Báo cáo trước Quốc hội Trung Quốc, Thủ tướng Ôn Gia Bảo thừa nhận có “những bất bình lớn” trong dân do chênh lệch thu nhập ngày một lớn, tham nhũng và nhiều vấn đề khác.

Trong bài phát biểu được coi như một “Thông điệp liên bang” hôm nay (5/3), ông Ôn thừa nhận chính phủ của ông “về cơ bản chưa giải quyết được một số vấn đề mà người dân hết sức quan tâm”. Đó là giá tiêu dùng, giá nhà đất cao, là những vấn đề đáng lo ngại về an toàn thực phẩm và tham nhũng, là người dân “bỏ đất” một cách trái phép tạo ra con đường để bất động sản phát triển trong tình trạng mất kiểm soát.

“Trung Quốc sẽ giải quyết hiệu quả các vấn đề gây bất bình lớn trong dân”, ông Ôn Gia Bảo báo cáo trước gần 3.000 đại biểu Quốc hội tại Bắc Kinh.

Thủ tướng Ôn Gia Bảo phát biểu trong phiên khai mạc kỳ họp thứ 4 Quốc hội khóa XI Trung Quốc. Ảnh: THX
Thủ tướng Ôn trong phiên khai mạc kỳ họp thứ tư Quốc hội khóa XI đã khẳng định, chống lạm phát là ưu tiên hàng đầu của chính phủ năm nay, mà không phải hy sinh tốc độ tăng trưởng kinh tế nhanh chóng, tạo việc làm mạnh mẽ nhằm duy trì ổn định xã hội.

Trong báo cáo chính phủ đưa ra tại phiên khai mạc, ông Ôn cho hay, chính phủ Trung Quốc đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế vào khoảng 8% trong năm 2011, duy trì năm thứ bảy liên tiếp tỉ lệ tăng trưởng cao.

Một số nhà phân tích dự báo rằng, ông Ôn sẽ công bố mức tăng trưởng giảm hơn một chút, sau khi chính phủ Trung Quốc trước đó tuyên bố một mục tiêu thấp hơn trong mức tăng trưởng trung bình 5 năm tới. Con số 8% mà ông Ôn đưa ra cho thấy, chính phủ Trung Quốc muốn giữ tốc độ tăng trưởng nhanh và ổn định cho dù phải nỗ lực kiềm chế lạm phát và tái cơ cấu nền kinh tế để thúc đẩy tiêu dùng, thực hiện phân phối lợi ích tăng trưởng tốt hơn.

Trong báo cáo trước Quốc hội, ông Ôn nhấn mạnh, chính phủ hạn chế gia tăng chỉ số giá tiêu dùng vào khoảng 4% trong năm 2011 - thấp hơn mức tăng 4,9% trong tháng 1. Chỉ số giá tiêu dùng đã tăng 3,3% trong năm 2010, cao hơn mục tiêu 3% trong báo cáo của ông Ôn năm ngoái. Trong vài tháng gần đây, giá nhà đất, giá thực phẩm tăng vọt đã khiến nhiều người dân - ở một quốc gia nơi lịch sử chứng minh lạm phát cao luôn đi cùng bất ổn - ngày một lo lắng.

"Gần đây, giá cả tăng nhanh, lạm phát cũng gia tăng. Vấn đề này liên quan đến đời sống của người dân, và ảnh hưởng tới ổn định xã hội”, Thủ tướng Trung Quốc phát biểu. "Vì thế, chúng ta phải coi đây là ưu tiên hàng đầu trong kiểm soát kinh tế vĩ mô để giữ cho mức giá chung ổn định”.

Điều tiết thị trường bất động sản

Ông cũng cam kết “kiên quyết điều tiết thị trường bất động sản” để kiềm chế giá nhà đất. Chính sách của Trung Quốc với ngành công nghiệp bất động sản đang được theo dõi sát sao vì lĩnh vực xây dựng khổng lồ của nước này là một nhân tố chính thúc đẩy kinh tế trong nước cũng như nhu cầu toàn cầu với các sản phẩm đầu vào như sắt thép, xi măng…

Thủ tướng Trung Quốc khẳng định, chính phủ “sẽ tiếp tục thực hiện và cải tổ các chính sách để điều tiết thị trường bất động sản, kiên quyết kiềm chế giá nhà đất gia tăng quá nhanh ở một số thành phố”. Nhưng ông không công bố các biện pháp cụ thể.

Mục tiêu tăng trưởng năm nay cao hơn mức trung bình 7% đặt ra cho 5 năm tới, một dấu hiệu cho thấy Bắc Kinh có ý định thận trọng kiểm tra khả năng trong cuộc chiến chống lạm phát và theo đuổi dần dần quá trình tái cơ cấu kinh tế dài hạn. Kinh tế Trung Quốc năm ngoái gia tăng 10,3% trong khi các nhà kinh tế học cho rằng, tỉ lệ tăng trưởng thực tế năm nay ít nhất là 9%.

Để đối phó với giá cả tăng cao, ông Ôn cho rằng, Trung Quốc nên tận dụng lợi thế dự trữ ngũ cốc và hàng hóa sản xuất dồi dào, dự trữ ngoại hối khổng lồ… để hạn chế lạm phát. “Chính phủ sẽ quản lý hiệu quả thanh khoản của thị trường và kiểm soát tình hình tiền tệ. Ngoài thúc đẩy cung cấp các sản phẩm nông nghiệp, nhu yếu phẩm hàng ngày, chính phủ Trung Quốc cũng sẽ tăng cường giám sát giá cả và trật tự thị trường thông qua các biện pháp hành chính”, ông Ôn nói.

Thủ tướng Trung Quốc không thể hiện dấu hiệu nào về sự thay đổi trong cách tiếp cận của chính phủ với quản lý tỉ giá hối đoái, bất chấp than phiền của Mỹ và nhiều quốc gia khác rằng, đồng nhân dân tệ ở mức giá rẻ tạo lợi thế bất công bằng với các nhà xuất khẩu Trung Quốc.

Ông Ôn cũng đưa ra những điểm chính trong kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm năm lần thứ 12, tái khẳng định cam kết lâu dài của Bắc Kinh là thúc đẩy cải tổ cơ cấu, làm cho nền kinh tế lớn thứ hai thế giới được dẫn dắt bởi tiêu dùng nội địa nhiều hơn là xuất khẩu.

Về kế hoạch 5 năm mới, Thủ tướng Trung Quốc cho hay, mục tiêu chính thức của chính phủ với tăng trưởng GDP trung bình từ 2011 - 2015 sẽ là 7% hàng năm, giảm so với mục tiêu 7,5% của 5 năm trước. Theo giới phân tích, đây là dấu hiệu quan trọng khẳng định ưu tiên của Trung Quốc đang dịch chuyển nhằm giảm bớt sự phụ thuộc vào xuất khẩu và những ngành công nghiệp đòi hỏi nguồn vốn lớn, tạo điều kiện thuận lợi hơn nhằm thúc đẩy nhu cầu nội địa.

Kế hoạch 5 năm cũ đưa ra năm 2006 đặt mục tiêu tăng trưởng 7,5% nhưng kinh tế Trung Quốc đã gia tăng 11,1% từ 2006 - 2010.

  • Thái An (Theo wsj, Reuters, THX)