Phong trào “Bình dân học vụ số” đang trở thành hướng đi mới, thiết thực trong công tác giảm nghèo thông tin ở tỉnh Quảng Ninh, đặc biệt tại vùng sâu, vùng xa và khu vực đồng bào dân tộc thiểu số. Không dừng lại ở việc trang bị kỹ năng công nghệ, phong trào góp phần thu hẹp khoảng cách tiếp cận thông tin, tạo điều kiện để người dân chủ động nắm bắt tri thức, nâng cao năng lực sản xuất, từng bước cải thiện đời sống.
Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, việc phổ cập kỹ năng số không chỉ là yêu cầu phát triển mà còn trở thành giải pháp quan trọng để giảm nghèo thông tin - một dạng “nghèo” mới, tác động trực tiếp đến cơ hội tiếp cận tri thức và phát triển của người dân.

Hưởng ứng chỉ đạo của Trung ương về xây dựng xã hội học tập và phổ cập kỹ năng số, tỉnh Quảng Ninh đã ban hành kế hoạch triển khai phong trào trên toàn địa bàn với mục tiêu rõ ràng: đưa tri thức số đến từng người dân. Trọng tâm của phong trào là phổ cập kiến thức và kỹ năng số cho mọi tầng lớp, từ cán bộ, công chức, viên chức đến người lao động, học sinh, sinh viên và cộng đồng dân cư. Qua đó, từng bước hình thành nền tảng năng lực số rộng khắp, giúp người dân không chỉ “biết” mà còn “dùng được” công nghệ.
Điểm nổi bật của “Bình dân học vụ số” tại Quảng Ninh là cách triển khai gần dân, sát thực tế. Các lớp học không tổ chức theo hình thức lý thuyết đơn thuần mà gắn với nhu cầu cụ thể của người dân.
Tại các thôn, bản, khu dân cư, người dân được hướng dẫn sử dụng điện thoại thông minh, truy cập dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không tiền mặt, tìm kiếm thông tin về sản xuất nông nghiệp, du lịch hay thị trường tiêu thụ sản phẩm. Với phương châm “cầm tay chỉ việc”, những người trước đây còn e ngại công nghệ nay đã có thể tự tin sử dụng các nền tảng số trong đời sống hằng ngày.
Cùng với đó, nhiều mô hình thiết thực như “Tổ công nghệ số cộng đồng”, “Gia đình số”, “Chợ số, nông thôn số” được triển khai rộng khắp, tạo môi trường để người dân học và thực hành kỹ năng số ngay tại địa bàn sinh sống. Thông qua các mô hình này, công nghệ không còn là khái niệm xa vời mà trở thành công cụ quen thuộc, hỗ trợ trực tiếp cho sản xuất và kinh doanh.
Phong trào “Bình dân học vụ số” đã nhanh chóng lan tỏa mạnh mẽ, trở thành một đợt sinh hoạt chính trị - xã hội sâu rộng trên toàn tỉnh. Tại nhiều địa phương như Hạ Long, Vân Đồn, Đầm Hà hay Cô Tô, việc học kỹ năng số được lồng ghép vào sinh hoạt chi bộ, hoạt động đoàn thể và các chương trình cộng đồng. Sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, ngành và tổ chức chính trị - xã hội đã giúp phong trào đi vào thực chất, tạo hiệu ứng lan tỏa sâu rộng.
Đặc biệt, vai trò của lực lượng thanh niên được phát huy rõ nét. Các đội xung kích đã trực tiếp xuống cơ sở, đến từng hộ dân, hướng dẫn sử dụng thiết bị thông minh, hỗ trợ cài đặt ứng dụng, giải đáp các vướng mắc trong quá trình sử dụng công nghệ. Đối tượng được ưu tiên là người cao tuổi, người trung niên và đồng bào dân tộc thiểu số – những nhóm còn hạn chế về khả năng tiếp cận thông tin. Chính cách làm này đã góp phần quan trọng trong việc xóa “vùng lõm” thông tin, đưa tri thức số đến với mọi người dân.
Thực tế cho thấy, khi được tiếp cận thông tin đầy đủ và kịp thời, người dân đã có sự thay đổi rõ rệt trong nhận thức và hành động. Nhiều hộ gia đình biết cách quảng bá sản phẩm trên mạng xã hội, tham gia sàn thương mại điện tử, cập nhật thông tin thị trường để điều chỉnh sản xuất. Không ít người dân ở vùng nông thôn, miền núi đã tận dụng công nghệ để phát triển du lịch cộng đồng, mở rộng kênh tiêu thụ nông sản, từ đó nâng cao thu nhập.
Bước sang năm 2026, phong trào “Bình dân học vụ số” tiếp tục được duy trì với quy mô rộng và hiệu quả rõ nét. Hàng trăm lớp tập huấn về kỹ năng số được tổ chức, thu hút hàng chục nghìn lượt người tham gia. Tỷ lệ người dân trưởng thành có kỹ năng số cơ bản ngày càng tăng, trong khi đội ngũ cán bộ, công chức, người lao động ngày càng thành thạo trong việc sử dụng các nền tảng số phục vụ công việc.
Trong quý I năm 2026, toàn tỉnh đã tổ chức 357 lớp tập huấn về chuyển đổi số, kỹ năng số cho 34.143 lượt cán bộ, công chức; đồng thời triển khai 138 lớp đào tạo kỹ năng số cho 14.879 công nhân, người lao động tại các doanh nghiệp, hợp tác xã. 100% các lớp học và chương trình đào tạo trên địa bàn đã tích hợp nội dung giáo dục kỹ năng số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong dạy và học.
“Bình dân học vụ số” không chỉ là một phong trào mang tính tuyên truyền, mà đã trở thành giải pháp cụ thể, hiệu quả trong công tác giảm nghèo thông tin ở Quảng Ninh. Khi người dân có khả năng tiếp cận và khai thác thông tin, họ có thêm cơ hội để học hỏi, sản xuất hiệu quả hơn và tham gia sâu hơn vào đời sống kinh tế - xã hội. Từ đó, giảm nghèo không chỉ là cải thiện thu nhập mà còn là nâng cao tri thức, mở rộng cơ hội phát triển.