
Kinh doanh, quản lý, nhân văn, toán, thống kê đứng đầu về số người học tiến sĩ
Hệ thống giáo dục đại học tại Việt Nam phân chia danh mục đào tạo trình độ tiến sĩ thành 7 khối ngành chính theo quy định của Bộ GD-ĐT, gồm:
Khối ngành I: Khoa học giáo dục và đào tạo giáo viên;
Khối ngành II: Nghệ thuật;
Khối ngành III: Kinh doanh và quản lý, Pháp luật;
Khối ngành IV: Khoa học sự sống, Khoa học tự nhiên;
Khối ngành V: Toán và thống kê, Máy tính và công nghệ thông tin, Công nghệ kỹ thuật, Kỹ thuật, Sản xuất và chế biến, Kiến trúc và Xây dựng, Nông lâm và thủy sản, Thú y;
Khối ngành VI: Sức khỏe;
Khối ngành VII: Nhân văn, Khoa học xã hội và hành vi, Báo chí và thông tin, Dịch vụ xã hội, Khách sạn - du lịch - thể thao và dịch vụ cá nhân, Dịch vụ vận tải, Môi trường, An ninh quốc phòng.
Năm học 2025-2026, 7 khối ngành có tổng cộng 16.777 người học tiến sĩ. Trong đó, khối ngành III dẫn đầu với 4.510 người, tiếp đến là khối ngành VII với 4.045 người và khối ngành V với 3.422 người.
Theo số liệu về quy mô người học tiến sĩ theo khối ngành, khối ngành III có số nghiên cứu sinh lớn nhất với 4.510 người trong năm học 2025-2026. Đây cũng là khối ngành có quy mô tăng mạnh, từ 2.310 người năm học 2022-2023 lên 4.510 người sau 4 năm.
Đứng thứ hai là khối ngành VII với 4.045 người, chiếm khoảng 24% tổng số người học tiến sĩ. Quy mô của khối này cũng tăng hơn gấp đôi so với mức 2.007 người của năm học 2022-2023.
Khối ngành V đứng thứ ba với 3.422 người, tăng từ 1.912 người cách đây 4 năm.
Như vậy, riêng ba khối ngành III, VII và V đã có 11.977 người học tiến sĩ, chiếm hơn 71% tổng số người học tiến sĩ của 7 khối ngành.
Đáng chú ý, khối ngành VI cũng ghi nhận mức tăng đáng kể về quy mô số người học tiến sĩ. Từ 937 người năm học 2022-2023, số này tăng lên 2.204 người trong năm học 2025-2026, tăng khoảng 135%.

Trong khi đó, khối ngành I có 1.541 người, tăng hơn gấp đôi so với mức 682 người của năm học 2022-2023.
Khối ngành IV có 914 người, thấp hơn mức 1.139 người của năm học trước. Đây là khối ngành duy nhất giảm quy mô trong năm học 2025-2026.
Ở cuối bảng là khối ngành II với 141 người học tiến sĩ, dù vẫn tăng so với 80 người của năm học 2022-2023.
Tính chung, quy mô người học tiến sĩ ở 7 khối ngành đã tăng từ 8.606 người năm học 2022-2023 lên 16.777 người năm học 2025-2026, gần như tăng gấp đôi sau 4 năm. Số liệu cho thấy quy mô đào tạo tiến sĩ đang tập trung khá lớn ở một số khối ngành, trong đó khối ngành III, VII và V chiếm phần lớn tổng số nghiên cứu sinh.
Chỉ tiêu đào tạo tiến sĩ tăng mạnh, hàng nghìn suất vẫn bỏ trống
Trong ba năm liên tiếp, số người theo học tiến sĩ tại các cơ sở đào tạo vẫn thấp hơn đáng kể so với chỉ tiêu được giao. Dù tỷ lệ thực hiện tăng từ 47,16% lên 62,61%, năm học 2025-2026 vẫn còn gần 3.400 chỉ tiêu chưa được tuyển.
Số liệu ba năm học gần đây cho thấy tỷ lệ thực hiện chỉ tiêu đào tạo tiến sĩ đang có xu hướng tăng, nhưng khoảng cách giữa chỉ tiêu và số người thực tế theo học vẫn khá lớn.
Cụ thể, năm học 2023-2024, các cơ sở đào tạo được giao 7.158 chỉ tiêu tiến sĩ nhưng chỉ thực hiện 3.376, đạt 47,16%.
Sang năm học 2024-2025, chỉ tiêu giảm nhẹ xuống 7.068, trong khi số người thực tế theo học tăng lên 4.077, đưa tỷ lệ thực hiện lên 57,68%.
Đến năm học 2025-2026, chỉ tiêu đào tạo tiến sĩ tăng mạnh lên 9.083, số thực hiện đạt 5.687, tương đương 62,61%.
Như vậy, sau ba năm, tỷ lệ thực hiện chỉ tiêu đào tạo tiến sĩ đã tăng hơn 15 điểm phần trăm, từ 47,16% lên 62,61%. Tuy nhiên, với 9.083 chỉ tiêu được giao trong năm học 2025-2026, vẫn còn 3.396 chỉ tiêu chưa được thực hiện, tương đương 37,39%.


