Gây áp lực, tạo xung điện kích hoạt tăng trưởng

Trọng tâm của cải cách kinh tế năm 2014 chính là thay đổi DNNN. Nếu làm được, sức tăng trưởng kinh tế ở mức 7- 7,5% như giai đoạn trước sẽ quay trở lại.

TS Nguyễn Đình Cung, quyền Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương bày tỏ, trọng tâm của cải cách kinh tế năm 2014 chính là thay đổi DNNN. Nếu làm được, sức tăng trưởng kinh tế ở mức 7- 7,5% như giai đoạn trước sẽ quay trở lại.

Áp lực hành chính và áp lực thị trường

Kinh tế năm 2013 được Chính phủ đánh giá có khởi sắc. Cảm nhận riêng của cá nhân ông thế nào về thành quả đó?

Năm 2013 nổi bật với tăng trưởng cao hơn, lạm phát thấp hơn năm ngoái. Tỷ giá tiếp tục ổn định, cán cân thương mại được cải thiện. Đầu tư nước ngoài vẫn tiếp tục vào tốt, xuất khẩu tăng trưởng tốt…

Với những chỉ số đó, cho thấy nền kinh tế đã tiến bộ, nhưng nếu nhìn xa hơn theo chiều dài thì nền kinh tế lại vẫn trì trệ.

Ở tầng trên vĩ mô, nền kinh tế có chiều hướng tốt, nhưng nhìn sâu hơn tầng vi mô thì vẫn chưa có thay đổi lớn. DN vẫn khó khăn, giải thể nhiều, sản xuất đình trệ. Nhất là, cải cách DNNN vẫn chưa có một kết quả thực sự căn bản và bền vững.

{keywords}

Ông Nguyễn Đình Cung, quyền Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương

Vậy theo ông, cần khắc phục từ đâu?

Kinh tế trì trệ là là vì ta chưa có áp lực của thị trường. Tình trạng vừa qua, không cổ phần hóa, không cải cách hay cổ phần hóa, cải cách cũng như nhau, không mất gì cả thì thường người ta sẽ không làm gì.

Giờ đặt ra tình huống buộc các DN phải cân nhắc, hành động hay không, được mất cái gì thì các DN phải làm ngay. Tạo ra sức ép, động lực để buộc phải cải cách. Ví dụ, DN nào thua lỗ, không trả được nợ thì giám đốc “bay” khỏi ghế. Còn ông nào làm tốt, thì thưởng lớn.

Hay đánh giá về bảo toàn và phát triển vốn của DN, không phải cứ tăng vốn thêm một đồng là gọi bảo toàn vốn, mà còn phải tính đầy đủ giá của vốn, tính cả chi phí cơ hội của vốn. Trên thị trường, DN đạt 15% tỷ suất lợi nhuận/vốn, nhưng đối với chủ sở hửu, cân nhắc xem, nếu làm khác, khả năng lợi nhuận còn tốt hơn. Khi yêu cầu tính cả chi phí cơ hội thì DN sẽ phải tính toán khác.

Áp lực thị trường không được thì phải dùng đến áp lực hành chính. Cùng với các cải cách, áp lực hành chính tạo ra xung điện, nền kinh tế được kích hoạt lên, sẽ thoát khỏi sự trì trệ.

Thúc ép cải cách DNNN, lợi cho tăng trưởng

Bước sang năm 2014, ông thấy có những tín hiệu tích cực như thế nào?

Đó là tuyên bố mới đây của Thủ tướng về cổ phần hóa DNNN.

Thủ tướng đã nói, nếu DN nào không cổ phần hóa thì sẽ bãi miễn, cách chức ông Chủ tịch HĐQT, hay ông Tổng giám đốc. Cùng đó, Bộ Tài chính và Chính phủ cũng đã có chủ trương, sẽ thoái vốn triệt để theo giá thị trường.

Đó chính là đổi mới tư duy.

Nhưng vấn đề là làm thế nào để hiện thực hóa lời nói của Thủ tướng?

Hãy để xã hội giám sát việc này.

Mục tiêu tới 2016 còn 500 DNNN. Hiện giờ, ta còn hơn 1.000 DNNN thì nghĩa là, năm 2014 phải cổ phần hóa được 250 DN và năm 2015 cũng cổ phần hóa từng ấy DN nữa.

Các quy định cổ phần hóa cơ bản đã có rồi. Giờ, tiến thêm một bước nữa, các bộ, Chính phủ, các địa phương và cả SCIC phải làm một danh sách các DNNN này, nêu rõ DNnào đến thời gian nào phải xong cổ phần hóa, mức độ cổ phần hóa đến đâu,danh mục DN phải thoái vốn và cụ thể thoái lĩnh vực nào.

