đến khi thực hiện dự án tối thiểu cũng phải 2 năm nữa, như vậy sẽ vượt qua cả giai đoạn đầu tư công của giai đoạn 2021-2025. 

Để giải đáp được khúc mắc này, ông đề nghị có phân cấp. Theo ông, hiện nay dự án công trình quan trọng quốc gia trên 10.000 tỷ thuộc thẩm quyền của Thủ tướng. Như thế, hoàn toàn có thể phân cấp để Bộ GTVT quyết định đầu tư. Làm vậy sẽ giảm được một trình tự thủ tục. Trong quá trình làm phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện của Luật đầu tư công, chỉ mỗi khác thẩm quyền.

Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính Ngân sách Nguyễn Phú Cường cho rằng, với tổng mức đầu tư gần 147.000 tỷ đồng cho 729 km đường cao tốc, suất đầu tư như vậy là hơi cao, nên trong tính toán định mức kỹ thuật phải xem lại.

Chưa thể nói suất đầu tư cao hay thấp

Nêu quan điểm trước câu hỏi suất đầu tư của cao tốc Bắc – Nam cao hay thấp, Bộ trưởng Tài chính Hồ Đức Phớc nhấn mạnh mức đầu tư đưa ra là khái toán, dự báo chứ chưa lập dự án, dự toán và chưa tính phương án đền bù nên chưa thể nói mức này cao hay thấp.

Dù vậy, theo ông Phớc, mức đầu tư bình quân cho đường cao tốc hiện nay là khoảng 200 tỷ/km, còn tùy vào nền đường của mỗi nơi.

Ông Phớc nhấn mạnh Bộ GTVT phải chịu trách nhiệm trước Chính phủ, Quốc hội về mức độ chính xác của dự án, của tổng mức đầu cũng như thiết kế dự toán. 

{keywords}
Bộ trưởng Tài chính Hồ Đức Phớc. Ảnh: Quốc hội

Góp ý cho phương án nhượng quyền thu phí để thu hồi vốn sau khi dự án hoàn thành, ông Phớc cho biết ban đầu, Bộ GTVT đưa ra phương án đầu tư 4 dự án thành phần bằng phương thức BOT, với tổng vốn đầu tư khoảng 16.000 tỷ. Sau khi dự án hoàn thành sẽ đặt 4 trạm thu phí, dự kiến mỗi trạm thu 730 triệu/ngày và thu trong khoảng 15 năm.

Nhưng sau khi tính toán lại, Bộ trưởng Tài chính cho rằng đầu tư công 4 dự án thành phần này, sau đó đặt 4 trạm trên toàn tuyến dài 729 km, tức là mỗi trạm cách nhau 243 km rồi tổ chức đấu thầu, giao tư nhân quản lý, sẽ hiệu quả hơn nhiều.

Theo tính toán của ông Phớc, nếu theo phương án này thời gian thu phí sẽ chỉ còn 5-7 năm thay vì 15 năm như dự tính ban đầu.

“Sau khi có đường, có quy hoạch rồi thì sẽ đặt vị trí 4 đặt trạm để tính toán xem mỗi ngày có bao nhiêu lượng xe đi qua và thu được bao nhiêu tiền. Từ đó xây dựng phương án đấu thầu. Đơn vị nào có phương án hiệu quả nhất, thu phí trong thời gian ngắn nhất sẽ được lựa chọn”, ông Phớc giải thích.

Ông cho rằng như vậy số tiền nhà nước đã bỏ ra đầu tư sẽ sớm được thu hồi, nên phương án này không ảnh hưởng gì mà chỉ còn có lợi.

Nhắc lại một số dự án BOT trước đây, ông Phớc nhìn nhận việc thua lỗ hay nhà đầu tư “rời bỏ” là do cách khảo sát đặt trạm thu phí không hợp lý, dẫn đến khi vận hành người dân phản đối, trạm không thu phí được nên ảnh hưởng đến nhà đầu tư.

Hương Quỳnh

Trình Quốc hội quyết định đầu tư tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông trị giá 146.990 tỷ đồng

Trình Quốc hội quyết định đầu tư tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông trị giá 146.990 tỷ đồng

Sơ bộ, tổng mức đầu tư dự án xây dựng công trình đường bộ cao tốc Bắc - Nam phía Đông giai đoạn 2021-2025  khoảng 146.990 tỷ đồng.  

tin nổi bật

Chủ tịch Quốc hội: Ngành Y tế cần sự đồng hành để tháo gỡ những khó khăn

Chủ tịch Quốc hội bày tỏ: "Ngành y tế cần sự đồng hành, đóng góp chung của xã hội, của Quốc hội, của Chính phủ, các cấp, các ngành để tháo gỡ những khó khăn hiện nay".

Thêm 1.155 tỷ từ kết dư Quỹ bảo hiểm thất nghiệp hỗ trợ người lao động

Ủy ban Thường vụ Quốc hội đồng ý sử dụng khoảng 1.155 tỷ đồng từ kết dư Quỹ bảo hiểm thất nghiệp đến hết năm 2021 để tiếp tục chi trả hỗ trợ người lao động.

