Săn cá khủng trên dòng sông huyền bí

Giữa đại ngàn Tây Nguyên, có một dòng sông huyền bí. Dòng sông ấy chảy qua nhiều buôn làng của tộc người Êđê và Mnông, qua vùng đất huyền thoại Buôn Đôn - quê hương của các dũng sĩ săn voi rừng trứ danh 

Giữa đại ngàn Tây Nguyên, có một dòng sông huyền bí. Dòng sông ấy chảy qua nhiều buôn làng của tộc người Êđê và Mnông, qua vùng đất huyền thoại Buôn Đôn - quê hương của các dũng sĩ săn voi rừng trứ danh mà một trong số đó là “vua săn voi” Amakông huyền thoại.

Sông Sêrêpôk có tổng chiều dài 315km, trải dài trên lãnh thổ hai nước Việt Nam, Campuchia. Khởi nguồn từ sự hợp lưu của hai con sông Krông Nô - Krông Ana, tiếng bản địa là “sông chồng - sông vợ”, dòng sông chảy ngược hùng vĩ của núi rừng Tây Nguyên này mang trong mình một báu vật sống đang bị cánh cần thủ khắp nơi tích cực săn lùng: cá lăng khổng lồ.

Chảy trên lãnh thổ Việt Nam (125km - PV), dòng Sêrêpôk đi qua địa phận hai tỉnh Đắk Nông và Đắk Lắk, chảy ngược sang nước bạn Campuchia, từ đó hợp vào dòng Mê-kông rồi xuôi về vùng Đồng bằng sông Cửu Long và lúc này mới chịu hòa mình vào biển lớn. Sông chồng (Krông Knô) và sông vợ (Krông Ana) đều rất hiền hòa nhưng khi hợp với nhau thành Sêrêpôk thì “sông rất dữ”, dòng nước chảy xiết, hiểm trở đi qua hàng loạt thác ghềnh Dray Sap, Dray Nur, Gia Long, Trinh Nữ... Dưới dòng chảy mờ đục của Sêrêpôk có lắm cá quý hiếm, nổi bật là loại cá lăng đuôi đỏ mà chỉ một con thôi, cả làng ăn không hết thịt...

{keywords}

Sông Sêrêpôk đoạn chảy qua xã Krông Ana.

Ở tuổi 67, ông Y Kông, người con trai đầu của vua săn voi Amakông cho biết, ông cũng như bao người MNông cùng tuổi đã từng có những năm dài tháng rộng cưỡi voi băng qua dòng Sêrêpôk lúc nước lớn nước nhỏ và có vô số lần giáp mặt với cá lăng khổng lồ, có lắm con to dài hơn một người đàn ông lực lưỡng. Thuở ông còn trai trẻ, chuyện băng sông gặp cá lăng khủng nặng bảy tám chục ký lô... có thể kể hoài không hết.

Ông Y Kông bảo rằng, người Mnông khi săn cá thường đi thành nhóm, cưỡi thuyền độc mộc, tay cầm lao có nối dây, khi phát hiện cá thì phóng lao và có khi phóng đến 4-5 mũi lao mới hạ gục con cá khủng.

{keywords}

Ông Y Kông (trái).

Vắt giữa rừng già, Sêrêpôk chảy giữa khu vườn quốc gia rộng nhất Việt Nam (115.545 ha vùng lõi và 133.983 ha vùng đệm) qua địa phận 7 xã và 3 huyện của 2 tỉnh Đắk Nông - Đắk Lắk. Hỏi bất kỳ bậc cao niên nào ở làng, chúng tôi cũng được họ khoản đãi những chuyện cá khổng lồ ly kỳ. Có già làng còn tiết lộ, trên sông từng có sự hiện diện của cá sấu, cá tiến vua... nhưng nhiều nhất là loài cá lăng to lớn ngoài sức tưởng tượng, đen trùi trũi như chiếc thuyền độc mộc...

Cá tiến vua còn có tên gọi khác là cá anh vũ. Sống ở đáy sông và ở nơi chảy xiết, loài cá này có đặc tính là môi dày, môi trên rộng có nhiều u tròn nổi và chiếc môi sừng này giúp chúng cạo các rong rêu, tảo, động vật không xương sống bám trên các tảng đá.

Sách đỏ Việt Nam ghi vùng phân bố của cá anh vũ hay cá tiến vua (tương truyền thịt loại cá này ngon nên được triều đình chọn cho vua ngự vì vậy cá anh vũ được dân gian gọi là cá tiến vua - PV) chủ yếu ở các tỉnh phía Bắc như Vĩnh Phúc (sông Thao), Lạng Sơn (sông Kỳ Cùng), Phú Thọ (sông Lô vùng Việt Trì), Hòa Bình (sông Đà) và Nghệ An (sông Lam vùng Con Cuông)… Chuyện cá anh vũ có mặt ở đất Tây Nguyên mà cụ thể là sông Sêrêpôk thì cũng hơi lạ!

