Bệ đỡ lung lay, triệu người bất an

Các chuyên gia cũng không quên cảnh báo, khi hàng rào thuế bị phá dỡ, ngành nông nghiệp - bệ đỡ của kinh tế Việt Nam trong khó khăn, sẽ bị chịu tác động nặng nhất.

Việt Nam bứt phá tỷ đô nhờ TPP, nhưng các chuyên gia cũng không quên cảnh báo, khi hàng rào thuế bị phá dỡ, ngành nông nghiệp - bệ đỡ của kinh tế Việt Nam trong khó khăn, sẽ bị chịu tác động nặng nhất.

Nông nghiệp trả giá

Một điều đáng quan tâm là nông nghiệp - ngành đang tạo việc làm và thu nhập cho gần 70% dân số Việt Nam, có khả năng bị đe dọa lớn nhất từ hiệp định TPP - lại rất ít được đề cập đến trong các nghiên cứu trong nước và các cuộc thảo luận. Một cuộc chơi lớn mà ở đó, nông dân Việt Nam sẽ buộc phải tham gia trong khi không nắm rõ luật lệ, không hiểu về đối thủ và mình phải chuẩn bị vũ khí gì để đối phó. Khả năng cạnh tranh thành công của nông sản Việt vì thế là rất thấp - nhiều chuyên gia kinh tế lo lắng.

Trong cuộc họp báo ngày 6/10, Thứ trưởng Bộ NN-PTNT Hà Công Tuấn cho biết, khi TPP có hiệu lực, hầu hết mặt hàng nông sản sẽ được giảm thuế còn 0% và một thời gian ngắn sau đó toàn bộ mặt hàng sẽ còn 0%. Lợi thế cạnh tranh với nông nghiệp Việt Nam là rất lớn, nhất là với các sản phẩm vốn là thế mạnh như thủy sản và đồ gỗ. Quan trọng hơn cả là với thị trường rộng lớn TPP, Việt Nam có cơ hội giảm áp lực phụ thuộc vào thị trường Trung Quốc.

Song, vị Thứ trưởng cũng thừa nhận, đã vào sân chơi chung thì nước nào mạnh sẽ thắng. "Việt Nam sẽ rất khó vào cuộc chơi lớn này nếu cứ duy trì cách quản lý chất lượng sản phẩm kém, nhất là chăn nuôi hộ, quy mô nhỏ lẻ sẽ rất khó cạnh tranh", ông Tuấn nói.

{keywords}
Gạo dự trữ chờ xuất khẩu

Còn theo nhận định của Công ty cổ phần Chứng khoán BIDV (BSC), ngành mía đường dự báo sẽ gặp khó do việc tham gia TPP sẽ buộc Việt Nam phải mở cửa, gỡ bõ các hạn ngạch nhập khẩu. Việt Nam sẽ vấp phải đối thủ cạnh tranh lớn là Australia - nước đứng thứ ba thế giới về xuất khẩu mía đường, với chi phí sản xuất khoảng 20 USD/tấn trong khi Việt Nam cao gấp 2-3 lần.

Ngành chăn nuôi cũng đối mặt nhiều thách thức. Giá thành thức ăn chăn nuôi của Việt Nam đang cao hơn 10% so với các nước trong khu vực. Chưa kể, thuế nhập khẩu thịt bò, gà, lợn vào Việt Nam tới đây sẽ giảm từ 5% xuống còn 0%, lại từ các nước có lợi thế lớn như Úc và Mỹ, thì chăn nuôi của Việt Nam khó có thể cạnh tranh nổi. Bởi, chưa vào TPP, thịt bò Úc và thịt gà công nghiệp Mỹ giá mềm đã bán đầy tại các siêu thị trong nước. 

Hơn nữa, với nền nông nghiệp sản xuất nhỏ lẻ, thiếu quy trình giám sát chặt chẽ, thiếu khả năng chứng minh nguồn gốc xuất xứ và quy trình sản xuất sạch, nông sản Việt sẽ rất khó xâm nhập vào thị trường Bắc Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc... do vấp phải rào cản kỹ thuật (TBT) và các biện pháp vệ sinh dịch tễ (SPS).

Ngược lại, chúng ta sẽ rất khó đưa ra các biện pháp này. Ngành sữa, chăn nuôi, trồng trọt (đậu, ngô), trái cây,... sẽ chịu sự cạnh tranh mạnh mẽ nhất từ phía hàng hóa nhập khẩu.