'Phần lớn tổ chức tín dụng đen có quan hệ với đối tượng tội phạm hình sự'

Theo Đại tướng Tô Lâm, phần lớn tổ chức tín dụng đen có quan hệ với đối tượng tội phạm hình sự. Khi người dân vay tín dụng đen nếu không thanh toán sẽ bị các đối tượng cướp nhà, tài sản thế chấp.

Bộ trưởng Nguyễn Văn Hùng: Ứng xử của văn nghệ sĩ có rất nhiều phiền toái

Theo Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Văn Hùng, thời gian vừa qua cách ứng xử của văn nghệ sĩ có rất nhiều vấn đề phiền toái, không đẹp, phản văn hóa.

Đại biểu hỏi Bộ trưởng suy nghĩ về việc học sinh giỏi trượt tốt nghiệp vì ngủ quên

Cho rằng nhiều vụ việc xảy ra đều nói đúng quy trình nhưng lại có hậu quả như chuyện học sinh giỏi ngủ quên trong kỳ thi vừa qua và bị trượt tốt nghiệp, Đại biểu Quốc hội đề nghị Bộ trưởng VH-TT&DL cho biết suy nghĩ về vấn đề này.

Bộ trưởng Công an: Không ai buộc người dân dùng hộ khẩu vào việc khác, đây là bệnh giấy tờ

Bộ trưởng Công an khẳng định: Không vì hộ khẩu mà các cháu không được đến trường; không ai bắt buộc người dân phải sử dụng hộ khẩu vào việc khác, đây là bệnh giấy tờ.

Bộ trưởng Công an ủng hộ cá cược hợp pháp để tránh cá cược ‘chui’ trên mạng

Bộ trưởng Tô Lâm nêu quan điểm đã có nghị định của Chính phủ về cá cược là phải thực hiện và 'chúng tôi ủng hộ" cần thực hiện để giảm những việc cá cược bất hợp pháp trên mạng.

Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng: Lên mạng xã hội phải định danh để phát ngôn có trách nhiệm hơn

Bộ trưởng TT&TT Nguyễn Mạnh Hùng chia lửa cùng Bộ trưởng Công an trả lời 4 vấn đề, trong đó nhấn mạnh việc lên mạng xã hội không phải là vô danh, phải định danh để các phát ngôn có trách nhiệm hơn.

Bộ Công an đang điều tra vụ bán 30 triệu dữ liệu cá nhân

Bộ trưởng Công an khẳng định, hộ chiếu mẫu mới đúng theo quy định của luật và phù hợp với thông lệ quốc tế và "Bộ Công an là cơ quan chủ trì xin nhận trách nhiệm" về việc một số nước không công nhận hộ chiếu mới.

Nhà thầu nằm im, địa phương không dám làm khiến giải ngân chậm

Trong các nguyên nhân giải ngân đầu tư công chậm có việc giá cả nguyên vật liệu xây dựng tăng cao nên các nhà thầu “nằm im bất động”; thêm vào đó là tình trạng nhiều địa phương có tâm lý không dám làm.

Đã đến lúc cải cách tiền lương, tăng lương cho công chức, y bác sĩ, giáo viên

Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa Giáo dục cho rằng, bây giờ phải tập trung thực hiện cải cách tiền lương để giải quyết vấn đề thu nhập cho cán bộ, công chức, viên chức vì chế độ lương nhà nước hiện nay rất thấp.

Bộ trưởng Công an: Điều tra mở rộng hành vi rửa tiền, tội phạm 'tín dụng đen'

Bộ Công an cho biết sẽ xử lý triệt để, nghiêm minh với các vụ án liên quan đến cán bộ thuộc cơ quan nhà nước, doanh nghiệp tiếp tay, cung cấp vốn cho “tín dụng đen” hoạt động.

Phó Thủ tướng chỉ đạo khẩn trương công nhận liệt sĩ với quân nhân Trần Đình Thi

Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Lao động Thương binh và Xã hội chủ trì phối hợp với Bộ Quốc phòng và các cơ quan khẩn trương xem xét đề nghị công nhận liệt sĩ, cấp bằng Tổ quốc ghi công đối với quân nhân Trần Đình Thi.

Bộ Công an sẽ bổ sung nơi sinh vào hộ chiếu mẫu mới

Bộ Công an đang lấy ý kiến của Ủy ban Quốc phòng - an ninh, Ủy ban Pháp luật, Văn phòng Chính phủ, Bộ Tư pháp, Bộ Ngoại giao để sửa đổi mẫu hộ chiếu mới, trong đó bổ sung mục “nơi sinh” trang nhân thân hộ chiếu.

Chủ tịch Quốc hội: Cần dày công hơn trong đánh giá tác động sửa Luật Đất đai

Chủ tịch Quốc hội đề nghị Bộ TN-MT dày công hơn nữa trong xây dựng báo cáo đánh giá tác động, báo cáo rà soát hệ thống pháp luật liên quan và dự thảo các Nghị định hướng dẫn Luật Đất đai.