Nước mắt kẻ ăn rừng, nước mắt người vùng lũ

- Khủng khiếp, bất ngờ, tàn khốc, tang thương... Đó là những tính từ được lặp đi lặp lại khi những trận lũ đổ về.

Liên tiếp những trận lũ được giới chuyên môn gọi là "lũ lịch sử", mức độ tàn khốc, trận lũ lịch sử sau ghê gớm hơn trận lũ lịch sử trước. Rồi sẽ đến lúc, khái niệm "lũ lịch sử" không còn phù hợp để các chuyên gia làm mốc so sánh về mức độ nguy hiểm của lũ, vì càng ngày lũ không còn tuân theo những quy luật thông thường, và mức độ mỗi ngày một lớn hơn bội phần.

Nước mắt kẻ ăn rừng, nước mắt người vùng lũ
Xã Hoàng Văn Thụ, huyện Chương Mỹ, Hà Nội bị nhấn chìm trong nước lũ. Ảnh: Nhị Tiến

Dù được rút kinh nghiệm, dù được dự báo, cảnh báo sớm và dù được tăng cường nhiều biện pháp chống lũ, tránh lũ, nhưng xem ra, con người không thể chống được thiên tai, bão lũ. 

Liên tiếp trong vài tháng gần đây, trận lũ này vừa dứt, hậu quả khắc phục chưa xong, trận lũ sau lại đến, hậu quả, lại vẫn thảm cảnh tang thương. Đợt mưa mấy ngày qua gây ra trận lũ hơn cả kinh hoàng, tàn phá cả một vùng rộng lớn, Hoà Bình, Yên Bái, Thanh Hoá, Nghệ An, Sơn La... Hàng chục người bị lũ cuốn. Hàng nghìn gia đình không còn nhà cửa, tài sản. Quốc lộ 1 Thanh Hoá - Ninh Bình ngập chìm trong nước. Đường Hồ Chí Minh bị sạt lở, chia cắt giao thông. Đường sắt Bắc- Nam gián đoạn cục bộ...

Có mối liên hệ nào, giữa những trận lũ kinh hoàng diễn ra liên tiếp từ vài ba thập kỷ lại đây với những cánh rừng tự nhiên ngày một thu hẹp?

Có mối liên hệ nào, giữa tần suất lũ ngày một dày thêm, mức độ ngày càng bất ngờ, tàn khốc, với sở thích đến thành hội chứng sính gỗ rừng tự nhiên của con người?

Đừng vội vã quy kết nguyên nhân của mọi nguyên nhân gây nên bão lũ, nắng hạn là do biến đổi khí hậu toàn cầu.

Đừng vội trách cứ người vùng núi, đồng bào vùng lũ không chủ động phòng chống thiên tai.

Cũng đừng quá khắt khe phê phán chính quyền khi sau mỗi trận lũ là mỗi thảm cảnh, tang thương.

Không cần đến các nhà khoa học, bất kỳ ai chịu khó quan sát, cũng có thể tự rút ra kết luận, tương tự "tri thức bản địa", rằng, rừng tự nhiên, với thảm thực vật dày, nhiều tầng nhiều lớp, có năng lực hút nước, giữ nước và ngăn lũ, cắt lũ, giảm tác hại của lũ cực kỳ hiệu quả.

 

Từ Nam Bộ, Tây Nguyên đến Tây Bắc, Việt Bắc, mấy chục năm trước trùng trùng điệp điệp rừng nguyên sinh, giờ, còn được mấy phần diện tích?

Người xưa đúc kết: Họa phúc hữu môi phi nhất nhật (Nguyễn Trãi). Phúc, họa có nguồn, phải đâu một buổi. Qua từng giai đoạn, qua mỗi nhiệm kỳ, bằng lý do này lý do khác, bằng cơ chế này cơ chế kia, rừng tự nhiên mất dần, lòng sông, khe suối hẹp lại, núi trống đồi trọc tăng thêm...và hậu họa đã, đang nhãn tiền.

Thêm một lần, nhìn lâu hơn thảm cảnh người vùng lũ ngoi ngóp trong cuồng lũ. Thêm một lần ngẫm về thân phận người miền núi, đời này qua đời khác, ngày ngày chứng kiến gỗ rừng, sản vật rừng về xuôi mà đói nghèo còn ở mãi, và sau mỗi trận lũ lại ngẩn ngẩn ngơ ngơ, trắng tay, tay trắng.

