Chứng chỉ IATF 16949 được coi như “giấy thông hành” để vào chuỗi cung ứng toàn cầu, việc tuân thủ tiêu chuẩn này đòi hỏi đầu tư tài chính và công nghệ không hề nhỏ.

Theo tìm hiểu từ các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ ngành ô tô, ứớc tính chi phí để doanh nghiệp bắt đầu xây dựng hệ thống và đạt IATF 16949 có thể dao động mạnh tùy quy mô và mức độ phức tạp của tổ chức. Đối với các doanh nghiệp nhỏ và vừa ở nước ngoài, chi phí ban đầu để hoàn tất đánh giá và cấp chứng nhận IATF thường rơi vào khoảng 30.000 – 80.000 USD (khoảng 700 triệu – hơn 1,7 tỷ đồng), bao gồm phí đánh giá chính thức và xem xét tài liệu. Những doanh nghiệp lớn hơn với quy trình sản xuất phức tạp và nhiều địa điểm có thể phải tốn 50.000 – 100.000 USD hoặc hơn để đạt chứng nhận tương đương. Việc này chưa kể các chi phí khác như đào tạo, cải tiến quy trình và chuẩn hóa hệ thống quản lý. 

Sau khi đạt chứng nhận, doanh nghiệp còn phải chịu chi phí duy trì và giám sát định kỳ mỗi năm để hệ thống tiếp tục phù hợp với tiêu chuẩn. Trong vòng 3 năm hiệu lực của một chứng chỉ IATF, tổ chức chứng nhận thường tiến hành hai đợt đánh giá giám sát nhằm đảm bảo chất lượng được giữ vững. Việc này tạo ra một khoản chi phí liên tục, bao gồm phí audit và thậm chí có thể bao gồm cả chi phí dữ liệu, phần mềm quản lý và đào tạo nhân sự để duy trì tuân thủ. 

Một yếu tố khiến chi phí này trở nên “nặng nề” là những yêu cầu đặc thù của IATF 16949, đòi hỏi doanh nghiệp phải thiết lập một hệ thống quản lý chất lượng toàn diện thay vì chỉ xây dựng hồ sơ tài liệu. Hệ thống này phải gắn với các quản lý rủi ro, kiểm soát biến thiên sản xuất, truy xuất nguồn gốc chất lượng và thực hành cải tiến liên tục trên cơ sở quy trình chuẩn. 

anh 4   EMTC.jpg

Tại Việt Nam, nhu cầu đạt chuẩn IATF 16949 tăng nhanh.  Hiện đã có khoảng 858 doanh nghiệp và cơ sở sản xuất được chứng nhận IATF 16949, tăng đáng kể so với vài năm trước và cho thấy nỗ lực của ngành công nghiệp hỗ trợ trong cải thiện năng lực cạnh tranh. Con số này cũng phản ánh sự dịch chuyển mạnh mẽ của các nhà cung ứng Việt khi muốn tham gia vào chuỗi cung ứng quy mô toàn cầu, đặc biệt là với các khách hàng FDI và OEM lớn. 

Dù vậy, chi phí đầu tư cho chứng nhận này vẫn được coi là rào cản lớn nhất đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa, nơi nguồn lực hạn chế và lợi nhuận biên thấp. Trong khi đó, các doanh nghiệp lớn hơn thường có lợi thế hơn về khả năng tài chính và nhân lực để tuân thủ nghiêm ngặt các yêu cầu của IATF.

Theo các chuyên gia, IATF 16949 không chỉ là “chứng chỉ kỹ thuật”, mà còn là một hệ thống quản trị toàn diện giúp doanh nghiệp đổi mới công nghệ, cải tiến sản xuất và giảm thiểu sai sót. Tuy nhiên, quy mô đầu tư ban đầu và chi phí duy trì liên tục là thách thức thực tế mà nhiều doanh nghiệp đang phải cân nhắc, đặc biệt khi họ phải cạnh tranh với các nhà cung ứng quốc tế đã ổn định lâu dài.

Việc hoạch định chiến lược đầu tư rõ ràng và bước đi công nghệ phù hợp sẽ là yếu tố quyết định giúp doanh nghiệp vượt qua rào cản chi phí này để tiếp cận thị trường ô tô toàn cầu.

Song Minh