Triều Tiên có thể lặp lại 'phép màu' kinh tế Việt Nam ra sao?

Mô hình "Đổi mới" mang đến "phép màu" kinh tế cho Việt Nam giờ đây đang được nhắc đến như một hình mẫu mà Triều Tiên có thể học hỏi.

Tờ Bưu điện Hoa Nam Buổi sáng mới đây có bài viết phân tích những cơ hội và thách thức của Triều Tiên nhìn từ câu chuyện "Đổi mới" của Việt Nam.

Làn gió "Đổi mới"

Khi ông Võ Văn Đại bắt đầu công việc tại nhà máy sản xuất nước mắm Vạn Phần Diễn Châu (Nghệ An) vào cuối những năm 1980, doanh nghiệp quốc doanh này gồm 5 phòng, được giám sát, điều hành bởi 18 cán bộ quản lý. Vào thời điểm ông giữ cương vị giám đốc công ty sau khi cổ phần hóa vào năm 2000, nhà máy này đã giảm 2/3 số cán bộ quản lý. Trong cùng khoảng thời gian, doanh số của nhà máy bùng nổ gấp 10 lần và lực lượng lao động thường xuyên tăng hơn gấp đôi, lên 180 người.

Ông Đại hiện sở hữu 15% cổ phẩn của công ty Vạn Phần Diễn Châu, là cổ đông lớn nhất trong 116 cổ đông. Công ty đã được tư nhân hóa sau khi nhà nước bán hết cổ phần cho công nhân, trợ cấp 30% giá trị cổ phiếu và ưu tiên bán nhiều cổ phiếu hơn cho những công nhân làm việc lâu năm.

“Tư nhân hóa có nghĩa chúng tôi phải tự quyết định sản xuất những gì, bán những gì mà thị trường cần. Vai trò của nhà nước đã thay đổi từ liên quan trực tiếp sang quản lý các công ty một cách gián tiếp thông qua luật và các quy định”, ông Đại cho biết.

Những câu chuyện làm kinh tế như ở doanh nghiệp của ông Đại đã diễn ra trên khắp Việt Nam kể từ năm 1986, khi đất nước bắt đầu chính sách Đổi mới, mở cửa nền kinh tế và hội nhập với thế giới.

Công cuộc Đổi mới đã đưa nền kinh tế kế hoạch tập trung của Việt Nam trở thành một trong những nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất thế giới. Thu nhập bình quân trên Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) đã tăng gấp 5 lần kể từ thập niên 1980 lên khoảng 2.500 USD hiện tại, với tăng trưởng kinh tế năm 2018 đạt 7%.

Trong bài phát biểu trước cộng đồng doanh nghiệp tại Hà Nội vào năm 2018, Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo từng khẳng định ông tin rằng Triều Tiên có thể tham khảo con đường phát triển kinh tế của Việt Nam. "Phép màu này có thể là của các bạn", ông Pompeo nhắn nhủ tới Bình Nhưỡng.

Triều Tiên có thể học tập mô hình của Việt Nam ra sao?

Truyền thông Hàn Quốc đã dẫn các nguồn tin giấu tên cho biết Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong-un đã bày tỏ mong muốn học hỏi mô hình của Việt Nam.

Tại Triều Tiên, kể từ khi lên nắm quyền vào năm 2011, nhà lãnh đạo Kim Jong-un đã nhiều lần nhấn mạnh tầm quan trọng của phát triển kinh tế. Năm ngoái, Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in cho hay ông Kim rất quan tâm đến việc tham gia các thể chế quốc tế như Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Ngân hàng Thế giới (WB).

Dưới thời Chủ tịch Kim Jong-un, kinh tế Triều Tiên đã tăng trưởng dù còn khiêm tốn sau hàng thập niên trì trệ. Theo Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc, nền kinh tế quốc doanh Triều Tiên tăng trưởng ước tính 3,9% trong năm 2016, thành tựu xuất sắc nhất trong hơn một thập niên. GDP bình quân đầu người được ước tính dao động từ vài trăm đến 2.000 USD/người/năm.

