Muốn xem bản đồ, đọc bộ tài liệu phải cậy nhờ quan hệ với cán bộ

Thủ tục về xây dựng vẫn gây nhiều phiền hà, khó khăn, chưa bao giờ là dễ dàng với các doanh nghiệp. Phản ánh của doanh nghiệp cho thấy, cải cách thủ tục hành chính về cấp phép xây dựng đã thụt lùi trong năm 2020.

Phiền hà, khó khăn

Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đã công bố Báo cáo “Chương trình cải cách môi trường kinh doanh của Việt Nam: Góc nhìn từ doanh nghiệp” năm 2020. Trong Báo cáo này, VCCI đã tiến hành nghiên cứu chuyên sâu về vấn đề giấy phép xây dựng và các giấy phép liên quan nhằm phác họa bức tranh của công tác thực thi, chứ không chỉ dừng lại ở các quy định.

Kết quả khảo sát cho thấy, các thủ tục hành chính liên quan đến xây dựng chưa thực sự dễ dàng đối với các doanh nghiệp. Các thủ tục khó khăn nhất gồm đất đai, giải phóng mặt bằng, quy hoạch xây dựng, quy hoạch đô thị, quyết định chủ trương đầu tư,...

{keywords}
Các thủ tục hành chính liên quan đến xây dựng vẫn gây khó doanh nghiệp 

Cụ thể, có 43,8% doanh nghiệp, gặp khó khăn về quyết định chủ trương đầu tư; 58,4% gặp khó khăn trong các thủ tục về đất đai, giải phóng mặt bằng; 52% gặp khó trong các thủ tục liên quan đến quy hoạch, xây dựng; 39,6% gặp khó khi thẩm định thiết kế cơ sở, thiết kế xây dựng; 38,3% gặp khó khi thẩm duyệt phòng cháy chữa cháy; 36,2% gặp khó về thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường; 38,2% gặp khó về công tác thanh kiểm tra xây dựng,...

Đáng chú ý, các doanh nghiệp dân doanh và doanh nghiệp nhỏ gặp nhiều khó khăn hơn khi làm các thủ tục về xây dựng so với doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài và doanh nghiệp quy mô lớn.

Vấn đề chậm xử lý hồ sơ, quá thời hạn quy định cũng được nhiều doanh nghiệp phản ánh. Nguyên nhân lớn nhất gây phiền hà cho doanh nghiệp khi thực hiện thủ tục hành chính về xây dựng là cán bộ giải quyết hồ sơ và quy định của pháp luật. Các doanh nghiệp vẫn phải đi lại nhiều lần để có thể được cấp phép, trung bình là 3 lần. Đánh giá của doanh nghiệp cho thấy, vấn đề cấp phép xây dựng đã giảm điểm trong năm 2020 so với 2019. Mức độ chuyển biến trong cấp phép xây dựng được các doanh nghiệp đánh giá tốt và rất tốt chỉ đạt 34%.

Trong khi đó, có đến 71% các doanh nghiệp từng làm thủ tục đất đai trong năm 2020 phản ánh, gặp khó khăn, tăng mạnh so với tỷ lệ 61% của năm 2019. Tính minh bạch về thông tin đất đai không có nhiều cải thiện.

Với lĩnh vực đất đai, 3 khó khăn lớn các doanh nghiệp gặp phải là thời hạn giải quyết hồ sơ dài hơn quy định, cán bộ nhận hồ sơ và giải quyết thủ tục không hướng dẫn chi tiết, đầy đủ, thủ tục xác định giá trị quyền sử dụng đất mất nhiều thời gian.

Vì vậy, có tới 68% số doanh nghiệp cho biết phải hủy bỏ hoặc trì hoãn kế hoạch kinh doanh do gặp khó về thủ tục đất đai. Có 32% DN đã phải chi trả chi phí không chính thức trong giả iquyết thủ tục đất đai. Đây là tỷ lệ rất lớn, gây bất lợi cho môi trường kinh doanh.

Cải cách chậm

Theo ông Đậu Anh Tuấn, Trưởng ban Pháp chế VCCI, có ví dụ rất điển hình là hiện nay không doanh nghiệp nào muốn đầu tư xây nhà cho người có thu nhập thấp. Hỏi thì được biết do thủ tục xây dựng phức tạp, thời gian kéo dài, chi phí lớn, giá bán thấp, chắc sẽ không bù đắp nổi. Chỉ xây nhà cho đối tượng thu nhập cao mới có lợi nhuận.

{keywords}
 

Báo cáo Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) 2020, do VCCI công bố ngày 15/4 cũng cho thấy, tại các địa phương, có tới 57,4% doanh nghiệp phản ánh cần có mối quan hệ với cán bộ cơ quan chính quyền để có được các tài liệu. Tỷ lệ doanh nghiệp gặp khó khăn khi tiếp cận bản đồ, quy hoạch sử dụng đất cao nhất, chiếm tới 51% Việc tiếp cận văn bản quy hoạch ở cấp tỉnh vẫn khó khăn, chưa có cải thiện đáng kể so với những năm trước.

Năm 2018, Chính phủ đã ban hành chỉ thị 08 về việc tăng cường thực hiện các biện pháp rút ngắn thời gian cấp giấy phép xây dựng và các thủ tục liên quan. Chỉ thị này đã đưa ra nhiều biện pháp như rút ngắn thời gian làm thủ tục, liên thông các thủ tục hành chính về xây dựng, hoàn thiện hệ thống pháp luật,... Tuy nhiên, nhiều nội dung yêu cầu này chưa được thực hiện và các doanh nghiệp không cảm nhận được tác động tích cực từ các quy định này.

