Cơn đau mỗi năm lại đến, ác mộng chặt - trồng chưa lời giải

Năm nay nhiều loại trái cây được mùa và đang vào vụ thu hoạch nhưng giá lại lao dốc. Thậm chí, nông dân trồng xoài đêm ngủ mơ còn gặp 'ác mộng' vì giá xoài rẻ đến mức không buồn thu hái.

Nam Bộ thu hoạch 1,2 triệu tấn trái cây

Vài ngày gần đây, nhiều cửa khẩu ở các tỉnh phía Bắc nước ta với Trung Quốc đã khôi phục thông quan hàng hoá. Các xe container chở nông sản xuất khẩu bị “mắc kẹt” đang dần được giải quyết thông quan. Song, sau một thời gian dài hoạt động xuất khẩu nông sản sang Trung Quốc bị ách tắc, thậm chí có thời điểm tê liệt, giá nhiều mặt hàng trái cây lao dốc.

Tại miền Tây những ngày này, các vựa xoài đang vào vụ thu hoạch rộ. Thế nhưng, từ xoài Thái, xoài hạt lép đến xoài Cát Chu, Cát Hoà Lộc… giá đều giảm sâu. Thậm chí xoài Đài Loan giá còn “chạm đáy”, người dân không buồn thu hái đem bán.

Thông tin từ "vương quốc xoài" Cái Bè (Tiền Giang) phản ánh qua Nông Nghiệp Việt Nam cho thấy, người bán xoài Đài Loan than dài vì giá quá rẻ. Rẻ đến nỗi đêm mơ gặp… ác mộng! Có thương lái chịu khó tới tận vườn, xoài Đài Loan trái to cỡ 2 trái 4kg, giá bèo bọt 500 đồng/kg…

Trong khi đó, tại huyện Cờ Đỏ (Cần Thơ), xoài Cát Chu cũng rớt giá. Loại ngon giá cũng chỉ 8.000-10.000 đồng/kg. Riêng xoài Đài Loan hái bán tại vườn giá rẻ như cho, 500-1.000 đồng/kg. Vậy nhưng, thương lái vẫn không tha thiết thu mua.

Ở vựa xoài Cam Lâm (Khánh Hoà) hơn một tháng nay giá xoài Úc giảm dần đều. Tại đây, nhà vườn trồng xoài cho biết, cách đây 6-7 năm xoài Úc đỉnh điểm giá lên tới 120.000 đồng/kg. Song vài vụ gần đây giá cả bấp bênh, nhà vườn gần như chỉ hoà gốc, thậm chí là thua lỗ.

Giá xoài rớt thê thảm.

Hiện xoài Úc loại 1 được thu mua với giá 12.000-13.000 đồng/kg, loại 2 giảm còn 4.000-5.000 đồng/kg, loại 3 đã xuống mức 2.000 đồng/kg. Với mức giá này, người nông dân trồng xoài chỉ thu về 5-7 triệu đồng/sào, trong khi chi phí sản xuất bỏ ra khoảng 10 triệu đồng/sào.

Thống kê của Cục Trồng trọt (Bộ NN-PTNT), sản lượng 8 loại cây ăn quả chính của các tỉnh Nam Bộ trong quý II/2022 ước đạt 1,2 triệu tấn, trong đó vùng Đông Nam Bộ là 246,6 nghìn tấn, đồng bằng sông Cửu Long khoảng 943,5 nghìn tấn. Tuy nhiên, dịch Covid-19 đã ảnh hưởng tới hoạt động xuất khẩu nông sản, trong đó có trái cây suốt từ cuối năm 2021 đến nay khiến giá giảm mạnh. 

Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) thông tin, trong quý I năm 2022, xuất khẩu rau quả sang thị trường Trung Quốc giảm mạnh chỉ đạt 455,4 triệu USD, giảm 25,3% so với cùng kỳ năm 2021, tỷ trọng xuất khẩu rau quả sang thị trường này chiếm 53,6%, giảm 9,5 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm ngoái.

Gặp khó khi xuất khẩu sang Trung Quốc, trái cây đành đổ dồn về thị trường nội địa tiêu thụ. Cung vượt cầu kéo giá giảm mạnh. Theo đó, sau khi thanh long rớt giá thê thảm, bán đổ đống tại với giá chỉ vài nghìn đồng mỗi cân thì dưa hấu, chuối cũng chung cảnh ngộ.

Thời điểm cuối tháng 3, chuối tiêu hồng hàng xuất khẩu được chào bán la liệt trên thị trường với giá chỉ 5.000-6.000 đồng/kg. Thậm chí có nơi rao bán giá chỉ 3.000 đồng/kg, rẻ hơn cả giá một cốc trà đá ở vỉa hè Hà Nội. 

