Thấy gì sau bức tranh tăng trưởng GDP

Tốc độ tăng trưởng GDP lên tới 5,64% trong bối cảnh hàng loạt tỉnh lớn thực hiện giãn cách xã hội, nhiều doanh nghiệp ngưng hoạt động và người dân đứt gãy sinh kế đang gây bối rối. Nhưng đó chỉ là một phần của các câu hỏi.

Tăng trưởng lẽ ra phải 8%

Bắt đầu từ năm 2021, quy mô nền kinh tế GDP Việt Nam đã được điều chỉnh tăng 25% thành 9 triệu tỷ đồng. Với tốc độ tăng trưởng 5,64% trong nửa đầu năm nay, nền kinh tế có thêm 507,6 ngàn tỷ đồng.

Trong khi đó, GDP chưa được điều chỉnh năm 2020 là 6,3 triệu tỷ đồng. Để có thêm 507,6 ngàn tỷ đồng trong nửa đầu 2021, tốc độ tăng trưởng phải là 8%. Đây là tốc độ tăng cao kỷ lục ít được ghi nhận trong các thời kỳ chiến lược đã qua.

Nêu vấn đề trên để thấy, việc điều chỉnh GDP đùng một cái lên 25% đã và đang kèm theo nhiều vấn đề băn khoăn, không chỉ với các nhà kinh tế, mà còn trong việc điều hành đất nước. Rất nhiều số liệu tài chính công như nợ công, nợ chính phủ, nợ nước ngoài, nợ của chính quyền địa phương, nợ của doanh nghiệp nhà nước, nợ của doanh nghiệp tư nhân, bội chi... đều gắn bó hữu cơ với GDP.

{keywords}
Về cơ cấu nền kinh tế 6 tháng đầu năm nay, khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản chiếm tỷ trọng 12,15%. Ảnh: Lê Anh Dũng

Phải thừa nhận rằng, tăng trưởng GDP trong nửa đầu năm nay là đáng ghi nhận, nhưng ở góc độ khác, tăng trưởng cao như vậy đã phản ảnh hết khó khăn của người dân và doanh nghiệp đang chịu tác động nghiêm trọng của đại dịch Covid-19?

Ví dụ, tổng thu ngân sách nhà nước 6 tháng đầu năm ước tính đạt 775 nghìn tỷ đồng, bằng 57,7% dự toán năm. Tăng trưởng cao, thu ngân sách tốt có lẽ sẽ tạo tiền đề để những tỉnh như Thanh Hóa bắt đầu ý tưởng xây tượng đài 255 tỷ đồng?

Theo Tổng cục Thống kê, về cơ cấu nền kinh tế 6 tháng đầu năm nay, khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản chiếm tỷ trọng 12,15%; công nghiệp và xây dựng chiếm 37,61%; dịch vụ chiếm 41,13%; thuế sản phẩm trừ trợ cấp sản phẩm chiếm 9,11%. Cơ cấu tương ứng của cùng kỳ năm 2020 là: 14,16%; 33,51%; 41,99%; 10,34%.

Điểm kỳ lạ, theo ông Nguyễn Đình Cung, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế trung ương, là ngành nông nghiệp tăng cao hơn các năm, công nghiệp và xây dựng tăng thấp hơn các năm. Tuy nhiên, tỷ trọng nông nghiệp lại giảm.

Ông đặt câu hỏi, vì sao điều chỉnh GDP lên 25% không làm thay đổi cơ cấu GDP? Không lẽ chia đều số điều chỉnh đó cho các khu vực? Nếu vậy thì số liệu điều chỉnh là không thật.

Còn những câu hỏi

Theo Tổng cục Thống kê, về sử dụng GDP 6 tháng đầu năm nay, tiêu dùng cuối cùng tăng 3,56% so với cùng kỳ năm 2020; tích lũy tài sản tăng 5,67%; xuất khẩu hàng hóa và dịch vụ tăng 24,05%; nhập khẩu hàng hóa và dịch vụ tăng 22,76%.

Tham khảo thêm

Ông Cung nhận xét, căn cứ số GDP theo tiêu dùng thì thậm chí sẽ không có tăng trưởng 5,64% vì so với cùng kỳ năm trước tiêu dùng thấp hơn, tích lũy tương đồng và lại nhập siêu.

Ngành vận tải, kho bãi giảm 0,39%, làm giảm 0,02 điểm phần trăm; ngành dịch vụ lưu trú và ăn uống giảm 5,02%, làm giảm 0,12 điểm phần trăm... Những ngành này giảm liên tục có lẽ vì đã kiệt quệ; khó khăn, tổn thất đối với họ là rất lớn.

Một trong những điểm rất đáng quan tâm là lạm phát. Ấy vậy mà Tổng cục Thống kê cho rằng: “Giá nguyên nhiên vật liệu đầu vào tăng theo giá thế giới; giá điện, nước sinh hoạt tăng theo nhu cầu tiêu dùng là những nguyên nhân chính làm chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 6 tăng 0,19% so với tháng trước, tăng 1,62% so với tháng 12/2020 và tăng 2,41% so với tháng 6/2020.

Bình quân 6 tháng đầu năm, CPI tăng 1,47% so với cùng kỳ năm trước, mức tăng thấp nhất kể từ năm 2016; lạm phát cơ bản 6 tháng tăng 0,87%”.

Thực sự không hiểu vì sao lạm phát 6 tháng này “tăng thấp nhất từ năm 2016” mà Tổng cục Thống kê lại bình luận gắn với giá nguyên vật liệu đầu vào tăng một cách thiếu cơ sở, phi logics như vậy.

