15 giờ cân não trong phòng phẫu thuật tạo ra điều kỳ diệu cho trẻ sinh non

Ca ghép gan hi hữu khi bệnh nhi là trẻ sinh non suy gan giai đoạn cuối kèm viêm phổi, nhiễm trùng nặng. Bệnh nhi "cửu tử nhất sinh" đã được ông nội hiến tặng lá gan để giúp cháu nối dài sự sống.

 

Bệnh nhân là bé D.C.M, sinh tháng 2/2018, là con đầu lòng của vợ chồng chị N.C.T.T (32 tuổi, ngụ tại Q.3, TP.HCM). Bé M. sinh non khi mẹ mới mang thai hơn 6 tháng.  Sau sinh 1 tháng, bác sĩ phát hiện bé bị vàng da ứ mật do bệnh teo đường mật bẩm sinh. Dù bé đã được phẫu thuật Kasai để điều trị nhưng tình trạng diễn tiến xấu nên gia đình đã chuyển bé sang BV Nhi Đồng 2.

{keywords}

Cuộc hội chẩn căng thẳng về quyết định mổ ghép gan cho bệnh nhi có hỗ trợ từ hai giáo sư đâu ngành về ghép tạng đến từ Vương quốc BỈ. Ảnh: BSCC

Lúc nhập viện, bé M. đang trong tình trạng viêm phổi nặng, suy gan giai đoạn cuối với biểu hiện suy hô hấp, vàng da nặng. Dù được điều trị tích cực bằng nhiều loại kháng sinh mạnh, song không hiệu quả. Lúc này, lãnh đạo bệnh viện chỉ định phải ghép gan gấp cho bé, nếu không bé sẽ tử vong sớm.

Qua khám sàng lọc người được chọn đầu tiên là bố ruột bé, song gan lại bị nhiễm mỡ nên không phù hợp ghép. Sau đó, ê-kíp quyết định chọn gan của ông nội D.V.L, (56 tuổi, ngụ Tây Ninh). Ban đầu ông nội khá lo lắng vì chưa từng nằm viện hay phẫu thuật. Nhìn cháu thoi thóp ông đứt ruột, ông bằng lòng cho cháu 1 thùy gan để có thêm cơ hội sống. GS.BS.Trần Đông A khuyên ông nội bỏ luôn những thói quen có hại như hút thuốc, uống rượu… để gan được hồi phục tốt nhất trước khi cuộc ghép được tiến hành.

Ban lãnh đạo bệnh viện đã hội chẩn với hai giáo sư chuyên ghép gan đến từ Vương quốc Bỉ và đặt ra nhiều tình huống giả định.

{keywords}

Tình thế "cửu tử nhất sinh" của bệnh nhi buộc bác sĩ phải mổ ngay lúc này trong khi bệnh nhi viêm phổi, nhiễm trùng huyết nặng song không còn đường nào khác để cứu bệnh nhi. Ảnh: BSCC

Trong lúc đó, các bác sĩ dinh dưỡng và tiêu hóa trong 2 tháng ròng đã cố nâng tổng trạng bé lên 10 kg để đủ sức đương đầu với ca đại phẫu kéo dài 15-20 tiếng trong phòng mổ.

Những suy tính được mất đã đưa lên bàn cân song cuối cùng quyết định phẫu thuật ghép gan là phương án tối ưu giữ lại mạng sống cho bé. Phó giám đốc BV Nhi đồng 2, Phạm Ngọc Thạch nhớ lại khoảnh khắc đưa ra quyết định đưa ra y lệnh: “Rất tế nhị khi nói chuyện được mất ở đây. Nhưng không mổ ghép bấy giờ thì không còn cơ hội nào để cứu cháu bé”.

15 tiếng cân não trong phòng mổ, 5 tiếng phân vân ghép tĩnh mạch

Cả ê-kip phẫu thuật phải đứng suốt 15 tiếng ròng trong phòng mổ thực hiện ghép nối thùy gan ông cho cháu bé. Dù đã có kinh nghiệm 12 ca ghép trước, song cả ê kíp phẫu thuật cũng phải tập trung cao độ do động mạch gan trái của người cho lại xuất phát từ động mạch của dạ dày và mạc nối nhỏ nên khi bóc tách phân thùy gan 2, 3 tương đối khó khăn. Khi ghép phần gan mới cho bé M., tĩnh mạch cửa của bé lại không tương thích tĩnh mạch cửa của người ông. Tình huống này vô cùng nan giải cho ê-kíp mổ.

