‘Công nhân giỏi Xứ Thanh’: Khi tay nghề thành thước đo giá trị người lao động

Trong hai ngày 3 và 4/10, Liên đoàn Lao động tỉnh Thanh Hóa đã tổ chức Hội thi “Công nhân giỏi Xứ Thanh” năm 2026.

27 đội tham dự đều đến từ lực lượng công nhân trực tiếp sản xuất tại các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh, gồm 13 đội ngành may mặc và 14 đội ngành giày da. Phần lớn thí sinh đã được tuyển chọn qua hội thi cấp cơ sở trước khi bước vào cuộc tranh tài cấp tỉnh.

Với ngành giày da, các đội phải hoàn thành 5 công đoạn: lạng da, may gót 2 kim, may trung tuỷ, xâu dây và lồng phom. Mỗi đường kim, mũi chỉ, từng thao tác xử lý vật liệu đều đòi hỏi kinh nghiệm và độ chính xác.

Ở phần thi ngành may mặc, yêu cầu đặt ra là hoàn thiện 2 chiếc áo sơ mi nam dệt thoi ngắn tay theo tài liệu kỹ thuật của Ban Tổ chức.

Trên dây chuyền sản xuất, một vài giây được rút ngắn trong một thao tác hay một lỗi kỹ thuật được loại bỏ tưởng như rất nhỏ. Nhưng khi lặp lại hàng nghìn, hàng vạn lần, đó chính là năng suất, chất lượng sản phẩm và khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp.

Bởi vậy, Hội thi “Công nhân giỏi Xứ Thanh” không đơn thuần tìm người làm nhanh nhất. Sâu xa hơn, đó là cách để người lao động kiểm chứng tay nghề, học hỏi kỹ năng của đồng nghiệp và tự nhìn lại khả năng thích ứng của mình trước yêu cầu sản xuất ngày càng cao.

Từ một cuộc thi tay nghề đến bài toán nguồn nhân lực

Ở phần thi mang tên “Hiểu đúng pháp luật - Thực hành sáng tạo - Chung xây quan hệ lao động hài hòa, ổn định, tiến bộ”, 27 đội trải qua 5 lượt thi. 

Các câu hỏi đi thẳng vào những vấn đề người lao động gặp hằng ngày: hợp đồng lao động, tiền lương, thời giờ làm việc, bảo hiểm xã hội, an toàn vệ sinh lao động; quyền và trách nhiệm của các bên trong quan hệ lao động cũng như vai trò của tổ chức Công đoàn trong đối thoại, thương lượng và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người lao động.

Một người thợ giỏi, vì thế, không chỉ cần thành thạo máy móc và quy trình sản xuất. Trong thị trường lao động hiện đại, họ còn phải hiểu quyền, nghĩa vụ của mình, có ý thức về an toàn và biết cùng doanh nghiệp xây dựng quan hệ lao động ổn định.

Tinh thần ấy tiếp tục được thể hiện qua phần thi “Khát vọng công nhân - Công đoàn vươn mình - Doanh nghiệp đổi mới sáng tạo vì người lao động”. Bằng tiểu phẩm, hoạt cảnh, hát múa, thuyết trình và video, những công nhân vốn quen đứng bên dây chuyền sản xuất kể câu chuyện về doanh nghiệp, nghề nghiệp và chính nơi mình đang làm việc.

Ở đó có khát vọng nâng cao tay nghề, tăng năng suất; có yêu cầu cải thiện điều kiện làm việc, bảo đảm an toàn; và có cả câu chuyện doanh nghiệp, Công đoàn cùng chăm lo để người lao động gắn bó lâu dài hơn với nhà máy.

Sau hai ngày tranh tài, Ban Tổ chức trao 2 giải Nhất, 4 giải Nhì, 6 giải Ba, 13 giải Khuyến khích và 6 giải thành phần cho các đội xuất sắc của hai ngành giày da và may mặc. 

Ý nghĩa của hội thi không chỉ nằm ở những giải thưởng

Hai ngày trước khi hội thi diễn ra, LĐLĐ tỉnh Thanh Hóa triển khai Chương trình số 37-CTr/TU của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh về thực hiện khâu đột phá xây dựng đội ngũ công nhân, lao động có trình độ chuyên môn, kỹ thuật cao, đáp ứng yêu cầu phát triển của tỉnh giai đoạn 2026–2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Theo kế hoạch, các công đoàn cơ sở tại doanh nghiệp có từ 200 lao động trở lên phấn đấu mỗi năm lựa chọn, bồi dưỡng ít nhất 5 công nhân nòng cốt; tiến tới xây dựng mạng lưới tối thiểu 3.000 công nhân nòng cốt, công nhân kỹ thuật tiêu biểu. Đặc biệt, giai đoạn 2026–2030, toàn tỉnh đặt mục tiêu có ít nhất 40.000 sáng kiến của đoàn viên, người lao động được ứng dụng vào thực tiễn.

Hội thi “Công nhân giỏi Xứ Thanh” vì vậy có thể xem là một cách cụ thể hóa mục tiêu ấy.

Từ người công nhân biết làm đúng, cần tiến tới người công nhân làm giỏi, làm nhanh, biết sáng tạo và có khả năng thích ứng với công nghệ mới. Từ việc tôn vinh một cá nhân có tay nghề cao, tổ chức Công đoàn hướng tới xây dựng một lực lượng lao động kỹ thuật có thể đáp ứng quá trình chuyển đổi mô hình tăng trưởng của địa phương.

LĐLĐ tỉnh cũng xác định sẽ đổi mới phong trào “Lao động giỏi, năng suất cao, thu nhập tốt”, tiếp tục tổ chức các hội thi thợ giỏi gắn với vinh danh “Công nhân giỏi Xứ Thanh”, xây dựng ngân hàng sáng kiến và thúc đẩy mô hình liên kết “Nhà nước - nhà trường - doanh nghiệp - công đoàn” trong đào tạo nguồn nhân lực.

Hội thi năm nay còn mang ý nghĩa đặc biệt khi diễn ra trong chuỗi hoạt động kỷ niệm 80 năm Ngày thành lập Công đoàn Thanh Hóa (10/10/1946–10/10/2026). Cùng dịp này, LĐLĐ tỉnh ra mắt hệ thống quản lý và điều hành Công đoàn tỉnh Thanh Hóa - UMOS, hệ thống phòng họp trực tuyến và biểu dương 50 cán bộ công đoàn tiêu biểu.

Không chỉ chăm lo khi người lao động khó khăn, tổ chức Công đoàn còn phải giúp họ học nghề, giỏi nghề, sáng tạo và có khả năng đứng vững trước những biến động của thị trường lao động.

Thành Nam