Nhìn và ngẫm nghĩ để chấm dứt hành động tàn phá rừng tự nhiên, dù dưới động cơ, mục đích nào. Để kiềm chế thói quen không mấy văn minh là sính dùng đồ gỗ rừng tự nhiên. Để trả lại cho rừng những gì con người đã lấy.

Từ lâu rồi, thế giới văn minh đã hạn chế và cấm khai thác gỗ rừng tự nhiên. Người ta khuyến khích trồng rừng và sử dụng gỗ công nghiệp. Rừng tự nhiên, với họ là một phần cuộc sống, chỉ dấu của quá khứ, biểu tượng của thiên nhiên thân thiện. Ngay người miền núi nước ta, những cộng đồng người Dao, Ê Đê, Thái và nhiều cộng đồng tộc người khác yêu rừng, quý rừng, sống chết với rừng. Họ đặt ra luật tục để cùng nhau bảo vệ rừng. Họ thần linh hóa, biến những cánh rừng tự nhiên bao đời thành rừng thiêng, rừng thần. Nhưng rồi cuộc sống đã khác, khi rừng, đất rừng do lâm trường, công ty quốc doanh quản lý. Rừng thần hết thiêng, rừng mất dần.

Chính phủ quyết định đóng cửa rừng tự nhiên, thì một cây gỗ rừng tự nhiên ra khỏi rừng đều không hợp pháp. Chính phủ đóng cửa rừng tự nhiên thì mọi dự án tác động, ảnh hưởng xấu đến rừng tự nhiên, đều không còn căn cứ để xem xét. Cũng không còn lý do để những chợ gỗ, làng gỗ ngồn ngộn gỗ rừng tự nhiên tồn tại. Đừng khuyến khích cá nhân, doanh nghiệp sang châu lục này hay quốc gia khác mua bán, khai thác gỗ rừng tự nhiên. Thế giới là một cơ thể thống nhất, là "cái bình thông nhau", quốc gia này gặp họa, quốc gia khác không thể vô can.

Ăn của rừng rưng rưng nước mắt.

Nước mắt kẻ "ăn rừng", sớm muộn, có thể "rưng rưng" hay chẳng kịp "rưng rưng". Nhưng, người dân miền núi, người dân vùng lũ vẫn chưa thôi vừa cạn dòng nước mắt, nước mắt lại lã chã tuôn rơi.

Sạt lở ở Hòa Bình: Tìm thấy 9 thi thể

Sạt lở ở Hòa Bình: Tìm thấy 9 thi thể

Có mặt tại hiện trường, Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng chỉ đạo tập trung tìm kiếm người mất tích, thăm hỏi, động viên gia đình có người chết và bị thương.

Nước ngập lút nóc nhà, trắng đêm di dời dân

Nước ngập lút nóc nhà, trắng đêm di dời dân

Hơn 500 ngôi nhà ở 2 thôn Quảng Ích 1, 2 (Xuân Thiên, Thọ Xuân, Thanh Hóa) chìm trong biển nước, các hộ dân phải di dời ngay trong đêm.

Mưa lũ chưa từng có: Vỡ hồ trạm bơm Gia Viễn, Ninh Bình

Mưa lũ chưa từng có: Vỡ hồ trạm bơm Gia Viễn, Ninh Bình

Mưa lũ dồn dập khắp Bắc Bộ và Bắc Miền Trung đã khiến ít nhất 40 người chết, 22 người mất tích.

Trăm xe lặn ngụp giữa biển nước lũ Hòa Bình

Trăm xe lặn ngụp giữa biển nước lũ Hòa Bình

Tuyến QL 6 đoạn qua thị trấn Lương Sơn (Hòa Bình) bị ngập sâu hơn 1 mét, các phương tiện không thể di chuyển qua được.

Sập cầu, 1 phóng viên bị lũ cuốn trôi ở Yên Bái

Sập cầu, 1 phóng viên bị lũ cuốn trôi ở Yên Bái

Phó chủ tịch thị xã Nghĩa Lộ xác nhận một phóng viên thường trú của TTXVN tại Yên Bái bị lũ cuốn khi đang tác nghiệp tại cầu Thia.

Uông Ngọc Dậu

 
 

Không thể bỏ lỡ

.
 
Quảng Ninh chủ động ứng phó biến đổi khí hậu
Quảng Ninh chủ động ứng phó biến đổi khí hậu
Môi trườngicon  01/11/2018 

Nâng cao nhận thức của người dân, lồng ghép cơ chế chính sách ứng phó biến đổi khí hậu (BĐKH) trong chính sách đầu tư, xây dựng cơ sở dữ liệu… là những cách mà Quảng Ninh đang đẩy mạnh thực hiện trong những năm qua.

