Tính lại GDP có giúp mở rộng nợ công?

 - Nhiều người lo ngại, tính toán lại kinh tế ngầm để bổ sung vào GDP sẽ tạo điều kiện tăng vay nợ. Liệu có dễ như vậy?

GDP của Việt Nam sẽ được tính toán lại, bao gồm cả nền kinh tế ngầm, kinh tế không chính thức. Dự kiến với cách tính này, GDP sẽ tăng kha khá.

Có nhiều ý kiến liên hệ vấn đề này với trần nợ công. Theo đó, do trần nợ công của Việt Nam là 65% nên nếu GDP được tính toán lại và tăng lên sẽ kéo theo việc được vay nợ nhiều hơn. Mà phần kinh tế ngầm này lại không thể bị đánh thuế nên sẽ ảnh hưởng lớn đến an toàn ngân sách.

Đúng là chúng ta có trần nợ 65% GDP. Nhưng đó không phải là trần nợ duy nhất. Ngoài trần này, Quốc hội còn đặt ra một mức trần khác: nghĩa vụ trả nợ trực tiếp của Chính phủ không quá 25% tổng thu ngân sách.

Trước khi đi vào phân tích, cần hiểu hơn về trần nợ công. Quốc hội đặt ra trần nợ công là để bảo đảm an toàn, bảo đảm khả năng trả nợ của ngân sách.

Tính lại GDP có giúp mở rộng nợ công?
Tính lại GDP không giúp mở rộng nợ công.

Để dễ hiểu chúng ta hãy lấy ví dụ ngân sách của một gia đình. Hai vợ chồng vừa làm vừa chơi, tức là làm chưa hết công suất, vẫn còn thời gian rảnh để hưởng thụ, thì có thu nhập là 600 triệu đồng/năm. Nhưng nếu trong hoàn cảnh nợ nần nhiều, cả hai vợ chồng có thể kéo cày trả nợ, làm tăng ca, ít chơi hơn, thì thu nhập có thể lên đến 800 triệu đồng/năm.

Bây giờ để bảo đảm an toàn tài chính gia đình, hai vợ chồng thống nhất là không được vay nợ quá một tỷ lệ thu nhập. Nhưng nên lấy mẫu số là thu nhập khi vừa làm vừa chơi hay thu nhập khi làm hết công suất? Cách tốt nhất là nên lấy chỉ tiêu an toàn nợ gia đình theo cả hai con số trên. Ví dụ, tổng vay nợ không quá 33% thu nhập bình thường và đồng thời không quá 25% thu nhập khi làm hết công suất.

Chỉ tiêu an toàn nợ công của Việt Nam cũng tương tự như vậy. Chúng ta có chỉ tiêu là nghĩa vụ trả nợ của Chính phủ không quá 25% tổng thu ngân sách. Đây là so sánh nợ trực tiếp nợ của ngân sách với dòng tiền vào ngân sách. Chỉ tiêu này là trực tiếp, nhưng không đủ, vì ai cũng biết, Chính phủ có thể tăng thu ngân sách bằng cách tăng thuế.

 

Nhưng tăng thuế quá mức thì sẽ vượt quá sức nộp thuế của nền kinh tế, rồi lại bị dân phản đối, gây bất ổn. Chính vì thế người ta buộc phải thiết kế thêm một trần nữa là tổng nợ trên tổng GDP. Như vậy, đồng thời chúng ta có 2 trần nợ công, một trần tính theo tổng thu ngân sách, một trần tính theo GDP. Giống hệt như trần nợ của một gia đình tính theo tổng thu nhập bình thường và tổng thu nhập khi làm hết công suất.

Quay trở lại việc thay đổi cách tính GDP. Điều này sẽ giúp GDP tăng do cộng thêm phần kinh tế ngầm. Nhưng rõ ràng là phần kinh tế ngầm này không thể thu thuế (bởi không kiểm soát được, hoặc chi phí hành thu lớn hơn số tiền thu được). Do đó, nhiều người lo ngại là việc nới GDP sẽ dẫn đến nới nợ công trong khi dòng tiền vào ngân sách lại không tăng. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng chúng ta vẫn có một trần nợ công khác được tính theo tổng thu ngân sách. 

Lưu ý rằng hiện tỷ lệ tổng nợ trên tổng GDP đã đang giảm sau khi đã chớm vượt ngưỡng 65% năm 2015. Còn tỷ lệ chi trả nợ năm 2014 là 28,2%, năm 2015 là 29,2%, vượt xa ngưỡng 25%. Lẽ ra, Quốc hội cần tuýt còi thật to khi Chính phủ để vượt các mốc này, nhưng rất may là tỷ lệ này đã giảm xuống còn khoảng 18% tổng thu ngân sách năm 2018.

