Triều Tiên có thể lặp lại 'phép màu' kinh tế Việt Nam ra sao?

Mô hình "Đổi mới" mang đến "phép màu" kinh tế cho Việt Nam giờ đây đang được nhắc đến như một hình mẫu mà Triều Tiên có thể học hỏi.

Tờ Bưu điện Hoa Nam Buổi sáng mới đây có bài viết phân tích những cơ hội và thách thức của Triều Tiên nhìn từ câu chuyện "Đổi mới" của Việt Nam.

Làn gió "Đổi mới"

Khi ông Võ Văn Đại bắt đầu công việc tại nhà máy sản xuất nước mắm Vạn Phần Diễn Châu (Nghệ An) vào cuối những năm 1980, doanh nghiệp quốc doanh này gồm 5 phòng, được giám sát, điều hành bởi 18 cán bộ quản lý. Vào thời điểm ông giữ cương vị giám đốc công ty sau khi cổ phần hóa vào năm 2000, nhà máy này đã giảm 2/3 số cán bộ quản lý. Trong cùng khoảng thời gian, doanh số của nhà máy bùng nổ gấp 10 lần và lực lượng lao động thường xuyên tăng hơn gấp đôi, lên 180 người.

Ông Đại hiện sở hữu 15% cổ phẩn của công ty Vạn Phần Diễn Châu, là cổ đông lớn nhất trong 116 cổ đông. Công ty đã được tư nhân hóa sau khi nhà nước bán hết cổ phần cho công nhân, trợ cấp 30% giá trị cổ phiếu và ưu tiên bán nhiều cổ phiếu hơn cho những công nhân làm việc lâu năm.

“Tư nhân hóa có nghĩa chúng tôi phải tự quyết định sản xuất những gì, bán những gì mà thị trường cần. Vai trò của nhà nước đã thay đổi từ liên quan trực tiếp sang quản lý các công ty một cách gián tiếp thông qua luật và các quy định”, ông Đại cho biết.

Những câu chuyện làm kinh tế như ở doanh nghiệp của ông Đại đã diễn ra trên khắp Việt Nam kể từ năm 1986, khi đất nước bắt đầu chính sách Đổi mới, mở cửa nền kinh tế và hội nhập với thế giới.

Công cuộc Đổi mới đã đưa nền kinh tế kế hoạch tập trung của Việt Nam trở thành một trong những nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất thế giới. Thu nhập bình quân trên Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) đã tăng gấp 5 lần kể từ thập niên 1980 lên khoảng 2.500 USD hiện tại, với tăng trưởng kinh tế năm 2018 đạt 7%.

Trong bài phát biểu trước cộng đồng doanh nghiệp tại Hà Nội vào năm 2018, Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo từng khẳng định ông tin rằng Triều Tiên có thể tham khảo con đường phát triển kinh tế của Việt Nam. "Phép màu này có thể là của các bạn", ông Pompeo nhắn nhủ tới Bình Nhưỡng.

Triều Tiên có thể học tập mô hình của Việt Nam ra sao?

Truyền thông Hàn Quốc đã dẫn các nguồn tin giấu tên cho biết Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong-un đã bày tỏ mong muốn học hỏi mô hình của Việt Nam.

Tại Triều Tiên, kể từ khi lên nắm quyền vào năm 2011, nhà lãnh đạo Kim Jong-un đã nhiều lần nhấn mạnh tầm quan trọng của phát triển kinh tế. Năm ngoái, Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in cho hay ông Kim rất quan tâm đến việc tham gia các thể chế quốc tế như Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Ngân hàng Thế giới (WB).

Dưới thời Chủ tịch Kim Jong-un, kinh tế Triều Tiên đã tăng trưởng dù còn khiêm tốn sau hàng thập niên trì trệ. Theo Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc, nền kinh tế quốc doanh Triều Tiên tăng trưởng ước tính 3,9% trong năm 2016, thành tựu xuất sắc nhất trong hơn một thập niên. GDP bình quân đầu người được ước tính dao động từ vài trăm đến 2.000 USD/người/năm.