Thủ tướng đã nói, không cổ phần hóa, sẽ cách chức. Áp lực không phải là áp lực chung chung, mà là áp lực đẩy vào từng cá nhân cụ thể, từng ông giám đốc, chủ tịch HĐTV, từng ông bộ trưởng, vụ trưởng cụ thể. Lúc này, DN không thể không hành động. Vì họ biết, không hành động thì hệ quả cụ thể là thế nào?

Trong xã hội, có rất nhiều người có khả năng, nhảy vào để quản lý những DN nếu cơ chế thay đổi thông thoáng như vậy.

{keywords}
Thúc đẩy cải cách để phục hồi tăng trưởng.

Chính phủ đã chủ trương cho phép thoái vốn dưới mệnh giá, ông đánh giá thế nào về cơ hội mang lại từ quyết sách này?

Nếu cổ phần hóa và thoái vốn triệt để theo cơ chế giá thị trường như vậy thì sẽ là một biến động rất lớn. Chắc chắn, việc này sẽ làm sôi động thị trường vi mô, tạo ra cơ hội kinh doanh mới.

Muốn khuyến trương thị trường trong nước để DN phát triển lên thì không phải là tăng cầu mà làm sao, tạo ra cơ hội kinh doanh mới. Ta làm việc này bằng chính những thay đổi thể chế, chính sách, thay đổi động lực, từ đó, tạo ra sự phân bố lại nguồn lực.

Thị trường như một nhà ảo thuật, cứ để nó vận hành thì sẽ tạo ra biết bao nhiêu cơ hội mà mình không biết được. Thị trường mà mở ra, chắc chắn sẽ có nhiều cơ hội, có bán, có mua, nền kinh tế vi mô sẽ rất sôi động. Nguồn lực sẽ được sử dụng, tài năng được phát huy, sáng kiến sẽ được khuyến khích thúc đẩy. Từ đó tạo ra sự ổn định kinh tế vĩ mô chắc chắn trên nền tảng vi mô sôi động. Chúng ta ổn định bền vững bởi nội sinh của chính ta mà không phải do lực kéo nào đó, lực đẩy nào đó từ bên ngoài.

Nếu làm được như thế, xã hội, người dân sẽ tin tưởng rằng, chúng ta bắt đầu tái cơ cấu, thực sự đang cải cách theo đúng như Quyết định của Thủ tướng phê duyệt về đề án tái cơ cấu tổng thể nền kinh tế gắn với chuyển đổi mô hình tăng trưởng.

Ông dự cảm thế nào về tăng trưởng kinh tế Việt Nam 2014?

Năm 2014, kinh tế thế giới có đánh giá tích cực hơn, cơ hội từ bên ngoài cho xuất khẩu là tốt, nhưng cầu trong nước rõ ràng vẫn yếu. Quan trọng là, cơ hội từ bên ngoài đó dành cho ai ở Việt Nam? Điều này phụ thuộc vào cải thiện môi trường kinh doanh và tầng vi mô ở Việt Nam.

Đầu tư công sẽ tăng nhưng chủ yếu sẽ dành cho các địa chỉ cụ thể đã có. Nhưng ở đây, một số ngành, nhóm DN sẽ được hưởng lợi. Từ đó, ta có thể hi vọng cải thiện được thêm về vi mô.

Đặc biệt, với riêng tái cơ cấu DNNN, nếu được làm một cách mạnh mẽ, quyết liệt, cổ phần hóa và thoái vốn như đã nói, tôi cho rằng, chắc chắn sẽ đem lại một nền tảng kinh tế tiến bộ cho năm 2014 và cho cả giai đoạn năm 2015- 2016. Khi đó, những năm tới, không chỉ nền kinh tế có thể đạt tăng trưởng GDP 6, 6-5% mà GDP ở mức 7- 7,5% sẽ quay trở lại rất nhanh.

Phạm Huyền (thực hiện)

tin nổi bật

Không còn cảnh xếp hàng dài chờ mua vàng ngày vía Thần Tài

Khác với mọi năm, ngày vía Thần Tài 2023 (mùng 10 tháng Giêng) không còn cảnh chờ đợi lê thê, đông đúc chen lấn. Người dân thảnh thơi mua vàng, rạng rỡ vì mua được sản phẩm ưng ý.

Gửi tiết kiệm online một tháng, ngân hàng nào có lãi cao nhất?