Vì vậy, vấn đề nợ công nằm ở việc Quốc hội giám sát thường xuyên và chế tài đối với Chính phủ khi để nợ công vượt trần. Còn việc thay đổi cách tính GDP không quá ảnh hưởng đến trần nợ công như nhiều người lo ngại.

Vấn đề là ở chỗ, Quốc hội và các đại biểu cần giữ quan điểm nhất quán với những chỉ tiêu đã được ghi vào trong nghị quyết do chính Quốc hội ban hành.

Nguyễn Minh Đức, Ban Pháp chế, VCCI

 
 

Không thể bỏ lỡ

.
Từ cú đấm của bác xe ôm đến câu hỏi khó phải đối mặt
Từ cú đấm của bác xe ôm đến câu hỏi khó phải đối mặt
Thông tin đa chiềuicon28/10/2018  
Công nghệ đã tạo ra những lợi ích không thể chối cãi cho tất cả chúng ta, nhưng những hình thức kinh doanh dựa trên công nghệ rõ ràng vẫn còn nhiều khoảng trống cần phải xem xét.      
Một vấn đề cấp bách hà cớ gì phải lẩn tránh?
Một vấn đề cấp bách hà cớ gì phải lẩn tránh?
Thông tin đa chiềuicon12/11/2018  
Việc phản ứng với những cái tên không vừa ý, như với Hiệp hội Nhà vệ sinh Việt Nam, phần nào phản ánh tâm lý phòng vệ vô thức của một số người.
Dự án Nhà hát 1500 tỷ tại Thủ Thiêm:  Tiếng oan cho Nhà hát giao hưởng?
Dự án Nhà hát 1500 tỷ tại Thủ Thiêm:  Tiếng oan cho Nhà hát giao hưởng?
Thông tin đa chiềuicon12/10/2018  
Vấn đề ở chỗ, không phải tại cái nhà hát 1500 tỷ. Nó bị oan. Nó cần cho sự phát triển đời sống tinh thần của người dân như các công trình dân sinh khác.
“Xoá bàn cờ làm lại” và luật chơi mới với 5 bước đi
“Xoá bàn cờ làm lại” và luật chơi mới với 5 bước đi
Tiêu điểmicon14/10/2018  
Hiện tại thế và lực của Mỹ, tuy mạnh nhưng không còn ở thế áp đảo, khuynh loát các quốc gia khác. Ngoài ra, các đối thủ của Mỹ cũng sẽ không ngồi yên khoanh tay chịu trận.
Liên minh Nga-Trung có thể đảo lộn chiến lược quân sự Mỹ
Liên minh Nga-Trung có thể đảo lộn chiến lược quân sự Mỹ
Tâm điểmicon06/10/2018  
Lần đầu tiên trong lịch sử, 3.200 binh sĩ Trung Quốc tham gia diễn tập bên cạnh khoảng 300.000 binh sĩ Nga ở miền Đông Siberia.
Đừng lấy tính mạng những đứa trẻ để thay lời muốn nói
Đừng lấy tính mạng những đứa trẻ để thay lời muốn nói
Tiêu điểmicon07/09/2018  
Ngày khai trường, như thường lệ, luôn có những bài báo phản ánh nỗi gian truân, những đứa trẻ không may mắn, những câu chuyện nhiều nước mắt, để tương phản với không khí tưng bừng trong ngày hội đến trường của học sinh cả nước.
Cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung: Những cảnh báo với Việt Nam
Cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung: Những cảnh báo với Việt Nam
Tiêu điểmicon02/08/2018  
Tác động lớn nhất hiện nay không phải ở thương mại hàng hóa mà là ở thị trường tiền tệ.
Trung Quốc thâu tóm châu Âu kiểu từng mảnh nhỏ
Trung Quốc thâu tóm châu Âu kiểu từng mảnh nhỏ
Thông tin đa chiềuicon03/07/2018  
Ngoài đất canh tác, Trung Quốc còn quan tâm đến những vị trí mang tính chiến lược của châu Âu. Nhiều mạng lưới điện, sân bay, hải cảng đã được mua hay cố mua bằng tiền của Trung Quốc.
Câu chuyện con bò và những nút chỉ rối
Câu chuyện con bò và những nút chỉ rối
Tâm điểmicon18/07/2018  
Hơn 20 năm trước, khi tái lập, Vĩnh Phúc nghèo xơ xác. Nhưng sau một bước chuyển mạnh dạn, mảnh đất này giờ đang từng bước thịnh vượng.
Khi bộ trưởng thực sự bị “quay tới bến”
