Trầm cảm tuổi học đường: Đừng làm ngơ trước lời kêu cứu của con

Là một chủ đề rất được quan tâm trong thời gian vừa qua, Tiến sĩ Nguyễn Thị Thu Hiền – Chuyên gia tâm lý học lâm sàng đã có những chia sẻ về cách nhận biết và phòng ngừa bệnh trầm cảm.

Theo bà Hiền, các vấn đề về sức khỏe tâm thần như trầm cảm thường có xu hướng xuất hiện từ rất sớm. Các nghiên cứu trên thế giới cho thấy, 1/10 số trẻ em từ 5-16 tuổi trên thế giới có tiền đề cho 1 chẩn đoán về sức khỏe tâm thần, ½ vấn đề về sức khỏe tâm thần khởi phát từ năm 14 tuổi. 

Trường PTLC Olympia tổ chức hội thảo về sức khỏe tâm thần vị thành niên: “Làm cha mẹ thời nhiễu động – Canh giữ sức khỏe tâm thần cho con” 

Cụ thể hơn về bệnh trầm cảm, đây là loại rối loạn tâm thần hướng nội phổ biến nhất. Có 20% dân số toàn cầu từng trải qua trầm cảm trước khi bước vào lứa tuổi trưởng thành, 5% trong số này diễn biến nặng thành trầm cảm mãn tính. Trầm cảm cũng làm suy giảm các chức năng học tập và giao tiếp xã hội của trẻ vị thành niên, đồng thời kích thích các hành vi có nguy cơ như: hút thuốc, đua xe, sử dụng chất kích thích,…

Có 8 nhóm trẻ vị thành niên có nguy cơ này:

-Trẻ vị thành niên thường xuyên có cảm giác đau khổ, khó chịu hoặc kích động;

- Có cảm giác vô vọng và vô giá trị, thường đi kèm với bệnh trầm cảm;

- Những trẻ đã từng có hành vi tự sát trước đó;

- Những trẻ sống trong gia đình có người trầm cảm hay từng tự sát;

- Những trẻ vị thành niên bị lạm dụng về thể chất, tình cảm hay tình dục;

- Những trẻ vị thành niên cô đơn, ít bạn bè hay bị bắt nạt;

- Trẻ vị thành niên phải đấu tranh về mặt giới tính khi bị kì thị;

- Trẻ vị thành niên trải qua biến cố trong cuộc sống (cha mẹ li dị hoặc gặp vấn đề pháp luật).

Dấu hiệu nhận biết bệnh trầm cảm ở trẻ vị thành niên

Tiến sĩ Thu Hiền chia sẻ, từ trước tới nay các bậc phụ huynh rất ít khi để ý tới sức khỏe “tâm thần” của các con, thậm chí đây còn là một từ ngữ mang tính kì thị. Nhưng sức khỏe tâm thần là người anh em song sinh của sức khỏe thể chất nên mọi người cần hiểu rõ tầm quan trọng của vấn đề này.

Những dấu hiệu của bệnh trầm cảm được chia làm 4 dạng biểu hiện chính bao gồm: Cảm xúc, Cơ thể, Hành vi và suy nghĩ. Nếu trẻ có ít nhất 4 dấu hiệu thuộc 1 trong 4 dạng biểu hiện trên thì các bậc phụ huynh cần tìm tới các chuyên gia tâm lý để nhận được đánh giá chính xác nhất.

Các dấu hiệu của bệnh trầm cảm về hành vi bao gồm: rối loạn ăn uống, khó ra quyết định, giảm giao tiếp, rối loạn giấc ngủ, tự làm đau bản thân mình, giảm hứng thú, khóc không rõ lí do và muốn nghỉ học.

Các dấu hiệu về mặt cơ thể bao gồm: tinh thần mệt mỏi, dáng đi lờ đờ, giảm hoặc tăng cân đột ngột, luôn có cảm giác đau nhức dù không có vấn đề nào về thể chất.

Các dấu hiệu về mặt suy nghĩ bao gồm: Cảm thấy bi quan, vô dụng, không có tương lai, có suy nghĩ về cái chết. Nếu nặng thì có ảo giác và hoang tưởng (loạn thần).