 
Chung tay dọn sạch bãi biển Vịnh Hạ Long
Chung tay dọn sạch bãi biển Vịnh Hạ Long
Môi trườngicon  20/06/2018 

Gần 300 cán bộ, chiến sỹ, đoàn viên, thanh niên, du khách và người dân TP. Hạ Long chung tay dọn sạch gần 2 km bờ biển, khu vực bãi tắm công cộng ở phường Bãi Cháy, thành phố Hạ Long, bổ sung biển cảnh báo nguy hiểm.

 
‘Thông điệp xanh' ở đảo Cô Tô
‘Thông điệp xanh' ở đảo Cô Tô
Môi trườngicon  06/09/2018 

Du lịch Cô Tô những năm gần đây tăng mạnh, giúp địa phương phát triển kinh tế, nhưng lại gây lo lắng vì ô nhiễm môi trường. Để phát triển du lịch lâu dài, Cô Tô đề cao công tác bảo vệ môi trường, phát triển theo hướng bền vững.

 
Chặt đầu khỉ đăng Facebook gây phẫn nộ: Lời khai các đối tượng
Chặt đầu khỉ đăng Facebook gây phẫn nộ: Lời khai các đối tượng
Môi trườngicon  27/11/2018 

Các đối tượng giết khỉ lấy óc ăn sống ở Hà Tĩnh khai nhặt được khỉ trong bao tải vứt bên đường nên đưa về làm thịt.

 
Quảng Nam: Hơn 50 tấn cá chết nổi trắng mặt hồ
Quảng Nam: Hơn 50 tấn cá chết nổi trắng mặt hồ
Môi trườngicon  27/11/2018 

Gần 30 lồng cá diêu hồng với 52 tấn cá gần thu hoạch của người dân Quảng Nam bỗng dưng chết hàng loạt sau một đêm, nổi trắng mặt hồ.

 
Bão số 9: Nam thanh niên bị nước cuốn trôi ở Sài Gòn
Bão số 9: Nam thanh niên bị nước cuốn trôi ở Sài Gòn
Môi trườngicon  26/11/2018 

Trận mưa kỷ lục do hoàn lưu bão số 9 hôm qua ghi nhận 1 nạn nhân bị nước cuốn trôi, mất tích. Một trường hợp khác, nạn nhân tử vong tại bệnh viện do cây đổ, đè trúng người và phương tiện.

Hình ảnh cầu gãy đôi ở Khánh Hòa do bão số 9
Hình ảnh cầu gãy đôi ở Khánh Hòa do bão số 9
Môi trườngicon  26/11/2018 

Mưa lớn kéo dài làm gãy đôi cây cầu ở xã Cam Lập (TP Cam Ranh, Khánh Hòa), làm cô lập hơn 300 hộ dân.

Bão số 9: Oằn mình bơm nước cứu trăm xe máy ‘chết đuối’ dưới hầm chung cư
Bão số 9: Oằn mình bơm nước cứu trăm xe máy ‘chết đuối’ dưới hầm chung cư
Môi trườngicon  26/11/2018 

Hàng loạt xe máy, ô tô "tắt thở" trong hầm giữ xe của chung cư, tòa nhà, khách sạn ở Sài Gòn sau cơn mưa ngập lịch sử, ảnh hưởng của bão số 9.

Thanh Hóa: Ngỡ ngàng nhìn ô tô lóp ngóp dưới lòng hồ
Thanh Hóa: Ngỡ ngàng nhìn ô tô lóp ngóp dưới lòng hồ
Môi trườngicon  27/11/2018 

Xe tải, máy xúc “lóp ngóp” trong lòng hồ tích nước của nhà máy thủy điện Cẩm Thủy 1 (huyện Cẩm Thủy, Thanh Hóa). 

Bão số 9: Nước lên chạy thần tốc, toàn thân vẫn ướt như chuột lột
Bão số 9: Nước lên chạy thần tốc, toàn thân vẫn ướt như chuột lột
Môi trườngicon  26/11/2018 

Ngày 26/11, mưa lớn kết hợp xả lũ của hồ chứa nước khiến hàng trăm nhà dân ở Phú Yên chìm trong biển nước.

