Chờ đến 2026 mới sửa Luật Thuế thu nhập cá nhân là quá muộn?

Mức giảm trừ gia cảnh trong cách tính thuế thu nhập cá nhân hiện không còn phù hợp với sự biến động của mặt bằng giá, gây khó cho những người làm công ăn lương. Trong khi người dân mong mỏi sự thay đổi thì dự kiến đến 2026 mới sửa luật, liệu có muộn?

Thuế thu nhập cá nhân lạc hậu

Trong bối cảnh giá cả hàng hóa tăng cao, đời sống của nhiều người làm công ăn lương khá chật vật, thì mức giảm trừ gia cảnh cho bản thân người nộp thuế và người phụ thuộc vẫn chưa được điều chỉnh là một trong những vấn đề gây băn khoăn nhất.

Quy định mức giảm trừ gia cảnh khi tính thuế là 11 triệu đồng/tháng, giảm trừ người phụ thuộc 4,4 triệu đồng/tháng hiện nay được cho là không đủ để người lao động đảm bảo cuộc sống, nhất là tại các thành phố lớn như Hà Nội, TP.HCM. 

Là kế toán cho một công ty thực phẩm lương 15 triệu đồng/tháng, chị Nguyễn Thị Luyến ở Hai Bà Trưng (Hà Nội) luôn trong tình cảnh phải tính toán, cân nhắc chi tiêu phù hợp với thu nhập và giá cả tăng cao. Để không phải nộp thuế thu nhập cá nhân (TNCN), chị kê khai người phụ thuộc là con gái mình. Chồng chị cũng làm công ăn lương, với mức 12 triệu đồng/tháng, sẽ phải nộp thuế TNCN. 

Giá cả hàng hóa tăng mạnh, cuộc sống của người làm công ăn lương gặp khó khăn nhưng mức giảm trừ gia cảnh vẫn ‘đứng’ yên. (Ảnh: Nguyễn Lê)

“Vừa nuôi con ăn học, vừa thuê nhà, chi tiêu sinh hoạt hàng ngày từ ăn uống, tiền điện, tiền nước đến hiếu hỉ,... đều từ nguồn thu nhập của hai vợ chồng, tôi luôn phải so đo tính toán nhưng cũng chỉ đủ chứ không có tích lũy. Khi giá cả mọi thứ đều tăng, nhất là sau hơn 2 năm dịch bệnh, thì mức giảm trừ gia cảnh cũng phải nâng lên hoặc mức thuế TNCN phải giảm đi mới hợp lý. Mong Nhà nước sớm có sự thay đổi”, chị Luyến mong mỏi.

Tương tự, chị Thu Hương ở Hoàng Mai (Hà Nội), cho rằng quy định của thuế TNCN quá lạc hậu khi mẹ chị có lương hưu hàng tháng gần 4 triệu đồng, nhưng do tuổi đã cao, lại hay đau ốm nên ngoài sinh hoạt phí hàng tháng, khoản chi lớn hơn là tiền thuốc. 

“Nhiều năm nay, hai chị em tôi đều phải gửi tiền hỗ trợ mẹ, nhưng số tiền này không được tính giảm trừ gia cảnh. Bởi, theo quy định, người có thu nhập trên 1 triệu đồng/tháng thì không được tính là người phụ thuộc. Mặc dù mẹ chúng tôi có lương gần 4 triệu đồng/tháng nhưng thực sự không đủ để trang trải, nếu không có sự hỗ trợ từ người thân”, chị Hương kể.

Năm 2026 mới sửa luật có quá muộn?

Trả lời câu hỏi này của PV. VietNamNet, PGS. TS Đinh Trọng Thịnh, chuyên gia kinh tế tài chính, cho hay, đáng ra phải sửa Luật Thuế TNCN từ lâu rồi chứ không phải đến bây giờ. Mong các cơ quan quản lý Nhà nước nhìn nhận, xem xét phù hợp để sớm chỉnh sửa luật cho hợp lý.

Theo ông Thịnh, mức chịu thuế đã có chỉnh sửa nhưng chủ yếu chỉnh sửa theo mức lạm phát trên 20%, như thế không hợp lý. 

“Rõ ràng, xã hội ngày càng tiến lên, thu nhập ngày càng khá, đời sống người dân ngày càng cao, mức sống bình quân của xã hội cao thì mức bình quân đóng thuế cũng cần ‘nới’ rộng ra để đảm bảo mức sống mới cho người đóng thuế, chịu thuế. Hay mức giảm trừ người phụ thuộc hiện là 4,4 triệu đồng/tháng thì làm sao nuôi được một đứa con ở TP.HCM hay Hà Nội; cũng không thể nuôi được bố mẹ ở thành phố ốm đau đi bệnh viện”, ông Thịnh nói.