“Phải đắn đo suy nghĩ, suy đi tính lại, mất 5 tiếng cân nhắc chúng tôi mới quyết định dùng tĩnh mạch cảnh trái trên cổ bệnh nhi làm cầu nối. Nhờ vậy, mạch máu không bị gập và máu lưu thông tốt”, bác sĩ Trần Thanh Trí, người mổ ghép chính cho hay.

{keywords}

Ê-kíp mổ phải đứng ròng 15 tiếng trong phòng, nhiều tính huống cân não buộc họ phải đưa ra quyết định nhanh và chuẩn xác để giúp bệnh nhi có cơ hội sống. Ảnh: BSCC

Giải quyết được vấn đề tĩnh mạch cửa thì trở ngại khác lại ập đến, ổ bụng em bé quá nhỏ do sinh non tháng. Kíp mổ phải nong ổ bụng em bé rộng để thích ứng với lá gan mới bằng tấm plaque– một vật liệu không gây phản ứng cho cơ thể, được mang từ nước ngoài sang phục vụ ca phẫu thuật.

Phải 2 tuần sau ghép, bệnh nhi được phẫu thuật lấy tấm plaque ra và khâu phục hồi thành bụng. “Để quyết định thêm đóng hay mở ổ bụng bé lại một lần khiến kíp mổ toát mồ hôi, phải quyết đoán phương án nào trong khi tiên lượng cho sức khỏe bé sau mổ là dè dặt. Đến bây giờ, tình trạng viêm phổi và nhiễm trùng huyết, chức năng gan của cháu bé được cải thiện dần, bác sĩ chúng tôi mở thở phào nhẹ nhõm”, bác sĩ Phạm Ngọc Thạch cho biết.

Còn quá ít trẻ được ghép tạng để nối dài sự sống

Một tháng sau ghép, bé đã tỉnh táo, ăn uống tốt và đang được theo dõi chặt chẽ việc thải ghép. Bệnh nhi hồi phục tốt, bé tăng cân, vui vẻ, linh hoạt, da dẻ trắng trẻo, không còn đen xạm do tình trạng ứ mật như trước. Bé có thể tự ngồi, đi xe đẩy hay đùa giỡn với mọi người. Sức khỏe người cho tạng - ông nội bé cũng ổn định và có sự tăng cân sau phẫu thuật.

{keywords}

Ê-kíp mổ gồm rất nhiều chuyên khoa phối hợp nở nụ cười khi đồng hồ gần điểm 12 giờ đêm, ca mổ đã thành công sau 15 giờ. Ảnh: BSCC

GS.BS.Trần Đông A, Cố vấn chuyên môn ghép tạng cho BV Nhi đồng 2 nhận định, đây là 1 trong 2 ca nặng nhất mà bệnh viện đã tiếp nhận, nếu không được ghép gan kịp thời chắc chắn sẽ tử vong sớm. “Trẻ em là mầm non của đất nước, nếu không chăm lo làm sao sau này đóng góp được, thực tế nhu cầu ghép tạng cho trẻ cấp bách nhưng hiện tại chúng tôi chỉ thực hiện thành công được 13 ca ghép gan. Như vậy quá ít, nhiều trẻ cần được sống được ghép gan vẫn đang chờ”, GS Đông A trăn trở.

Theo TS.BS Phạm Ngọc Thạch, PGĐ BV Nhi Đồng 2, bệnh viện sẽ đẩy mạnh ghép tạng ở trẻ em vì vẫn còn nhiều trường hợp cần được ghép. Hiện, tạng ghép ở người cho sống còn tương đối khan hiếm, bệnh viện đã tham gia hệ thống ghép tạng quốc gia và đã triển khai ghép tạng từ người cho chết não để các bé có cơ hội được cứu sống nhiều hơn.

Từ thành công của các ca ghép tạng nhi, sắp tới bệnh viện Nhi Đồng 2 sẽ xây dựng thành 1 trung tâm ghép tạng nhi phát ở khu vực phía nam. Với những thành quả hiện tại 17 ca ghép thận, 13 ca ghép gan, con số này còn quá khiêm tốn so với nhu cầu thật sự các bệnh nhi bị suy gan, suy thận.

Phan Nhơn

 

tin nổi bật

Phát hiện 4 sản phẩm cà phê chứa chất cấm liên quan vụ nghi ngộ độc tại TP.HCM

Liên quan đến vụ nghi ngờ ngộ độc thực phẩm vừa xảy ra tại TP.HCM, cơ quan chức năng đã kiểm nghiệm và phát hiện 4 mẫu sản phẩm cà phê chứa chất cấm.

Gần 300 chuyên gia chia sẻ tiến bộ mới trong ngành phục hồi chức năng

Ngày 25/5/2022 Hội nghị chuyên đề “Phục hồi chức năng - Hành trình chăm sóc sức khỏe liên tục” do Bệnh viện Quân y 175 tổ chức đã chia sẻ những tiến bộ, thành tựu và kinh nghiệm cũng như xu hướng của ngành Phục hồi chức năng.