Triều Tiên có thể lặp lại 'phép màu' kinh tế Việt Nam ra sao?
Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong-un lái thử máy kéo sản xuất trong nước. Ảnh: Reuters.
 

Những năm gần đây, Bình Nhưỡng đã khởi động nhiều chương trình cải cách nhỏ nhằm nới lỏng sự lệ thuộc vào nền kinh tế chỉ huy, cho phép trên 400 chợ tư nhân và thành lập trên 10 đặc khu kinh tế phục vụ đầu tư nước ngoài. Trong một cuộc khảo sát do Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS - trụ sở tại Mỹ), có 35/36 người Triều Tiên tham gia khảo sát cho biết họ đã tạo ra ít nhất 3/4 thu nhập thông qua hoạt động thị trường tư nhân.

Dưới thời Chủ tịch Kim Jong-un, hoạt động thương mại tư nhân từng bị cấm ngặt trước kia đã được nới lỏng hơn. Theo Viện Hội nhập xã hội Triều Tiên (Hàn Quốc), các "chợ trời", được gọi là "jangmadang", xuất hiện nhiều sau nạn đói vào giữa thập niên 1990, ngày nay chiếm khoảng 60% hoạt động kinh tế của Triều Tiên.

Các nhà đầu tư như doanh nhân người Mỹ Jim Rogers hoạt động tại Singapore (là tỷ phú sáng lập Quantum Fund) đã nhìn thấy sức mạnh kinh tế tiềm tàng ở Triều Tiên nếu như họ có thể áp dụng những cải cách mạnh mẽ và được cộng đồng quốc tế nới lỏng cấm vận.

Một lợi thế của Triều Tiên là vị trí địa lý gần với Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc, lại sở hữu nguồn tài nguyên khoáng sản khổng lồ chưa được khai thác ước tính trị giá nhiều nghìn tỉ đôla.

"Cuộc chiến tranh Việt Nam kết thúc với một hiệp định rõ ràng đã cho phép vài thập kỷ sau Hà Nội và Washington có thể thiết lập mối quan hệ hợp tác", ông Andray Abrahamian, chuyên gia đào tạo khởi nghiệp ở Triều Tiên, làm việc cho Choson Exchange, một quỹ phi lợi nhuận có trụ sở tại Singapore, bình luận. "Việc thiếu một kết thúc chính thức cho cuộc Chiến tranh Triều Tiên khiến Bình Nhưỡng cảm thấy buộc phải tiếp tục chống Mỹ. Nếu bây giờ hai bên có thể tìm ra giải pháp kết thúc cuộc chiến tranh này, ai biết điều gì có thể xảy ra?", ông Abrahamian nói.

Triều Tiên có thể lặp lại 'phép màu' kinh tế Việt Nam ra sao?
Nhà lãnh đạo Triều Tiên đi thăm một nông trang. Ảnh: AFP.

Nhưng lúc này, các nhà phân tích vẫn nghi ngại khả năng Chủ tịch Kim Jong-un dám mạo hiểm mở cửa đất nước lên một mức độ và quy mô mạnh mẽ hơn. Giống như Triều Tiên hiện nay, Việt Nam từng trải qua giai đoạn nền kinh tế yếu kém và bị cô lập trên trường quốc tế. Tuy nhiên, chính sách mở cửa của Việt Nam có thể là khó khăn để áp dụng với một quốc gia bị cô lập như Triều Tiên.

