Trường ĐH tìm cách 'hút' người tài cho các nhóm nghiên cứu mạnh

Cho rằng việc hình thành nhóm nghiên cứu mạnh là yếu tố quyết định vị thế của các trường, nhiều trường đại học sẵn sàng đầu tư và có các cơ chế, chính sách đãi ngộ tốt nhằm thu hút nhân tài.

Tại Trường ĐH Bách khoa Hà Nội, theo Hiệu trưởng Huỳnh Quyết Thắng, nhà trường luôn chú trọng đầu tư và có cơ chế cởi mở với các nhóm nghiên cứu.

Cụ thể, với nhà khoa học có chỉ số H-index từ 15 hoặc hàng năm có 2-3 bài báo công bố trên các tạp chí quốc tế uy tín trở lên, trường có chính sách hỗ trợ tài chính để thầy cô có thu nhập phù hợp, yên tâm theo đuổi nghiên cứu.

Bên cạnh đó, vài năm trở lại đây, trường khuyến khích các thầy cô thực hiện đề tài khoa học tại các bộ, ban, ngành, doanh nghiệp.

Theo thầy Thắng, điều này giúp thầy cô có cái nhìn sâu và tư duy nghiên cứu sát với thị trường.

Ngoài ra, tạo điều kiện để sinh viên tham gia các nhóm nghiên cứu mạnh, hỗ trợ các em biến ý tưởng thành sản phẩm.

“Sẽ rất lãng phí nếu trong suốt 5 năm đại học, một em sinh viên nào đó đặc biệt xuất sắc, có nhiều ý tưởng hay nhưng những ý tưởng ấy chỉ dừng lại ở một đồ án tốt nghiệp loại xuất sắc” - thầy Thắng nói.

{keywords}

Nhiều trường đại học sẵn sàng đầu tư và có các cơ chế, chính sách đãi ngộ tốt nhằm thu hút nhân tài (Ảnh: Thúy Nga)

Việc thu hút “nhân tố trẻ” vào các nhóm nghiên cứu mạnh cũng là điều mà ĐH Quốc gia Hà Nội đặc biệt chú trọng. Từng thành lập một nhóm nghiên cứu về lĩnh vực Vật liệu và kết cấu tiên tiến cách đây hơn 10 năm, GS.TSKH Nguyễn Đình Đức nhớ lại, những ngày đầu tiên, ông đã trực tiếp lên giảng đường và lựa chọn những sinh viên giỏi nhất để dìu dắt.

Ban đầu, nhóm chỉ có một vài em, nhưng đến nay, đã có khoảng 30-40 sinh viên tham gia, thu hút nhiều tiến sĩ.

“Sau hơn 10 năm, nhóm đã công bố được gần 300 công trình khoa học với hơn 100 bài báo trên các tạp chí ISI”, GS Đức thông tin.

GS Đức cũng cho rằng, nhóm nghiên cứu là môi trường thích hợp để gắn kết đào tạo và nghiên cứu khoa học, từ đó phát hiện và bồi dưỡng nhân tài. Đây vừa là mục tiêu, vừa là phương thức phát triển của các trường đại học.

{keywords}

Một số nhóm nghiên cứu mạnh thu hút các nhà nghiên cứu nước ngoài. (Ảnh: Thúy Nga)

Còn tại Trường ĐH Phenikaa, theo GS Phạm Thành Huy - Hiệu trưởng, từ những nhóm nghiên cứu đầu tiên được thành lập vào năm 2019, đến nay, trường đã xây dựng được 10 nhóm nghiên cứu mạnh và 11 nhóm nghiên cứu tiềm năng.

Ngay từ khi bắt đầu, các nhóm nghiên cứu phải đưa ra cam kết đầu ra với những chỉ tiêu cụ thể, như: số công trình khoa học công bố, giải pháp hữu ích, hợp đồng chuyển giao công nghệ,… cũng như số lượng đào tạo nghiên cứu sinh, đào tạo thạc sĩ và lượng sinh viên tham gia vào nhóm nghiên cứu.