Điều gì xảy ra khi bạn ngừng ăn trứng?

Trứng chứa rất nhiều chất dinh dưỡng nên nếu ngừng ăn, bạn sẽ phải bổ sung các thực phẩm khác như đậu phụ, đậu nành.

Đậu mùa khỉ có thể lưu hành từ lâu không ai biết

Tới ngày 25/5, trên toàn thế giới đã có khoảng 300 ca nhiễm và nghi nhiễm bệnh đậu mùa khỉ. Các chuyên gia cho rằng virus có thể đã xuất hiện âm thầm trong vài năm bên ngoài châu Phi.

‘Sạc pin’ cho cơ thể cùng nước tăng lực

Nước tăng lực không chỉ là thức uống giải khát được ưa chuộng, mà còn giúp bổ sung năng lượng tức thì, giữ tỉnh táo, tập trung, để con người luôn sẵn sàng cho công việc...

Cục Quản lý Dược phản hồi khẩn thông tin liên quan nguồn cung thuốc phóng xạ chụp PET/CT

Theo Cục Quản lý Dược, khả năng sản xuất thuốc phóng xạ F-18FDG sử dụng cho bệnh nhân chụp PET/CT của Bệnh viện Chợ Rẫy cao hơn nhiều so với nhu cầu sử dụng của cơ sở này.

Người đàn ông phát hiện ung thư tinh hoàn di căn sau nửa tháng đau vùng bẹn

Nam bệnh nhân 36 tuổi đi khám vì phát hiện khối cứng, sưng dần, đau tức vùng bẹn trái. Kết quả khám cho thấy vị trí khối sưng chính là tinh hoàn đã ung thư hoá, khối u đã di căn tới nhiều vị trí.

Sửa lỗi dị tật "cậu bé" cho trẻ nhỏ

Trẻ mắc dị tật sinh dục đau một phần thì người làm cha mẹ đau đớn gấp mười. Họ khăn gói chạy chữa vào Nam ra Bắc ở bất kỳ nơi nào có hy vọng, để mong con lớn lên khoẻ mạnh "đầy đủ" như bao bé trai bình thường khác.

Bộ Y tế hướng dẫn người dân cách phòng tránh bệnh đậu mùa khỉ

Ngoài hướng dẫn các biện pháp phòng chống tạm thời, Bộ Y tế cũng yêu cầu giám sát phát hiện ca nghi ngờ từ cửa khẩu với người về từ các quốc gia đang lưu hành dịch bệnh.

Thu Cúc TCI ưu đãi tới 40% gói tầm soát ung thư

Hệ thống y tế Thu Cúc TCI tổ chức Ngày hội Sức khỏe gia đình và ưu đãi tới 40% các gói khám sức khỏe và tầm soát ung thư.

Đánh răng trước hay sau khi ăn sáng là tốt nhất?

Đánh răng vào buổi sáng giúp loại bỏ vi khuẩn trong răng miệng, tạo lớp bảo vệ răng và kích thích tiết nước bọt. Nhưng nhiều người cũng thắc mắc nên đánh răng trước bữa sáng hay ăn sáng xong mới đánh răng?

Thông tin về vắc xin tiêm phòng đậu mùa khỉ

Mỹ đã dự trữ hàng triệu liều vắc xin đậu mùa, cũng có hiệu quả chống lại bệnh đậu mùa khỉ.

Có nguy cơ nhiễm bệnh đậu mùa khỉ trên máy bay hay không?

Người ngồi cạnh bệnh nhân đậu mùa khỉ thuộc nhóm nguy cơ trung bình, không cần phải cách ly, nên tiêm phòng vắc xin.

Người dân TP.HCM ngại tiêm vắc xin Covid-19 mũi 3?

Số liệu báo cáo cho thấy, lượng vắc xin Covid-19 được đề xuất để tiêm mũi 3 tại TP.HCM là quá thấp so với con số cần thiết để đạt tỷ lệ 90% như mục tiêu.

Những điều cần biết về đậu mùa khỉ, bệnh khiến cả thế giới nâng cao cảnh giác

Bệnh đậu mùa khỉ là một bệnh do virus cùng họ với bệnh đậu mùa gây ra, dù ít nghiêm trọng hơn về mặt lâm sàng. Theo WHO, vốn virus đậu mùa khỉ chỉ phổ biến ở Tây và Trung Phi, tuy nhiên hiện đã xuất hiện tại nhiều quốc gia châu Âu và Mỹ.