"Hãy nhìn vào ưu tiên lớn của ông Kim Jong-un dành cho các đặc khu kinh tế chẳng hạn. Có một lý do để ông ưu tiên mạnh mẽ cho các đặc khu này: đây là cách để kiểm soát những thay đổi và cải cách trên những khu vực nhất định của đất nước, mà không phải chịu quá nhiều rủi ro", ông Benjamin Katzeff Silberstein, thuộc tổ chức North Korean Economy Watch (Theo dõi Kinh tế Triều Tiên) nhận xét. “Triều Tiên sẽ luôn đặt ổn định chính trị lên cao hơn trong danh sách các ưu tiên và sẽ không thể áp dụng những thay đổi mà họ cho rằng có thể đe dọa tới ổn định chính trị-xã hội của đất nước”.

Để tái lặp thành công của Việt Nam, theo ông Silberstein, Triều Tiên cần cải cách mạnh mẽ hệ thống pháp lý và hệ thống sở hữu của mình để các doanh nghiệp có thể phát triển những sáng kiến của riêng họ.

Đó cũng là một thách thức mà công ty nước mắm Vạn Phần Diễn Châu của Giám đốc Võ Văn Đại hiểu quá rõ. "Do chúng tôi là một trong những doanh nghiệp đầu tiên tư nhân hóa, các công nhân coi việc tư nhân hóa là đẩy họ ra đường. Họ đã rất lo lắng", ông Đại cho biết và nói thêm rằng các công nhân đã yên tâm hơn khi hiểu về các chính sách bảo hiểm và phúc lợi xã hội khá.

(Theo Báo Tin Tức)

 
 

Không thể bỏ lỡ

.
 
Bước chuyển mình của VSIP Bắc Ninh
Bước chuyển mình của VSIP Bắc Ninh
Đầu tưicon  25/02/2019 

Hàng loạt sự kiện như khánh thành tòa văn phòng, giới thiệu Công viên Công nghệ cao Inno - Biz Hub và đón nhận Giải thưởng Dot Property cho Khu đô thị BelHomes đánh dấu bước chuyển mình mới của VSIP.

 
Thủ tướng: Đưa Việt Nam trở thành công xưởng sản xuất, chế biến, xuất khẩu đồ gỗ của thế giới
Thủ tướng: Đưa Việt Nam trở thành công xưởng sản xuất, chế biến, xuất khẩu đồ gỗ của thế giới
Đầu tưicon  22/02/2019 

Năm 2018, kim ngạch xuất khẩu gỗ và lâm sản Việt Nam đạt 9,382 tỷ USD, chiếm trên 23% kim ngạch xuất khẩu của ngành nông nghiệp, giá trị xuất siêu đạt trên 7,1 tỷ USD.

 
'Tên lửa kinh tế' Triều Tiên từ thượng đỉnh Trump - Kim tại Việt Nam
'Tên lửa kinh tế' Triều Tiên từ thượng đỉnh Trump - Kim tại Việt Nam
Đầu tưicon  22/02/2019 

TT Trump đã đi từ mỉa mai lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un là "gã tên lửa" đến ca ngợi đất nước này sẽ có tên lửa, nhưng là "tên lửa kinh tế".

 
Mua nhà 1 tỷ đồng trong năm 2019 có dễ dàng?
Mua nhà 1 tỷ đồng trong năm 2019 có dễ dàng?
Đầu tưicon  21/02/2019 

Năm 2019, có thể mua nhà khoảng giá tiền 1 tỷ đồng ở đâu? Phóng viên VTV24 đã dạo một vòng thị trường để quan sát.

 
Dự án Nhà hàng bến du thuyền của Vũ ‘nhôm’: Thu hồi hay sung công quỹ?
Dự án Nhà hàng bến du thuyền của Vũ ‘nhôm’: Thu hồi hay sung công quỹ?
Đầu tưicon  21/02/2019 

Đến nay, việc thu hồi nhà hàng bến du thuyền của Phan Văn Anh Vũ theo chủ trương của Thành ủy Đà Nẵng chưa thể thực hiện được.