Ngược lại, trường có chính sách học bổng nhằm tuyển và hỗ trợ nghiên cứu sinh, nghiên cứu sinh sau tiến sĩ...

Yếu tố để giữ chân người tài

Việc xây dựng nhóm nghiên cứu mạnh (không chỉ một trường mà có thể liên kết một vài trường), theo lãnh đạo các trường, là đặc biệt cần thiết.

Thống kê năm 2020 cho thấy, số bài báo ISI của các trường đại học chiếm khoảng 4/5 của cả nước. Điều đó đồng nghĩa với việc phần lớn các nhà khoa học đỉnh cao về mặt lý thuyết đều ở các trường đại học.

“Ở Việt Nam, nhiều nghiên cứu sinh có những công bố quốc tế xuất sắc. Cá biệt, có những người khi bảo vệ đã có khoảng 20 bài đăng trên các tạp chí quốc tế ISI. Đây cũng là niềm mơ ước của nhiều cơ sở giáo dục đào tạo nước ngoài”, GS Nguyễn Đình Đức dẫn chứng.

Tuy nhiên, theo ông, để “giữ chân" người tài cần chú trọng vào một số yếu tố, trong đó ưu tiên hàng đầu là vấn đề tài chính.

“Một nhà khoa học muốn có những nghiên cứu tốt phải có nguồn thu nhập nhất định để đảm bảo cuộc sống cá nhân. Bên cạnh đó, các điều kiện khác cũng phải được đảm bảo để họ yên tâm nghiên cứu, phát huy tốt nhất khả năng của mình”.

GS Đức lấy dẫn chứng, cách đây 10 năm, khi nhóm nghiên cứu của ông mới thành lập, chưa có địa điểm làm việc riêng, cả thầy và trò chỉ có thể trao đổi trong phòng thí nghiệm hoặc ra… quán nước. Nhưng kể từ khi được tạo điều kiện về phòng làm việc, trang thiết bị, nhóm đã thu hút được rất nhiều nghiên cứu sinh, sinh viên.

{keywords}

Một số sinh viên giỏi cũng được tham gia vào các nhóm nghiên cứu. (Ảnh: Thúy Nga)

Ngoài ra, theo GS Đức, nhóm nghiên cứu có được đồng nghiệp trong nước và quốc tế dõi theo và trích dẫn, sử dụng kết quả hay không thì định hướng nghiên cứu rất quan trọng. Trong đó, phải kể đến vai trò dẫn dắt của trưởng nhóm.

GS Phạm Thành Huy cho hay, tiêu chí chọn trưởng nhóm nghiên cứu mạnh của trường là có ít nhất 40 công trình công bố trên tạp chí quốc tế, trong đó, tối thiểu 50% là trên các tạp chí uy tín.

Nếu là nhóm nghiên cứu cơ bản, hàng năm, nhà nghiên cứu cần công bố 8 bài trên tạp chí quốc tế, trong đó có 5 bài trên tạp chí Q1.

Nếu là nhóm nghiên cứu ứng dụng, cần phải có các sản phẩm gia tăng giải pháp hữu ích và các hợp đồng chuyển giao công nghệ.

Tuy nhiên, khi đã chọn được người, cần phải giao quyền tự chủ.

“Trưởng nhóm được giao toàn quyền, tuyển người và phải chịu toàn bộ trách nhiệm về hoạt động của người mà mình tuyển. Các nhóm cũng được phép đầu tư trang thiết bị theo đúng đề xuất”.

“Nhóm nghiên cứu mạnh giờ đây không chỉ được hiểu là tập hợp những nhà khoa học có hướng nghiên cứu chuyên sâu, hợp tác quốc tế tốt, có bài báo công bố và chỉ số ảnh hưởng cao,… Nhóm nghiên cứu mạnh còn có thể hiểu là nhóm nghiên cứu tiên phong, đi vào lĩnh vực đặc thù, chưa có trích dẫn trước đó. Kết quả nghiên cứu của họ không chỉ trở thành sản phẩm công nghệ mà còn có thể áp dụng ngoài thị trường”.

