Hoạt động kinh doanh vàng có đặc thù về giá trị hàng hóa cao, đòi hỏi sự chặt chẽ trong kiểm soát chất lượng, hàm lượng, khối lượng và tính minh bạch của giao dịch. Vì vậy, công tác kiểm tra, giám sát việc chấp hành quy định pháp luật đối với lĩnh vực này có ý nghĩa quan trọng trong bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và duy trì môi trường kinh doanh lành mạnh.
Thực hiện quyết định của Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh (nay là thành phố Bắc Ninh) về thành lập Đoàn kiểm tra liên ngành hoạt động kinh doanh vàng năm 2026, lực lượng chức năng đã xây dựng kế hoạch và tổ chức kiểm tra 43 doanh nghiệp trên địa bàn.
Hoạt động kiểm tra có sự phối hợp giữa lực lượng Quản lý thị trường, Công an, cơ quan Thuế, Ngân hàng Nhà nước và cơ quan chuyên môn về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng, bảo đảm các nội dung được xem xét theo chức năng, thẩm quyền của từng cơ quan.
Kết quả, lực lượng chức năng phát hiện và xử lý vi phạm hành chính đối với 8 doanh nghiệp, với tổng số tiền phạt 216,5 triệu đồng. Các vi phạm chủ yếu liên quan đến ghi nhãn hàng hóa và điều kiện bảo đảm để giám sát, kiểm tra việc thực hiện phép đo, phương pháp đo, phương tiện đo và lượng hàng hóa.

Từ góc độ quản lý thị trường, những vi phạm về nhãn hàng hóa và điều kiện đo lường cần được nhìn nhận không chỉ ở khía cạnh chấp hành quy định pháp luật mà còn ở tác động trực tiếp đến quyền lợi người tiêu dùng.
Với mặt hàng vàng trang sức, mỹ nghệ, thông tin trên nhãn là căn cứ giúp khách hàng nhận biết, lựa chọn sản phẩm và phục vụ việc truy xuất khi cần thiết. Trong khi đó, khối lượng là yếu tố quan trọng để xác định giá trị giao dịch; việc bố trí, sử dụng phương tiện đo phù hợp, tạo điều kiện để các bên quan sát quá trình cân đo góp phần bảo đảm tính công khai, minh bạch.
Vì vậy, bên cạnh kiểm tra điều kiện kinh doanh, việc kiểm soát thông tin hàng hóa và đo lường cần được chú trọng nhằm hạn chế nguy cơ phát sinh tranh chấp, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người tiêu dùng.

Trong quá trình kiểm tra, lực lượng Quản lý thị trường đã chủ động kết hợp triển khai tuyên truyền, phổ biến các quy định pháp luật liên quan đến doanh nghiệp hoạt động kinh doanh vàng.
Các cơ sở được yêu cầu cam kết không kinh doanh vàng nhập lậu, vàng không rõ nguồn gốc, xuất xứ, vàng giả, vàng nhái thương hiệu. Bên cạnh đó, một số nội dung liên quan đến hóa đơn, chứng từ và nghĩa vụ thuế cũng đặt ra yêu cầu tiếp tục trao đổi thông tin, phối hợp giữa các cơ quan chức năng để nâng cao hiệu quả quản lý, hạn chế bỏ sót dấu hiệu vi phạm.
Thời gian tới, Đoàn kiểm tra liên ngành tiếp tục rà soát, nắm bắt tình hình thị trường, chú trọng địa bàn trọng điểm, doanh nghiệp và cơ sở kinh doanh quy mô lớn; tổ chức kiểm tra khi có chỉ đạo của cấp có thẩm quyền hoặc khi phát hiện dấu hiệu vi phạm qua công tác nắm tình hình địa bàn và thông tin phản ánh từ người tiêu dùng.
Công tác hậu kiểm cần được tăng cường, tập trung vào việc chấp hành quyết định xử phạt và khắc phục những tồn tại đã được chỉ ra, nhất là về ghi nhãn hàng hóa và điều kiện đo lường. Cùng với hoạt động kiểm tra, xử lý, việc cập nhật, phổ biến quy định pháp luật và hướng dẫn cơ sở kinh doanh nâng cao ý thức tự giác tuân thủ có ý nghĩa quan trọng trong phòng ngừa vi phạm.
Kết quả kiểm tra 43 doanh nghiệp trong năm 2026 cho thấy vai trò của cơ chế phối hợp liên ngành trong quản lý hoạt động kinh doanh vàng tại Bắc Ninh. Việc kết hợp kiểm tra, xử lý với tuyên truyền và hậu kiểm góp phần tăng cường kỷ cương thị trường, nâng cao tính minh bạch trong giao dịch, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và xây dựng môi trường kinh doanh tuân thủ pháp luật.
Thu Loan