Liên hoan Nhạc Jazz Quốc tế Hà Nội 2026 (Hanoi Jazztival 2026) sẽ diễn ra từ ngày 17/9 đến 19/9/2026. Sự kiện quy tụ 7 ban nhạc quốc tế cùng 8 ban nhạc hàng đầu trong nước, dự kiến thu hút từ hàng nghìn khán giả tham dự trực tiếp mỗi đêm tại các không gian mở của Thủ đô.

Đối với những người dành cả cuộc đời gắn bó với dòng nhạc này, Hanoi Jazztival không chỉ là một liên hoan âm nhạc đơn thuần mà là một cột mốc đặc biệt sau nhiều năm mong đợi. Nghệ sĩ Quyền Văn Minh - Đại sứ dự án Hanoi Jazztival chia sẻ: "Trên thế giới nhiều nước đã tổ chức những festival Jazz từ lâu, còn chúng ta trước đây có thể chưa đủ điều kiện. Bây giờ Hà Nội làm được một Festival như thế là điều rất đáng mừng". 

jazz1.jpg
Nghệ sĩ Quyền Văn Minh. 

Cùng quan điểm với thế hệ đi trước, nghệ sĩ Tùng Sax nhận định sự kiện là tin vui cho cả người làm nghề lẫn công chúng thưởng thức: "Jazz vốn cần một không gian biểu diễn trực tiếp để nghệ sĩ có thể đối thoại, ngẫu hứng và truyền năng lượng tới khán giả. Vì vậy, một liên hoan có quy mô không chỉ tạo thêm sân khấu cho nghệ sĩ mà còn mở ra cơ hội gặp gỡ, học hỏi và kết nối giữa các thế hệ, giữa nghệ sĩ Việt Nam với nghệ sĩ quốc tế.

Đối với khán giả, đây là dịp để mọi người tiếp cận Jazz trong một không gian rộng mở và gần gũi hơn. Nhiều người vẫn nghĩ Jazz là dòng nhạc khó nghe, mang tính học thuật hoặc chỉ dành cho một nhóm khán giả nhất định. Nhưng khi được thưởng thức trực tiếp, họ sẽ cảm nhận được Jazz rất giàu cảm xúc, tự do và có khả năng kết nối mạnh mẽ.

Tôi tin rằng một liên hoan được tổ chức bài bản sẽ giúp Jazz bước ra khỏi phạm vi của các câu lạc bộ, quán bar hay khách sạn để đến gần hơn với công chúng. Tôi hy vọng đây sẽ là dấu mốc để các nghệ sĩ Việt Nam được đặt trong một cuộc đối thoại bình đẳng với bạn bè quốc tế; đồng thời khuyến khích chúng ta suy nghĩ nghiêm túc hơn về bản sắc của mình". 

Nếu như trước đây, các chương trình giao lưu quốc tế chủ yếu mang tính tiếp nhận thụ động thì Hanoi Jazztival 2026 khẳng định vị thế chủ động của Việt Nam trong việc kiến tạo một không gian riêng để định hình và kể câu chuyện bản sắc của Jazz Việt.

Kết hợp chất liệu dân tộc vào ngôn ngữ Jazz đương đại

jazz2.jpg
Nghệ sĩ Tùng Sax.

Trải qua nhiều thập kỷ phát triển, thế hệ nghệ sĩ trẻ ngày nay không chỉ làm chủ kỹ thuật hay nhanh chóng cập nhật các xu hướng đương đại như Contemporary Jazz, Fusion, R&B, Hip-Hop hay nhạc điện tử, mà họ còn trăn trở sâu sắc về việc cất lên tâm hồn và văn hóa Việt trong từng câu nhạc.

Chia sẻ về việc kết hợp chất liệu dân tộc vào ngôn ngữ Jazz đương đại, Tùng Sax nhấn mạnh: "Chất liệu dân gian, âm nhạc truyền thống và đời sống đương đại của người Việt là một kho tàng rất lớn. Nếu khai thác bằng sự hiểu biết và tôn trọng, thay vì chỉ ghép nối hình thức, chúng ta có thể tạo nên một tiếng nói riêng.

