Deepfake: Vũ khí đáng sợ có thể thay đổi cục diện cuộc chiến Nga - Ukraine

Cách đây 5 năm, chưa ai biết đến deepfake là gì, nhưng giờ đây, chúng thậm chí được sử dụng để tác động đến tiến trình của một cuộc chiến.

 

Video giả lan truyền

Vào ngày 16/3, một video giả mạo đột nhiên được lan truyền nhanh chóng trên mạng xã hội. Trong video là Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky, đứng sau bục tổng thống, mặc áo sơ mi màu xanh lá cây sẫm nói chuyện một cách chậm rãi. Ngoại trừ phần đầu, cơ thể của ông hầu như không cử động khi nói.

Ông Volodymyr Zelensky đã kêu gọi người Ukraine đầu hàng Nga với chất giọng lại méo mó và khàn: “Tôi yêu cầu các bạn hạ vũ khí và trở về với gia đình. Cuộc chiến này không đáng để chết. Tôi đề nghị các bạn hãy tiếp tục sống và tôi cũng sẽ làm như vậy”.

Ngay sau đó, đoạn clip này nhanh chóng được xác định là một video giả mạo sử dụng deepfake - công nghệ thu thập hình ảnh khuôn mặt của một đối tượng, sau đó ghép vào mặt của một người khác trong video nhằm gây nhiễu loạn thông tin.

Ngoài video giả mạo tổng thống Ukraine, một video deepfake khác với nội dung Tổng thống Nga Vladimir Putin tuyên bố hòa bình trong cuộc chiến Ukraine cũng được lan truyền rộng rãi.

{keywords}
 

Kỹ thuật ngày càng tinh vi

Trong nhiều năm, các chuyên gia về thông tin sai lệch và xác thực nội dung đã tỏ ra quan ngại về khả năng lan truyền tin tức giả và tình trạng hỗn loạn thông tin thông qua các video deepfake, đặc biệt là khi chúng ngày càng trông giống như thật.

Trên thực tế, các video deepfake trở nên tinh vi hơn rất nhiều chỉ trong một thời gian ngắn. Chẳng hạn, các video lan truyền về cảnh Tom Cruise giả tung đồng xu và cover các bài hát của ban nhạc Dave Matthews vào năm 2021 đã cho thấy deepfake có thể xuất hiện một cách thuyết phục như thế nào.

Các video giả mạo ông Zelensky hay Putin không lan truyền mạnh như video của Tom Cruise vì chúng có độ phân giải thấp, đây là cách thức phổ biến để che đậy những sai sót. Tuy nhiên, các chuyên gia vẫn đánh giá rằng chúng rất nguy hiểm vì thông tin sai lệch dùng công nghệ cao có thể nhanh chóng lan truyền trên toàn cầu.

“Một khi ranh giới này bị xóa mờ, sự thật sẽ không tồn tại. Bạn sẽ mất niềm tin vào những gì thấy bất cứ điều gì mình thấy, mọi thứ lúc đó trong mắt bạn sẽ chỉ toàn là giả dối", Wael Abd-Almageed, Giám đốc sáng lập Phòng thí nghiệm phân tích đa phương tiện và trí tuệ thị giác Đại học Nam California chia sẻ.

Vào năm 2019, nhiều người lo ngại cho rằng các video deepfake sẽ ảnh hưởng đến cuộc bầu cử tổng thống Mỹ năm 2020, nhưng cuối cùng điều đó đã không xảy ra.

Siwei Lyu, Giám đốc phòng thí nghiệm học máy và thị giác máy tính tại Đại học Albany, cho rằng điều này là do công nghệ tại thời điểm đó chưa phát triển. Để tạo ra một video deepfake giống như thật không hề dễ dàng, nó đòi hỏi các kỹ thuật phải che giấu được những đặc điểm dễ bị phát hiện là giả mạo và giọng nói phải thật tự nhiên. Tuy nhiên, giờ đây việc tạo ra các bản deepfake giống thật đã trở nên dễ dàng hơn rất nhiều. 

Việc chúng đang được sử dụng để gây ảnh hưởng đến một cuộc giao tranh là điều đặc biệt nguy hiểm. Ông Lyu chia sẻ trong những trường hợp bình thường, video deepfake không có nhiều tác động ngoài việc thu hút sự quan tâm và thu hút sự chú ý trên mạng. Nhưng trong những tình huống nguy cấp như chiến tranh hoặc thảm họa quốc gia, khi mọi người không thể suy nghĩ thấu đáo và ít chú ý, đó là lúc nó trở thành một vấn đề nghiêm trọng.

Nina Schick, tác giả của "Deepfakes: The Coming Infocalypse" cho rằng các video giả mạo Tổng thống Ukraine và Nga chỉ là “phần nổi của tảng băng chìm”. Vấn đề sai lệch thông tin trực tuyến thực tế lớn hơn nhiều, thậm chí các công ty truyền thông xã hội không đủ sức để giải quyết.

Không gì qua mắt được con người

Khi các video deepfake trở nên ngày càng giống thật, các nhà nghiên cứu và các công ty đang cố gắng cập nhật các công cụ để phát hiện ra chúng.

Abd-Almageed và Lyu sử dụng các thuật toán để phát hiện các video deepfake. Ông Lyu tạo ra phần mềm “DeepFake-o-meter”, cho phép bất kỳ ai tải video lên để kiểm tra tính xác thực của nó, mặc dù có thể mất vài giờ để có kết quả. Một số công ty, chẳng hạn như nhà cung cấp phần mềm an ninh mạng Zemana, cũng đang phát triển phần mềm của riêng họ để giải quyết vấn đề này.