Các dấu hiệu về mặt cảm xúc bao gồm: tính thình thay đổi đột ngột trong thời gian ngắn, hay cáu kỉnh, thường xuyên cảm thấy trống rỗng.

Tiến sĩ, Chuyên gia Tâm lý học lâm sàng Nguyễn Thị Thu Hiền nói về bệnh trầm cảm.

Đồng hành cùng con phòng ngừa trầm cảm

Chia sẻ với các phụ huynh Trường PTLC Olympia, TS Hiền kể lại một câu chuyện: “Có một trường hợp trầm cảm mà tôi nhớ rất rõ, khi tôi gặp cô bé lần đầu tiên thì em 16 tuổi, tìm tới tôi theo lời khuyên của bạn bè. Khi ấy tôi đã nói rằng cần gặp trực tiếp phụ huynh vì đây là 1 quy tắc nghề nghiệp. Nhưng cô bé chia sẻ rằng dù đã thăm khám ở nhiều bệnh viện nhưng về nhà thì mẹ luôn xé kết quả rồi bảo mày chả làm sao, chỉ lười học thôi. Rồi gần đây, cô bé nhắn tin rằng đã đủ 18 tuổi, có thể tự chi trả cho những khóa điều trị tâm lý.

Câu chuyện này làm tôi thấy buồn, dù thực sự có nhiều phụ huynh không giỏi nhìn ra vấn đề của con, nhưng ngay cả khi con đã kêu cứu nhưng vẫn làm ngơ thì vô cùng đáng buồn và đáng quan ngại”.

Để có thể cùng con trẻ phòng ngừa bệnh trầm cảm, phụ huynh cần phải có hiểu đúng về sức khỏe tâm thần, đừng ngại tìm tới các chuyên gia về việc này. Thứ hai, cần phải tạo ra một không khí gia đình ấm áp, khuyến khích các mối quan hệ đồng đẳng tích cực. Thứ ba, hãy làm một tấm gương tốt về hành vi cho các con và cuối cùng, đừng gây áp lực quá lớn lên các con.

Khép lại buổi chia sẻ, Tiến sĩ Hiền cũng trả lời một câu hỏi mà rất nhiều bậc phụ huynh băn khoăn: Có nên nói chuyện với con mỗi khi truyền thông đưa tin về một vụ tự sát hay không?

“Nếu chúng ta cứ tránh né vấn đề này thì nó chỉ dẫn tới những suy nghĩ cực đoan. Hãy cùng cởi mở hơn trong vấn đề này, tôi cũng có con trai trạc tuổi vụ việc nam sinh trường một trường chuyên nổi tiếng ở Hà Nội tự sát mới đây, và tôi hỏi con rằng đã bao giờ suy nghĩ như nam sinh ấy chưa?

Khi con bắt đầu trải lòng, hãy lắng nghe, lắng nghe chứ không chỉ là nghe cho biết. Ngoài ra, tuyệt đối không đưa ra những lời đánh giá và phán xét rằng hành vi đó là ngu xuẩn hay làm khổ gia đình. Người nói vô tình, người nghe hữu ý, biết đâu bạn đang phán xét chính con của mình.

Cuối cùng, tự sát là một suy nghĩ bộc phát có tính thời điểm và nó sẽ qua đi, quan trọng nhất là giúp con vượt qua thời khắc ấy” – Tiến sĩ Thu Hiền cho biết.

Việt Dũng

tin nổi bật

40 tỉnh, thành phố công bố lịch tựu trường

Nhiều tỉnh, thành phố đã công bố lịch đến trường của học sinh các cấp năm học 2022 - 2023.

Hà Nội dự kiến chi 21 nghìn tỷ đồng đầu tư giáo dục

Phó Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Văn Phong cho biết, tổng mức đầu tư trong giai đoạn trung hạn sắp tới cho giáo dục của Thủ đô là khoảng 21 nghìn tỷ đồng và đánh giá đây là “một con số khủng khiếp”.

Nhà vệ sinh trường học lại khiến lãnh đạo Hà Nội trăn trở

Nhiều trường lúng túng ở khâu vận hành, không đủ nhân lực, không đủ tiền thuê nhân viên, nhà vệ sinh không có tiền để bảo trì, không có tiền để mua giấy vệ sinh - Hiệu trưởng Trường THCS và THPT Marie Curie nói.

