apple.png

Các đối tác cung ứng của Apple đang bị TQ điều tra - Ảnh: European Pressphoto Agency

>> Apple bị chỉ trích vì đối xử với công nhân như… nô lệ

Các nhà hoạt động vì môi trường Trung Quốc cùng một nhóm 5 tổ chức phi chính phủ khẳng định, các nhà máy này đang xả chất thải kim loại độc hại xuống sông, khi phần lớn nước thải có màu xanh đen. Khu công nghiệp bị “tố” gây ô nhiễm nằm cách phía Tây Thượng Hải 40 dặm. Cáo buộc xuất hiện đúng vào thời điểm lãnh đạo và nhân dân Trung Quốc đang gia tăng mối lo ngại về tình hình ô nhiễm trong đất, không khí và nước tại quốc gia này. Các nhà máy bị điều tra thuộc sở hữu của tập đoàn công nghệ Đài Loan Foxconn và tập đoàn UniMicron. Cả hai đều nằm trong danh sách các đối tác cung ứng năm 2013 của Apple.

Theo Ding Yudong, Phó giám đốc cơ quan môi trường địa phương, cuộc điều tra phải mất nhiều thời gian và bất cứ vi phạm nào bị phát hiện đều phải đối mặt với lệnh trừng phạt. Nhà máy được phép đổ chất thải xuống sông, song lưu lượng và thành phần phải được giám sát.

Trước những cáo buộc, ngày 2/8, công ty Foxconn tuyên bố họ luôn chấp hành tiêu chuẩn chất thải và chất thải “được xử lí phù hợp với luật của chính phủ và quy tắc môi trường”. Foxconn cũng đổ trách nhiệm cho nhà máy của các công ty khác trong cùng khu công nghiệp.

Mặt khác, UniMicron cũng khẳng định hãng xem xét chất thải hàng ngày, họ còn lắp đặt bộ điều khiển theo yêu cầu của quan chức địa phương và thuê bên thứ ba để kiểm tra.

Về phía Apple, phát ngôn viên hãng điện tử Mỹ cho biết, họ đang hợp tác chặt chẽ với các đối tác và một trong những tổ chức môi trường để đảm bảo tiêu chuẩn môi trường của công ty được đáp ứng. Apple thường xuyên kiểm tra và không tha thứ cho bất kì vi phạm môi trường nào.

Nhà máy Foxconn bị điều tra, chịu trách nhiệm sản xuất bảng mạch và kết nối điện tử, trong khi nhà máy của UniMicron chế tạo bo mạch in.

Cả 5 tổ chức môi trường cáo buộc, các nhà máy trên xả chất thải thẳng vào Huangcangjing và Hanputang, hai con kênh đổ vào sông Dương Tử và Hoàng Phố. Sông Dương Tử và Hoàng Phố cung cấp phần lớn nước cho khu đô thị Thượng Hải. Theo nhóm này, khu dân cư đang sinh sống gần một trong những con kênh này có tỉ lệ ung thư khá cao dù chưa thể khẳng định nguyên nhân là do nhà máy.

Trong cuộc phỏng vấn, cư dân địa phương mô tả tình trạng ô nhiễm gia tăng trầm trọng trong nhiều năm qua, khi ngày càng nhiều các nhà máy điện tử kéo đến, nhiều con sông và kênh rạch tại khu vực trở nên đen ngòm và hôi hám.

Zhao Pingxing, một người dân 67 tuổi sống cạnh sông Tongxin, cũng thuộc lưu vực sông của Huangcangjing và Hanputang cho biết, cá đã quay trở lại đây vài năm, sau khi các cơ sở chuyển đi nơi khác. Tuy nhiên, ông không dám ăn những gì mình bắt được trên sông như ngày trước nữa.

Cáo buộc của các tổ chức cho thấy rõ trách nhiệm của ngành công nghiệp nặng Trung Quốc trong vấn đề môi trường. Nghiên cứu khoa học chỉ ra mức độ kim loại nặng tại khu vực gần trung tâm tái chế điện tử khá cao, trong khi các nhà nghiên cứu Trung Quốc nhận thấy sau cuộc khảo sát 7.000 nữ công nhân trong ngành này, tiếp xúc với kim loại nặng là một trong những rủi ro nghề nghiệp của họ. Các kim loại như cadmium có thể gây ung thư và các vấn đề sức khỏe khác.

Theo cư dân địa phương, nước xà phòng được đổ xuống kênh ít nhất 2 lần mỗi ngày. Một công nhân có họ Yao thậm chí còn nói đùa: “nếu tay bẩn, tôi cũng không dám rửa chúng bằng nước sông này”. Anh cũng nói thêm: “người dân chẳng làm được gì cả, đó là trách nhiệm của chính phủ, vì tất cả nhà máy đều xả chất thải xuống đây”.

Tác động kinh tế tới người dân địa phương có thể lớn, song nguy hại hơn là họ không biết được nguy cơ tiềm ẩn từ những chất thải kim loại nặng của các nhà máy. Ông Zhao đã ngừng ăn rau trồng trên chính đất của mình, sau khi được các nhà hoạt động môi trường cảnh báo. “Hiện giờ tôi chưa ốm, nhưng tôi không biết đã ăn gì vào người và nếu việc đó đã xảy ra, làm thế nào mà chúng tôi biết được”, ông Zhao kết luận.

Theo Wall Street Journal

Nội dung được đăng trên báo Bưu điện Việt Nam số 93 ra ngày 9/8/2013