Tham dự buổi lễ có nguyên Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh, nguyên Trưởng Ban Dân tộc Trung ương cùng các lãnh đạo, nguyên lãnh đạo cơ quan quản lý nhà nước về lĩnh vực công tác dân tộc qua các thời kỳ; đại diện một số bộ, ngành, trung ương và địa phương.
Khẳng định vị trí chiến lược của công tác dân tộc
Đọc diễn văn tại buổi lễ, Bộ trưởng Bộ Dân tộc và Tôn giáo Nguyễn Đình Khang khẳng định, ngay từ những ngày đầu thành lập, cơ quan công tác dân tộc đã đảm nhiệm nhiệm vụ vận động đồng bào các dân tộc thiểu số (DTTS) đoàn kết, tham gia kháng chiến, bảo vệ chính quyền cách mạng, góp phần xây dựng vùng đồng bào dân tộc trở thành căn cứ địa vững chắc của đất nước.
Trải qua các giai đoạn kháng chiến chống thực dân Pháp, đế quốc Mỹ, thời kỳ đổi mới và hội nhập quốc tế, tổ chức bộ máy làm công tác dân tộc không ngừng được kiện toàn, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong từng giai đoạn lịch sử.
Ngày 1/3/2025, Bộ Dân tộc và Tôn giáo được thành lập trên cơ sở hợp nhất Ủy ban Dân tộc và chức năng quản lý nhà nước về tôn giáo của Bộ Nội vụ. Đây là dấu mốc quan trọng trong tiến trình đổi mới tổ chức bộ máy, đồng thời thể hiện sự quan tâm sâu sắc của Đảng, Nhà nước đối với công tác dân tộc và tôn giáo trong giai đoạn phát triển mới.
Nhấn mạnh vị trí chiến lược của công tác dân tộc, Bộ trưởng Nguyễn Đình Khang khẳng định cộng đồng 53 DTTS với hơn 14,7 triệu người là bộ phận không thể tách rời của khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Đầu tư phát triển toàn diện vùng đồng bào DTTS và miền núi là đầu tư phát triển bền vững đất nước, đảm bảo tiến bộ và công bằng xã hội, là yếu tố nền tảng để đảm bảo đại đoàn kết dân tộc.
Đảng, Nhà nước luôn xác định vấn đề dân tộc và đoàn kết dân tộc là vấn đề chiến lược cơ bản, lâu dài và cấp bách. Nhiều chủ trương lớn đã được ban hành, nổi bật là Nghị quyết số 24-NQ/TW về công tác dân tộc, Kết luận số 65-KL/TW của Bộ Chính trị tiếp tục thực hiện Nghị quyết 24-NQ/TW về công tác dân tộc trong tình hình mới, cùng các chương trình mục tiêu quốc gia dành cho vùng đồng bào DTTS và miền núi.
Nâng cao đời sống đồng bào, củng cố khối đại đoàn kết
Bộ trưởng Nguyễn Đình Khang cho biết, nhờ triển khai đồng bộ các chính sách dân tộc, diện mạo vùng đồng bào DTTS và miền núi đã có nhiều đổi thay rõ nét. Giai đoạn 2021-2025, nhiều khu vực đạt tốc độ tăng trưởng cao hơn mức bình quân cả nước; tỷ lệ hộ nghèo vùng DTTS giảm bình quân 3,4% mỗi năm; thu nhập bình quân đạt 43,4 triệu đồng/người/năm, tăng hơn 3 lần so với năm 2020. Kết cấu hạ tầng tiếp tục được đầu tư đồng bộ. Hơn 99% xã có đường ô tô đến trung tâm được cứng hóa, gần 99% hộ dân được sử dụng điện, trên 94% người dân được sử dụng nước hợp vệ sinh.
Các lĩnh vực giáo dục, y tế, văn hóa, chuyển đổi số tiếp tục đạt nhiều kết quả tích cực. Tỷ lệ trẻ em đến trường tăng cao, tỷ lệ người dân tham gia bảo hiểm y tế đạt gần 94%, nhiều giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào các dân tộc được bảo tồn và phát huy.
Bên cạnh những kết quả đạt được, Bộ trưởng Nguyễn Đình Khang cũng thẳng thắn nhìn nhận một số khó khăn, hạn chế như hệ thống pháp luật về công tác dân tộc chưa hoàn thiện; tiến độ triển khai một số chương trình, dự án còn chậm; nguồn lực đầu tư có thời điểm chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn.
Bộ trưởng cho biết, trong thời gian tới, Bộ Dân tộc và Tôn giáo sẽ tập trung triển khai hiệu quả các nghị quyết, chiến lược về công tác dân tộc; tiếp tục hoàn thiện thể chế, nghiên cứu đề xuất xây dựng Luật Dân tộc; đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước; chăm lo xây dựng đội ngũ cán bộ làm công tác dân tộc đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ mới.
Phát biểu tại buổi lễ, nguyên Phó chủ nhiệm thường trực Ủy ban Dân tộc Bế Trường Thành xúc động điểm lại những dấu mốc quan trọng trong chặng đường 80 năm hình thành, phát triển của cơ quan quản lý nhà nước về lĩnh vực công tác dân tộc.
Dấu mốc nổi bật là việc thành lập Văn phòng Miền núi và Dân tộc năm 1990, đánh dấu sự tái lập cơ quan quản lý nhà nước về công tác dân tộc sau các năm gián đoạn. Từ đây, nhiều chương trình lớn được triển khai hiệu quả như Chương trình 134 hỗ trợ nhà ở, đất ở, đất sản xuất và nước sinh hoạt; Chương trình 135 phát triển kinh tế - xã hội các xã đặc biệt khó khăn; cùng Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi.
Dấu ấn thứ hai là công tác đào tạo cán bộ người DTTS. Ngay từ khi thành lập, Nha Dân tộc thiểu số đã mở trường đào tạo cán bộ mang tên Nùng Trí Cao, khóa học đầu tiên từng được Chủ tịch Hồ Chí Minh tới thăm. Trong kháng chiến, các lớp đào tạo cán bộ vùng DTTS tiếp tục được duy trì, đặc biệt là việc thành lập Khu đào tạo cán bộ dân tộc miền Nam năm 1959. Đến nay, hệ thống đào tạo đã phát triển thành Học viện Dân tộc, góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ phục vụ vùng đồng bào DTTS và miền núi.
Buổi lễ khép lại trong không khí trang trọng, thắm tình đoàn kết, tiếp thêm động lực để đội ngũ cán bộ ngành công tác dân tộc tiếp tục đồng hành cùng đồng bào các dân tộc thiểu số trên hành trình phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
.svg){kind=icon}
