Nước mắt kẻ ăn rừng, nước mắt người vùng lũ

- Khủng khiếp, bất ngờ, tàn khốc, tang thương... Đó là những tính từ được lặp đi lặp lại khi những trận lũ đổ về.

Liên tiếp những trận lũ được giới chuyên môn gọi là "lũ lịch sử", mức độ tàn khốc, trận lũ lịch sử sau ghê gớm hơn trận lũ lịch sử trước. Rồi sẽ đến lúc, khái niệm "lũ lịch sử" không còn phù hợp để các chuyên gia làm mốc so sánh về mức độ nguy hiểm của lũ, vì càng ngày lũ không còn tuân theo những quy luật thông thường, và mức độ mỗi ngày một lớn hơn bội phần.

Nước mắt kẻ ăn rừng, nước mắt người vùng lũ
Xã Hoàng Văn Thụ, huyện Chương Mỹ, Hà Nội bị nhấn chìm trong nước lũ. Ảnh: Nhị Tiến

Dù được rút kinh nghiệm, dù được dự báo, cảnh báo sớm và dù được tăng cường nhiều biện pháp chống lũ, tránh lũ, nhưng xem ra, con người không thể chống được thiên tai, bão lũ. 

Liên tiếp trong vài tháng gần đây, trận lũ này vừa dứt, hậu quả khắc phục chưa xong, trận lũ sau lại đến, hậu quả, lại vẫn thảm cảnh tang thương. Đợt mưa mấy ngày qua gây ra trận lũ hơn cả kinh hoàng, tàn phá cả một vùng rộng lớn, Hoà Bình, Yên Bái, Thanh Hoá, Nghệ An, Sơn La... Hàng chục người bị lũ cuốn. Hàng nghìn gia đình không còn nhà cửa, tài sản. Quốc lộ 1 Thanh Hoá - Ninh Bình ngập chìm trong nước. Đường Hồ Chí Minh bị sạt lở, chia cắt giao thông. Đường sắt Bắc- Nam gián đoạn cục bộ...

Có mối liên hệ nào, giữa những trận lũ kinh hoàng diễn ra liên tiếp từ vài ba thập kỷ lại đây với những cánh rừng tự nhiên ngày một thu hẹp?

Có mối liên hệ nào, giữa tần suất lũ ngày một dày thêm, mức độ ngày càng bất ngờ, tàn khốc, với sở thích đến thành hội chứng sính gỗ rừng tự nhiên của con người?

Đừng vội vã quy kết nguyên nhân của mọi nguyên nhân gây nên bão lũ, nắng hạn là do biến đổi khí hậu toàn cầu.

Đừng vội trách cứ người vùng núi, đồng bào vùng lũ không chủ động phòng chống thiên tai.

Cũng đừng quá khắt khe phê phán chính quyền khi sau mỗi trận lũ là mỗi thảm cảnh, tang thương.

Không cần đến các nhà khoa học, bất kỳ ai chịu khó quan sát, cũng có thể tự rút ra kết luận, tương tự "tri thức bản địa", rằng, rừng tự nhiên, với thảm thực vật dày, nhiều tầng nhiều lớp, có năng lực hút nước, giữ nước và ngăn lũ, cắt lũ, giảm tác hại của lũ cực kỳ hiệu quả.

 

Từ Nam Bộ, Tây Nguyên đến Tây Bắc, Việt Bắc, mấy chục năm trước trùng trùng điệp điệp rừng nguyên sinh, giờ, còn được mấy phần diện tích?

Người xưa đúc kết: Họa phúc hữu môi phi nhất nhật (Nguyễn Trãi). Phúc, họa có nguồn, phải đâu một buổi. Qua từng giai đoạn, qua mỗi nhiệm kỳ, bằng lý do này lý do khác, bằng cơ chế này cơ chế kia, rừng tự nhiên mất dần, lòng sông, khe suối hẹp lại, núi trống đồi trọc tăng thêm...và hậu họa đã, đang nhãn tiền.

Thêm một lần, nhìn lâu hơn thảm cảnh người vùng lũ ngoi ngóp trong cuồng lũ. Thêm một lần ngẫm về thân phận người miền núi, đời này qua đời khác, ngày ngày chứng kiến gỗ rừng, sản vật rừng về xuôi mà đói nghèo còn ở mãi, và sau mỗi trận lũ lại ngẩn ngẩn ngơ ngơ, trắng tay, tay trắng.