Gần đây, roi đỏ An Phước trên thị trường giá cũng giảm còn 20.000-30.000 đồng/kg. Trong khi, các loại xoài giá chỉ trên dưới 10.000 đồng/kg, riêng roài Cát Chu, xoài Cát Hoà Lộc vốn có giá đắt đỏ cũng rớt còn 19.000-25.000 đồng/kg…

Điệp khúc trồng – chặt tái diễn

Bế tắc trong vấn đề tiêu thụ sản phẩm ngày thu hoạch, thậm chí còn chịu thua lỗ nặng, một số nông dân trồng xoài ở Cam Lâm không còn mặn mà chăm sóc, bỏ vườn hoang hoặc treo biển cho thuê đất.

Tại Bình Thuận, Long An và Tiền Giang, thanh long vốn là cây trồng chủ lực giúp người dân thoát nghèo, thậm chí có thời còn là cây làm giàu. Nhưng vài năm trở lại đây, giá loại trái cây này “chạm đáy” đã thành điện khúc. 

Nhà vườn ngán ngẩm chặt bỏ hàng nghìn ha thanh long.

Từ cuối năm 2021 đến nay, thanh long rớt giá thảm do không thể xuất khẩu sang Trung Quốc khiến nhiều nhà vườn thua lỗ nặng. Tại Long An, nông dân cũng cắn răng chặt bỏ hơn 200 ha thanh long.

Ở “thủ phủ thanh long” Bình Thuận, theo Sở NN-PTNT, từ đầu năm 2022 đến nay đã có hơn 2.500 ha thanh long bị đốn hạ. Trong đó, có hơn 900 ha được chuyển đổi sang cây trồng khác, gần 1.500 ha vườn thanh long ngừng sản xuất.

Hiện Trung Quốc vẫn là thị trường chính của rau quả Việt xuất khẩu. Trung Quốc đã đồng ý cho 9 loại trái của nước ta được xuất khẩu chính ngạch vào thị trường này. Song, đa phần trái cây Việt vẫn chọn đi theo con đường tiểu ngạch đầy rủi ro.

Mới đây, trong toạ đàm về nông sản ùn ứ khi xuất khẩu sang Trung Quốc, Bộ trưởng Bộ NN-PTNT Lê Minh Hoan cho hay, cách đây 3-4 năm, cũng có tình trạng ùn ứ tại cửa khẩu nhưng không nặng nề như thời điểm trước và sau Tết do dịch Covid-19.

Khi sự việc xảy ra, lần nào các câu hỏi: tại sao lại lệ thuộc một thị trường lớn, không đa dạng, không phát triển thị trường 100 triệu dân, sao không tăng chế biến hàng hoá mà lại xuất khẩu thô, sao không chuẩn hoá chất lượng, xuất khẩu chính ngạch, đầu tư phát triển logistic?... lại được đặt ra.

“Nhưng chúng ta mắc chứng 'hay quên', vì khi giải phóng được hàng thì những câu hỏi đó lại trôi đi mà không kiên trì tìm các giải pháp đối phó việc đứt gãy”, Bộ trưởng nói. 

Chưa kể, chúng ta còn mắc bệnh tự bằng lòng, hài lòng với cái đang có nên ngại thay đổi. Cách làm kinh tế vẫn "mù mờ" về đầu cung và đầu cầu, không đi vào quỹ đạo, đôi khi giống như đi buôn chuyến nhiều hơn là hợp tác bài bản nên gặp nhiều rủi ro. Việc nông dân trồng rồi chặt, được mùa rớt giá cứ thành điệp khúc.

Theo ông, mỗi sự thay đổi đều không đơn giản và đều phải có lộ trình, nhưng nếu chúng ta không khởi hành thì sẽ không có kết thúc. Phải ngồi lại, bàn việc nào của bộ ngành, việc nào địa phương cần làm để chuyển dần từ xuất khẩu tiểu ngạch sang chính ngạch. Phải tổ chức lại ngành hàng, tổ chức lại từ khâu sản xuất đến thị trường thông qua hệ thống hạ tầng logistics.

Tâm An

Chuối 5.000 đồng, thanh long 4.000 đồng/kg chất đống đầy vỉa hè

“Giải cứu thanh long giá 90.000 1 thùng 20kg”, “hỗ trợ tiêu thụ dưa hấu giá 5.000 đồng/kg”... là những lời rao bán mà ngày nào trên đường đi làm về chị Phùng Thị Thơ ở Tân Mai (Hoàng Mai, Hà Nội) cũng nghe thấy.

tin nổi bật

Đồng Nai 'lên đời’ khu công nghiệp tồn tại gần 60 năm

Khu công nghiệp lâu đời nhất nước ở Đồng Nai, với diện tích hơn 300ha, sẽ được chuyển đổi công năng với kinh phí khoảng 800 tỷ đồng.