Theo VCCI, theo Báo cáo môi trường kinh doanh 2020 (Doing Business) từ Ngân hàng Thế giới (WB), điểm số về cấp phép xây dựng của Việt Nam khá cao nhưng phương pháp đo lường của Doing Business vẫn dựa nhiều vào quy định pháp luật về các thủ thủ tục hành chính trong lĩnh vực xây dựng, điều này chưa phản ánh hết thực tế đang diễn ra.

Tuy nhiên, cũng theo đánh giá của WB giai đoạn 2014-2019, chỉ số cấp phép xây dựng của Việt Nam đã giảm 3 bậc, từ vị trí 22 giảm xuống 25. Lĩnh vực đất đai và xây dựng do các Bộ Xây dựng, Tài nguyên và Môi trường, Kế hoạch và Đầu tư cùng quản lý, với nhiều luật chi phối. Sự hợp tác, chia sẻ dữ liệu trong quản lý nhà nước chưa như mong muốn nên việc giải quyết thủ tục hành chính còn chậm.

Trần Thủy 

tin nổi bật

Vội vàng bắt đáy, nhà đầu tư ‘chưa về bờ đã lại ra xa’

Nhiều nhà đầu tư tiếp tục gánh khoản lỗ trăm triệu sau khi vội vàng bắt đáy chứng khoán.

Bộ trưởng Lê Minh Hoan: 3,8 triệu ha lúa là quy hoạch mở, không đóng khung

Ngành nông nghiệp Việt Nam đang tập trung để tăng tỷ trọng trong lĩnh vực thuỷ sản và cây ăn trái, giảm lúa gạo. Quy hoạch 3,8 triệu ha trồng lúa là linh hoạt, có độ mở chứ không đóng khung.

Giá chung cư tăng, người mua chóng mặt

Giá chung cư trên thị trường Hà Nội khá cao khiến nhiều người ngậm ngùi, đành phải từ bỏ ước mơ mua nhà.

DN xuất khẩu thiếu đơn hàng, người lao động thiếu việc làm

Nhiều DN xuất khẩu rất thiếu đơn đặt hàng, trong khi những tháng cuối năm là thời điểm tăng tốc dẫn đến sản xuất gặp khó khăn, người lao động thiếu việc làm, thu nhập giảm.

Xu hướng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực khách sạn

Các khách sạn hợp tác quản lý với đối tác nước ngoài đổi tên, tham vọng của ông trùm khách sạn trong cuộc đua chiếm lĩnh thị phần

Lúng túng xác định giá bán điện cho dự án điện gió, mặt trời

Nhiều dự án điện gió, điện mặt trời đến nay vẫn chưa có giá bán điện sau khi Biểu giá ưu đãi (FIT) hết hạn. Nhiều chủ đầu tư vẫn đang ngóng cơ chế giá.

Biệt thự 700 tỷ, căn hộ triệu USD phục vụ siêu giàu Việt

Với mức giá cao ngất ngưởng, giới nhà giàu vẫn sẵn sàng bỏ triệu USD để sở hữu bất động sản siêu sang.

Việt Nam cần có các hãng tàu lớn

Việc thiếu các hãng tàu của riêng mình khiến hàng xuất khẩu của Việt Nam bị các hãng tàu nước ngoài chi phối, gây không ít khó khăn cho DN xuất khẩu.

Loạt giao dịch nghìn tỷ quanh lô đất hơn 6.000 m2 bị TP.HCM thu hồi

Trước khi bị UBND TP.HCM thu hồi, cổ phần của Công ty Việt Hân Sài Gòn đã được các cổ đông chuyển nhượng nhiều lần với giá trị lên tới hàng nghìn tỷ đồng.

Những 'đại bàng' rót vốn nhiều nhất vào Việt Nam

Lego, Trina Solar, Libra là những nhà đầu tư FDI công bố các dự án có quy mô lớn nhất tại Việt Nam từ đầu năm.

Nhiều nhà máy nhiệt điện 'đói' than

Bộ Công Thương cho hay nguồn cung than cho thị trường Việt Nam bị thiếu hụt, đặc biệt là than cho sản xuất điện.

Proptech: Mảnh đất màu mỡ nhưng khó sống

Các startup công nghệ nhảy vào lĩnh vực bất động sản gặp khó dù đây là thị trường đầy tiêm năng và mới ở Việt Nam.

Người Việt giỏi giang, thông minh nhưng tại sao chưa cách tân được công nghiệp?

“Chúng ta tự hào là người Việt giỏi nhưng sao chưa cách tân được công nghiệp để tăng khả năng cạnh tranh của nền kinh tế”, doanh nhân Mai Hữu Tín đặt vấn đề và mơ "một ngày được nhìn thấy các doanh nghiệp nội thâu tóm hãng xe lớn của thế giới".

Thế giới bất ổn, kinh tế Việt Nam tăng mạnh nhất ASEAN

Ngân hàng ADB giữ nguyên dự báo tăng trưởng GDP của Việt Nam ở mức 6,5%, cao nhất Đông Nam Á, trong khi hạ dự báo tăng trưởng kinh tế ở khu vực châu Á.

Chăm sóc sức khỏe lên ngôi, đại gia rót nghìn tỷ tranh phần thị trường 6 tỷ USD

MWG của đại gia Nguyễn Đức Tài, FRT của ông Trương Gia Bình và Wincommerce của tỷ phú Nguyễn Đăng Quang dồn dập đổ nghìn tỷ đồng mở chuỗi cửa hàng tranh thị phần trong lĩnh vực dược phẩm quy mô 6 tỷ USD.