Tăng trưởng cao là điều đáng mừng, nhưng vẫn còn hàng loạt các câu hỏi chính đáng khác để công tác điều hành nền kinh tế thực tiễn hơn. 

Tư Giang

Bà nội trợ, quyền lực ngầm kinh tế Việt Nam

Bà nội trợ, quyền lực ngầm kinh tế Việt Nam

Một đặc thù của nền kinh tế Việt Nam là kinh tế “bà nội trợ” trong mỗi gia đình, kinh tế tự cung tự cấp ở cả nông thôn và thành thị.

 

tin nổi bật

Chuyên gia kinh tế Võ Trí Thành: Cơ sở nào để nói CPI sai?

Có người nói với tôi họ có cảm giác CPI không đúng. Tôi trả lời, lấy cơ sở nào để nói CPI là sai? Về mặt khoa học thì không chứng minh được - chuyên gia kinh tế Võ Trí Thành chia sẻ.

Ứng xử với tiền tệ và tài khóa khi lạm phát Việt Nam thấp bậc nhất thế giới

Chính sách tiền tệ và tài khóa dường như được thắt chặt để chống lạm phát - được báo cáo thấp bậc nhất thế giới - thay vì để phục hồi sản xuất, thúc đẩy tăng trưởng như doanh nghiệp và nền kinh tế cần sau mấy năm dịch bệnh.

Kiên định kiểm soát lạm phát dưới 4%

Chính phủ kiên định thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế đạt mức khoảng 7%, kiểm soát lạm phát tăng dưới 4%, tăng trưởng tín dụng khoảng 14% trong năm nay dù có rất nhiều khó khăn và biến động.

Khi Bí thư Thành ủy TP.HCM cám ơn Thủ tướng

Bí thư Thành ủy TP.HCM Nguyễn Văn Nên đã cám ơn Thủ tướng có chỉ đạo kịp thời, cụ thể, rõ ràng, giúp cho công trình trọng điểm của thành phố được triển khai và giải quyết được những vướng mắc vừa qua.

Những nghịch lý tăng trưởng

Tốc độ tăng trưởng kinh tế gia tăng và hàng loạt lĩnh vực sản xuất, kinh doanh khởi sắc trong nửa đầu năm nay là điều thật sự đáng mừng, thể hiện kết quả sinh động, thuyết phục nhất của việc chuyển đổi trong chính sách chống Covid-19.

Lạm phát và lòng tin

Là phóng viên theo dõi vĩ mô, tôi thường tìm đọc những con số thống kê vì hơn mọi nhận định, đánh giá có thể thiên kiến, con số mới giúp bổ sung cái nhìn bao quát nhất.

3 hạt khô nẩy cây vàng, đặc sản Việt vươn ra thế giới thu chục nghìn tỷ

Từ 3 hạt vải của cụ Hoàng Văn Cơm đem về ươm trồng ở quê hương Thanh Hà, đến nay vải thiều vang danh thế giới, thành đặc sản gần chục nghìn tỷ.

Giảm thuế xăng dầu, dân chờ làn gió mát giữa nắng hè

Bộ Tài chính đã trình Thủ tướng phương án giảm thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế giá trị gia tăng đối với xăng dầu sau khi tham mưu điều chỉnh giảm thuế bảo vệ môi trường xuống mức sàn từ đầu tháng 8 đến cuối năm.

Giảm thuế xăng dầu là cấp bách hơn bao giờ hết

“Chị cho em 50 ngàn tiền xăng. À, 30 ngàn thôi”. “Chị cho 100 ngàn. Thôi, 70 ngàn”. Những lời hội thoại này tôi nghe được khi đứng quan sát dòng người xếp hàng mua xăng hôm qua.

Nhà báo cần khơi gợi năng lượng tích cực, để người khó khăn vẫn thấy đường đi

Khi đặt bút viết, cần khơi gợi được năng lượng tích cực trong mỗi con người, để họ thấy rằng trong cái khó vẫn tìm thấy đường đi, Bộ trưởng Lê Minh Hoan chia sẻ về nghề báo.

Vươn lên tự chủ chứ không chịu phụ thuộc

Tư tưởng của Thủ tướng phát triển nền kinh tế “tự chủ, độc lập” trong bối cảnh hội nhập kinh tế sâu rộng là cực kỳ xác đáng.

Tình thế gian nan cần quyết sách mạnh mẽ

Kỳ họp thứ 3 của Quốc hội khai mạc hôm nay được hy vọng sẽ giám sát, đánh giá những vấn đề kinh tế - xã hội đặt ra gay gắt sau đại dịch và nền kinh tế thế giới biến động khó lường.

Chậm tiêu tiền công và chuyện dám nghĩ, dám làm

Hồi đầu tháng này, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã ký quyết định thành lập 6 tổ công tác do 4 Phó Thủ tướng và 2 Bộ trưởng làm tổ trưởng.

Bộ trưởng Lê Minh Hoan: Phải trí thức hóa nông dân

Trong tham luận tại hội nghị Trung ương 5 vừa diễn ra, Bộ trưởng NN&PTNT Lê Minh Hoan nhấn mạnh yêu cầu phải trí thức hóa nông dân, giúp nông dân làm giàu.

Giấc mơ tăng trưởng của Thủ đô

Trung tuần tháng 10 và đầu tháng 11 năm ngoái, khi các biện pháp phong tỏa để chống dịch Covid-19 trên bình diện cả nước được dỡ bỏ, lãnh đạo TP Hà Nội lập tức tổ chức hai buổi đối thoại với doanh nghiệp.