Hay, theo một báo cáo đặc biệt của hãng tin Reuters, TPP cũng là mối lo của người nuôi tôm Việt Nam. TPP sẽ buộc người nuôi phải từ bỏ việc dùng thuốc kháng sinh, tuân thủ quy tắc về nguồn gốc xuất xứ,... khiến giá thành sản phẩm bị đội lên cao. Trong khi đó, Việt Nam lại phải nhập tôm từ Ấn Độ về chế biến xuất khẩu, trong khi nước này không phải là thành viên TPP. Khi đó, sẽ không đáp ứng được quy tắc xuất xứ và do vậy có thể bị mất ưu đãi về thuế quan khi xuất hàng vào Mỹ.

Ngành bơ sữa cũng sẽ chịu nhiều tác động, bởi số liệu từ Cục Chăn nuôi cho thấy, hiện sữa sản xuất trong nước mới chỉ đáp ứng được 30% như cầu của các nhà máy, còn lại 70% nguyên liệu là nhập khẩu.

Dệt may hưởng lợi

TS. Võ Trí Thành, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý Kinh tế TƯ, đánh giá, việc tham gia TPP theo kịch bản xuất khẩu và GDP của Việt Nam có thể tăng thêm tương ứng 68 tỷ USD và 36 tỷ USD, hay 28,4% và 10,5%, vào năm 2025 so với kịch bản nếu không tham gia TPP.

Lợi ích với Việt Nam là rất rõ, bởi rất nhiều đối tác quan trọng của Việt Nam như Hoa Kỳ, Nhật Bản, Australia,... vốn là thị trường lớn nhập khẩu nhiều mặt hàng thế mạnh của Việt Nam như dệt may, da giày, đồ gỗ, nông sản,... cũng thuộc khối TPP. Ngoài ra, dòng vốn FDI từ nhiều nước thành viên TPP có trình độ phát triển cao có thể mang lại những lợi ích lan tỏa đáng kể về công nghệ và kỹ năng quản lý - ông Thành phân tích.

{keywords}

Các doanh nghiệp sản xuất sợi, vải vẫn cần tăng cường đầu tư, tập trung sản xuất để tận dụng lợi ích từ TPP.

Có một chương đặc biệt quan trọng trong TPP được nhiều doanh nghiệp Việt Nam kỳ vọng, đó là về thương mại. Có tới 90% dòng thuế sẽ về 0% ngay khi TPP có hiệu lực; số còn lại sẽ về 0% sau một lộ trình dài nhất là 10 năm.

Trong những ngành hàng được hưởng lợi nhiều nhất, dệt may được nhắc tới đầu tiên. Có tới 70% tổng giá trị xuất khẩu toàn ngành dệt may Việt Nam sang các thị trường trong TPP. Gia nhập TPP, thị phần kỳ vọng tăng gấp đôi. Riêng thị trường Hoa Kỳ có thể đạt kim ngạch 55 tỷ USD vào năm 2025.

Trong TPP, quy tắc xuất xứ từ sợi trở đi sẽ được áp dụng với dệt may. Chẳng hạn, dệt may Việt Nam muốn hưởng ưu đãi thuế khi xuất sang Hoa Kỳ thì sợi buộc phải sản xuất tại Việt Nam, hoặc phải nhập từ các nước TPP.

Do đó, phát triển sản xuất nguyên liệu trong nước đang là sức ép với ngành dệt may, khi mà hiện nay chúng ta đang nhập tới 70% nguyên liệu từ Trung Quốc.

Trong thời gian từ nay đến hết 2016, đầu 2017, khi các nước chính thức ký kết hiệp định TPP và thực hiện vào năm 2018, các doanh nghiệp sản xuất sợi, vải vẫn cần tăng cường đầu tư, tập trung sản xuất để tận dụng lợi ích từ TPP.

Ngoài ra, theo các chuyên gia kinh tế, gia nhập TPP có thể kỳ vọng về một môi trường kinh doanh cạnh tranh hơn, với hàng hóa và dịch vụ giá rẻ hơn, chất lượng tốt hơn cho người tiêu dùng. Hiệp định này cũng mang lại quyền tiếp cận tự do cho các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực dịch vụ, tạo cơ hội xuất khẩu các sản phẩm chủ lực như thủy sản, đồ gỗ, phân phối ô tô, khu công nghiệp, cảng biển,...

Ng.Hà

tin nổi bật

Năm 2023, viên chức có thể làm việc qua 65 tuổi mới nghỉ hưu

Từ năm 2023, tuổi nghỉ hưu cao nhất của viên chức có trình độ chuyên môn, kỹ thuật cao một số ngành đặc thù là 65 tuổi 9 tháng đối với nam, tròn 61 tuổi với nữ.

Cửa khẩu ở Quảng Ninh và Lạng Sơn thông quan trở lại sau kỳ nghỉ Tết

Sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán Quý Mão, nhiều cửa khẩu ở hai địa phương biên giới là Quảng Ninh và Lạng Sơn đã thông quan hàng hoá trở lại.

