Đổi đời trên đồi sỏi đá: Dân Lục Ngạn vang danh cả nước

Từ cuộc sống đói nghèo, người dân Lục Ngạn được đổi đời nhờ những vụ mùa bội thu. Và chính giai đoạn từ 1990-2000, vải thiều Lục Ngạn vang danh cả nước, trở thành cây đặc sản nổi tiếng của vùng đất đồi núi sỏi đá này.

Từ cuộc sống đói nghèo, người dân Lục Ngạn được đổi đời nhờ những vụ mùa bội thu. Và chính giai đoạn từ 1990-2000, vải thiều Lục Ngạn vang danh cả nước, trở thành cây đặc sản nổi tiếng của vùng đất đồi núi sỏi đá này.

Vải lên rừng, xuống ruộng chiếm đất lúa

Những ngày cuối năm, khi công việc dọn vườn, chăm sóc cây vải thiều đã hoàn tất, anh Nguyễn Văn Quyên ở xã Hồng Giang (Lục Ngạn) đã khá thảnh thơi, chỉ còn việc ngồi nghĩ Tết này sắm những gì, chọn quất đào dáng thế nào cho đẹp để trưng trong nhà. Dẫn chúng tôi lên căn nhà 2 tầng của mình, anh chỉ tay về phía trước, nói: “Vườn vải đằng sau nhà, vườn bên trái, bên phải hông nhà đều là vải của nhà tôi. Năm nay, với thời tiết như thế này thì vụ vải 2018 sẽ được 100%, hứa hẹn mùa bội thu”.

Anh Quyên tâm sự, gia đình anh không phải là những hộ dân đầu tiên trồng vải thiều ở vùng đất Lục Ngạn. Song, nhờ cây vải thiều mà cả gia đình có được cuộc sống sung túc với nhà cao cửa rộng. Mấy năm nay còn để ra được chút tiền gửi ngân hàng.

{keywords}
Chỉ một thời gian ngắn vải thiều được trồng khắp các vườn đồi tạo thành một vùng vải bạt ngàn

Chỉ vào ngôi nhà 2 tầng với đầy đủ tiện nghi, anh Quyên cho biết, vườn vải nhà anh rộng hơn 1ha, chưa kể tới diện tích trồng cam. Mỗi năm, anh thu vài trăm triệu đồng từ tiền bán vải thiều. Nhờ đó mà vợ chồng anh có được cơ ngơi như ngày hôm nay.

Thực ra, từ thời bố mẹ anh đã trồng vải thiều, nhưng khi đó chỉ trồng vài cây trong vườn kiểu cho vui, để có quả ăn. Còn vùng này trước kia toàn đất trống đồi núi trọc, một phần diện tích trồng rừng, một phần trồng khoai, đậu tương, sắn, vùng trũng cấy lúa. Nhưng cấy lúa không ăn thua, toàn lúa giống bao thai 6 tháng mới cho thu hoạch, được mùa thì mỗi sào được 1 tạ, còn mất mùa thì nhìn bó lúa như chiếc chổi xể cùn. Nhiều khi đói ăn cắt lúa non, về lúc đập sữa lúa bắn tung toé trắng xoá cả cối đá. Sắn cũng vậy, đất bạc màu củ bé tí teo, khoan lang toàn dễ, dây mà không có củ, người dân đói ăn cả ngọn rau,... Cuộc sống khó khăn vô cùng, anh Quyên nhớ lại.

Đến năm 1990, người dân khắp các vùng bắt đầu trồng vải ồ ạt do trước đó, các hộ tiên phong trồng vải bán được giá cao. Rồi nhà nhà trồng vải, người người trồng vải. Cứ tự nhân giống, xin cành về trồng khắp các vùng đồi núi. Người dân còn đem vải lên rừng trồng, rồi đem xuống ruộng trồng vào đất lúa... Cứ chỗ nào có thể trồng được vải là được tận dụng trồng hết, bất chấp vùng cao hay đất trũng.

"Nhà tôi cũng vậy. Năm 1995 sau khi lập gia đình ra ở riêng, vợ chồng tôi mạnh dạn bỏ hết đất đang trồng lúa, trồng khoai chuyển sang đầu tư trồng gần 1ha vải thiều làm cây trồng chính cho gia đình", anh Quyên kể. Chỉ trong mấy năm, vùng đồi núi trọc Lục Ngạn đã được phủ kín bởi màu xanh ngút ngàn của cây vải.

Theo thông tin từ UBND huyện Lục Ngạn, giai đoạn từ 1990 đến năm 2000, diện tích vải thiều được trồng tăng theo cấp số nhân, từ hơn chục ha ban đầu lên tới 20.000 ha.

{keywords}
Nhờ bán được giá cao, người dân Lục Ngạn bấy giờ đã thoát cảnh đói nghèo, vươn lên làm giàu. Bởi chỉ cần bán 1 tạ vải người dân có thể mua được 1 tấn lúa

Thành đặc sản vang danh khắp nước

Là người được đào tạo chính quy chuyên về trồng trọt, lại xuất thân trong gia đình có nghề trồng vải rộng cả vài ha, ông Lê Bá Thành - Phó Chủ tịch UBND huyện Lục Ngạn, chia sẻ, thấy được tiềm năng của cây vải thiều sau khi người dân thu hoạch bán được với giá cao ngất ngưởng, gấp nhiều lần giá lúa, phía huyện ủy quyết định chuyển giao đất đồi, đất bãi cho bà con để trồng vải thiều.