 
Suốt 10 năm kiến nghị bỏ hẳn, Bộ vẫn cố sửa đi sửa lại
Suốt 10 năm kiến nghị bỏ hẳn, Bộ vẫn cố sửa đi sửa lại
Đầu tưicon  22/02/2019 

 Trong khi Bộ Kế hoạch và Đầu tư vẫn giữ quan điểm sửa đổi, bổ sung để Luật Đầu tư phù hợp hơn với thực tiễn thì nhiều ý kiến đề nghị bỏ hẳn Luật này vì nó đang làm cho môi trường kinh doanh yếu kém đi.

Thay đổi lớn về thuế: Ô tô Việt giảm giá ngay hơn 100 triệu
Thay đổi lớn về thuế: Ô tô Việt giảm giá ngay hơn 100 triệu
Đầu tưicon  22/02/2019 

Nếu hoàn tất cả sản xuất động cơ tại Việt Nam, tỷ lệ nội địa hóa sẽ đạt trên 60% khi đó giá xe sẽ giảm khoảng 30% và chiếc xe 600 triệu đồng sẽ giảm 180 triệu đồng.

Soi vào kinh tế ngầm: Mại dâm có được tính vào GDP?
Soi vào kinh tế ngầm: Mại dâm có được tính vào GDP?
Đầu tưicon  20/02/2019 

Với hoạt động mại dâm, Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê phân tích, do đây là hoạt động vi phạm thuần phong mỹ tục, văn hoá Việt Nam nên dù nhiều nước cập nhật vào GDP nhưng Việt Nam chưa chắc đưa vào tính toán.

Hủy 2 văn bản chỉ đạo bán cảng Quy Nhơn cho tư nhân
Hủy 2 văn bản chỉ đạo bán cảng Quy Nhơn cho tư nhân
Đầu tưicon  20/02/2019 

Bộ GTVT vừa có ý kiến hủy bỏ 2 văn bản hành chính do cơ quan này ban hành về việc chuyển nhượng 75,01% cổ phần của Vinalines tại cảng Quy Nhơn cho tư nhân.

Đường mở đến đâu, chung cư cao tầng mọc đến đó ở tây Hồ Tây
Đường mở đến đâu, chung cư cao tầng mọc đến đó ở tây Hồ Tây
Đầu tưicon  20/02/2019 

Hạ tầng dần hoàn thiện đang giúp tây Hồ Tây trở thành điểm nóng bất động sản với cuộc đua của nhiều ông lớn, chiếm lĩnh các vị trí đẹp trên các trục đường kết nối khu vực.

Đất Đông Anh cao nhất 180 triệu đồng/m2, sốt thật hay ảo?
Đất Đông Anh cao nhất 180 triệu đồng/m2, sốt thật hay ảo?
Đầu tưicon  19/02/2019 

Giá đất thổ cư ở nhiều xã thuộc địa phận huyện Đông Anh (Hà Nội) rục rịch tăng những năm gần đây, có nơi tăng đến 30-50% so với giai đoạn trước.

35 năm trước Philippines có tàu điện, Việt Nam chờ đến bao giờ?
35 năm trước Philippines có tàu điện, Việt Nam chờ đến bao giờ?
Đầu tưicon  21/02/2019 

 “Thời điểm bắt đầu dự án không quá muộn sẽ duy trì được lượng hành khách - chỉ số đánh giá thành công của ĐSĐT” - TS Naohisa Okamoto, TTK Hiệp hội nghiên cứu giao thông vận tải Đông Á, GS Đại học Tsukuba (Nhật Bản), nhận định.

Chia cả nước thành 7 vùng: Bộ KH - ĐT muốn họp làm sớm
Chia cả nước thành 7 vùng: Bộ KH - ĐT muốn họp làm sớm
Đầu tưicon  19/02/2019 

Bộ KH&ĐT kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo sớm hoàn thành việc phân lại vùng kinh tế, từ đó tạo tiền đề cho quy hoạch, đáp ứng yêu cầu mới của phát triển trong tương lai.