Giá vàng miếng leo cao rồi giảm nhanh, vàng nhẫn tăng mạnh

Giá vàng miếng SJC sáng nay (28/1) tăng lên ngưỡng 68,7 triệu đồng (bán ra), mức cao nhất trong nhiều tháng qua. Đến chiều nay, giá vàng miếng SJC, Doji bất ngờ giảm nhanh. Tuy nhiên, giá vàng nhẫn vẫn trên đà tăng.

Người dân 'vật vã' mua vé máy bay, khó đặt taxi sau Tết

Nhiều người dân rất chật vật khi mua vé máy bay sau Tết, dù chấp nhận giá cao. Tương tự, nhiều hành khách cũng khó đặt xe taxi qua ứng dụng dù giá đội lên gấp đôi, gấp ba ngày thường.

Giá tăng mạnh, có nên tung tiền mua vàng cầu may vía Thần Tài?

Nhiều người có thói quen mua vàng vào ngày vía Thần Tài. Tuy nhiên, những ngày này, giá vàng có xu hướng tăng mạnh khiến không ít người đắn đo có nên mua vàng cầu may và nếu mua thì bao nhiêu là phù hợp?

Phụ nữ chi nhiều tiền gần gấp đôi nam giới khi đi cà phê

Phụ nữ sẵn sàng chi nhiều tiền hơn cho việc “đi cà phê” khi mức chi tiêu từ 41.000-70.000 đồng mỗi lần chiếm tỷ trọng lớn trong khi với nam giới, mức chi phổ biến nhất là từ 20.000-40.000 đồng/lần.

Giá vàng hôm nay 28/1: Sát ngày Thần Tài, vàng tăng vọt lên 68,7 triệu đồng

Giá vàng hôm nay 28/1: Vàng SJC tăng thêm 200.000 đồng/lượng, lên trên 68,7 triệu đồng/lượng. Giá vàng thế giới chững lại do hoạt động chốt lời của các nhà đầu tư.

Tỷ phú giàu nhất châu Á gặp hạn đầu năm, cổ phiếu ‘bốc hơi’ 50 tỷ USD

Đế chế kinh doanh của tỷ phú giàu nhất châu Á người Ấn Độ “bốc hơi” 50 tỷ USD, sau một báo cáo tiêu cực vừa được công bố.

Thương lái ráo riết gom hàng đưa sang Trung Quốc, giá sầu riêng cao kỷ lục

Giá sầu riêng tại miền Tây nước ta đang cao kỷ lục lịch sử, thương lái ráo riết gom hàng để xuất khẩu sang Trung Quốc. Tại thị trường lớn nhất thế giới này, Việt Nam có thêm đối thủ cạnh tranh mới.

Hàng trăm nghìn người tung tiền, doanh nghiệp vàng vào cuộc đua vía Thần Tài

Các doanh nghiệp vàng lại vào cuộc đua, tung ra cả triệu sản phẩm để phục vụ nhu cầu mua vàng cầu may và tích trữ dịp vía Thần Tài.

Nhà băng ngại nói về chục nghìn tỷ cho vay hỗ trợ lãi suất 2%

Doanh số cho vay của gói hỗ trợ lãi suất 2% mới đạt gần 30.000 tỷ đồng; dư nợ gần 23.000 tỷ đồng tính đến cuối tháng 11/2022. Có tới 67% doanh nghiệp đủ điều kiện vay vốn nhưng không vay gói này vì sợ nhiều thứ

Bất động sản Phát Đạt lỗ nặng, áp lực trả nợ nghìn tỷ trái phiếu

Bất động sản Phát Đạt lỗ nặng trong quý IV/2022, đối mặt thanh toán nợ trái phiếu hàng nghìn tỷ đồng trong bối cảnh bất động sản năm 2023 dự báo còn khó khăn.

Giá vàng trong nước tăng cao, vàng thế giới quay đầu giảm mạnh

Giá vàng trong nước hôm nay (27/1) tăng cao. Giá vàng miếng SJC tăng tới hơn nửa triệu đồng/lượng. Trong khi đó, giá vàng thế giới quay đầu giảm mạnh do chịu áp lực bán và sự phục hồi của đồng USD.

Giá vàng tăng, 'đại gia' nắm giữ 2.010 tấn

Ngân hàng nhân dân Trung Quốc tăng cường mua vàng trong năm 2022. "Đại gia" này đang nắm giữ 2.010 tấn vàng.

9 triệu khách du xuân dịp Tết, số lượng tăng chi tiêu giảm

Trong 6 ngày nghỉ Tết, toàn quốc ước phục vụ 9 triệu lượt khách nội địa du xuân, tăng 47,5% so với cùng kỳ Tết năm ngoái. Tuy nhiên, tổng thu từ khách du lịch lại giảm 30%.