“Cá lăng là cá có thân dài, đầu dẹp, da trần không có vảy, có 4 đôi râu với 1 đôi ở mũi, 1 đôi ở hàm và 2 đôi ở cằm. Loài này sống ở tầng giữa, sống đơn độc. Cùng với cá tra dầu và cá hô, cá lăng là loài cá nước ngọt có cỡ khá lớn”.

Đó là thông tin của ông Bùi Văn Cứ (Viện Sinh học miền Nam). Ông Cứ cho biết, cách đây 4 tháng (3/2016), ông có dịp đến xã Nam Dong (Đắk Nông) và phát hiện một nhóm cần thủ ở quận 2, TP Hồ Chí Minh câu được con cá lăng “cụ” nặng ngoài 20kg: “Nghe thì lớn nhưng con cá lăng kia cũng chỉ là “trẻ em” so với nhiều con cá lăng cắn câu khác, có con nặng đến gần nửa tạ”.

Ông Cứ cho biết: “Cá càng lớn thì càng được các chủ nhà hàng đặc sản khắp nơi săn lùng. Họ sẵn sàng trả giá cao nhằm phục vụ cho nhu cầu ẩm thực cá nước ngọt lâu năm khổng lồ của giới thực khách sành ăn và mê của lạ!”.

{keywords}

Các cần thủ câu được cá lăng khổng lồ.

Xã Nam Dong mà ông Cứ bắt gặp nhóm cần thủ Sài Gòn “tuyển” được con cá lăng có trọng lượng chuẩn “nặng 23,5kg, dài 1,23m” thuộc địa phận huyện Cư Jút, tỉnh Đắk Nông. Trước đó một tháng, ngày 28/1/2016, ông Nguyễn Văn Chắc cũng đi câu trên địa phận xã này. Thấy cần giật mạnh, dù dùng hết sức nhưng chẳng thể kéo vào được, biết có cá lớn cắn câu, ông Chắc gọi bạn tới hỗ trợ và sau hơn 2 giờ vật lộn, ông này mới đưa được con cá lên bờ. Con cá lăng khủng kia nặng 43kg, dài đến 1m7.

Thông tin về những con cá lăng khủng khác dính câu không hiếm: ngày 15/4/2015, tại xã Krông Na (huyện Buôn Đôn, Đắk Lắk), ông Phạm Văn Hoài (ngụ buôn Ea mar, 40 tuổi) đưa lên từ lòng sông Sêrêpôk cặp cá lăng đuôi đỏ có tổng trọng lượng 46kg (28kg và 18 kg)... Ngày 29/5/2016, ngư dân Nguyễn Đình Sơn (cư trú tại huyện Cư Jút, tỉnh Đắk Nông) câu được 2 con cá lăng đuôi đỏ trên sông Sêrêpôk tại địa phận giáp ranh giữa Đắk Nông - Đắk Lắk. Mỗi con có cân nặng hơn 40kg, dài hơn 1,6m...

Đến nay, chưa ai đưa ra con số thống kê chính thức đã có bao nhiêu con cá lăng khủng có trọng lượng trên 10kg được cánh cần thủ “trục xuất” khỏi lòng sông Sêrêpôk. Chỉ biết rằng nhiều vô kể. Con cá lăng khủng được cánh cần thủ “bứng” lên khỏi dòng sông chảy ngược Sêrêpôk gần đây nhất có trọng lượng 40kg, thuộc về một thợ câu tên Huy ngụ xã Cư pô (huyện Cư Jút - Đắk Nông), câu được vào tối 10/7 sau hơn 2 giờ đồng hồ vật lộn.

{keywords}

Cần thủ câu được cá lăng khổng lồ.

“Cá lăng trong tự nhiên là cá quý hiếm, được sách đỏ Việt Nam điểm danh với mức độ đe dọa bậc V (sẽ nguy cấp - có thể bị đe dọa tuyệt chủng), và những con cá lăng khổng lồ thì càng vô cùng quý hiếm, cần được bảo vệ nghiêm ngặt. Thực tế những gì diễn ra cho thấy chúng không được ai bảo vệ, người ta mặc sức câu, mua bán công khai mà chẳng ngại bị xử lý xử phạt gì. Thường thì sau khi bị đưa ra khỏi sông, đích đến của những con cá lăng khổng lồ là các nhà hàng đặc sản. Những con cá lăng được đề cập ở trên không có kết cuộc ngoại lệ” - ông Bùi Văn Cứ trầm giọng!

