
Triển lãm cá nhân lần thứ hai của họa sĩ Phan Minh Bạch mang tên Ru cảnh vừa khai mạc tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, giới thiệu tới công chúng 33 tác phẩm tranh lụa, chia thành 5 bộ chủ đề: Hoa sóng/Sóng nước nở hoa, Dòng chảy của đất, Phong cảnh tan biến, Ru cảnh và Nhịp điệu tự nhiên.
Tốt nghiệp Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam năm 2004, Phan Minh Bạch có hơn 10 năm làm họa sĩ thiết kế tại Báo Tiền Phong, đồng thời nghiên cứu văn hóa và mỹ thuật cổ. Từ năm 2018, chị tập trung hoàn toàn cho sáng tác chuyên nghiệp. Năm 2023, nữ họa sĩ tổ chức triển lãm cá nhân đầu tiên mang tên Mây ngỏ.

Nếu Mây ngỏ xoay quanh chủ đề con người, thì từ năm 2023 đến nay, Phan Minh Bạch dành toàn bộ tâm huyết cho thế giới tự nhiên. Trong quan sát của chị, thiên nhiên luôn gợi nên cảm giác ngưỡng mộ, yêu thương, nhưng cũng chất chứa nỗi xót xa khi chứng kiến cảnh quan bị xói mòn, hủy hoại bởi đô thị hóa, chiến tranh và biến đổi khí hậu.
Ru cảnh vì thế trở thành lời ru dành cho thiên nhiên. Theo họa sĩ, chữ "ru" hàm chứa sự yêu thương, kết nối và xoa dịu. Đó không chỉ là nỗi niềm tiếc nuối mà còn là lời cầu mong cảnh vật được nghỉ ngơi, chữa lành và hồi sinh.
"Tôi luôn mong một sự hồi sinh. Tôi muốn những cảnh sắc đẹp đẽ mà chúng ta từng được nhìn thấy, từng được sống và hít thở trong đó có thể trở lại với cuộc sống con người", Phan Minh Bạch chia sẻ với PV VietNamNet.

Bên cạnh thông điệp về sinh thái, triển lãm còn cho thấy nỗ lực làm mới tranh lụa Việt Nam của Phan Minh Bạch mà theo họa sĩ Lý Trực Sơn, chị đã "dám dấn thân làm thay đổi cách nghĩ, cách vẽ với toan lụa". Thay vì chỉ sử dụng màu nước truyền thống, chị kết hợp màu chuyên dụng cho vải lụa, acrylic, vàng lá và các thủ pháp đồ họa.
"Nhắc đến tranh lụa, nhiều người thường nghĩ đến sự mềm mại, êm đềm và cổ điển. Tôi muốn vượt qua quan niệm đó để mang đến một cảm nhận thị giác mới, hiện đại hơn nhưng vẫn giữ nền tảng của lụa truyền thống Việt Nam", chị nói.
Theo nữ họa sĩ, sắc vàng với độ mạnh và rực rỡ tạo nên sự đối lập thú vị, bổ trợ cho tính mềm mại vốn có của lụa. Quá trình thử nghiệm không ít lần thất bại, nhưng chính việc làm đi làm lại đã giúp chị tích lũy kinh nghiệm và mở rộng ngôn ngữ tạo hình.
Nhà nghiên cứu và giám tuyển mỹ thuật Lý Đợi đánh giá cao kỹ thuật của Phan Minh Bạch, đặc biệt là việc sử dụng bút lông tròn để tạo những mảng màu loang chảy liên tục, mang lại hiệu quả thị giác mạnh mẽ. Theo ông, các tác phẩm cho thấy họa sĩ đã đi qua những xao động để bước vào trạng thái tĩnh tại hơn, nơi phong cảnh được nhìn bằng sự cảm thông và sẻ chia.
"Thay vì chỉ phê phán, Phan Minh Bạch chọn cất thêm lời ru để phong cảnh ấy có được chút bình yên, ngơi nghỉ", Lý Đợi nhận xét.
Ông cũng cho rằng, với những thử nghiệm táo bạo về chất liệu và bảng màu, Phan Minh Bạch đã góp phần làm mới tranh lụa Việt Nam, vượt ra khỏi vẻ bảng lảng, mờ ảo quen thuộc để mở ra một diện mạo hiện đại và giàu biểu cảm hơn.
Một số tác phẩm trưng bày tại triển lãm:






