Mới đây, HĐND TPHCM đã thông qua chủ trương đầu tư dự án chỉnh trang đô thị khu Mả Lạng và chợ Gà - Gạo trên địa bàn phường Cầu Ông Lãnh và phường Bến Thành theo phương thức đối tác công tư (PPP).
Theo UBND TPHCM, việc triển khai dự án là yêu cầu cấp thiết nhằm cải thiện điều kiện sống của người dân, đồng thời giải quyết tình trạng quá tải hạ tầng đô thị kéo dài nhiều năm.
Đối với khu Mả Lạng, dự án được kỳ vọng sẽ tạo lập không gian đô thị văn minh, hiện đại, nâng cấp đồng bộ hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội, đồng thời khai thác hiệu quả quỹ đất tại khu vực trung tâm.
Tại khu Chợ Gà - Gạo, mục tiêu trọng tâm là bố trí tái định cư tại chỗ, giúp người dân ổn định cuộc sống, duy trì sinh kế và hạn chế những xáo trộn do phải di dời ra xa trung tâm.
Khu Mả Lạng nằm giữa các tuyến đường Nguyễn Trãi - Cống Quỳnh - Trần Đình Xu - Nguyễn Cư Trinh (phường Cầu Ông Lãnh), có mật độ dân cư cao với khoảng 500 căn nhà mái tôn cũ nằm san sát.
Theo phương án dự kiến, dự án chỉnh trang đô thị sẽ ảnh hưởng khoảng 1.070 nhà, đất, liên quan 1.459 hộ dân với gần 4.700 nhân khẩu.
Bên trong khu dân cư là các ngõ nhỏ sâu hun hút, thiếu ánh sáng. Nhiều đoạn lối đi bị thu hẹp còn chưa đầy một mét do xe máy và đồ đạc kê kín trước cửa nhà. Không ít căn nhà chỉ rộng từ 4-10 m2 nhưng vẫn là nơi sinh hoạt của nhiều thế hệ suốt nhiều năm nay.
Bà Đới Thị Ngón, 79 tuổi, là một trong những cư dân gắn bó lâu năm với khu Mả Lạng. Năm 1985, bà cùng chồng vào TPHCM lập nghiệp. Sau hơn 40 năm, gia đình ba thế hệ của bà đang cùng sinh sống trong căn nhà rộng gần 8m2 nằm sâu trong hẻm.
Chứng kiến nhiều đổi thay của khu vực từng được xem là địa bàn phức tạp, bà Ngón bày tỏ đồng thuận với chủ trương chỉnh trang của thành phố và mong được bố trí tái định cư để ổn định cuộc sống.
Bà Ngón nói: “Nhà nước quyết định thế nào tôi cũng ủng hộ vì khu này đã xuống cấp từ lâu. Chỉ mong đời sống con cháu sau này tốt hơn là tôi mừng”.
Chị Ngọc đang chuẩn bị bữa cơm trước cửa nhà. Chị cho biết không gian bên trong quá chật nên việc nấu nướng gặp nhiều bất tiện. Nếu chiên xào trong nhà thì khói và mùi thức ăn sẽ bám khắp nơi sinh hoạt nên gia đình chị thường đưa bếp ra ngoài.
Người dân tiết kiệm từng centimet trong căn nhà siêu nhỏ để bố trí đồ đạc.
Bà Đào Thị Dung (65 tuổi) sống tại khu Mả Lạng từ năm 1984. Hiện tại, gia đình bà có 6 người cùng sinh sống trong căn nhà dài khoảng 5m, chiều ngang hơn 1m. Không gian quá hẹp khiến gia đình phải làm thêm hai gác để ngủ nghỉ, còn việc nấu ăn, sinh hoạt hằng ngày rất bất tiện.
Theo bà Dung, căn nhà nhiều năm không thể sửa chữa hay mở rộng do vướng quy hoạch kéo dài. Bà ủng hộ chủ trương giải tỏa, chỉnh trang đô thị và sẵn sàng nhận đền bù bằng tiền hoặc tái định cư. Bà mong cơ quan chức năng sớm công khai phương án bồi thường, hỗ trợ và nơi ở mới để người dân yên tâm.
Ông Trần Như Thanh (tài xế xe công nghệ) chia sẻ bản thân sống một mình và đã biết thông tin quy hoạch từ lâu. Nếu phải chuyển đi, ông cho rằng sẽ gặp khó khăn trong việc thuê nhà ở khu trung tâm thành phố vì giá cả đắt đỏ.
Cách khu Mả Lạng gần 2km, khu chợ Gà - Gạo (phường Bến Thành) cũng tập trung nhiều ngôi nhà nhỏ với không gian sinh hoạt chật hẹp.
Khu vực có diện tích khoảng 4.350 m2, bao quanh là các tuyến đường Nguyễn Thái Học, Võ Văn Kiệt, Yersin. Khu vực này hình thành từ lâu, gắn với hoạt động thương mại và dịch vụ nhỏ lẻ.
Hệ thống giao thông nội bộ chật hẹp, nhiều căn nhà đã xuống cấp, tiềm ẩn nguy cơ về môi trường và phòng cháy, chữa cháy.
Nhiều lối đi chỉ vừa một người lách qua vì đồ đạc được sắp xếp tận dụng tối đa diện tích trong không gian nhỏ hẹp.
Ông Bùi Hữu Thêu (cán bộ hưu trí) cho biết đã mua căn nhà từ năm 2015 vì thuận tiện đi lại. Gia đình đã chi hơn 300 triệu đồng để cải tạo thành nhà 3 tầng, diện tích sử dụng khoảng 100 m2.
Nghĩ đến việc phải rời đi, ông Thêu không khỏi tiếc nuối, nhất là khi gia đình ông cùng nhiều hộ dân chỉ có giấy tờ mua bán nhà viết tay.
“Nếu chúng tôi được tiếp tục sống trong khu nhà mới ở đây thì rất mừng. Người dân lúc này chỉ mong có thông tin rõ ràng về chính sách, tiêu chí và lộ trình thực hiện để chuẩn bị cho cuộc sống sau này”, ông Thêu nói.
Theo phương án dự kiến, dự án tại khu Chợ Gà - Gạo ảnh hưởng khoảng 252 căn nhà, liên quan 192 hộ dân với 744 nhân khẩu.
Chủ trương chỉnh trang khu Mả Lạng từng được đặt ra từ năm 2000 nhưng chưa thể triển khai do nhiều vướng mắc và đã bị UBND TP thu hồi, chấm dứt từ năm 2023. Trong khi đó, khu Chợ Gà - Gạo cũng nhiều năm được lãnh đạo TPHCM kêu gọi đầu tư.
Sau nhiều năm chờ đợi, thông tin dự án mới đang mở ra kỳ vọng về thay đổi diện mạo đô thị và điều kiện sống cho hàng nghìn người dân đang sinh sống tại hai khu dân cư lâu đời giữa trung tâm thành phố.
.svg){kind=icon}