Vì sao bão số 9 gây mưa lớn kỷ lục khiến Sài Gòn ngập khắp nơi?
Vì sao bão số 9 gây mưa lớn kỷ lục khiến Sài Gòn ngập khắp nơi?
Môi trườngicon  26/11/2018 

Sau khi áp sát bờ, bão số 9 giảm cấp còn áp thấp nhiệt đới, tuy nhiên cả hoàn lưu cơn bão vẫn hướng trọng tâm vào TP.HCM.

Thực hư hình ảnh giám đốc giơ chim quý trụi lông mời nhậu
Thực hư hình ảnh giám đốc giơ chim quý trụi lông mời nhậu
Môi trườngicon  26/11/2018 

Hình ảnh phát tán trên mạng xã hội, người đàn ông cười đắc ý cầm 2 con chim quý hiếm đã vặt trụi lông, thui qua lửa để ăn nhậu.

Bão số 9: Xế hộp vô chủ 'bơi' trên đường Sài Gòn ngập cả mét
Bão số 9: Xế hộp vô chủ 'bơi' trên đường Sài Gòn ngập cả mét
Môi trườngicon  26/11/2018 

Sáng nay, hàng chục xế hộp vô chủ bơi trên đường ngập cả mét sau khi bão số 9 gây mưa lớn kỷ lục, nhiều nơi ở Sài Gòn ngập nặng.

Bão số 9: Sài Gòn mưa kỷ lục, ngập lụt khắp thành phố
Bão số 9: Sài Gòn mưa kỷ lục, ngập lụt khắp thành phố
Môi trườngicon  26/11/2018 

TP.HCM đạt lượng mưa kỷ lục, các quận huyện đều trên 300mm, có nơi trên 400mm làm cho 60 khu vực có khả năng bị ngập trong hôm nay.

Bão số 9: Người Sài Gòn quay cuồng chống ngập suốt đêm
Bão số 9: Người Sài Gòn quay cuồng chống ngập suốt đêm
Môi trườngicon  26/11/2018 

Đường ngập như sông, nước tràn vào nhà gây hư hại tài sản khiến cuộc sống người dân đảo lộn.

Bão số 9: Nước ngập lút ô tô, quốc lộ huyết mạch tê liệt
Bão số 9: Nước ngập lút ô tô, quốc lộ huyết mạch tê liệt
Môi trườngicon  25/11/2018 

Đến 23h đêm 25/11, tại Bình Dương trời vẫn mưa rất lớn kèm gió giật mạnh, tuyến quốc lộ 13 từ các tỉnh về TP.HCM bị chia cắt do nước lũ.

Hà Tĩnh đã xác định nhóm người chặt đầu khỉ gây phẫn nộ
Hà Tĩnh đã xác định nhóm người chặt đầu khỉ gây phẫn nộ
Môi trườngicon  26/11/2018 

Cơ quan chức năng Hà Tĩnh đã xác định được danh tính nhóm người giết thịt khỉ, mổ đầu lấy óc ăn rồi phát trực tiếp video lên mạng xã hội.

Bão số 9 suy yếu thành áp thấp nhiệt đới, Sài Gòn mưa lớn gây ngập
Bão số 9 suy yếu thành áp thấp nhiệt đới, Sài Gòn mưa lớn gây ngập
Môi trườngicon  25/11/2018 

Bão số 9 hầu như ít di chuyển và có cường độ suy giảm. Từ trưa nay, bão suy yếu thành áp thấp nhiệt đới...

Bão số 9 gây lụt, đường sắt Bắc - Nam tê liệt vì nước cuốn trôi đường ray
Bão số 9 gây lụt, đường sắt Bắc - Nam tê liệt vì nước cuốn trôi đường ray
Môi trườngicon  25/11/2018 

Tại Ninh Thuận, từ tối qua xảy ra mưa lũ gây ngập, cuốn trôi đường ray khiến giao thông bị đứt mạch đoạn địa bàn huyện Ninh Hải.

Bão số 9: Ngập lụt khắp Nam Trung Bộ, sạt lở đường đi sân bay Cam Ranh
Bão số 9: Ngập lụt khắp Nam Trung Bộ, sạt lở đường đi sân bay Cam Ranh
Môi trườngicon  25/11/2018 

Dù bão số 9 không đổ bộ, nhưng các tỉnh Nam Trung Bộ bị ảnh hưởng mưa rất to dẫn đến ngập lụt và sạt lở ở nhiều nơi

 
 
 
Hoàn thiện thông tin gửi bình luận

HOẶC ĐĂNG NHẬP NHANH BẰNG TÀI KHOẢN