- Khi đến Hàn Quốc và trực tiếp chứng kiến, bạn mới cảm nhận hết được mức độ phức tạp và tinh vi của hệ thống giao thông thông minh hàng đầu thế giới này.
Hạ tầng giao thông công cộng phát triển đồng bộ
Ở Hàn Quốc, tất cả thông tin về phương tiện giao thông đều được số hóa. Năm 2011, Hàn Quốc đã hoàn thành việc lắp đặt cáp quang Internet tốc độ cao trên 3.500km đường cao tốc, tạo nên một mạng lưới giao thông thông minh quốc gia (ITS), qua đó nâng cấp hệ thống giao thông nước này lên một tầm cao mới.
![]() |
Ảnh: busan.go.kr |
Seoul là nơi có mật độ phương tiện giao thông lớn nhất Hàn Quốc, và cũng là một trong những nơi có cơ sở hạ tầng giao thông hiện đại nhất thế giới. Toàn thành phố có 14 tuyến tàu điện ngầm nối các quận với nhau và cả khu vực xung quanh. Phần lớn người dân sử dụng phương tiện công cộng vì tính thuận tiện và chi phí thấp (1USD/lượt). Với hơn 8 triệu lượt khách mỗi ngày, hệ thống tàu điện ngầm Seoul là một trong những hệ thống vận hành bận rộn nhất thế giới.
Xe bus của doanh nghiệp tư nhân và tàu điện ngầm do cơ quan nhà nước điều hành là hai phương tiện giao thông phổ biến nhất ở Hàn Quốc, điều này khiến cho hệ thống giao thông của Hàn Quốc có trật tự hơn bất kỳ quốc gia nào khác. Hệ thống tàu điệu ngầm kết nối khu vực vùng thủ đô bằng 16 tuyến, vận chuyển 6 triệu lượt người dân thành phố trong một ngày.
Có tới 17 triệu phương tiện giao thông tại Seou đăng ký vào hệ thống định vị vệ tinh GPS, nên người vận hành luôn nhận được thông tin về lưu lượng giao thông theo từng giờ trên các tuyến đường. Dựa vào các dữ liệu này, hệ thống đèn tín hiệu điều khiển giao thông cũng có thể tự thay đổi theo mật độ của các phương tiện giao thông, giúp giảm bớt thời gian chờ đợi trên các tuyến giao lộ, góp phần làm cho luồng giao thông thông thoáng và vận hành nhịp nhàng hơn.
Hệ thống “phạt nguội” cực nghiêm minh
Khi tham quan Seoul bằng xe bus, bạn sẽ hiếm khi nhìn thấy cảnh sát giao thông, nhưng các phương tiện đều di chuyển rất đúng luật một cách tự giác. Theo lời người hướng dẫn viên, đó là nhờ hệ thống camera được bố trí dày đặc để giám sát mọi tình huống giao thông.
Với hệ thống cáp quang Internet chạy khắp các tuyến đường, hệ thống camera giám sát giao thông luôn hoạt động liên tục 24/7 khắp thành phố, sẵn sàng ghi lại mọi tình huống vi phạm giao thông để xử lý “phạt nguội”.
Khi phát hiện hành vi vi phạm giao thông, hệ thống camera sẽ lưu hình ảnh lại làm bằng chứng. Từ các thông tin về chủng loại phương tiện, biển số, hệ thống quản lý phương tiện sẽ truy xuất lập tức ra được tên, địa chỉ, số thẻ căn cước của chủ sở hữu phương tiện, thậm chí là số khung, số máy, ngày đăng ký, màu sơn, ngày sang tên gần nhất từ ai sang ai…
Đầu tiên, hệ thống “phạt nguội” sẽ gửi thông báo nộp phạt tới địa chỉ nhà của chủ phương tiện vi phạm kèm nội dung: Phương tiện đã vi phạm luật gì, ở đâu, phải nộp phạt bao nhiêu, nộp vào tài khoản nào, thời hạn nộp phạt vào ngày nào...
Nếu quá hạn mà chủ phương tiện không nộp phạt, (có thể do đi vắng, công tác dài ngày…) hệ thống này sẽ tự động gửi tới địa chỉ nhà thông báo nộp phạt lần 2 với nội dung tương tự, nhưng số tiền phạt đã bị tăng lên do lỗi nộp phạt chậm.
Nếu quá hạn lần 2 mà chủ phương tiện vẫn không nộp phạt, hệ thống sẽ tự động gửi thông báo lần 3. Ngoài nội dung như lần 1 kèm thông báo tăng thêm tiền phạt lần nữa, thông báo lần 3 mang tính chất “tối hậu thư”. Nếu quá thời hạn nộp phạt lần 3 mà chủ phương tiện vẫn không nộp phạt thì cơ quan hành pháp sẽ đề nghị Tòa án can thiệp.
Xây dựng ý thức giao thông nghiêm túc
Hầu hết giao dịch tài chính tại Hàn Quốc, từ mua bán thuần túy đến kinh doanh làm ăn đều dùng dịch vụ ngân hàng và thanh toán trực tuyến. Cảnh sát giao thông hay cơ quan chức năng chỉ cần nhập tên và số thẻ căn cước là có thể xác định các loại tài khoản của chủ phương tiện giao thông. Nếu không chịu nộp phạt, tài khoản ngân hàng của chủ phương tiện sẽ bị phong tỏa, ngừng mọi hoạt động giao dịch, đồng nghĩa họ không có tiền để chi tiêu.
Khi Tòa án xử, người vi phạm giao thông sẽ phải lao động công ích, bị treo bằng lái hoặc hủy bằng vĩnh viễn và bắt buộc nộp phạt. Nếu không tự nguyện, Tòa án sẽ gửi lệnh yêu cầu phong tỏ mọi tài khoản. Với các hành vi cố ý chống đối hiệu lệnh của cảnh sát giao thông, ngoài các biện pháp trên, người vi phạm có thể bị cấm xuất cảnh hoặc phạt tù.
Cảnh sát giao thông Hàn Quốc cũng được trao quyền xử lý mạnh tay với những trường hợp cố tình chống đối. Một video được chia sẻ nhiều trên YouTube từ năm 2014 cũng cho thấy cảnh sát đã xử lý một cô gái 30 tuổi điều khiển chiếc Volkswagen Beetle đi vào đường ngược chiều nhưng cố tình tháo chạy. Lập tức cảnh sát đã đập kính cửa xe và khống chế phương tiện. Cả cô gái và bạn trai ngồi trên xe sau đó đều phải lĩnh án tù.
Có thể thấy, hệ thống giao thông thông minh của Seoul được xây dựng dựa trên sự đồng bộ hạ tầng phương tiện công cộng, ứng dụng công nghệ cao trong điều tiết và vận hành giao thông, nhưng quan trọng nhất là ý thức tham gia giao thông của người dân.
Huy Phong