Nhìn và ngẫm nghĩ để chấm dứt hành động tàn phá rừng tự nhiên, dù dưới động cơ, mục đích nào. Để kiềm chế thói quen không mấy văn minh là sính dùng đồ gỗ rừng tự nhiên. Để trả lại cho rừng những gì con người đã lấy.

Từ lâu rồi, thế giới văn minh đã hạn chế và cấm khai thác gỗ rừng tự nhiên. Người ta khuyến khích trồng rừng và sử dụng gỗ công nghiệp. Rừng tự nhiên, với họ là một phần cuộc sống, chỉ dấu của quá khứ, biểu tượng của thiên nhiên thân thiện. Ngay người miền núi nước ta, những cộng đồng người Dao, Ê Đê, Thái và nhiều cộng đồng tộc người khác yêu rừng, quý rừng, sống chết với rừng. Họ đặt ra luật tục để cùng nhau bảo vệ rừng. Họ thần linh hóa, biến những cánh rừng tự nhiên bao đời thành rừng thiêng, rừng thần. Nhưng rồi cuộc sống đã khác, khi rừng, đất rừng do lâm trường, công ty quốc doanh quản lý. Rừng thần hết thiêng, rừng mất dần.

Chính phủ quyết định đóng cửa rừng tự nhiên, thì một cây gỗ rừng tự nhiên ra khỏi rừng đều không hợp pháp. Chính phủ đóng cửa rừng tự nhiên thì mọi dự án tác động, ảnh hưởng xấu đến rừng tự nhiên, đều không còn căn cứ để xem xét. Cũng không còn lý do để những chợ gỗ, làng gỗ ngồn ngộn gỗ rừng tự nhiên tồn tại. Đừng khuyến khích cá nhân, doanh nghiệp sang châu lục này hay quốc gia khác mua bán, khai thác gỗ rừng tự nhiên. Thế giới là một cơ thể thống nhất, là "cái bình thông nhau", quốc gia này gặp họa, quốc gia khác không thể vô can.

Ăn của rừng rưng rưng nước mắt.

Nước mắt kẻ "ăn rừng", sớm muộn, có thể "rưng rưng" hay chẳng kịp "rưng rưng". Nhưng, người dân miền núi, người dân vùng lũ vẫn chưa thôi vừa cạn dòng nước mắt, nước mắt lại lã chã tuôn rơi.

Sạt lở ở Hòa Bình: Tìm thấy 9 thi thể

Sạt lở ở Hòa Bình: Tìm thấy 9 thi thể

Có mặt tại hiện trường, Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng chỉ đạo tập trung tìm kiếm người mất tích, thăm hỏi, động viên gia đình có người chết và bị thương.

Nước ngập lút nóc nhà, trắng đêm di dời dân

Nước ngập lút nóc nhà, trắng đêm di dời dân

Hơn 500 ngôi nhà ở 2 thôn Quảng Ích 1, 2 (Xuân Thiên, Thọ Xuân, Thanh Hóa) chìm trong biển nước, các hộ dân phải di dời ngay trong đêm.

Mưa lũ chưa từng có: Vỡ hồ trạm bơm Gia Viễn, Ninh Bình

Mưa lũ chưa từng có: Vỡ hồ trạm bơm Gia Viễn, Ninh Bình

Mưa lũ dồn dập khắp Bắc Bộ và Bắc Miền Trung đã khiến ít nhất 40 người chết, 22 người mất tích.

Trăm xe lặn ngụp giữa biển nước lũ Hòa Bình

Trăm xe lặn ngụp giữa biển nước lũ Hòa Bình

Tuyến QL 6 đoạn qua thị trấn Lương Sơn (Hòa Bình) bị ngập sâu hơn 1 mét, các phương tiện không thể di chuyển qua được.

Sập cầu, 1 phóng viên bị lũ cuốn trôi ở Yên Bái

Sập cầu, 1 phóng viên bị lũ cuốn trôi ở Yên Bái

Phó chủ tịch thị xã Nghĩa Lộ xác nhận một phóng viên thường trú của TTXVN tại Yên Bái bị lũ cuốn khi đang tác nghiệp tại cầu Thia.

Uông Ngọc Dậu

 
 

Không thể bỏ lỡ

.
 
Quảng Ninh chủ động ứng phó biến đổi khí hậu
Quảng Ninh chủ động ứng phó biến đổi khí hậu
Môi trườngicon  01/11/2018 

Nâng cao nhận thức của người dân, lồng ghép cơ chế chính sách ứng phó biến đổi khí hậu (BĐKH) trong chính sách đầu tư, xây dựng cơ sở dữ liệu… là những cách mà Quảng Ninh đang đẩy mạnh thực hiện trong những năm qua.