Học sinh Hà Nội đến trường từ 22 - 29/8

Hà Nội tổ chức khai giảng vào ngày 5/9/2022. Học sinh các cấp học tựu trường sớm nhất vào ngày 29/8/2022. Riêng học sinh lớp 1 tựu trường sớm nhất từ ngày 22/8/2022.

Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn: Nghiên cứu xây dựng Luật Nhà giáo

Ngành Giáo dục xác định chủ đề năm học 2022-2023 là “đoàn kết, nỗ lực vượt khó khăn, đổi mới sáng tạo, củng cố, nâng cao chất lượng các hoạt động giáo dục và đào tạo”. Còn một trong những nhiệm vụ trọng tâm là nghiên cứu xây dựng Luật Nhà giáo.

Học sinh TP.HCM nghỉ Tết Nguyên đán 9 ngày

Học sinh TP.HCM sẽ nghỉ Tết Nguyên đán 2023 với thời gian 9 ngày.

‘Con tôi ngồi BMW từ trong trứng’

Một người mẹ Trung Quốc chế nhạo thầy giáo của con trai khi đi xe đạp đi dạy: '... học tập thật vô nghĩa, bởi ngay cả người dạy dỗ mình còn không kiếm ra tiền'.

Kết luận của 2 Phó Thủ tướng về học phí và sách giáo khoa

Văn phòng Chính phủ vừa ban hành Thông báo số 236/TB-VPCP kết luận của Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Khái và Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam tại cuộc họp về học phí phổ thông và sách giáo khoa.

Giáo viên tiết kiệm đến 5 giờ/tuần nhờ giải pháp giáo dục từ Samsung và Google

Giai đoạn đầu của chương trình thử nghiệm học tập và giảng dạy qua Google Workspace for Education tại một số trường học Việt Nam kết thúc với những kết quả vượt kỳ vọng.

Hà Nội: Phụ huynh có thể phải bốc thăm để giành suất học mầm non cho con

Số hồ sơ đăng ký vào Trường Mầm non Hoàng Liệt (Hà Nội) vượt quá nhiều so với chỉ tiêu. Ban Giám hiệu nói lo lắng vì 'chưa từng có tiền lệ'.

Một trường học Hà Nội dùng 4 bộ sách khác nhau

Nhận thông báo của trường về việc mua sách giáo khoa cho con, chị H.N (quận Hà Đông, Hà Nội) cho hay đau hết cả mắt, và mất nhiều thời gian để tìm mua cho con vào lớp 6.

Bắt khẩn cấp thầy giáo dâm ô nữ sinh lớp 9 ở Hải Dương

Bị xác định có hành vi xâm hại 2 nữ sinh học lớp 9 ở TP Chí Linh (Hải Dương), một thầy giáo dạy Văn đã bị khởi tố, bắt tạm giam.

Trung tâm ngoại ngữ CFV - bền bỉ chắp cánh cho những ‘ước mơ Pháp’

Với thông điệp “Tiếng Pháp cho mọi người”, suốt nhiều năm qua, Trung tâm ngoại ngữ Pháp Việt (CFV) đã đồng hành và chắp cánh nhiều thế hệ học viên thành công đi du học, tốt nghiệp, sinh sống và làm việc tại Pháp hoặc quay về cống hiến cho nước nhà.

Nửa tỷ đầu tư chứng khoán hay gửi tiết kiệm: SGK Toán lớp 10 gây xôn xao

Chứng khoán và đầu tư đã được đưa vào nội dung dạy học của sách giáo khoa Toán lớp 10 mới. Đây là những nội dung chưa từng có trong các sách giáo khoa cũ mà tới đây các học sinh lứa 2007 sẽ được học.

Nữ sinh lớp 9 tố thầy chủ nhiệm sàm sỡ suốt 7 tháng

Bố 1 nữ sinh lớp 9 (Hải Dương) tố thầy giáo chủ nhiệm sàm sỡ, uy hiếp con mình để thực hiện hành vi đồi bại ngay trên lớp học.