Đặc biệt, lãnh đạo huyện còn khuyến khích bà con dồn điền đổi thửa để tiện trồng và chăm sóc. Bởi, cây ăn quả khác với cây lúa, nếu cây ăn quả muốn trồng làm hàng hoá thì phải trồng với diện tích lớn thì sản phẩm cho ra mới đồng đều.

"Cây vải thiều cũng chính thức được chọn làm cây xoá đói giảm nghèo cho vùng Lục Ngạn". Ông Thành cho hay, ở huyện Lục Ngạn bấy giờ còn có phong trào tặng giống vải. Cứ cán bộ công chức, những hộ trồng vải ở vùng dưới, mỗi người mua vài ba cây vải để tặng bà con vùng cao lấy giống trồng trên đồi núi.

{keywords}
Vải thiều trở thành loại quả đặc sản của Lục Ngạn vang danh cả nước

Những năm ấy, người dân trồng vải theo kiểu truyền thống, không có kỹ thuật như bây giờ. Song, dường như cây vải thiều sinh ra là để dành trồng trên đất Lục Ngạn. Bởi,  vải hợp với khí hậu và thổ nhưỡng, không bị ảnh hưởng với gió bão nên vụ nào cũng bội thu. Quả vải đỏ đẹp, ăn ngọt sắc, thơm. Thế nên, vụ nào vải thiều cũng được giá ở mức 12.000-15.000 đồng/kg, thậm chí có lúc còn lên tới 20.000-23.000 đồng/kg. Tính ra, cứ mỗi 1ha người dân thu được khoảng 20 triệu đồng.

Lúc bấy giờ, chưa nói là có thể làm giàu nhưng thực sự người dân đã thoát cảnh đói nghèo, thu nhập trung bình của mỗi hộ trồng vải đạt mức 15-20 triệu đồng/năm.

"Có thể liên tưởng cuộc sống đổi thay của người dân Lục Ngạn như thế này. Ở thời điểm những năm 90, chỉ những người giàu có mới vào nhà hàng ăn uống, nhưng với dân Lục Ngạn thì cứ mỗi buổi chợ bán vải xong lại cầm cả xấp tiền đi vào nhà hàng. Đó đã là chuyện thường của dân Lục Ngạn", ông Thành chia sẻ.

{keywords}
Đến vụ thu hoạch, những con đường tại thị trấn Chũ nhuộm một màu đỏ của vải thiều

Đến vụ thu hoạch, dân buôn từ mọi nơi đổ về chợ vải trên thị trấn Chũ để "ăn hàng". Màu vải thiều nhuộm đỏ rực cả khu vực thị trấn, trở thành nét đặc trưng của vùng đất Lục Ngạn mỗi dịp hè về.

Không chỉ giúp người dân thoát nghèo, có được cuộc sống ấm lo, vải thiều Lục Ngạn còn vang danh khi xuất hiện khắp mọi miền cả nước, trở thành cây đặc sản của vùng đất cọc cằn sỏi đá này. Vào mùa vải, đi công tác ở những địa phương khác, chẳng khó gì khi nghe thấy những câu chuyện khen quả vải thiều Lục Ngạn thơm ngon.

Anh Quyên cũng thừa nhận, suốt những năm 90 cho đến năm 2000 chính là thời điểm huy hoàng của người trồng vải khi bán 1 tấn vải tiền thu về đánh được vài cây vàng ròng. Còn nếu quy ra lúa thì cứ bán khoảng hơn tạ vải mua được 1 tấn lúa do tiền lúc đó có giá trị rất lớn.

Như nhà anh, trồng từ năm 1995 thì đến năm 1998 thu hoach vụ vải đầu tiên với sản lượng được 2 tấn quả. Giá vải anh bán ra năm đó được 18.000-23.000 đồng/kg. Số tiền vợ chồng anh thu được năm 1998 là 35 triệu đồng. Đem số đó đi mua vàng, anh sắm được hẳn 7 cây.

"Cầm đống tiền trong tay mà vợ chồng tôi cứ tưởng như mơ, không nghĩ được là mình có thể đổi đời từ cây vải". Anh Quyên chia sẻ thêm, giờ sau hơn 20 năm trồng vải thiều, diện tích vải của gia đình đã tăng lên chút ít nhưng không đáng kể. Tuy nhiên, mỗi năm gia đình anh thu lãi đều đặn khoảng 300 triệu đồng. Năm 2017 vừa rồi trúng lớn, bán hết vườn vải anh thu tới 700 triệu đồng, trừ đi chi phí anh lãi khoảng 600 triệu đồng.

Bảo Hân

tin nổi bật

Giá trị thương hiệu Việt đạt 431 tỷ USD, mức tăng nhanh nhất thế giới

Theo báo cáo của Brand Finance, mặc dù ảnh hưởng của đại dịch nhưng giá trị các thương hiệu của Việt Nam tiếp tục tăng.

