Thực trạng báo động của những chung cư cũ

Hiện nay, theo rà soát sơ bộ, trên địa bàn phường Cửa Nam và Hoàn Kiếm có 83 chung cư cũ nằm rải rác tại khu phố Cổ, khu Hồ Gươm và phụ cận, khu phố Cũ và phân khu Ga. Phần lớn các công trình này được xây dựng từ trước năm 1954 hoặc trong thời kỳ bao cấp (1960-1990). 

Theo “Đề án cải tạo, xây dựng lại, quy gom chung cư cũ trên địa bàn phường Cửa Nam, phường Hoàn Kiếm”, hầu hết các chung cư cũ đã hết niên hạn sử dụng, xuống cấp nghiêm trọng. Người dân ở đây đông đúc nên nhu cầu sinh hoạt bức thiết đã dẫn đến tình trạng cơi nới "chuồng cọp", lấn chiếm không gian chung, làm biến dạng kiến trúc và đe dọa trực tiếp đến khả năng chịu lực của kết cấu công trình. 

Các chung cư cũ không có hệ thống phòng cháy chữa cháy đáp ứng tiêu chuẩn hiện hành. Do vậy các khu chung cư cũ trở thành những "bà hỏa" tiềm ẩn, đe dọa tính mạng và tài sản của người dân bất cứ lúc nào. 

Đặc biệt, dù sống ở trung tâm thủ đô nhưng người dân sống tại các chung cư cũ này có nhiều chỉ số về điều kiện sống dưới mức trung bình. Họ phải sống trong không gian vô cùng chật hẹp, ngột ngạt. Diện tích nhà ở bình quân đầu người tại đây chỉ đạt 16,5m2/người, thấp hơn rất nhiều so với mức bình quân 29,5m2/người của toàn thành phố. 

Cũng tại đề án nói trên, việc phá dỡ các công trình nguy hiểm, xây dựng lại hệ thống hạ tầng đồng bộ, đặc biệt là hệ thống PCCC sẽ chấm dứt cảnh nơm nớp lo sợ của hàng ngàn hộ dân, mang lại cho họ một môi trường sống an toàn, văn minh và hiện đại. 

Phương án "quy gom" (di dời người dân tại các chung cư nhỏ lẻ vào một vài tòa nhà tái định cư khang trang xây mới trong cùng khu vực) giúp giảm mật độ xây dựng, tăng giá trị sống, đồng thời bảo tồn được giá trị lịch sử của vùng lõi Thủ đô. 

Không chỉ vậy, việc quy gom, cải tạo hoặc xây mới các chung cư cũ sẽ khơi thông nguồn lực đất đai, tăng thu ngân sách và tạo diện mạo khang trang để thu hút du lịch, thương mại. 

ảnh rời trong bài.jpg
Một chung cư cũ đã bị thay đổi kết cấu và xuống cấp tại Huỳnh Thúc Kháng

Hà Nội thực hiện cải tạo, xây dựng lại các khu chung cư cũ

Từ ngày 18/12/2021, UBND thành phố Hà Nội đã ra Quyết định số 5289/QĐ-UBND: Ban hành "Đề án cải tạo, xây dựng lại chung cư cũ trên địa bàn thành phố Hà Nội", tạo khung chính sách cơ bản để triển khai đồng bộ trên toàn thành phố. 

Dấu mốc quan trọng nhất là việc UBND Thành phố Hà Nội đã ban hành Quyết định số 5936/QĐ-UBND ngày 28/11/2025. Quyết định này chính thức phê duyệt "Đề án cải tạo, xây dựng lại, quy gom chung cư cũ (độc lập, đơn lẻ) trên địa bàn phường Cửa Nam, phường Hoàn Kiếm". Sau đó là kế hoạch số 172/KH-UBND ngày 26/4/2026 của UBND thành phố Hà Nội về quy hoạch, cải tạo, xây dựng lại chung cư cũ, đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tiến độ thực thi thực tế. 

Tiếp nối chủ trương của Thành phố, ngày 28/5/2026, UBND phường Cửa Nam đã ban hành văn bản số 1143/UBND-KTHTĐT, chính thức chấp thuận Quy hoạch tổng mặt bằng, tỷ lệ 1/500 cho dự án Xây mới chung cư cũ số 15C Trần Khánh Dư. 

Sau khi hoàn thành, Đề án tổng thể hứa hẹn đem lại nhiều hiệu quả thiết thực. Về kinh tế, đề án dự kiến tạo thêm khoảng 71.000 m² sàn thương mại, dịch vụ, góp phần tăng nhiều tỷ đồng tiền thuế (VAT, thu nhập doanh nghiệp, nhà đất...) cho ngân sách hàng năm, đồng thời thúc đẩy dịch vụ du lịch, quảng bá hình ảnh Thủ đô. 

Về xã hội, đề án giúp chỉnh trang đô thị, tạo không gian kiến trúc xanh - sạch - đẹp. Đồng thời, phần diện tích tầng hầm làm gara đỗ xe được tăng thêm với số lượng lớn giúp cải thiện giao thông tĩnh. Ngoài ra, việc quy gom giúp nâng cao chất lượng sống, xóa sổ các căn hộ xuống cấp (<25m²), bảo đảm an toàn cho cư dân và đóng góp tích cực cho việc đảm bảo an ninh trật tự. 

PV