Triều Tiên có thể lặp lại 'phép màu' kinh tế Việt Nam ra sao?
Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong-un lái thử máy kéo sản xuất trong nước. Ảnh: Reuters.
 

Những năm gần đây, Bình Nhưỡng đã khởi động nhiều chương trình cải cách nhỏ nhằm nới lỏng sự lệ thuộc vào nền kinh tế chỉ huy, cho phép trên 400 chợ tư nhân và thành lập trên 10 đặc khu kinh tế phục vụ đầu tư nước ngoài. Trong một cuộc khảo sát do Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS - trụ sở tại Mỹ), có 35/36 người Triều Tiên tham gia khảo sát cho biết họ đã tạo ra ít nhất 3/4 thu nhập thông qua hoạt động thị trường tư nhân.

Dưới thời Chủ tịch Kim Jong-un, hoạt động thương mại tư nhân từng bị cấm ngặt trước kia đã được nới lỏng hơn. Theo Viện Hội nhập xã hội Triều Tiên (Hàn Quốc), các "chợ trời", được gọi là "jangmadang", xuất hiện nhiều sau nạn đói vào giữa thập niên 1990, ngày nay chiếm khoảng 60% hoạt động kinh tế của Triều Tiên.

Các nhà đầu tư như doanh nhân người Mỹ Jim Rogers hoạt động tại Singapore (là tỷ phú sáng lập Quantum Fund) đã nhìn thấy sức mạnh kinh tế tiềm tàng ở Triều Tiên nếu như họ có thể áp dụng những cải cách mạnh mẽ và được cộng đồng quốc tế nới lỏng cấm vận.

Một lợi thế của Triều Tiên là vị trí địa lý gần với Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc, lại sở hữu nguồn tài nguyên khoáng sản khổng lồ chưa được khai thác ước tính trị giá nhiều nghìn tỉ đôla.

"Cuộc chiến tranh Việt Nam kết thúc với một hiệp định rõ ràng đã cho phép vài thập kỷ sau Hà Nội và Washington có thể thiết lập mối quan hệ hợp tác", ông Andray Abrahamian, chuyên gia đào tạo khởi nghiệp ở Triều Tiên, làm việc cho Choson Exchange, một quỹ phi lợi nhuận có trụ sở tại Singapore, bình luận. "Việc thiếu một kết thúc chính thức cho cuộc Chiến tranh Triều Tiên khiến Bình Nhưỡng cảm thấy buộc phải tiếp tục chống Mỹ. Nếu bây giờ hai bên có thể tìm ra giải pháp kết thúc cuộc chiến tranh này, ai biết điều gì có thể xảy ra?", ông Abrahamian nói.

Triều Tiên có thể lặp lại 'phép màu' kinh tế Việt Nam ra sao?
Nhà lãnh đạo Triều Tiên đi thăm một nông trang. Ảnh: AFP.

Nhưng lúc này, các nhà phân tích vẫn nghi ngại khả năng Chủ tịch Kim Jong-un dám mạo hiểm mở cửa đất nước lên một mức độ và quy mô mạnh mẽ hơn. Giống như Triều Tiên hiện nay, Việt Nam từng trải qua giai đoạn nền kinh tế yếu kém và bị cô lập trên trường quốc tế. Tuy nhiên, chính sách mở cửa của Việt Nam có thể là khó khăn để áp dụng với một quốc gia bị cô lập như Triều Tiên.