Tuy nhiên, ông Lyu tin rằng con người vẫn sẽ tốt hơn trong việc phát hiện các video giả mạo so với các phần mềm. Ông nói: “Chúng ta sẽ thấy video deepfake nhiều hơn trong tương lai và việc dựa vào các công ty truyền thông xã hội như Google, Facebook, Twitter là không đủ. Không gì có thể qua mắt được con người”.

Hương Dung (Theo CNN)

Trí tuệ nhân tạo trở thành tiền đồn trong xung đột Nga - Ukraine

Trí tuệ nhân tạo trở thành tiền đồn trong xung đột Nga - Ukraine

Chiến tranh là điều khủng khiếp, nhưng nó thường đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển và thử nghiệm công nghệ mới. Cuộc xung đột Nga - Ukraine đã cho thấy vai trò của trí tuệ nhân tạo (A.I) ngày càng rõ rệt.

tin nổi bật

Cổ phiếu Apple giảm trước nỗi lo nhu cầu iPhone 14 thấp

Thị giá cổ phiếu Apple giảm nhẹ 1,27% trong phiên giao dịch ngày 28/9 sau thông tin hủy kế hoạch tăng sản lượng iPhone 14.

Người dùng Windows sắp có thể nhắn tin, gọi điện, chuyển file với iPhone

Intel vừa cho biết, các máy tính mới của hãng sẽ sớm có tính năng Unison, cho phép người dùng nhắn tin, nhận cuộc gọi và gửi file tới điện thoại iPhone của Apple.

Ngân hàng chuyển đổi số quan trọng nhất là chuyển đổi tư duy, quy trình và chính sách

Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng Nguyễn Quốc Hùng nhấn mạnh, các ngân hàng cần xác định rõ chuyển đổi số lấy khách hàng làm trọng tâm và mục tiêu quan trọng đầu tiên là phải đảm bảo an toàn cho người dùng các dịch vụ ngân hàng.

Doanh nghiệp nội dung số Việt lên tiếng bị thua thiệt trên môi trường số

Nhiều doanh nghiệp cho biết, dù Việt Nam đã có hành lang pháp lý nhưng việc thực thi lại chậm chạp và thiếu công cụ hữu hiệu để bảo vệ các doanh nghiệp nội dung số trên không gian mạng.

Intel và Samsung giới thiệu máy tính màn hình ‘trượt’

Samsung Display và Intel vừa giới thiệu một nguyên mẫu (prototype) máy tính có khả năng mở rộng màn hình từ 13 inch lên 17 inch, thông qua cơ chế trượt.

Apple huỷ kế hoạch tăng sản lượng iPhone

Bloomberg cho hay, Apple đang huỷ bỏ kế hoạch tăng sản lượng iPhone thế hệ mới trong năm nay, do nhu cầu không tăng vọt như kỳ vọng.

Mẫu iPhone 15 Ultra đẹp hút hồn, camera 4 ống kính

Những hình ảnh đầu tiên về mẫu iPhone 15 Ultra vừa xuất hiện, tiết lộ nhiều nâng cấp mạnh mẽ so với iPhone 14 Pro Max.

Do Kwon đã tẩu tán 3.313 Bitcoin khi bị truy bắt

Văn phòng Công tố phía Nam Seoul xác nhận quỹ phòng hộ Luna Foundation Guard đã chuyển 66,59 triệu USD dưới dạng Bitcoin để tẩu tán.

Intel và Nvidia bất đồng về tương lai vi xử lý

Hai đại gia trong số những công ty bán dẫn quan trọng nhất tại Mỹ không cùng quan điểm về tốc độ phát triển chip, cũng như khả năng áp dụng định luật Moore đối với lĩnh vực này.

9 người vây bắt trăn khổng lồ dài hơn 7m

Con trăn khổng lồ dài hơn 7m, nặng hơn 1 tạ, bị 9 người đàn ông khuất phục sau cuộc vật lộn ở bìa rừng, gần cánh đồng của một ngôi làng ở Indonesia.

Mỹ và Trung Quốc trong cuộc đua siêu máy tính tốc độ nhất thế giới

Frontier, siêu máy tính của Mỹ, hiện đang đứng đầu bảng trong danh sách Top 500 siêu máy tính mạnh nhất thế giới. Trong khi đó, Tianhe-3 của Trung Quốc dù không nằm trong bảng xếp hạng này, nhưng được cho là cũng không hề 'kém cạnh' Frontier.

Huawei trở lại thị trường Anh sau 2 năm bị cấm cửa

Sau hai năm gián đoạn, Mate sẽ quay trở lại Vương quốc Anh, nhưng liệu Mate 50 Pro có thể "xoa dịu" những rắc rối quốc tế trước đây của Huawei?

Bảo hiểm xe điện cao hơn 15-20% so với xe hơi truyền thống

Thế giới đang bước vào kỷ nguyên xe điện, nhưng hiện tại người dùng các loại phương tiện sử dụng năng lượng mới đang phải đóng bảo hiểm cao hơn từ 15-20% so với những chiếc xe truyền thống.

Do Kwon khẳng định vẫn ‘đi siêu thị’ bất chấp lệnh truy nã của Interpol

Trong động thái mới nhất, nhà sáng lập Terraform Labs Do Kwon, người bị buộc tội chịu trách nhiệm cho cú sập 60 tỷ USD tiền mã hoá, tiếp tục phủ nhận đang lẩn trốn cơ quan chức năng.

Apple bất ngờ tuyên chiến với mạng xã hội lớn nhất nước Nga

Vkontakte, hệ sinh thái số lớn nhất của Nga bất ngờ bị Apple gỡ toàn bộ ứng dụng trên kho ứng dụng App Store.