Sau khi bị bứng ra khỏi môi trường sống, những con cá lăng khổng lồ lập tức được nhiều chủ nhà hàng đặc sản ở TP Hồ Chí Minh, Buôn Mê Thuột... tung tiền để sở hữu. Con cá lăng nặng 43kg, dài 1,7 m mà ông Chắc câu vào ngày 28/1/2016 được bà Nguyễn Thị Mỹ Lan (53 tuổi, kinh doanh quán ăn tại xã Hòa Phú, TP Buôn Ma Thuột, Đắk Lắk) mua với giá gần 17 triệu đồng để xẻ thịt bán cho khách ăn. Hai con cá lăng được cần thủ Nguyễn Đình Sơn ở huyện Cư Jút, tỉnh Đắk Nông câu vào ngày 29/5/2016 bán cho một nhà hàng lớn tại Buôn Ma Thuột với giá hơn 13 triệu đồng.

Nhà hàng Phương Dung (xã Hòa Phú, Buôn Ma Thuột) cũng trả khá nhiều tiền mua lại con cá lăng nặng 40kg của thợ câu tên Huy... Các chủ quán đều nhất trí rằng cá lăng vốn quý hiếm, cá từ 4-5 kg thì có nhiều nhưng cá lớn có trọng lượng từ 20kg trở lên thì hy hữu, cá càng lớn thì thịt

{keywords}

Cần thủ câu được cá lăng khổng lồ.

“Thường cá lăng có trọng lượng trên 30kg, các chủ nhà hàng mua với giá từ 400-600.000 đồng/kg và khi đến miệng thực khách, giá cá tươi bao giờ cũng ít nhất gấp đôi giá thu vào. Cá lăng khủng mang lại lợi lộc cho cả người câu lẫn người kinh doanh đặc sản nên ai cũng “kết” - anh Ngô Phường, 42 tuổi, một cần thủ ngụ tại phường Tân Hưng, quận 7, từng thả câu dính con cá lăng ngoài 10kg trên sông Sêrêpôk địa phận xã Krông Ana tháng 3/2015 nói.

Không còn là thú buông cần tìm vui đơn thuần, dọc dài sông Sêrêpôk, có rất nhiều cần thủ thả câu chuyên nghiệp, chuyên săn cá chình, cá lăng tự nhiên bán cho các nhà hàng đặc sản. Một số cần thủ tiết lộ, đầu mùa mưa (từ tháng 5) là thời điểm cá lăng xuất hiện nhiều trên sông Sêrêpôk, vì đây là thời điểm cá bắt đầu vào mùa sinh đẻ. Bị cần thủ bủa vây vào giai đoạn này thì quả là thảm họa cho loài cá trứ danh. Đây chính là lý do mà Sách đỏ Việt Nam, nhìn nhận: "... Sản lượng cá lăng đang bị giảm sút nghiêm trọng. Mức độ đe dọa bậc V. Cần sớm ban hành quy chế bảo vệ và khai thác hợp lý”.

Người dân ở vùng Biển Hồ (Campuchia), trong quá trình đánh bắt nếu dính lưới những con cá ngoài 20kg (cá tra dầu) bao giờ cũng thả lại dòng chảy vì tín ngưỡng đó là thần sông hóa thân. Họ ý thức được những con cá to lớn ấy nếu bị xẻ thịt thì nguồn sinh kế của mình mai này sẽ cạn kiệt. Trong khi đó ở bên ta, mà cụ thể là dọc dài sông Sêrêpôk này, sự thể hoàn toàn trái ngược.

Khi tôi chia sẻ điều này, ông Y Kông và nhiều bậc cao niên sống tại xã Krông Ana cho biết, tộc người Mnông của họ cũng hạn chế đánh bắt cá vào mùa sinh đẻ. Người Mnông có hẳn luật tục để bảo vệ muôn loài, luật tục ấy có thuở cha ông từ ngàn xưa, đến nay vẫn đựơc các thế hệ người bản xứ ghi nhớ và thực hiện: “Bắt con ếch phải chừa con mẹ/ bắt con cá phải chừa con mẹ/ Chặt cây tre phải chừa cây con/ Đốt tổ ong phải chừa ong chúa/ Thuốc cá làm suối nghèo/ Ai thuốc cá có tội với làng/ Tội thuốc cá không ai đền nổi”...

Có cách nào, để bảo vệ những con cá lăng khổng lồ dưới dòng chảy của sông Sêrêpôk đến nay vẫn là câu hỏi lớn, đồng thời là thách thức với sự tồn vong của loài cá quý hiếm này!

Theo An Ninh thế giới

tin nổi bật

Giá xăng có cơ sở giảm lần thứ 6 liên tiếp

Do giá dầu thế giới vẫn đang ở mức thấp, giá xăng nhập cũng hạ nhiệt nên giá xăng, dầu trong nước ở kỳ điều hành tới được dự báo vẫn có cơ hội giảm tiếp.