"Hãy nhìn vào ưu tiên lớn của ông Kim Jong-un dành cho các đặc khu kinh tế chẳng hạn. Có một lý do để ông ưu tiên mạnh mẽ cho các đặc khu này: đây là cách để kiểm soát những thay đổi và cải cách trên những khu vực nhất định của đất nước, mà không phải chịu quá nhiều rủi ro", ông Benjamin Katzeff Silberstein, thuộc tổ chức North Korean Economy Watch (Theo dõi Kinh tế Triều Tiên) nhận xét. “Triều Tiên sẽ luôn đặt ổn định chính trị lên cao hơn trong danh sách các ưu tiên và sẽ không thể áp dụng những thay đổi mà họ cho rằng có thể đe dọa tới ổn định chính trị-xã hội của đất nước”.

Để tái lặp thành công của Việt Nam, theo ông Silberstein, Triều Tiên cần cải cách mạnh mẽ hệ thống pháp lý và hệ thống sở hữu của mình để các doanh nghiệp có thể phát triển những sáng kiến của riêng họ.

Đó cũng là một thách thức mà công ty nước mắm Vạn Phần Diễn Châu của Giám đốc Võ Văn Đại hiểu quá rõ. "Do chúng tôi là một trong những doanh nghiệp đầu tiên tư nhân hóa, các công nhân coi việc tư nhân hóa là đẩy họ ra đường. Họ đã rất lo lắng", ông Đại cho biết và nói thêm rằng các công nhân đã yên tâm hơn khi hiểu về các chính sách bảo hiểm và phúc lợi xã hội khá.

(Theo Báo Tin Tức)

 
 

Không thể bỏ lỡ

.
 
Đầu tư gì với tiền nhàn rỗi hơn 2 tỷ đồng?
Đầu tư gì với tiền nhàn rỗi hơn 2 tỷ đồng?
Đầu tưicon  22/03/2019 

Mua đất, căn hộ, đầu tư chứng khoán hay mở cửa hàng kinh doanh… đâu là kênh đầu tư hợp lý nhất với số tiền nhàn rỗi hơn 2 tỷ đồng?

 
Giá điện tăng: EVN thu gần 1 tỷ USD, vẫn kêu chưa đủ
Giá điện tăng: EVN thu gần 1 tỷ USD, vẫn kêu chưa đủ
Đầu tưicon  21/03/2019 

Giá điện chính thức được Bộ Công Thương tăng từ ngày 20/3. Số tiền các hộ sử dụng điện chi trả sẽ tăng lên.

 
Từ chiều nay: Giá điện tăng, cuối tháng này hóa đơn vọt lên
Từ chiều nay: Giá điện tăng, cuối tháng này hóa đơn vọt lên
Đầu tưicon  20/03/2019 

Giá điện chính thức tăng 8,36% so với giá bán điện bình quân hiện hành (1.720,65 đồng/kWh), tương ứng giá bán lẻ điện bình quân 2019 khoảng 1.864,04 đồng/kWh.

 
'Bắt tay' với Trung Quốc, Pakistan ôm nợ ít nhất 10 tỷ USD
'Bắt tay' với Trung Quốc, Pakistan ôm nợ ít nhất 10 tỷ USD
Đầu tưicon  20/03/2019 

Pakistan đang nợ “người bạn” Trung Quốc ít nhất 10 tỷ USD cho việc xây dựng cảng Gwadar và các dự án khác trong Sáng kiến Vành đai, Con đường, một tướng cấp cao của Mỹ nói...

 
Cơn sốt phía Đông: Đất Trâu Quỳ - Gia Lâm 150 triệu/m2, tin được không
Cơn sốt phía Đông: Đất Trâu Quỳ - Gia Lâm 150 triệu/m2, tin được không
Đầu tưicon  20/03/2019 

Tại Thị trấn Trâu Quỳ, Gia Lâm (Hà Nội), theo lời môi giới các lô đất có vị trí đẹp nhất đang được chào bán với giá 135-140 triệu/m2. Đất nền một số khu vực ở Gia Lâm tăng phi mã kể từ khi có dự án Vincity.