Phố Hàn bị ‘ngộp’

Hoạt động kinh doanh gặp khó khăn, nhiều chủ doanh nghiệp người Hàn phá sản, đóng cửa, bỏ về nước chưa hẹn ngày quay lại. Tuyến phố Hàn vắng hẳn.

Vạn sinh viên cần nơi ở, đầu tư hàng chục tỷ xây nhà trọ kiếm lời

Đã qua thời kỳ sôi động nhưng gần đây, loại bất động sản nhà trọ tại các xã quanh khu vực Hòa Lạc đang nóng lên từng ngày. Không ít nhà đầu tư bỏ ra vài chục tỷ đồng mua đất xây dựng nhà trọ cho sinh viên thuê.

Sắp thông xe cây cầu cạn có trụ cao nhất Việt Nam đi Sa Pa

Cầu Móng Sến (thị xã Sa Pa, Lào Cai) với tổng mức đầu tư hơn 450 tỷ đồng, trụ cao 83m dự kiến sẽ thông xe trong đầu quý IV/2022.

Bộ KH-ĐT đề nghị làm rõ nhiều vấn đề khi lùi khởi công Metro Bến Thành - Tham Lương

Bộ Kế hoạch và Đầu tư vừa có văn bản gửi UBND TP.HCM về việc kiến nghị điều chỉnh thời gian thực hiện Dự án tuyến tàu điện ngầm số 2 TP.HCM, tuyến Bến Thành - Tham Lương, sang cuối năm 2025 đầu năm 2026.

Phát triển thêm điện gió ở miền Bắc

Sau khi rà soát, Bộ Công Thương dự kiến điện gió trên bờ tăng thêm 700 MW tại miền Bắc để tận dụng tiềm năng gió tại các tỉnh miền núi phía Bắc.

Nhiệt điện tỷ USD 2 lần đội vốn, xong 7 năm vẫn chưa hẹn ngày quyết toán

Bộ Công Thương vừa gửi văn bản đôn đốc các bộ ngành cho ý kiến về phương án xử lý tồn tại liên quan đến quyết toán Dự án nhà máy nhiệt điện Vũng Áng 1.

GDP quý III tăng tới 13,67%, lạm phát vẫn thấp

Tổng sản phẩm trong nước (GDP) quý III/2022 ước tính tăng khá cao ở mức 13,67% so với cùng kỳ năm trước. GDP 9 tháng năm 2022 tăng 8,83% so với cùng kỳ năm trước, là mức tăng cao nhất của 9 tháng trong giai đoạn 2011-2022.

Kiến nghị không mở karaoke, quán bar ở chung cư

Góp ý liên quan tới Luật Kinh doanh bất động sản, TS. Cấn Văn Lực cho rằng không nên mở karaoke, kinh doanh quán bar ở chung cư vì dễ mất an toàn.

Chứng khoán, bất động sản hay nên gửi tiết kiệm để ‘ăn no ngủ kỹ’?

Chuyên gia kinh tế cho rằng, gửi tiết kiệm là lựa chọn an toàn, "ăn no ngủ kỹ" thời điểm này. Đầu tư chứng khoán sẽ có tính rủi ro cao.

Bắc Ninh sắp khởi công cây cầu nghìn tỷ kết nối Hải Dương

Cầu Kênh Vàng kết nối Bắc Ninh - Hải Dương dự kiến được khởi công vào cuối năm 2022 với kinh phí hơn 1.700 tỷ đồng. Dự án đóng vai trò quan trọng trong việc kết nối kinh tế, xã hội, phục vụ dân sinh giữa hai tỉnh.

Không có nhà đầu tư điện than BOT nào tự nguyện dừng dự án

Bộ Công Thương cho biết không có chủ đầu tư dự án nhiệt điện BOT nào tự nguyện dừng dự án. Vì vậy, để tránh rủi ro pháp lý và đền bù nhà nước, cần tiếp tục để trong Quy hoạch điện 8 các dự án này, nhất là các dự án BOT có chủ đầu tư nước ngoài.

Đế chế Shopee lung lay

Tham vọng trở thành một siêu ứng dụng, Shopee đang đối mặt với nhiều thách thức tại hầu hết thị trường, trong đó có Việt Nam.

Mỗi năm có 160 triệu tấn, ‘mỏ vàng’ vẫn chưa khai thác của Việt Nam

Chỉ 1 triệu tấn phụ phẩm của ngành thủy sản, nếu đưa hết vào chế biến ra các sản phẩm giá trị cao có thể thu thêm 4-5 tỷ USD. Nông nghiệp nước ta có 160 triệu tấn phụ phẩm/năm, nhưng "mỏ vàng" bị bỏ phí.

Lãi suất tăng, doanh nghiệp khó càng thêm khó

Vẫn đang đối mặt với chi phí nguyên liệu đầu vào tăng cao, sắp tới các DN có thể phải chịu thêm lãi suất vay vốn ngắn hạn tăng. Khó chồng khó khiến nhiều DN lo ngại.