Hối hận vì quảng cáo dự án tiền số 'lùa gà'

Tình trạng các KOL trong lĩnh vực crypto nhận hợp đồng quảng cáo dự án lừa đảo khiến nhiều người dùng rơi vào cảnh phá sản.

Nhiều loại hải sản giảm giá

Không chỉ tôm, cua trong đất liền mà nhiều loại hải sản ở các đảo vùng biển Tây Nam cũng giảm giá. Các quán ăn, nhà hàng cho biết gần cuối mùa hè, khách đi du lịch thưa dần.

Johnson & Johnson dừng bán phấn rôm trẻ em có bột talc trên toàn cầu

Hãng Johnson & Johnson thông báo sẽ ngừng bán phấn rôm trẻ em Baby Powder sử dụng bột talc trên toàn cầu vào năm 2023 sau khi có hàng nghìn đơn kiện của người tiêu dùng vì vấn đề an toàn.

HMH Việt Nam mở showroom thiết bị nhà bếp ở TP.HCM

Với 12 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực nhập khẩu và phân phối các thiết bị đồ gia dụng của Bosch tại Việt Nam, Công ty Cổ phần thương mại HMH Việt Nam tiếp tục khai trương showroom mới tại 233-235 Nguyễn Thị Thập, quận 7, TP.HCM.

Người giàu Trung Quốc không mua túi ‘made in China’

Bất chấp nỗ lực quảng bá của các thương hiệu nội địa Trung Quốc, khách hàng trung lưu có thể tiếp tục mua hàng hiệu phương Tây vì khao khát trở thành “công dân toàn cầu”.

Liên tiếp đề xuất nâng trần giá vé máy bay nội địa

Thị trường đã phục hồi nhưng doanh thu lại không tăng tương ứng, các hãng hàng không vẫn bị lỗ. Đây là lý do mà Hiệp hội Doanh nghiệp hàng không Việt Nam đề xuất Chính phủ nghiên cứu và điều chỉnh khung giá trần nội địa cho các hãng hàng không.

Bí quyết chinh phục khách hàng của gia dụng nhựa Megahome

Đặt cảm xúc của khách hàng lên hàng đầu, hướng đến những buổi làm việc nhà vui vẻ tràn đầy năng lượng, là kim chỉ nam giúp thương hiệu Megahome chinh phục gần 10 triệu gia đình sau gần một thập kỉ phát triển tại thị trường Việt Nam.

“Táo hoa hồng” ở miền Tây có tiền cũng khó mua

Trái lý miền Tây có vị rất thơm, còn có tên gọi là Rose Apple (táo hoa hồng) vì cắn vào là thấy vị hoa hồng trong đó.

Giường ngôi nhà GoldCat - nội thất độc lạ, trẻ nhỏ thích mê

Giường ngôi nhà GoldCat là sản phẩm nội thất cho trẻ em mang hơi thở tự nhiên vào phòng ngủ của bé. Không chỉ đơn giản hóa mẫu thiết kế, chiếc giường tối ưu hóa tính năng sử dụng, biến không gian ngủ của trẻ luôn an toàn, ấn tượng.

Lạ lùng dịch vụ gửi thú cưng đi... "nhà trẻ" sang chảnh ở Hà Nội

Mỗi tháng, vợ chồng chị Minh Hà chi từ 4-5 triệu đồng, gửi chú chó cưng tên Xe Đạp đến "nhà trẻ".

Loại hạt “cho không ai lấy” lại có giá đắt đỏ khi lên kệ siêu thị nước ngoài

Loại hạt này có thể luộc hoặc rang, nhưng chưa bao giờ được bày bán ở chợ. Mọi người thường bỏ đi dù đang mùa nhưng không ngờ lên kệ siêu thị nước ngoài lại có giá đắt đỏ.

Đại gia Việt ồ ạt mở cửa hàng bán lẻ

Thị trường bán lẻ tại Việt Nam hiện được định giá khoảng 170 tỉ USD với dự báo tăng trưởng 10% trong vòng năm năm tới.

Hàng trăm lồng nuôi tôm hùm, cá biển bị chết

Hàng trăm lồng nuôi tôm hùm, cá biển ở phường Xuân Yên, Thị xã Sông Cầu (Phú Yên) bị chết đột ngột vì thiếu oxy, ngạt khí độc do tác động từ bão số 2.

Hàng loạt cây sầu riêng đang cho thu hoạch bị cưa hạ

Hàng chục cây sầu riêng đang cho thu hoạch của một gia đình ở huyện Di Linh, tỉnh Lâm Đồng bị kẻ xấu nhẫn tâm cưa hạ ngổn ngang, thiệt hại nặng nề.