PGS.TS Huỳnh Quyết Thắng, Hiệu trưởng Trường ĐH Bách khoa Hà Nội

 Thúy Nga

Nhóm thầy trò dành 5 năm sáng chế thiết bị chiếu sáng không cần điện

Nhóm thầy trò dành 5 năm sáng chế thiết bị chiếu sáng không cần điện

Một nhóm các nhà khoa học tại ĐH Quốc gia Hà Nội đã sử dụng năng lượng mặt trời để thắp sáng các bóng đèn mà không cần sử dụng đến điện, thân thiện với môi trường.

Nam sinh Bách khoa và sáng chế cánh tay kỳ diệu giúp người khuyết tật

Nam sinh Bách khoa và sáng chế cánh tay kỳ diệu giúp người khuyết tật

Có anh họ bị tai nạn lao động mất đi một cánh tay phải, Tài cùng nhóm bạn quyết tâm nghiên cứu và ứng dụng công nghệ đọc sóng não để điều khiển cánh tay nhân tạo cho người khuyết tật.

Máy rửa xe tự động giá 100 triệu của sinh viên Đà Nẵng

Máy rửa xe tự động giá 100 triệu của sinh viên Đà Nẵng

Thấy nhu cầu rửa xe của người dân sau các trận mưa lũ, nhóm sinh viên Trường ĐH Bách khoa (ĐH Đà Nẵng) đã chế tạo 1 máy rửa xe máy tự động. Đây cũng là sản phẩm được doanh nghiệp đặt hàng.

Cô trò trường Y điều chế gel bôi nhiệt miệng từ lá cây

Cô trò trường Y điều chế gel bôi nhiệt miệng từ lá cây

Vượt qua rất nhiều ý tưởng, dự án sản xuất kem bôi nhiệt miệng từ cây Pác lừ của cô trò Trường ĐH Y - Dược (ĐH Thái Nguyên) đã giành giải Nhất cuộc thi “Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo” tỉnh Thái Nguyên.

Người thầy 51 tuổi còn đi học, liên tiếp có bài trên tạp chí ISI

Người thầy 51 tuổi còn đi học, liên tiếp có bài trên tạp chí ISI

Với niềm đam mê nghiên cứu khoa học, thầy Vũ Văn Cát, giáo viên dạy môn Vật Lý của Trường THPT Kinh Môn 2 (TX. Kinh Môn, tỉnh Hải Dương), đã có 2 bài báo khoa học được đăng trên tạp chí uy tín thế giới. 

tin nổi bật

'Dư địa tài nguyên không còn nhiều, cần sự giúp sức của khoa học công nghệ'

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cho rằng khi mà dư địa tài nguyên không còn, để phát triển ngành lâm nghiệp và kinh tế lâm nghiệp rất cần sự giúp sức của khoa học công nghệ.

4 bài giảng đại chúng trong Ngày Khoa học Công nghệ 2022

Ngày Khoa học Công nghệ: Khoa học Công nghệ bảo vệ môi trường do Trung tâm Quốc tế Đào tạo và Nghiên cứu Toán học UNESCO, Viện Toán học và Trung tâm Vật lý Quốc tế UNESCO - Viện Vật lý đồng tổ chức ngày 14/5.

GS Nguyễn Hữu Việt Hưng: Cần tĩnh tâm xây dựng một nền đại học tử tế

“Mục tiêu cơ bản là tĩnh tâm và kiên định xây dựng một nền đại học tử tế, trong đó tiến sĩ phải ra tiến sĩ. Những phát kiến, đóng góp của mỗi luận án tiến sĩ phải có tính nguyên thủy/độc đáo và có ý nghĩa” - GS Nguyễn Hữu Việt Hưng nói

GS Ngô Việt Trung: Cho tự chủ đào tạo tiến sĩ giúp các 'lò ấp' hồi sinh

Nếu chấp nhận tiêu chuẩn thấp như Quy chế đào tạo tiến sĩ hiện hành thì chất lượng giảng dạy và nghiên cứu khoa học của chúng ta sẽ suy yếu chỉ sau vài thế hệ.

