Theo nhiều báo cáo quốc tế, Dubai là nơi hơn 40% lượng vàng giao dịch toàn cầu đi qua, với giá trị thương mại hơn 75 tỷ USD mỗi năm. Năm 2023, thành phố này thậm chí từng vượt Anh để trở thành trung tâm giao dịch vàng lớn thứ hai thế giới, chỉ sau Thụy Sĩ.

Sự bùng nổ nhu cầu vàng tại châu Á cùng xu hướng các ngân hàng trung ương tăng dự trữ kim loại quý đã giúp Dubai củng cố vai trò là “nút giao” trong mạng lưới vàng toàn cầu, kết nối các mỏ vàng châu Phi, nhà máy tinh luyện châu Âu và thị trường tiêu thụ khổng lồ ở châu Á.

Nguồn cung chủ lực từ châu Phi

Trong chuỗi cung ứng vàng toàn cầu của Dubai, châu Phi đóng vai trò then chốt. Năm 2023, hàng loạt quốc gia châu Phi trở thành nguồn cung vàng chủ lực cho Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), đặc biệt là Mali, Ghana, Guinea, Sudan và Nam Phi.

Hình 1.jpg
Chợ vàng Dubai là trung tâm giao dịch lớn, nơi dòng vàng từ châu Phi, châu Âu và châu Á hội tụ. Ảnh: Baidu

Những quốc gia này sở hữu trữ lượng vàng lớn, trong khi ngành khai khoáng đóng vai trò quan trọng đối với nền kinh tế. Trong đó, Mali và Ghana nổi bật với tốc độ mở rộng sản xuất vàng nhanh chóng trong những năm gần đây.

Nhờ các tuyến thương mại ổn định và hệ thống logistics hiệu quả, vàng từ châu Phi được vận chuyển nhanh chóng đến Dubai. 

Sau khi đến Dubai, phần lớn số vàng này được tái xuất sang Ấn Độ và Trung Quốc.

Chính nguồn cung dồi dào từ châu Phi đã giúp Dubai trở thành cầu nối quan trọng giữa khu vực khai thác vàng và các thị trường tiêu thụ lớn.

Thổ Nhĩ Kỳ và Thụy Sĩ trong mạng lưới vàng Dubai

Không chỉ là nơi giao dịch, Dubai còn nằm trong mạng lưới tinh luyện và trung chuyển vàng toàn cầu.

Dù không phải quốc gia khai thác vàng lớn nhưng Thổ Nhĩ Kỳ lại giữ vai trò quan trọng trong hệ sinh thái vàng của Dubai. Nước này xử lý và tinh luyện vàng thô từ Trung Á và châu Phi trước khi vận chuyển sang UAE.

Nhờ vị trí địa lý nằm giữa châu Âu, châu Á và Trung Đông, Thổ Nhĩ Kỳ trở thành một mắt xích quan trọng trong dòng chảy vàng toàn cầu. Năm 2023, quốc gia này cũng nằm trong nhóm các đối tác xuất khẩu vàng lớn sang UAE.

Trong khi đó, Thụy Sĩ được coi là “cường quốc tinh luyện vàng” của thế giới. Dù không có mỏ vàng nhưng Thụy Sĩ sở hữu nhiều nhà máy tinh luyện hàng đầu, xử lý vàng từ khắp nơi trên thế giới.

Sau khi được tinh luyện tại nước này, vàng sẽ được chuyển tới Dubai để phục vụ nhiều mục đích khác nhau như chế tác trang sức, sản xuất vàng thỏi đầu tư hoặc phục vụ ngành công nghiệp.

Sự hợp tác giữa Dubai và Thụy Sĩ giúp đảm bảo nguồn vàng tinh luyện chất lượng cao liên tục chảy vào thị trường Trung Đông.

Hình 2.jpg
Cảng và trung tâm logistics của Dubai là "mắt xích" kết nối vàng từ châu Phi, Thổ Nhĩ Kỳ và Thụy Sĩ tới thị trường châu Á. Ảnh: Baidu

Ngoài ra, sau khi xung đột Ukraine bùng phát, Nga đối mặt với nhiều lệnh trừng phạt từ phương Tây, khiến nước này khó tiếp cận các thị trường vàng truyền thống tại châu Âu và Mỹ.

Trong bối cảnh đó, Nga đã chuyển hướng xuất khẩu sang các thị trường mới, trong đó Dubai trở thành điểm đến quan trọng.

Khi châu Á ‘khát vàng’

Dubai không vươn lên trong ngành vàng một cách ngẫu nhiên. Thành phố này sở hữu nhiều lợi thế đặc biệt.

Trước hết, vị trí địa lý chiến lược, nằm giữa 3 khu vực quan trọng: châu Phi là nơi khai thác vàng, châu Âu là nơi tinh luyện và châu Á là nơi tiêu thụ.

Bên cạnh đó, Dubai có hệ thống logistics phát triển mạnh. Các doanh nghiệp như DP World hay Emirates Airlines giúp hàng hóa được vận chuyển nhanh chóng đến hầu hết trung tâm thương mại lớn trên thế giới.

Ngoài ra, Trung tâm hàng hóa Dubai (DMCC) đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng khung pháp lý và thúc đẩy giao dịch vàng. Chính sách thương mại linh hoạt cùng môi trường kinh doanh thân thiện đã thu hút hàng loạt doanh nghiệp vàng quốc tế đặt trụ sở tại đây.

Nhờ những yếu tố này, Dubai đã nhanh chóng vươn lên trở thành trung tâm vàng lớn thứ hai thế giới.

Sự trỗi dậy của Dubai cũng gắn liền với xu hướng mới của thị trường vàng toàn cầu. Những năm gần đây, nhiều ngân hàng trung ương châu Á tăng dự trữ vàng nhằm đa dạng hóa tài sản và giảm phụ thuộc vào đồng USD.

Cùng lúc đó, nhu cầu vàng của người tiêu dùng tại Ấn Độ, Trung Quốc và Trung Đông tiếp tục tăng cao, đặc biệt trong các dịp cưới hỏi và lễ hội, nơi vàng thường được xem là tài sản tích trữ và biểu tượng của sự thịnh vượng.

Giới chuyên gia cho rằng trong bối cảnh kinh tế thế giới nhiều biến động, vàng ngày càng trở lại vị thế tài sản trú ẩn an toàn. Điều này giúp Dubai với vị trí là trung tâm giao dịch nằm giữa các thị trường lớn hưởng lợi đáng kể.

Đồng thời, sự bùng nổ của thương mại vàng tại Dubai phản ánh một xu hướng lớn hơn: trọng tâm thị trường vàng toàn cầu đang dịch chuyển mạnh về phía Đông.