Các ‘đại gia’ ngoại đã thâu tóm đất tây Hồ Tây như thế nào?
Các ‘đại gia’ ngoại đã thâu tóm đất tây Hồ Tây như thế nào?
Đầu tưicon  19/02/2019 

Bất động sản khu vực tây Hồ Tây phát triển nhanh chóng nhờ một phần không nhỏ từ các đại gia ngoại. Nhiều tên tuổi lớn có mặt tại đây, bao gồm Deawoo, Lotte, Capital Land, Ciputra.

Hòn đá cuội hiện hình Phật: Vàng ròng của 9x Hải Phòng
Hòn đá cuội hiện hình Phật: Vàng ròng của 9x Hải Phòng
Đầu tưicon  20/02/2019 

Từ bỏ chuyên ngành theo học để làm bạn với đá cuội là sự đánh đổi mạo hiểm của Nguyễn Trung Kiên (Hải Phòng). Với góc nhìn sáng tạo, Kiên biến những viên đá cuội vô tri vô giác thành tác phẩm nghệ thuật giá hàng triệu đồng.

'Út trọc' bị bắt, 'buộc' thay thế nhà đầu tư dự án Trung Lương - Mỹ Thuận
'Út trọc' bị bắt, 'buộc' thay thế nhà đầu tư dự án Trung Lương - Mỹ Thuận
Đầu tưicon  17/02/2019 

Dự án cao tốc Trung Lương-Mỹ Thuận (Tiền Giang) khởi công năm 2009. Dù gần 2.000 tỷ đồng được “quẳng” vào dự án, đã qua 2 nhiệm kỳ lãnh đạo, từ khi “Út trọc” bị bắt ngân hàng từ chối giải ngân vốn và đòi thay cổ đông…

Đẩy hàng loạt dự án nhiệt điện than ra nước ngoài, Trung Quốc bị tố xuất khẩu ô nhiễm
Đẩy hàng loạt dự án nhiệt điện than ra nước ngoài, Trung Quốc bị tố xuất khẩu ô nhiễm
Đầu tưicon  16/02/2019 

Tác động môi trường của các dự án nhiệt điện than của Trung Quốc ở Pakistan một lần nữa là chủ đề tranh luận sôi nổi sau cuộc họp của các quan chức chính phủ hai nước. 

Đưa nông nghiệp sản xuất theo hướng công nghiệp
Đưa nông nghiệp sản xuất theo hướng công nghiệp
Đầu tưicon  15/02/2019 

Kế hoạch đầu tư 7.800 tỷ đồng xây dựng Khu công nghiệp chuyên phục vụ nông nghiệp Vùng đồng bằng Bắc Bộ tại huyện Quỳnh Phụ (Thái Bình) mà Công ty Ô tô Trường Hải (Thaco) vừa công bố đã gây sự chú ý.

Mơ ô tô Việt chạy đầy đường: Điều phũ phàng ông chủ Vinaxuki nhận lại
Mơ ô tô Việt chạy đầy đường: Điều phũ phàng ông chủ Vinaxuki nhận lại
Đầu tưicon  15/02/2019 

Ông chủ Vinaxuki cần 60 tỷ đồng khôi phục lại toàn bộ máy móc, dây chuyền sản xuất và đào tạo cho 5.000 công nhân trong 2 năm.

Dàn máy bay của hãng hàng không quốc gia một sao Triều Tiên
Dàn máy bay của hãng hàng không quốc gia một sao Triều Tiên
Đầu tưicon  15/02/2019 

Là hãng bay duy nhất trên thế giới được SkyTrax xếp hạng một sao, Air Koryo hiện đứng chót bảng trong số các hãng bay toàn cầu và đang biên chế 19 chiếc máy bay.

 
 
 
Hoàn thiện thông tin gửi bình luận

HOẶC ĐĂNG NHẬP NHANH BẰNG TÀI KHOẢN