 
Mất tiền tỷ vì 'sập bẫy' mua đất trên giấy
Mất tiền tỷ vì 'sập bẫy' mua đất trên giấy
Đầu tưicon  19/03/2019 

Nhiều người ở Thanh Hóa dốc hàng trăm triệu, thậm chí tiền tỷ để đặt cọc mua đất có vị trí đẹp. Họ "sập bẫy" của cựu cán bộ tài nguyên câu kết với nam phó giám đốc 9X.

Vì sao người Nhật ám ảnh với việc đúng giờ đến từng giây?
Vì sao người Nhật ám ảnh với việc đúng giờ đến từng giây?
Đầu tưicon  19/03/2019 

Trở lại làm việc sau kỳ nghỉ, một nhân viên nữ bị nhắc nhở: Bạn đi trễ 10 giây. Đúng giờ từ lâu đã là nỗi ám ảnh của người Nhật Bản.

Việt Nam có bao nhiêu hãng hàng không là vừa?
Việt Nam có bao nhiêu hãng hàng không là vừa?
Đầu tưicon  19/03/2019 

Thị trường hàng không Việt Nam được đánh giá là khá “béo bở” và được nhiều nhà đầu tư quan tâm, song việc sắp tới khi nào sẽ có thêm một hãng hàng không tham gia thị trường vẫn còn là dấu hỏi.

Thành phố đáng sống bậc nhất Việt Nam: Giấc mơ 'đẳng cấp Châu Á' 2045
Thành phố đáng sống bậc nhất Việt Nam: Giấc mơ 'đẳng cấp Châu Á' 2045
Đầu tưicon  19/03/2019 

Hơn một thập kỷ qua, Đà Nẵng đã vươn mình mạnh mẽ trở thành một “thành phố đáng sống”, là đô thị hiện đại bậc nhất Việt Nam. Đến nay, một chặng đường mới đã sẵn sàng để Đà Nẵng vươn lên nấc thang mới.

10 ngày đút túi hơn 1 tỷ: Đại lộ Thăng Long, kỷ lục 10 năm lại nổ
10 ngày đút túi hơn 1 tỷ: Đại lộ Thăng Long, kỷ lục 10 năm lại nổ
Đầu tưicon  19/03/2019 

 “Chỉ cần 10 ngày, giá đất đã tăng từ 5-7 triệu đồng/m2, nhiều người đầu tư lướt sóng thu lời đến cả tỷ đồng”, một môi giới nhà đất trên đại lộ Thăng Long cho biết.

Dự án tỷ USD ở Venezuela: Chưa làm gì, PVN 'hoa hồng' ngay trăm triệu USD
Dự án tỷ USD ở Venezuela: Chưa làm gì, PVN 'hoa hồng' ngay trăm triệu USD
Đầu tưicon  18/03/2019 

Số tiền "phí hoa hồng" tham gia dự án Junin 2 lên đến 584 triệu USD. Bộ Công an đang điều tra dấu hiệu vi phạm pháp luật tại dự án này. 

10.000 tỷ 'đắp chiếu' bên Lào: Đại dự án thất bại của tập đoàn Nhà nước
10.000 tỷ 'đắp chiếu' bên Lào: Đại dự án thất bại của tập đoàn Nhà nước
Đầu tưicon  18/03/2019 

Không riêng gì dự án Junin 2 ở Venezuela của PVN, Tập đoàn Hóa chất Việt Nam (Vinachem) cũng có dự án “rót” hàng nghìn tỷ bên Lào nằm đắp chiếu. 

Đại dự án thất bại ở nước ngoài: Tỷ USD mang đi, những trái đắng nhận về
Đại dự án thất bại ở nước ngoài: Tỷ USD mang đi, những trái đắng nhận về
Đầu tưicon  19/03/2019 

Nhiều dự án của các tập đoàn nhà nước đang gặp khó ở nước ngoài. Các tập đoàn đã đầu tư trên 7 tỷ USD ở nước ngoài nhưng hơn 5,5 tỷ USD chưa thu hồi.