Chuyên gia kiến nghị Chính phủ được quyền quyết định thay đổi mức giảm trừ gia cảnh khi chỉ số giá tiêu dùng tăng 5 hay 10% (Ảnh minh họa: Hoàng Hà)

Ngoài ra, vị chuyên gia này nhận xét, hiện các bậc tính thuế quá gần nhau, không tạo ra được sự thay đổi nào lớn, không thực sự hỗ trợ cho người nộp thuế, gây khó khăn cho việc tính toán,... Vì thế, nên đơn giản các bước nộp thuế để nộp thuế hợp lý và chấp nhận được.

Cũng chia sẻ với PV, ông Nguyễn Văn Được, Ủy viên BCH Hội Tư vấn Thuế Việt Nam, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Kế toán và tư vấn thuế Trọng Tín, cho hay, khi chính sách đã ban hành ra không phù hợp với thực tiễn bắt buộc phải sửa đổi; sửa đổi càng nhanh càng tốt.

Có nhiều ý kiến cho rằng, mức giảm trừ gia cảnh có thể tính theo mức lương tối thiểu vùng, nhưng ông Được cho rằng, như thế cũng chưa phù hợp; bởi lương tối thiểu mỗi vùng khác nhau, người lao động là lao động mở, có thể làm ở tỉnh này, tỉnh kia.

Theo ông, vẫn lấy chỉ số giá tiêu dùng (CPI) là chỉ tiêu hợp lý và tổng hòa các yếu tố về mặt vĩ mô. “Luật quy định trường hợp CPI tăng 20% thì Chính phủ mới trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội điều chỉnh giảm trừ gia cảnh cho phù hợp với sự biến động của giá cả và đây chính là điểm chưa hợp lý trong sắc thuế TNCN.

Có thể điều chỉnh theo hướng giao cho Chính phủ được quyền quyết định thay đổi mức giảm trừ gia cảnh khi chỉ số giá tiêu dùng tăng đến một giới hạn nào đó, có thể 5 hay 10%, như vậy sẽ sát thực hơn, linh hoạt hơn mà vẫn đảm bảo tổng hòa các mối quan hệ. "Một chính sách đưa ra phải đảm bảo được tất cả các yếu tố về mặt kinh tế vĩ mô, về mặt thực tiễn với người dân, doanh nghiệp và thu ngân sách”, ông Được nói.

Ông Được lưu ý, về mặt dài hạn, chúng ta cần quản lý thu nhập của người nộp thuế tốt lên để hướng tới tính giảm trừ gia cảnh cho nhiều khoản mục chi phí thực tế của người nộp thuế.

Mức giảm trừ gia cảnh vừa sửa vẫn 'lỗi thời'

Bộ Tư pháp đang hoàn thiện dự thảo Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2024, điều chỉnh năm 2023 của Chính phủ. Trong đó, đáng chú ý là nội dung liên quan đến việc xây dựng Luật Thuế TNCN (sửa đổi).

Qua kết quả nghiên cứu, rà soát, Chính phủ đề xuất xây dựng Luật Thuế TNCN (sửa đổi) và đề nghị đưa vào Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2025, trình Quốc hội cho ý kiến tại Kỳ họp thứ 10 (tháng 10/2025), thông qua tại Kỳ họp thứ 11 (tháng 5/2026).

Luật Thuế TNCN được Quốc hội khóa XII thông qua ngày 20/11/2007, có hiệu lực từ 1/1/2009 (được sửa đổi, bổ sung 2 lần vào năm 2012 và năm 2014). 

Từ 1/7/2020, mức giảm trừ gia cảnh khi tính thuế TNCN đã được Quốc hội đồng ý tăng từ 9 triệu lên 11 triệu đồng/tháng. Tuy nhiên, mức giảm trừ này vẫn bị đánh giá là chưa theo kịp tốc độ tăng giá cả hàng hóa, dịch vụ.

'Lướt sóng' nhà đất sẽ phải chịu thuế cao hơn?Một trong những định hướng sửa Luật Thuế thu nhập cá nhân là sẽ áp dụng thuế suất cao hơn đối với giao dịch bất động sản mà người bán có thời gian nắm giữ ngắn (gọi nôm na là lướt sóng) để có mức độ điều tiết hợp lý và hạn chế tình trạng đầu cơ.

tin nổi bật

Giá vàng giảm, một tuần lỗ ngay 1,4 triệu đồng/lượng

Sau tuần sôi động vía Thần Tài, giá vàng trong nước giảm. Nếu mua vàng từ đầu tuần, bán ra ở cuối tuần, người mua chịu khoản lỗ lên tới 1,4 triệu đồng/lượng.

Tỷ phú Hồ Hùng Anh 'bốc hơi' 700 triệu USD, lương nhân viên cao nhất hệ thống

Tỷ phú Hồ Hùng Anh ghi nhận tài sản "bốc hơi" 700 triệu USD năm 2022 do cổ phiếu Techcombank (TCB) giảm mạnh, nhưng ngân hàng vẫn có kết quả kinh doanh khá tốt, lương nhân viên cao nhất trong hệ thống.