Khi bộ trưởng thực sự bị “quay tới bến”
Tâm điểmicon07/06/2018  
Chưa bàn về nội dung, có thể thấy chất lượng phiên chất vấn ngày được tăng lên, các bộ trưởng thực sự bị “quay tới bến” chứ không đơn giản là nói cho qua chuyện.
Lưu ý với chu kỳ khủng hoảng 10 năm
Lưu ý với chu kỳ khủng hoảng 10 năm
Tiêu điểmicon25/05/2018  
Việt Nam cần hết sức lưu ý trong hai năm tới vì các trục trặc vĩ mô thường xảy ra trong khoảng thời gian này của mỗi thập kỷ.  
“Tôi đã nói với Tổng thống, Sài Gòn sẽ thất thủ sau hai tuần nữa”
“Tôi đã nói với Tổng thống, Sài Gòn sẽ thất thủ sau hai tuần nữa”
Tiêu điểmicon28/04/2018  
“Bản báo cáo của tôi được gửi kèm bức ảnh người dân di tản. Tôi đã nói với Tổng thống là Sài Gòn sẽ thất thủ sau hai tuần nữa'.
Khi đất đai bị quan tham nhũng hợp pháp
Khi đất đai bị quan tham nhũng hợp pháp
Tiêu điểmicon26/04/2018  
Đất đai, nhà công sản là sở hữu toàn dân đã bị những kẻ có quyền lực biến chất biến thành của tư qua những công văn đóng dấu 'Mật', 'Tuyệt Mật'.
Hồ Gươm bị phá hỏng rồi, liệu có phục hồi nguyên trạng được không?
Hồ Gươm bị phá hỏng rồi, liệu có phục hồi nguyên trạng được không?
Tiêu điểmicon10/04/2018  
Tuyến metro xuyên qua khu vực phố cổ, Hồ Gươm có thể sẽ là một trong số những sai lầm? Nếu thế, thiệt hại về giá trị lịch sử và niềm tin là không thể đong đếm.
Nguyên Thủ tướng Phan Văn Khải: “Bây giờ, chỉ còn biết vái Bác Hồ thôi”
Nguyên Thủ tướng Phan Văn Khải: “Bây giờ, chỉ còn biết vái Bác Hồ thôi”
Tiêu điểmicon19/03/2018  
“Hôm lên chuyên cơ đi New Zealand, tôi có hỏi ông Phan Văn Khải: “Tình hình BTA thế nào hả chú?”, ông thở dài và nói: “Bây giờ, tao chỉ còn biết vái Bác Hồ thôi.”
Gạc Ma 1988: Trường Sa, bài học lịch sử bằng máu
Gạc Ma 1988: Trường Sa, bài học lịch sử bằng máu
Tiêu điểmicon12/03/2018  
Sự kiện thảm sát Gạc Ma đã diễn ra 30 năm trước, nhưng bài học kinh nghiệm luôn cần được đặt ra mổ xẻ để bánh xe lịch sử không lặp lại.     
"Họ cũng đạt được một vài mục tiêu, nhưng cơ bản là thất bại”
"Họ cũng đạt được một vài mục tiêu, nhưng cơ bản là thất bại”
TuanVietNamicon17/02/2018  
“Tôi nghĩ việc TQ tấn công Việt Nam vào ngày 17/2/1979 là một sự kiện lớn, phải giải thích từ nhiều nguyên nhân… Họ cũng đạt được một vài mục tiêu, nhưng cơ bản là thất bại” – TS Vũ Dương Huân.
Những “người Mohican cuối cùng”
Những “người Mohican cuối cùng”
TuanVietNamicon20/02/2018  
Cuộc không chiến giữa máy bay MiG17 và F4 được ví như cuộc đối đầu giữa một kẻ đi xe đạp cầm dao và 1 kẻ đi xe máy cầm cả dao lẫn súng.
Xét xử các đại án kinh tế: Dọn dẹp cho thể chế
Xét xử các đại án kinh tế: Dọn dẹp cho thể chế
Thông tin đa chiềuicon07/02/2018  
Hàng loạt vụ đại án kinh tế vừa xét xử trong thời gian qua cho thấy, một cuộc dọn dẹp thể chế kinh tế bằng cách dùng luật hình sự đang được khởi động. Làm sao để công cụ này phát huy hiệu quả?    
Ấn tượng 'Chính phủ hành động' năm 2017
Ấn tượng 'Chính phủ hành động' năm 2017
Tiêu điểmicon01/01/2018  
2017 là một năm cực kỳ bận rộn của “chính phủ kiến tạo”. Và với những gì đã làm được, chúng ta có quyền tin vào một năm 2018 với nhiều khởi sắc hơn.  
 
 
 
Hoàn thiện thông tin gửi bình luận

HOẶC ĐĂNG NHẬP NHANH BẰNG TÀI KHOẢN