 
Chung tay dọn sạch bãi biển Vịnh Hạ Long
Chung tay dọn sạch bãi biển Vịnh Hạ Long
Môi trườngicon  20/06/2018 

Gần 300 cán bộ, chiến sỹ, đoàn viên, thanh niên, du khách và người dân TP. Hạ Long chung tay dọn sạch gần 2 km bờ biển, khu vực bãi tắm công cộng ở phường Bãi Cháy, thành phố Hạ Long, bổ sung biển cảnh báo nguy hiểm.

 
‘Thông điệp xanh' ở đảo Cô Tô
‘Thông điệp xanh' ở đảo Cô Tô
Môi trườngicon  06/09/2018 

Du lịch Cô Tô những năm gần đây tăng mạnh, giúp địa phương phát triển kinh tế, nhưng lại gây lo lắng vì ô nhiễm môi trường. Để phát triển du lịch lâu dài, Cô Tô đề cao công tác bảo vệ môi trường, phát triển theo hướng bền vững.

 
Sôi động chiến dịch làm sạch biển, bảo vệ môi trường Móng Cái
Sôi động chiến dịch làm sạch biển, bảo vệ môi trường Móng Cái
Môi trườngicon  29/08/2018 

Mỗi tháng, Đoàn viên thanh niên thành đoàn Móng Cái và cán bộ, chiến sỹ các Đồn Biên phòng phối hợp tổ chức 2 buổi ra quân làm sạch các bãi biển, tuyên truyền người dân cùng chung tay dọn sạch các bãi biển.

 
Nha Trang sau sạt lở: Dân đổ ra biển lấy cát gia cố nhà trước bão
Nha Trang sau sạt lở: Dân đổ ra biển lấy cát gia cố nhà trước bão
Tin Ảnhicon  22/11/2018 

Sau sạt lở làm 20 người chết, người dân đổ xô ra bãi biển Nha Trang lấy cát về gia cố mái nhà khi nghe tin bão số 9 đổ bộ.

 
Nha Trang sạt lở: Thi thể thứ 20 kẹt cứng dưới tảng đá lớn
Nha Trang sạt lở: Thi thể thứ 20 kẹt cứng dưới tảng đá lớn
Môi trườngicon  22/11/2018 

Sau 5 ngày mất tích, chiều nay thi thể ông La Hăng (69 tuổi, xã Phước Đồng, Nha Trang, Khánh Hòa) đã được tìm thấy cách nhà 30m.

Áp thấp đã mạnh thành bão số 9, liên tục tăng cấp
Áp thấp đã mạnh thành bão số 9, liên tục tăng cấp
Môi trườngicon  22/11/2018 

Dự báo đến 13h ngày 25/11, vị trí tâm bão số 9 ở ngay trên đất liền các tỉnh Nam Trung Bộ - Nam Tây Nguyên.

Bão số 9 càng ngày càng mạnh lên, mưa lớn khắp nơi
Bão số 9 càng ngày càng mạnh lên, mưa lớn khắp nơi
Môi trườngicon  22/11/2018 

Dự báo, bão số 9 đổ bộ vào bờ thì đi chậm lại và càng mạnh lên, gây mưa lớn khắp khu vực Nam Trung Bộ, Tây Nguyên...

‘Bom nước’ nổ vùi chết cả nhà cô giáo: Chủ đầu tư nói về sự vô tình
‘Bom nước’ nổ vùi chết cả nhà cô giáo: Chủ đầu tư nói về sự vô tình
Môi trườngicon  22/11/2018 

Chủ đầu tư cho rằng việc DN đào hồ là vô tình, nước lũ lớn nếu không có vị trí đó cũng trào xuống hết, không vỡ chỗ này cũng bị chỗ khác.

Bão trùng triều cường dâng cao, Sài Gòn có nguy cơ ngập nặng
Bão trùng triều cường dâng cao, Sài Gòn có nguy cơ ngập nặng
Môi trườngicon  21/11/2018 

Áp thấp nhiệt đới vào Biển Đông có thể mạnh lên thành bão. 'Hứng' mưa lớn kết hợp triều cường, nhiều khu vực ở Nam Bộ dễ bị ngập nặng.