Giá vàng hôm nay 5/2: Đến hạn chốt lời, sẽ có nhiều đợt bán ra?

Hôm nay 5/2, giá vàng thế giới lao dốc xuống mức thấp nhất 3 tuần sau khi báo cáo việc làm tại Mỹ được công bố. Các nhà phân tích cho biết, có thể có nhiều đợt bán ra hơn vào tuần tới.

Giá vàng trong nước tiếp đà đi xuống

Giá vàng trong nước hôm nay (4/2) tiếp đà giảm nhanh cùng giá vàng thế giới. Trong 2 ngày qua, giá vàng miếng đã "bốc hơi" tới nửa triệu đồng/lượng còn giá vàng nhẫn cũng giảm rất mạnh.

Đề xuất gia hạn hơn 100.000 tỷ đồng tiền thuế

Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định gia hạn thời hạn nộp thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân và tiền thuê đất trong năm 2023.

Được Bộ Công Thương đề nghị điều hành giá xăng, Bộ Tài chính 'từ chối'

Bộ Tài chính nhấn mạnh việc giao toàn bộ công tác điều hành giá về 1 đầu mối và tính toán các chi phí kinh doanh xăng dầu cho Bộ Tài chính chủ trì là không phù hợp.

Doanh nghiệp của chị em ông Đặng Thành Tâm cùng lỗ nặng

Cùng kinh doanh trong lĩnh vực bất động sản công nghiệp, doanh nghiệp của ông Đặng Thành Tâm và chị gái Đặng Thị Hoàng Yến đều có kết quả kinh doanh quý cuối cùng năm 2022 kém hiệu quả.

'So găng' thu nhập tại 4 ngân hàng lớn, mỗi tháng mua nửa cây vàng

Với thu nhập bình quân 35,685 triệu đồng mỗi tháng, so với giá vàng miếng 9999 của SJC thời điểm hiện tại, mỗi tháng nhân viên ngân hàng Vietcombank có 5,27 chỉ vàng. Nhưng mức thu nhập đáng mơ ước này vẫn bị Agribank vượt xa.

Giá vàng hôm nay 4/2: Lao dốc mạnh, vàng thế giới còn 53 triệu đồng/lượng

Giá vàng thế giới giảm mạnh sau khi tăng vọt lên mức đỉnh 9 tháng, mất mốc 1.900 USD/ounce. Vàng ghi nhận mức giá thấp nhất 3 tuần. Giá vàng trong nước cũng lao dốc theo.

Giá vàng trong nước giảm nhanh cùng thế giới

Giá vàng trong nước hôm nay (3/2) đồng loạt giảm nhanh theo giá vàng thế giới. Giá vàng thế giới đã "bốc hơi" tới 40 USD/ounce với chốt phiên hôm qua.

Giá vàng hôm nay 3/2: Vàng bất ngờ 'quay xe' giảm mạnh

Giá vàng thế giới giảm mạnh sau khi bật tăng dữ dội phiên trước đó, kéo giá vàng trong nước giảm theo. USD tiếp tục mất giá trong bối cảnh các ngân hàng trung ương đồng loạt tăng lãi suất.

Thành Công, Savico bội thu năm 2022 nhờ bán xe, VinFast chờ bùng nổ

Nhiều doanh nghiệp kinh doanh xe ô tô bội thu trong năm 2022, ghi nhận doanh thu và lợi nhuận đạt kỷ lục. Tuy nhiên, khó khăn bắt đầu xuất hiện từ quý IV khi tín dụng thắt chặt và lãi suất tăng nhanh.

VietJet của tỷ phú Phương Thảo lần đầu báo lỗ, Vietnam Airlines nguy cơ hủy niêm yết

Vietnam Airlines và VietJet gặp khó khăn lớn trong năm 2022 do gánh nặng tài chính đè nặng với lãi suất cao và tỷ giá có lúc tăng vọt. Vietnam Airlines nguy cơ hủy niêm yết trong khi VietJet của nữ tỷ phú Phương Thảo không thoát lỗ.

Bất chấp khó khăn, nhiều doanh nghiệp vẫn gia nhập 'câu lạc bộ' lãi nghìn tỷ

Bất chấp một năm 2022 kinh tế khó khăn, một số doanh nghiệp vẫn đạt mức doanh thu và lợi nhuận từ hàng nghìn tỷ đồng đến cả chục nghìn tỷ đồng.

Sự kiện chứng khoán đáng chú ý ngày 3/2

Báo cáo kết quả kinh doanh năm 2022 của các mã VGT, SSH, HAH, NCG,… và hoạt động giao dịch cổ phiếu của VIB, LPB, POM,…