Giờ cao điểm có kho điện BESS "cứu nguy"

Sáng thứ Ba, tại Trạm 110 kV Song Khê (Bắc Ninh), ông Hồng Văn Việt, Tổ phó Tổ thao tác lưu động Yên Dũng, Xí nghiệp Lưới điện cao thế Bắc Ninh, trực tiếp kiểm tra các thông số trên máy tính rồi thông báo: “BESS đã sạc được 67%”.

Ông cho hay, hệ thống lưu trữ năng lượng bằng pin (BESS) tại Trạm E7.12 Song Khê được đưa vào vận hành từ ngày 2/8. Các cụm pin được sạc vào những thời điểm phụ tải thấp và điều kiện hệ thống phù hợp, sau đó có thể xả điện vào giờ cao điểm.

Sau thời gian vận hành thử nghiệm, BESS cho thấy hiệu quả rõ rệt, nhất là trong việc hỗ trợ cung cấp điện vào giờ cao điểm, góp phần ổn định hệ thống điện. Nhờ hệ thống lưu trữ này, vào thời điểm phụ tải tăng cao, trạm có thể hạn chế tình trạng phải sa thải phụ tải như trước khi BESS được đưa vào vận hành, ông Việt chia sẻ.

Tương tự, tại Trạm biến áp 110 kV Yên Phong 4 (Bắc Ninh), ông Nguyễn Văn Dương - Tổ trưởng Tổ thao tác lưu động Yên Phong cho biết, đơn vị đang quản lý và vận hành 5 trạm biến áp 110 kV, trong đó có Yên Phong 4.

W-pin luu tru.png
Nhân viên tại trạm biến áp kiểm tra nhiệt độ pin lưu trữ. Ảnh: Tâm An

Sau khi BESS đi vào hoạt động (ngày 16/8), nhân viên hằng ngày vừa kiểm tra trực tiếp tại hiện trường, vừa theo dõi trên hệ thống điều khiển EMS. Những thông số quan trọng như trạng thái sạc của pin, điện áp, dòng điện, nhiệt độ và các cảnh báo bất thường được giám sát thường xuyên.

Theo ông, việc sạc và xả BESS được thực hiện dựa trên tình hình vận hành thực tế của hệ thống điện. Khi phụ tải tăng cao hoặc hệ thống cần huy động thêm nguồn, BESS sẽ xả điện để hỗ trợ lưới điện. Ngược lại, khi phụ tải thấp và điều kiện hệ thống phù hợp, pin sẽ được sạc.

Thời điểm sạc, xả được đơn vị điều độ xác định dựa trên các thông số kỹ thuật và nhu cầu thực tế của lưới điện, qua đó khai thác hiệu quả hệ thống lưu trữ năng lượng.

Trao đổi với báo chí, ông Lại Việt Anh, Trưởng phòng Điều độ, Công ty Điện lực Bắc Ninh (PC Bắc Ninh), cho biết việc bố trí BESS tại Bắc Ninh phù hợp với đặc điểm phụ tải của địa phương, nơi tập trung nhiều khu công nghiệp lớn, đòi hỏi hệ thống điện phải vận hành ổn định và tin cậy.

“BESS được vận hành sẽ đóng vai trò đa năng, vừa là một hệ thống nguồn điện, vừa là phụ tải; có tác dụng bổ sung nguồn vào giờ cao điểm khi phụ tải tăng, góp phần điều chỉnh, dịch chuyển phụ tải khỏi giờ cao điểm, đặc biệt cắt đỉnh công suất hệ thống”, ông nhấn mạnh.

Theo đó, giá trị của BESS bước đầu được thể hiện rõ trong đợt nắng nóng tháng 8, khi nhu cầu sử dụng điện tăng cao. Ông chỉ rõ, có thời điểm công suất phụ tải trên địa bàn Bắc Ninh lên tới khoảng 3.229 MW, gây áp lực lớn đối với vận hành lưới điện. Khi đó, PC Bắc Ninh đã đưa các hệ thống BESS với tổng công suất khoảng 30 MW vào vận hành.

“So với tổng công suất 3.229 MW, 30 MW chưa phải tỷ lệ lớn. Tuy nhiên, giá trị của BESS nằm ở khả năng huy động nguồn điện đúng thời điểm hệ thống chịu áp lực cao nhất”, ông Lại Việt Anh nói.

Theo Trưởng phòng Điều độ PC Bắc Ninh, nguồn điện được tích trữ từ trước và đưa trở lại lưới đúng thời điểm cần thiết đã góp phần hỗ trợ hệ thống vận hành ổn định. Trong đợt cao điểm này, Bắc Ninh không phải thực hiện tiết giảm nhu cầu sử dụng điện. BESS là một trong những giải pháp được PC Bắc Ninh huy động để hỗ trợ hệ thống trong thời điểm phụ tải tăng cao.

W-pin luu tru.png
Hệ thống BESS tại các trạm biến áp 110 kV sẽ sạc vào giờ thấp điểm và xả điện vào giờ cao điểm. Ảnh: Tâm An

Đầu tư 530 MW công suất BESS cho miền Bắc để điều tiết phụ tải

Theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, đến năm 2030, công suất pin lưu trữ dự kiến đạt 10.000-16.300 MW. Con số này cho thấy BESS ngày càng giữ vai trò quan trọng trong quá trình vận hành hệ thống điện.

Các hệ thống BESS đang vận hành ở Bắc Ninh được Tổng công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) đầu tư mới chỉ là một phần trong kế hoạch.

Theo đó, dự án BESS của EVNNPC được triển khai theo 3 giai đoạn, với tổng quy mô 530 MW/1.060 MWh. Trong đó, giai đoạn 1 có quy mô 305 MW/610 MWh, lắp đặt tại 47 trạm biến áp thuộc 8 Công ty Điện lực và đã hoàn thành lắp đặt tại 9/47 trạm.

Giai đoạn 2 có quy mô 140 MW/280 MWh tại 23 trạm biến áp, đang trong quá trình hoàn thiện các thủ tục. 

Giai đoạn 3 dự kiến triển khai với quy mô 85 MW/170 MWh tại 13 trạm biến áp.

Ông Vũ Anh Phương, Phó Tổng giám đốc EVNNPC cho biết, việc triển khai hệ thống lưu trữ năng lượng bằng pin là một trong những bước đi quan trọng trong quá trình hiện đại hóa lưới điện, nâng cao tính linh hoạt trong vận hành và khả năng đáp ứng nhu cầu phụ tải ngày càng tăng.

Khi được đưa vào vận hành, hệ thống BESS sẽ góp phần bổ sung nguồn công suất trong các thời điểm phụ tải cao, hỗ trợ giảm áp lực vận hành cho lưới điện, hạn chế nguy cơ quá tải và sự cố tại một số khu vực. 

Đồng thời, BESS tạo thêm dư địa để lưới điện vận hành linh hoạt hơn trong bối cảnh tỷ trọng năng lượng tái tạo ngày càng tăng. Khả năng tích trữ điện khi nguồn phát dồi dào và huy động trở lại khi hệ thống có nhu cầu giúp cân bằng cung - cầu, hỗ trợ khai thác hiệu quả hơn các nguồn điện tái tạo.

Việc triển khai BESS cũng là bước cụ thể hóa định hướng phát triển lưới điện thông minh, từng bước ứng dụng các công nghệ lưu trữ năng lượng tiên tiến trong hệ thống điện. Qua đó, góp phần nâng cao năng lực thích ứng của lưới điện, sử dụng hiệu quả các nguồn năng lượng và thực hiện mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, ông Phương cho hay.