Công chúng cũng đang thay đổi tích cực. Khán giả trẻ ngày nay cởi mở hơn, nghe nhiều thể loại hơn và không còn đặt ranh giới quá cứng giữa Jazz với Pop, R&B, Soul hay âm nhạc điện tử. Đây là cơ hội để Jazz đến gần người nghe bằng những hình thức mới mà vẫn giữ được tinh thần cốt lõi là sự tự do, ngẫu hứng và đối thoại". 

Dù tín hiệu thị trường có nhiều chuyển biến tích cực, thực tế phát triển của Jazz tại Việt Nam vẫn đối mặt với nhiều rào cản. So với sự nhanh nhạy của âm nhạc đại chúng, Jazz đòi hỏi thời gian, trải nghiệm chiều sâu và một không gian biểu diễn mang tính tương tác cao.

Trực tiếp trải qua những gian truân của nghề, Tùng Sax bộc bạch: "Là một nghệ sĩ saxophone, tôi cũng có những lúc chạnh lòng. Bởi phía sau mỗi nghệ sĩ theo đuổi Jazz là rất nhiều năm học tập, rèn luyện và tìm kiếm tiếng nói riêng nhưng không phải lúc nào họ cũng có đủ sân khấu để được công chúng biết đến. Tuy nhiên, tôi nghĩ đây không phải câu chuyện của riêng nghệ sĩ mà là câu chuyện của cả một hệ sinh thái.

Jazz đòi hỏi người nghe có thời gian tiếp cận và hình thành thói quen thưởng thức. Trong khi đó, thị trường âm nhạc hiện nay vận hành rất nhanh, ưu tiên những sản phẩm dễ lan truyền và có khả năng tiếp cận số đông trong thời gian ngắn. Jazz lại thường phát triển bằng chiều sâu, bằng trải nghiệm biểu diễn trực tiếp và sự tương tác giữa các nghệ sĩ trên sân khấu.

Vì thế, dòng nhạc này khó tạo hiệu ứng đại chúng tức thời như Pop hay một số thể loại thịnh hành khác. Bên cạnh đó, chúng ta vẫn còn thiếu những sân khấu ổn định, hoạt động truyền thông chuyên sâu và cơ chế đầu tư dài hạn cho Jazz. Nghệ sĩ muốn sống với nghề cũng phải tìm cách cân bằng giữa lý tưởng nghệ thuật và nhu cầu của thị trường". 

Tuy nhiên, điều đó không làm suy giảm niềm tin của những người yêu Jazz. Jazz không nhất thiết phải trở thành dòng nhạc đại chúng nhất, nhưng Jazz cần và xứng đáng có một chỗ đứng vững chắc trong đời sống nghệ thuật đương đại.

Để sức lan tỏa của Hanoi Jazztival không dừng lại ở một sự kiện bộc phát, nghệ sĩ Quyền Văn Minh đưa ra góc nhìn dài hạn: "Hanoi Jazztival lần này là một cơ hội rất tốt vì trong 3 ngày, Jazz có điều kiện xuất hiện ở nhiều không gian của thành phố. Tôi nghĩ sau này, vào những ngày cuối tuần hoàn toàn có thể tiếp tục có những hoạt động như thế. Nhưng muốn trở thành thường kỳ thì cần thời gian". 

Ông nhấn mạnh thêm về tầm quan trọng của việc nuôi dưỡng phong trào: "Điều quan trọng là sau festival, câu chuyện được tiếp tục như thế nào. Ngành văn hóa nhìn Jazz ra sao, tạo điều kiện phát triển thế nào, có duy trì được những hoạt động thường xuyên hay không?! Đó là câu chuyện dài hơi ở phía sau.

Nếu mỗi năm chỉ có vài ngày rất lớn rồi sau đó không còn gì nữa thì chưa đủ. Nhưng từ 3 ngày ấy, người ta nhìn thấy rằng những không gian ngoài trời có thể trở thành sân khấu, công chúng có thể đứng lại nghe Jazz, nghệ sĩ có nơi biểu diễn - như thế đã là một bước tiến. Phải hình thành nhu cầu thật sự. Một hoạt động văn hóa muốn lan tỏa thì trước tiên phải có những nơi thường xuyên sáng đèn". 

Khép lại những kỳ vọng cho tương lai của Jazz Việt, nghệ sĩ Tùng Sax gửi gắm mong muốn Hanoi Jazztival sẽ không dừng lại ở một sự kiện biểu diễn mà trở thành một nền tảng ươm mầm bền vững.

Ảnh: NVCC
Clip: T.Lê