Bão số 9: Mưa lớn 6 ngày liên tiếp từ Quảng Trị - Bình Thuận
Bão số 9: Mưa lớn 6 ngày liên tiếp từ Quảng Trị - Bình Thuận
Môi trườngicon  21/11/2018 

Bão số 9 và không khí lạnh sẽ tương tác với nhau gây mưa to đến rất to ở các tỉnh từ Quảng Trị đến Bình Thuận từ ngày 23-28/11.

Sạt lở ở Nha Trang: Ngày lang thang triền núi, đêm đi ở nhờ
Sạt lở ở Nha Trang: Ngày lang thang triền núi, đêm đi ở nhờ
Môi trườngicon  22/11/2018 

Sau 4 ngày hứng chịu hiểm họa sạt lở, hàng trăm người ở xóm Núi (TP Nha Trang) vẫn trong cảnh màn trời chiếu đất.

'Bom nước’ nổ chết cả nhà cô giáo: Đình chỉ toàn bộ dự án nhà cao cấp
'Bom nước’ nổ chết cả nhà cô giáo: Đình chỉ toàn bộ dự án nhà cao cấp
Môi trườngicon  21/11/2018 

Dự án khu nhà ở cao cấp Hoàng Phú (TP Nha Trang) bị đình chỉ sau vụ vỡ “bom nước” khiến cả nhà cô giáo mầm non tử nạn.

Hà Nội muốn chi gần 60.000 tỷ làm quy hoạch phòng chống lũ
Hà Nội muốn chi gần 60.000 tỷ làm quy hoạch phòng chống lũ
Môi trườngicon  21/11/2018 

Để triển khai quy hoạch phòng chống lũ, Hà Nội dự kiến chi gần 60.000 tỷ đồng và kiến nghị di dời hơn 3.000 hộ dân sống ở các bãi sông.

'Núp bóng' xây nghĩa trang: Quá hạn tỉnh vẫn chưa nhận báo cáo của huyện
'Núp bóng' xây nghĩa trang: Quá hạn tỉnh vẫn chưa nhận báo cáo của huyện
Môi trườngicon  21/11/2018 

UBND huyện Hoành Bồ đã có báo cáo nhanh gửi UBND tỉnh Quảng Ninh, tuy nhiên sáng nay, Chánh văn phòng UBND tỉnh thông tin, vẫn chưa nhận được báo cáo sơ bộ vụ việc.

Phó Thủ hiến bang Sachsen - Đức thăm nhà máy nước mặt sông Đuống
Phó Thủ hiến bang Sachsen - Đức thăm nhà máy nước mặt sông Đuống
Môi trườngicon  20/11/2018 

Phó Thủ hiến bang Sachsen CHLB Đức đã có buổi làm việc với UBND TP Hà Nội và tới thăm nhà máy nước mặt sông Đuống.

Nha Trang sạt lở: 'Quả bom nước' nổ trên đồi vùi chết cả nhà cô giáo
Nha Trang sạt lở: 'Quả bom nước' nổ trên đồi vùi chết cả nhà cô giáo
Môi trườngicon  21/11/2018 

Nước và đất đá từ "bom nước" ở sườn đồi cao chừng 50m đổ ập xuống đè sập 9 căn nhà, vùi chết 4 người trong gia đình cô giáo mầm non.

Sạt lở ở Nha Trang: Số người chết tăng lên 18
Sạt lở ở Nha Trang: Số người chết tăng lên 18
Môi trườngicon  20/11/2018 

Thông tin mới nhất vụ sạt lở nhiều nơi ở TP. Nha Trang đã làm hơn 20 người chết và mất tích cùng 31 người bị thương.

Phó GĐ Sở Xây dựng Khánh Hòa tả 'quả bom nước' nổ vùi chết dân
Phó GĐ Sở Xây dựng Khánh Hòa tả 'quả bom nước' nổ vùi chết dân
Môi trườngicon  21/11/2018 

PGĐ Sở Xây dựng Khánh Hòa nói, chủ đầu tư múc đất thay đổi dòng chảy, biến vị trí trên sườn đồi thành ‘ao’ chứa nước đổ thẳng xuống nhà dân.

Nghẹn ngào đại tang cả nhà cô giáo mầm non trước ngày 20/11
Nghẹn ngào đại tang cả nhà cô giáo mầm non trước ngày 20/11
Môi trườngicon  19/11/2018 

Tiếng khóc xé lòng vang lên: Con ơi, hôm nay người ta nhận hoa chúc mừng ngày 20/11, còn các con chỉ nhận toàn hoa cúc trắng.

 
 
 
Hoàn thiện thông tin gửi bình luận

HOẶC ĐĂNG NHẬP NHANH BẰNG TÀI KHOẢN