Có khoản tiền nhàn rỗi chỉ trong thời gian ngắn, việc lựa chọn gửi tiết kiệm kỳ hạn ngắn là phù hợp hơn cả. Vậy gửi tiết kiệm online kỳ hạn một tháng, ngân hàng nào đang có lãi cao nhất?

Ngành nào có triển vọng tăng lương trong năm 2023?

Trong 5 nhóm ngành phổ thông được tuyển dụng trực tuyến, shipper đang có mức tiền lương cao thứ hai thị trường, đạt 10,2 triệu đồng/tháng. Trong khi khối nhà hàng, khách sạn được dự báo có mức tăng trưởng lương trung bình từ 5-10% trong năm 2023.

Giá vàng tăng, giao dịch kỷ lục 4.741 tấn

Theo Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), nhu cầu vàng toàn cầu hàng năm tăng 18% trong năm ngoái lên 4.741 tấn.

Hơn nửa triệu đồng một kg cá khoai, người dân tranh nhau mua

Những ngày sau Tết, cá khoai được người dân mua nhiều, giá bán dao động từ 600.000-800.000 đồng/kg vẫn không có để bán.

Các chính sách kinh tế nổi bật có hiệu lực từ tháng 2/2023

Từ tháng 2/2023, nhiều chính sách liên quan đến kinh tế có hiệu lực thi hành như: mua, chuyển, mang ngoại tệ ra nước ngoài; giảm 50% lệ phí đăng ký thường trú trực tuyến...

Doanh nghiệp than thắng lớn, lợi nhuận tính bằng 3 con số

Nhiều doanh nghiệp ngành than đạt tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận kỷ lục với 3 con số trong quý cuối cùng năm 2022.

Giá gas quay đầu tăng hơn 60.000 đồng/bình 12kg từ hôm nay

Giá gas bán lẻ trong nước từ 1/2 quay đầu tăng mạnh, tới hơn 60.000 đồng/bình 12kg. Giá gas trong nước tăng mạnh do giá gas thế giới đột ngột tăng cao.

Hoàng Anh Gia Lai của Bầu Đức lãi nghìn tỷ, vì sao muốn bỏ bóng đá?

Hoàng Anh Gia Lai của Bầu Đức ghi nhận lợi nhuận nghìn tỷ đồng. Tuy nhiên, tình hình tài chính của doanh nghiệp vẫn còn nhiều điểm tối sau một thập kỷ khó khăn.

Mua vàng Thần Tài cầu may, nếu bán ngay lỗ hơn 1 triệu đồng/lượng

Chênh lệch giá vàng giữa mua và bán lên tới hơn 1 triệu đồng nên dù mua vàng Thần Tài cầu may, khách hàng vẫn lỗ nếu sau đó bán ngay trong ngày.

Sự kiện chứng khoán đáng chú ý ngày 1/2

Các doanh nghiệp của tỷ phú Phạm Nhật Vượng ghi nhận doanh thu cao trong quý IV/2022; nhiều công ty thép, bất động sản gặp khó … là các thông tin và sự kiện chứng khoán đáng chú ý ngày 1/2/2023.

Giá vàng hôm nay 1/2: Vừa lao dốc, vàng bật tăng mạnh trở lại

Giá vàng hôm nay 1/2 trên thị trường thế giới bật tăng. Giá vàng trong nước cũng tăng 300.000 đồng/lượng sau ngày vía Thần Tài. Đồng USD tăng nhanh trước cuộc họp của Cục dự trữ liên bang Mỹ (Fed).

Đề xuất mới: 7 ngày chỉnh giá xăng dầu/lần, nghỉ lễ vẫn điều hành

Việc điều hành giá xăng dầu sẽ được thực hiện kể cả vào ngày nghỉ lễ nhằm tránh tình huống giá có biến động lớn, ảnh hưởng đến quyền lợi của người tiêu dùng hoặc doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu.

Quy định mới về quản lý, sử dụng tiền công đức

Bộ Tài chính vừa ban hành Thông tư số 04/2023/TT-BTC hướng dẫn quản lý, thu chi tài chính cho công tác tổ chức lễ hội và tiền công đức, tài trợ cho di tích và hoạt động lễ hội.

Dấu ấn chiến dịch Tết 2023 của Coca-Cola

Với ý tưởng khai thác giá trị tình thân xuất phát từ bữa ăn sum vầy ngày Tết, Coca-Cola Việt Nam mang đến chiến dịch Tết 2023 ấn tượng. Thông điệp “Tết dẫu đổi thay, diệu kỳ vẫn ở đây” gợi nhắc về giá trị của những khoảnh khắc diệu kỳ làm nên Tết.