
Tên lửa hiện đang bay quanh quỹ đạo Trái Đất và sẽ thực hiện quá trình đốt động cơ chuyển tiếp quỹ đạo Mặt Trăng vào ngày 2/4 để hoàn thành chặng đường dài gần 386.000 km.
Bên trong khoang tàu vũ trụ Orion, bốn phi hành gia lập tức bắt tay vào việc đánh giá khả năng chịu đựng của tàu trong quá trình lấy độ cao với vận tốc hơn 28.160 km/h.
Đội ngũ kiểm soát chuyến bay tại Houston xác nhận toàn bộ bốn tấm pin năng lượng mặt trời đã mở thành công, đảm bảo nguồn điện liên tục trong suốt hành trình.

Tên lửa Hệ thống Phóng Không gian của NASA mang theo tàu vũ trụ Orion đã cất cánh thành công trong khuôn khổ sứ mệnh Artemis II vào thứ Tư, ngày 1/4/2026, từ Tòa nhà Vận hành và Hỗ trợ II tại Trung tâm Vũ trụ Kennedy ở Florida. Phi hành đoàn tham gia sứ mệnh lịch sử này bao gồm chỉ huy Reid Wiseman, phi công Victor Glover, chuyên gia sứ mệnh Christina Koch thuộc NASA và chuyên gia sứ mệnh Jeremy Hansen thuộc Cơ quan Vũ trụ Canada. Sứ mệnh Artemis II sẽ đưa bốn phi hành gia thực hiện hành trình bay vòng quanh Mặt Trăng và trở về Trái Đất trong 10 ngày. Ảnh: NASA
Đây là lần đầu tiên kể từ sứ mệnh Apollo 17 vào tháng 12/1972, con người mới vượt ra khỏi quỹ đạo tầm thấp của Trái Đất. Chuyến bay thử nghiệm kéo dài 10 ngày này mang theo hàng loạt cột mốc lịch sử dù không thực hiện thao tác hạ cánh.
Đội bay gồm ba người Mỹ và một người Canada. Trong đó, Christina Koch và Victor Glover của NASA sẽ lần lượt trở thành người phụ nữ đầu tiên và người da màu đầu tiên bay vào vùng không gian nằm giữa quỹ đạo Trái Đất và Mặt Trăng.
Thành viên thứ tư, Jeremy Hansen thuộc Cơ quan Vũ trụ Canada, sẽ là người đầu tiên không mang quốc tịch Mỹ thực hiện hành trình này. Reid Wiseman đến từ NASA là chỉ huy nhiệm vụ.
Tàu Orion dự kiến sẽ đưa họ bay xa khỏi Trái Đất hơn bất kỳ ai trước đây. Theo kế hoạch, vào ngày bay thứ 6, phi hành đoàn sẽ vươn tới vị trí cách vùng tối của Mặt Trăng hơn 7.400 km và cách Trái Đất gần 407.000 km.
Con số này sẽ phá vỡ kỷ lục 400.171 km do sứ mệnh Apollo 13 thiết lập vào tháng 4/1970.

Sứ mệnh Artemis II diễn ra trong bối cảnh nước Mỹ có sự thay đổi lớn về chính trị. Trước khi Tổng thống Donald Trump nhậm chức nhiệm kỳ mới, NASA từng tôn vinh sự đa dạng của các phi hành đoàn trên trang web.
Tuy nhiên, nội dung này đã bị gỡ bỏ vào năm ngoái để tuân thủ sắc lệnh hành pháp yêu cầu loại bỏ các chính sách liên quan đến sự đa dạng, công bằng và hòa nhập tại các cơ quan liên bang.
Bản thân các phi hành gia Koch và Glover cũng thận trọng giảm bớt sự chú ý vào các danh xưng cá nhân. Ông Glover chia sẻ: "Đến một ngày nào đó, chúng ta sẽ không cần phải nói về những 'cái đầu tiên' này nữa.
Đây là lịch sử của nhân loại, không phải lịch sử của người da đen hay lịch sử của phụ nữ".
Gác lại yếu tố chính trị, NASA đang dồn toàn lực để chuyến bay ngang qua Mặt Trăng của Artemis II thành công, tạo nền móng vững chắc cho kế hoạch đầy tham vọng vừa được tân Giám đốc NASA Jared Isaacman công bố: Xây dựng một căn cứ Mặt Trăng trị giá 20 tỷ USD vào cuối thập kỷ này.
Nhiệm vụ trọng tâm của đội bay là chụp ảnh cực nam của Mặt Trăng từ độ cao 6.400 đến 9.600 km - nơi dự kiến diễn ra cuộc đổ bộ tiếp theo và tiến hành xây dựng căn cứ.
Hành trình này cũng là cơ hội để thử nghiệm các hệ thống phần cứng và hỗ trợ sự sống thiết yếu cho các chuyến bay tương lai, bao gồm sứ mệnh Artemis IV dự kiến vào năm 2028 nhằm đưa con người đặt chân trở lại bề mặt Mặt Trăng.
Sức khỏe của 4 phi hành gia sẽ được theo dõi sát sao ở mọi giai đoạn, đặc biệt là tác động của bức xạ gia tăng và vi trọng lực. Họ phải sinh hoạt cùng nhau trong không gian chật hẹp có đường kính 5m của khoang tàu - tương đương một chiếc xe cắm trại cỡ nhỏ - cho đến khi đáp xuống Thái Bình Dương, kết thúc chuyến phiêu lưu dài 1,1 triệu km.
Bất chấp việc chậm tiến độ nhiều năm và vượt ngân sách hàng tỷ USD, sự kiện này vẫn thu hút tới 400.000 người đổ về các bãi biển ở Florida để chiêm ngưỡng vụ phóng. Giám đốc Isaacman tự tin khẳng định: "Bước tiếp theo là sự trở lại của nước Mỹ trong môi trường Mặt Trăng. Khi đến Mặt Trăng, chúng ta sẽ ở lại đó".
(Theo The Guardian)