Vị đại gia bỏ gần 100 tỷ xây căn hầm trú ẩn cho riêng mình
Vị đại gia bỏ gần 100 tỷ xây căn hầm trú ẩn cho riêng mình
Đầu tưicon  17/03/2019 

Trái ngược với suy nghĩ hầm tận thế là những căn phòng bêtông xám xịt, chứa đầy phòng ẩn náu và đồ ăn hộp, những kiến trúc xa hoa dưới đây mang cái nhìn mới về nơi trú ẩn cao cấp với dịch vụ tiện nghi và sang trọng.

Làm cao tốc Bắc - Nam: Trung Quốc dễ thắng thầu?
Làm cao tốc Bắc - Nam: Trung Quốc dễ thắng thầu?
Đầu tưicon  16/03/2019 

Tập đoàn Thái Bình Dương (Trung Quốc) đã làm việc với lãnh đạo Bộ GTVT và đề xuất tham gia đầu tư theo hình thức hợp tác công - tư (PPP) Dự án đường bộ cao tốc Bắc - Nam phía Đông.

Đường sắt Cát Linh – Hà Đông khó hoàn vốn khi chính thức vận hành
Đường sắt Cát Linh – Hà Đông khó hoàn vốn khi chính thức vận hành
Đầu tưicon  16/03/2019 

Dự kiến, cuối tháng 4/2019, dự án đường sắt đô thị Cát Linh – Hà Đông chính thức vận hành đi vào vận hành thương mại, Ban quản lý dự án đang nỗ lực gấp rút các khâu thiện dự án để đưa vào vận hành.

Cấm xe máy ở Hà Nội: Bắt con voi chui vừa lỗ kim!
Cấm xe máy ở Hà Nội: Bắt con voi chui vừa lỗ kim!
Đầu tưicon  15/03/2019 

Một lần nữa, người dân lại xôn xao trước đề xuất thí điểm cấm xe máy tuyến Lê Văn Lương hoặc Nguyễn Trãi của Sở GTVT Hà Nội. Rất nhiều ý kiến trái chiều, kẻ đi ô tô thì ủng hộ, còn người đi xe máy không đồng tình.

Đài Loan 15 triệu xe máy không tắc, Indonesia cấm rồi bỏ: Hà Nội tính sao?
Đài Loan 15 triệu xe máy không tắc, Indonesia cấm rồi bỏ: Hà Nội tính sao?
Đầu tưicon  16/03/2019 

  Cấm xe máy không phải là giải pháp hiệu quả để giảm tắc đường, ô nhiễm và tai nạn. Cốt lõi vấn đề là việc quản lý thiếu hiệu quả phương tiện tham gia giao thông, ý thức chấp hành luật giao thông kém.

Chủ đầu tư mang chung cư thế chấp: Người dân nguy cơ bị đuổi ra khỏi nhà
Chủ đầu tư mang chung cư thế chấp: Người dân nguy cơ bị đuổi ra khỏi nhà
Đầu tưicon  14/03/2019 

Việc chủ đầu tư thế chấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất (giấy chủ quyền) khiến người mua nhà bị ngân hàng đuổi ra khỏi “tổ ấm” .

Bộ Công an điều tra dấu hiệu sai phạm dự án dầu khí ở Venezuela
Bộ Công an điều tra dấu hiệu sai phạm dự án dầu khí ở Venezuela
Đầu tưicon  14/03/2019 

 Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu (C03) đang xác minh một số dấu hiệu vi phạm pháp luật trong việc thực hiện Dự án đầu tư liên doanh phát triển khai thác và nâng cấp dầu khí lô Junin2 Venezuela.

 
 
 
Hoàn thiện thông tin gửi bình luận

HOẶC ĐĂNG NHẬP NHANH BẰNG TÀI KHOẢN