Hai nhà khoa học nhận giải thưởng Tạ Quang Bửu năm 2022

GS.TSKH Ngô Việt Trung và PGS.TS Nguyễn Thị Lệ Thu là hai nhà khoa học được Bộ Khoa học và Công nghệ trao tặng giải thưởng Tạ Quang Bửu năm 2022 do có các công trình nghiên cứu cơ bản xuất sắc.

Tiến sĩ nghiên cứu về cầu lông từng công bố tại 'hội thảo quốc tế'

Ngoài luận án tiến sĩ nghiên cứu giải pháp phát triển môn cầu lông cho công chức viên chức thành phố Sơn La đang gây xôn xao mạng xã hội, tác giả Đặng Hoàng Anh còn có 2 công bố khác cũng về cầu lông.

Luận án tiến sĩ 'phát triển môn cầu lông cho công chức...' là có thật

Luận án tiến sĩ giáo dục học nghiên cứu giải pháp phát triển môn cầu lông cho công chức viên chức thành phố Sơn La đang gây xôn xao mạng xã hội

Nam sinh chế hàng trăm 'siêu máy bay', vận tốc hơn 180km/h

Võ Hoàng Hiếu (2002, Hoàng Mai) đã chế tạo ra hàng trăm chiếc máy bay mô hình điều khiển từ xa. Hơn hết, cậu bạn được sự ủng hộ nhiệt tình của bố mẹ và đam mê đã giúp cậu “cai nghiện game”.

Nhóm học sinh, sinh viên công bố quốc tế trên tạp chí Q1

Tháng 2 vừa qua, một nhóm gồm 2 sinh viên, 2 học sinh đã có nghiên cứu được đăng trên tạp chí Patient Preference and Adherence của NXB Dove Medical Press (nay thuộc Taylor & Francis  Group). Đây là tạp chí thuộc nhóm Q1.

Máy hút dịch chanh dây của học trò Đăk Lắk được chọn thi quốc tế

Dự án “Thiết kế, chế tạo máy hút dịch chanh dây bán tự động” của 2 học trò ở Đăk Lắk đã được lựa chọn tham gia hội thi khoa học kỹ thuật quốc tế năm 2022 (ISEF 2022).

Trụ sở Viện Nghiên cứu cao cấp về Toán lên trang kiến trúc nổi tiếng thế giới

Mới đây, những hình ảnh và thông tin thiết kế của trụ sở Viện Nghiên cứu cao cấp về Toán được đăng tải trên Archdaily - một trang tin về kiến trúc hàng đầu thế giới (về lượng truy cập, độ phủ,...).

GS Ngô Bảo Châu nói về khó khăn lớn nhất trong nghiên cứu

Chiều 1/4, GS Ngô Bảo Châu có cuộc trò chuyện với học sinh, sinh viên ĐH Quốc gia TP.HCM về vai trò của toán học, các thách thức trong quá trình học toán, nghiên cứu toán học trong bối cảnh hiện nay.

Lần đầu tiên chế tạo được Robot biết bóc vỏ chuối

Bóc vỏ chuối vốn là một thách thức đối với robot do cần sự nhẹ nhàng, linh hoạt, nhưng một thế hệ robot mới đây đã có thể hoàn thành nhiệm vụ đó một cách dễ dàng.

273 học sinh tham gia cuộc thi nghiên cứu KHKT cấp quốc gia

Từ ngày 25 đến ngày 27/3/2022, Bộ GD-ĐT tổ chức cuộc thi Nghiên cứu khoa học, kỹ thuật cấp quốc gia học sinh trung học năm 2021-2022 bằng hình thức trực tuyến.

GS trẻ nhất 2021: Mô hình tam giác giúp phát triển nghiên cứu chất lượng

GS Phùng Văn Đồng là người trẻ nhất được công nhận đạt tiêu chuẩn giáo sư năm nay. Từng lựa chọn làm tiến sĩ trong nước dù có không ít cơ hội được ra nước ngoài, nhưng GS Đồng nói, với mình đó lại là một điều may mắn.