Lên đời tạp hoá, cuộc đua khốc liệt giành khách chung cư

Hàng loạt cửa hàng tạp hoá mô hình mới mở ra tại các chung cư trong cuộc đua chiếm lĩnh thị phần bán lẻ. Cuộc tranh quyết liệt hơn khi các đại gia ngoại cũng đầy tham vọng khi đầu tư vào lĩnh vực này.

Lần đầu lộ diện thông tin phi cơ hãng bay của 'vua hàng hiệu'

Trong tháng 8, một chiếc máy bay của IPP Air Cargo đã được xuất xưởng và đang chờ AOC (chứng chỉ khai thác máy bay) từ Cục Hàng không để được vận chuyển về Việt Nam.

Cạn tiền, giám đốc bán miếng đất 5 tỷ để nuôi doanh nghiệp

Nhiều công ty vận tải đã phải bán xe khi đối mặt với dịch bệnh và giá xăng dầu tăng cao liên tiếp. Đơn vị nào trụ được thì bán đất tiền tỷ duy trì hoạt động, trả lương nhân viên.

Lý do nhiều nơi ở Thanh Hóa bị Hàn Quốc dừng nhận lao động

Năm 2022, tỉnh Thanh Hóa vẫn còn 2 địa phương bị tạm dừng tiếp nhận lao động đi làm việc tại Hàn Quốc. 4 huyện khác cũng từng bị liệt vào danh sách này.

Bộ Tài chính bất ngờ 'tuýt còi' quỹ phát triển đất: Doanh nghiệp khóc ròng

Sau một thời gian dài để các địa phương “tự tung, tự tác” với lượng tiền rất lớn ở Quỹ phát triển đất (QPTĐ), Bộ Tài chính ra thông báo “xiết” vào khuôn khổ, khiến nhiều công trường ngưng trệ, nhà thầu xây dựng khóc ròng vì QPTĐ bị “đóng băng”.

Bắc Kinh ngược dòng thế giới, phát đi tín hiệu lo ngại

Chính quyền Trung Quốc vừa có hành động ngược dòng thế giới khiến các thị trường phản ứng mạnh. Lo ngại về sự bất ổn nhanh chóng lên cao.

'Nóng rực' điện gió: Lo mất phần, 'đại bàng Mỹ' xung đột nhà đầu tư khác

Lạng Sơn đang là điểm đến của rất nhiều nhà đầu tư lớn trong và ngoài nước về điện gió. Dù mới nằm ở dạng thăm dò khảo sát, nhưng 'cuộc chiến' giữa các đại gia đã nóng rực.

50 triệu căn hộ bỏ hoang, thảm họa trên khắp Trung Quốc

Căn hộ bỏ không trên khắp đất nước Trung Quốc đang báo động về thị trường bất động sản nước này.

'Thương vụ' nực cười nhất thời sốt đất: Bãi cỏ sâu trong ngõ cũng có giá 2,5 tỷ

Nghe tin khách chốt mua bãi cỏ với giá 2,5 tỷ đồng, "cò" Trung ngỡ ngàng, cho rằng đây là thương vụ nực cười nhất thời sốt đất.

Tụt hậu 23 năm so với Malaysia, hụt hơi chưa theo kịp Hàn Quốc

Đến năm 2030, thu nhập bình quân đầu người Việt Nam sẽ tăng lên 7.500 USD, nhưng cũng chỉ bằng Malaysia vào năm 2007. Nếu không cải cách mạnh mẽ, nguy cơ Việt Nam sẽ vào “bẫy thu nhập trung bình”.

Bộ trưởng Lê Minh Hoan nói về các 'kho báu' của Việt Nam

“Hơn 120 km từ Hà Nội đến Vườn Quốc gia Cúc Phương, không khí ngay tức khắc trở nên dễ chịu, tươi mát. Tôi cảm nhận được điều đó trên gương mặt tươi tắn của từng đại biểu đang hiện diện tại 'kho báu' của mẹ thiên nhiên ban tặng”.

Cuộc khủng hoảng ở trời Tây, cảnh báo mối lo cận kề với miền Bắc

Cuộc khủng hoảng năng lượng chưa từng có mà châu Âu đang phải đối mặt đặt ra những bài học trong việc phát triển nguồn điện ở Việt Nam, đặc biệt là miền Bắc.

Đừng để 'thiên đường' du lịch Phú Quốc tê liệt, xơ xác

Nói về sự phát triển của Phú Quốc, chuyên gia cho rằng nếu một đô thị chỉ phát triển thuần du lịch thì rất mong manh, đại dịch đã chứng minh điều đó. Ví như Đà Nẵng là thành phố thuần du lịch, sau tác động của đại dịch gần như tê liệt, xơ xác.

Một tỉnh hỗ trợ đến 400 triệu đồng cho người tài mua nhà

Đây là một trong những đãi ngộ theo chính sách thu hút nhân lực chất lượng cao giai đoạn 2022-2025 của tỉnh.